Phát Triển Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ tại Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam

Luận văn thạc sĩ phân tích thực trạng, tiềm năng và đề xuất giải pháp phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng Eximbank, năm 2016.

• Tác giả: Trần Thị Cẩm Nhung
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Lương
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xuất Nhập khẩu Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ Kinh tế
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• Tóm tắt
• Lời cam đoan
• Lời cảm ơn
• Danh mục từ viết tắt
• Danh mục bảng biểu
• Danh mục hình
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ DỊCH VỤ THANH TOÁN THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Dịch vụ thanh toán thẻ tại ngân hàng thương mại
• 1.1.1. Khái niệm dịch vụ thanh toán thẻ
• 1.1.2. Các chủ thể tham gia trong quy trình thanh toán thẻ
• 1.1.3. Các hình thức thanh toán thẻ
• 1.1.4. Quy trình thanh toán thẻ
• 1.1.5. Vai trò của dịch vụ thanh toán thẻ
• 1.1.6. Rủi ro trong thanh toán thẻ
• 1.2. Phát triển dịch vụ thanh toán thẻ trong ngân hàng thương mại
• 1.2.1. Tiêu chí đánh giá sự phát triển dịch vụ thanh toán thẻ
• 1.2.2. Điều kiện để phát triển dịch vụ thanh toán thẻ
• 1.3. Phát triển dịch vụ thanh toán thẻ của một số nước trên thế giới và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam
• 1.3.1. Dịch vụ thanh toán thẻ của một số quốc gia
• 1.3.2. Bài học kinh nghiệm cho phát triển dịch vụ thanh toán thẻ Việt Nam
• 1.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ THANH TOÁN THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN XUẤT NHẬP KHẨU VIỆT NAM
• 2.1. Khái quát về sự hình thành và phát triển dịch vụ thẻ ở Việt Nam
• 2.1.1. Hoạt động phát hành thẻ
• 2.1.2. Hoạt động thanh toán thẻ
• 2.2. Thực trạng phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam giai đoạn 2011 - 2015
• 2.2.1. Vài nét về Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam (Eximbank)
• 2.2.2. Dịch vụ thanh toán thẻ của Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 2.2.3. Tình hình phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam 2011 – 2015
• 2.2.4. Khảo sát điều kiện phát triển dịch vụ thanh toán thẻ của Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 2.3. Đánh giá kết quả hoạt động dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam giai đoạn 2011-2015
• 2.3.1. Kết quả đạt được
• 2.3.2. Hạn chế và nguyên nhân hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ THANH TOÁN THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN XUẤT NHẬP KHẨU VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.1.1. Quan điểm phát triển dịch vụ thẻ của Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.1.2. Mục tiêu phát triển dịch vụ thanh toán thẻ của Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.1.3. Kế hoạch phát triển dịch vụ thanh toán thẻ của Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.2. Các giải pháp phát triển dịch vụ thanh toán thẻ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.2.1. Các giải pháp đối với Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN CHUNG
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Eximbank Hiện Trạng

Thẻ thanh toán đã trở thành công cụ thanh toán hiện đại và phổ biến trong nền kinh tế Việt Nam. Việc sử dụng thẻ để rút tiền mặt đã quen thuộc, nhưng thanh toán hàng hóa và dịch vụ bằng thẻ cũng đang phát triển mạnh mẽ, mang lại nhiều lợi ích. Phát triển dịch vụ thanh toán thẻ (DV TTT) của các ngân hàng trong nước là cần thiết trong giai đoạn hội nhập. DV TTT không chỉ giảm lượng tiền mặt lưu thông mà còn là phương thức thanh toán hiện đại, nhanh chóng và an toàn, giúp Việt Nam tiến gần hơn với các nước phát triển. Luận văn này đề xuất các giải pháp để Ngân hàng thương mại cổ phần Xuất Nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) đẩy mạnh hiệu quả hoạt động cung ứng dịch vụ thẻ, đặc biệt là thanh toán thẻ, dựa trên lý thuyết về thẻ ngân hàng và DV TTT. Tuy nhiên, vẫn tồn tại một số rủi ro trong thanh toán thẻ mà Eximbank cần lưu ý.

Luận văn đánh giá thực tiễn quá trình hoạt động cung cấp dịch vụ thẻ của Eximbank giai đoạn 2010-2015 bằng các phương pháp phân tích, thống kê, mô tả, so sánh và khảo sát. Kết quả cho thấy Eximbank đã đạt được những thành tựu nhất định, nhưng vẫn còn những hạn chế và nguyên nhân cần được giải quyết. Từ đó, luận văn xây dựng hệ thống giải pháp chi tiết và lộ trình áp dụng cụ thể để phát triển DV TTT tại Eximbank.

1.1. Khái Niệm Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Eximbank Hiện Nay

Thanh toán thẻ là việc sử dụng thẻ để thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ và các tiện ích khác do NHPHT cung cấp. DV TTT của các NHTM, bao gồm Eximbank, là việc cung ứng các sản phẩm dịch vụ thanh toán, tiện ích thanh toán phục vụ nhu cầu sử dụng thẻ của khách hàng. Mỗi sản phẩm thanh toán thẻ là một cơ chế thanh toán mô tả các giao thức của giao dịch thanh toán giữa khách hàng và ĐVCNT, vai trò của NHTTT, TCT, NHPHT.Thực tế, trước đây, thẻ ngân hàng chỉ được sử dụng cho các giao dịch rút tiền mặt hoặc chuyển khoản. Hiện nay khi công nghệ phát triển và thói quen sử dụng tiền mặt đã thay đổi, các sản phẩm thẻ thanh toán phong phú hơn và DV TTT cũng đa dạng hơn. Việc sử dụng thẻ để thanh toán hàng hóa, dịch vụ tại các điểm bán hàng, thanh toán hóa đơn điện nước qua mạng, tại ATM ngày càng trở nên quen thuộc hơn với người sử dụng.Để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, các NHTM đã phát triển nhiều hơn các DV TTT để phục vụ khách hàng ngày một tốt hơn. Dịch vụ thanh toán thẻ Eximbank đang ngày càng được chú trọng phát triển để đáp ứng nhu cầu của khách hàng.

1.2. Các Chủ Thể Tham Gia Quy Trình Thanh Toán Thẻ Eximbank

Quy trình thanh toán thẻ bao gồm nhiều chủ thể tham gia: (1) Ngân hàng Phát Hành Thẻ (NHPHT), người tạo ra sản phẩm thẻ và chịu trách nhiệm phát hành, quản lý tài khoản thẻ của chủ thẻ. (2) Ngân Hàng Thanh Toán Thẻ (NHTTT), trung gian giữa NHPHT và ĐVCNT, ký hợp đồng với các cơ sở chấp nhận thẻ và xử lý các giao dịch về thẻ. (3) Chủ thẻ, người sử dụng thẻ để mua hàng hóa và dịch vụ. (4) Đơn vị chấp nhận thanh toán thẻ (ĐVCNT), các cửa hàng, khách sạn chấp nhận thanh toán bằng thẻ. (5) Tổ chức thẻ quốc tế hoặc Liên minh thẻ trong nước, người tổ chức thị trường, liên kết các thành viên và đặt ra các quy định chung. Tất cả các chủ thể có mối quan hệ chặt chẽ và hoạt động dưới sự kiểm soát của các tổ chức thẻ và cơ quan quản lý. Eximbank thẻ thanh toán đóng vai trò quan trọng trong hệ thống này.

II. Phân Tích Thực Trạng Phát Triển Thẻ Thanh Toán Tại Eximbank

Từ năm 1990, khi Vietcombank ký kết hợp đồng làm đại lý thanh toán thẻ Visa, thị trường thẻ Việt Nam bắt đầu hình thành. Eximbank cũng là một trong những ngân hàng đầu tiên tham gia vào thị trường này. Đến nay, thị trường thẻ Việt Nam đã phát triển vượt bậc, với sự đa dạng về sản phẩm và nâng cao về chất lượng. Các ngân hàng, bao gồm Eximbank, liên tục ra mắt sản phẩm thẻ mới với nhiều chức năng và tiện ích. Số lượng ATM/POS cũng tăng lên đáng kể, tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng sử dụng thẻ. Tuy nhiên, để duy trì ưu đãi thẻ Eximbank và thu hút khách hàng, ngân hàng cần liên tục cải tiến và phát triển dịch vụ.

2.1. Hoạt Động Phát Hành Thẻ Và Mở Rộng Mạng Lưới ATM POS Của Eximbank

Trước đây, các ngân hàng chủ yếu phát hành thẻ ATM với các giao dịch gửi để rút tiền mặt là chính. Tuy nhiên, ngày nay khi khoa học công nghệ phát triển và nước ta cũng có nhiều bước hội nhập với kinh tế quốc, nhiều hoạt động ngân hàng truyền thống được chuyển hoá dần vào chức năng của thẻ ngân hàng. Theo đó, số đông người dân sống ở các thành phố lớn đã quen dần với việc sử dụng ATM để cất giữ khoản tiền thu nhập hàng tháng.Mặc dù người tiêu dùng Việt Nam chưa thực sự có thói quen thanh toán qua thẻ, nhưng với đà phát triển của nền kinh tế Việt Nam như hiện nay thì việc ứng dụng hình thức thanh toán điện tử sẽ dần trở nên phổ biến trong tương lai. Qua quá trình 20 năm phát triển, thị trường thẻ Việt Nam đã có sự phát triển đáng kể trong 10 năm trở lại đây. Điều này cho thấy sự thay đổi tích cực trong hành vi thanh toán thẻ của người dân, tuy nhiên chính sách thẻ Eximbank cần được điều chỉnh để phù hợp với xu hướng này.

2.2. Tăng Trưởng Doanh Số Hoạt Động Thẻ Eximbank Giai Đoạn 2011 2015

Doanh số thanh toán thẻ phát triển và tăng mạnh hơn doanh số sử dụng thẻ, điều này cho thấy sự thay đổi tích cực trong hành vi thanh toán thẻ của người dân. Tuy nhiên, để phát triển thẻ Eximbank hơn nữa, ngân hàng cần tiếp tục đầu tư vào công nghệ và dịch vụ, đồng thời đưa ra các chương trình khuyến mãi hấp dẫn để khuyến khích khách hàng sử dụng thẻ nhiều hơn.

III. Thách Thức Và Hạn Chế Phát Triển Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Eximbank

Mặc dù đã đạt được những thành tựu nhất định, Eximbank vẫn đối mặt với nhiều thách thức và hạn chế trong quá trình phát triển DV TTT. Sự cạnh tranh từ các ngân hàng khác, sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ, và thói quen sử dụng tiền mặt của người dân là những yếu tố cản trở sự phát triển của dịch vụ. Bên cạnh đó, hệ thống pháp lý chưa hoàn thiện và cơ sở hạ tầng còn hạn chế cũng là những vấn đề cần được giải quyết để nâng cao trải nghiệm thanh toán thẻ Eximbank.

3.1. Cạnh Tranh Từ Các Ngân Hàng Khác Trên Thị Trường Thẻ Thanh Toán

Thị trường thẻ thanh toán Việt Nam ngày càng cạnh tranh với sự tham gia của nhiều ngân hàng lớn và nhỏ. Để duy trì thị phần, Eximbank cần liên tục cải tiến sản phẩm và dịch vụ, đồng thời đưa ra các chương trình khuyến mãi và ưu đãi hấp dẫn hơn so với đối thủ. Đối thủ cạnh tranh Eximbank trong mảng thẻ là một yếu tố quan trọng cần được xem xét trong chiến lược phát triển dịch vụ.

3.2. Thói Quen Sử Dụng Tiền Mặt Và Rủi Ro Bảo Mật Trong Thanh Toán Thẻ

Thói quen sử dụng tiền mặt vẫn còn phổ biến ở Việt Nam, đặc biệt là ở vùng nông thôn. Để thay đổi thói quen này, cần có sự phối hợp giữa các ngân hàng, chính phủ và các tổ chức khác để tuyên truyền về lợi ích của thanh toán thẻ. Bên cạnh đó, bảo mật thanh toán thẻ cũng là một vấn đề quan trọng cần được quan tâm để tạo lòng tin cho khách hàng.

3.3. Cơ Sở Hạ Tầng Và Công Nghệ Thanh Toán Thẻ Chưa Đuợc Đầu Tư Đồng Bộ

Mặc dù số lượng ATM/POS đã tăng lên đáng kể, nhưng cơ sở hạ tầng và công nghệ thanh toán thẻ vẫn chưa được đầu tư đồng bộ, đặc biệt là ở vùng nông thôn. Điều này gây khó khăn cho khách hàng trong việc sử dụng thẻ thanh toán. Để khắc phục tình trạng này, cần có sự đầu tư mạnh mẽ hơn vào cơ sở hạ tầng và công nghệ thanh toán thẻ.

IV. Giải Pháp Đột Phá Phát Triển Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Tại Eximbank

Để vượt qua những thách thức và hạn chế, Eximbank cần triển khai các giải pháp đột phá để phát triển DV TTT. Các giải pháp này bao gồm việc tăng cường đầu tư vào công nghệ, mở rộng mạng lưới chấp nhận thẻ, cải thiện chất lượng dịch vụ khách hàng, và đưa ra các sản phẩm và dịch vụ mới phù hợp với nhu cầu của thị trường. Hơn thế nữa, việc tích hợp các tiện ích thanh toán thẻ cũng là một yếu tố quan trọng để thu hút khách hàng.

4.1. Đầu Tư Công Nghệ Và Nâng Cấp Hệ Thống Thanh Toán Thẻ Eximbank

Eximbank cần đầu tư vào công nghệ mới nhất để nâng cấp hệ thống thanh toán thẻ, tăng cường bảo mật, và cung cấp các dịch vụ mới như thanh toán qua điện thoại di động và thanh toán không tiếp xúc.Việc nâng cấp hệ thống sẽ giúp Eximbank cung cấp các dịch vụ thanh toán thẻ nhanh chóng, an toàn và tiện lợi hơn cho khách hàng.

4.2. Mở Rộng Mạng Lưới Chấp Nhận Thẻ Và Hợp Tác Với Các Đối Tác

Eximbank cần mở rộng mạng lưới chấp nhận thẻ bằng cách hợp tác với các cửa hàng, nhà hàng, khách sạn và các đối tác khác. Eximbank cũng cần tích cực tham gia vào các liên minh thẻ để tăng cường khả năng chấp nhận thẻ trên toàn quốc.

4.3. Tối Ưu Hóa Quy Trình Và Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ

Eximbank cần tối ưu hóa quy trình thanh toán thẻ Eximbank để giảm thiểu thời gian xử lý giao dịch và tăng cường tính tiện lợi cho khách hàng. Ngân hàng cũng cần nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng bằng cách đào tạo nhân viên và cung cấp các kênh hỗ trợ đa dạng.

V. Nghiên Cứu Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Của Eximbank

Việc nghiên cứu và ứng dụng các giải pháp trên thực tế là yếu tố quan trọng để đảm bảo sự thành công của chiến lược phát triển DV TTT tại Eximbank. Việc đánh giá kết quả và điều chỉnh chiến lược phù hợp với thị trường cũng cần được thực hiện thường xuyên. Bên cạnh đó, việc xem xét lại phí dịch vụ thẻ Eximbank cũng có thể giúp thu hút khách hàng.

5.1. Khảo Sát Mức Độ Hài Lòng Của Khách Hàng Về Dịch Vụ Thẻ Eximbank

Eximbank cần thường xuyên khảo sát mức độ hài lòng của khách hàng về dịch vụ thẻ để nắm bắt nhu cầu và mong muốn của họ. Kết quả khảo sát sẽ giúp Eximbank cải thiện chất lượng dịch vụ và đưa ra các sản phẩm và dịch vụ mới phù hợp với thị trường.

5.2. Đánh Giá Hiệu Quả Các Chương Trình Khuyến Mãi Và Ưu Đãi Thẻ

Eximbank cần đánh giá hiệu quả của các chương trình khuyến mãi và ưu đãi thẻ để xác định những chương trình nào mang lại hiệu quả cao nhất. Kết quả đánh giá sẽ giúp Eximbank tối ưu hóa chi phí marketing và tăng cường hiệu quả của các chương trình khuyến mãi.

5.3. Phân Tích Các Giao Dịch Gian Lận Và Rủi Ro Trong Thanh Toán Thẻ

Eximbank cần phân tích các giao dịch gian lận và rủi ro trong thanh toán thẻ để xác định các lỗ hổng bảo mật và đưa ra các biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Kết quả phân tích sẽ giúp Eximbank giảm thiểu rủi ro và bảo vệ quyền lợi của khách hàng.

VI. Tương Lai Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Eximbank Trong Kỷ Nguyên Số

Trong kỷ nguyên số, DV TTT sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ với sự ra đời của các công nghệ mới như blockchain, trí tuệ nhân tạo, và Internet of Things. Eximbank cần nắm bắt xu hướng này và đầu tư vào các công nghệ mới để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ thanh toán thẻ đột phá, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng. Việc xem xét và điều chỉnh hạn mức thẻ Eximbank cũng là một yếu tố quan trọng để cạnh tranh trên thị trường.

6.1. Ứng Dụng Blockchain Và Trí Tuệ Nhân Tạo Vào Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ

Blockchain và trí tuệ nhân tạo có thể giúp tăng cường bảo mật, giảm thiểu chi phí, và cung cấp các dịch vụ thanh toán thẻ cá nhân hóa hơn. Eximbank cần nghiên cứu và ứng dụng các công nghệ này vào dịch vụ thanh toán thẻ để tạo ra lợi thế cạnh tranh.

6.2. Phát Triển Các Dịch Vụ Thanh Toán Thẻ Trên Nền Tảng Internet Of Things

Internet of Things (IoT) mở ra nhiều cơ hội mới cho dịch vụ thanh toán thẻ. Eximbank cần phát triển các dịch vụ thanh toán thẻ trên nền tảng IoT để khách hàng có thể thanh toán dễ dàng hơn cho các thiết bị thông minh và các dịch vụ kết nối.

6.3. Xây Dựng Hệ Sinh Thái Thanh Toán Số Hoàn Chỉnh Cho Khách Hàng

Eximbank cần xây dựng một hệ sinh thái thanh toán số hoàn chỉnh cho khách hàng, bao gồm các dịch vụ thanh toán thẻ, ví điện tử, và các dịch vụ tài chính khác. Hệ sinh thái này sẽ giúp Eximbank thu hút và giữ chân khách hàng, đồng thời tạo ra các nguồn doanh thu mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ DỊCH VỤ THANH TOÁN THẺ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.1 Dịch vụ thanh toán thẻ tại ngân hàng thương mại 1.1 Khái niệm dịch vụ thanh toán thẻ Thanh toán thẻ là việc sử dụng thẻ để thanh toán tiền hàng hoá, dịch vụ và sử dụng các dịch vụ khác do NHPHT, tổ chức thanh toán thẻ cung ứng. Theo đó, DV TTT của các NHTM là việc các NHTM cung ứng các sản phẩm dịch vụ thanh toán, tiện ích thanh toán phục vụ cho nhu cầu sử dụng thẻ của khách hàng. Mỗi sản phẩm thanh toán thẻ là một cơ chế thanh toán mô tả các giao thức của giao dịch thanh toán giữa khách hàng và ĐVCNT, cũng như thể hiện vai trò của NHTTT, TCT, NHPHT thông qua quá trình xử lý giao dịch thanh toán. Thực tế, những năm trước đây, thẻ ngân hàng chỉ được sử dụng chủ yếu cho các giao dịch rút tiền mặt hoặc chuyển khoản.

Ngày nay khi công nghệ phát triển, thói quen sử dụng tiền mặt đã ít nhiều thay đổi, các sản phẩm thẻ thanh toán phong phú hơn, DV TTT do đó cũng được hình thành và trở nên đa dạng hơn. Việc sử dụng thẻ để thanh toán hàng hóa, dịch vụ tại các điểm bán hàng, thanh toán hóa đơn điện nước qua mạng, tại ATM ngày càng trở nên quen thuộc hơn với người sử dụng. Để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, các NHTM đã phát triển nhiều hơn các DV TTT để phục vụ khách hàng ngày một tốt hơn.2 Các chủ thể tham gia trong quy trình thanh toán thẻ 1.1 Ngân hàng phát hành thẻ 1 Nguyên bản: “Each payment product implies a payment mechanism that describes the protocol of the payment transaction between the consumer and the merchant, as well as the processing performed by the acquirer, the card association, and the issuer on the payment message generated by this transaction. download by : [e-mail] 2 Tham gia thị trường với tư cách là người tạo ra hàng hóa (sản phẩm thẻ).

Để có thể hoạt động trên thị trường, đòi hỏi NHPHT phải được NHNN cho phép thực hiện hoạt động phát hành thẻ ra thị trường. Ngoài ra, đối với thẻ quốc tế các NHTM phải là thành viên của TCT quốc tế hoặc được bảo lãnh phát hành bởi một Tổ chức khác (thường là các NHTM khác) là thành viên của TCT quốc tế. NHPHT có trách nhiệm tiếp nhận hồ sơ xin cấp thẻ của khách hàng, xử lý và phát hành thẻ, mở và quản lý tài khoản thẻ của chủ thẻ, đồng thời chịu trách nhiệm về việc thanh toán thẻ đó.2 Ngân hàng thanh toán thẻ Tham gia thị trường với vai trò trung gian, hoạt động như là đại lý của NHPHT, đồng thời cũng là thành viên chính thức hoặc thành viên liên kết của TCT quốc tế (đối với thẻ quốc tế). NHTTT có nhiệm vụ thực hiện các dịch vụ thanh toán thẻ theo hợp đồng dưới sự ủy quyền của NHPHT.

NHTTT là ngân hàng trực tiếp ký hợp đồng với các cơ sở chấp nhận thẻ để tiếp nhận và xử lý các giao dịch về thẻ tại các ĐVCNT, cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cho ĐVCNT và sẽ được hưởng khoản phí hoa hồng từ NHPHT và ĐVCNT. Trường hợp NHTTT và NHPHT là một, khi đó Ngân hàng sẽ nhận được tối đa các khoản hoa hồng từ việc cung cấp dịch vụ.3 Chủ thẻ Chủ thẻ tham gia thị trường với tư cách là người mua hàng hóa trên thị trường. Chủ thẻ là người có tên trên thẻ do NHPHT cấp và được quyền sử dụng tất cả những tiện ích mà thẻ mang lại như: thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ tại các đơn vị chấp nhận thanh toán, rút tiền mặt, kiểm tra số dư… download by : [e-mail] 3 Chủ thẻ có trách nhiệm thanh toán các khoản nợ (đối với thẻ tín dụng) và trả các khoản phí cho ngân hàng (phí thường niên, phí rút tiền mặt…) khi sử dụng những tiện ích của dịch vụ thanh toán qua thẻ mà ngân hàng đã cung cấp.4 Đơn vị chấp nhận thanh toán thẻ hay Đơn vị chấp nhận thẻ Là những đơn vị bán hàng hóa, dịch vụ có ký hợp đồng với NHTTT để chấp nhận thanh toán hàng hóa, dịch vụ bằng thẻ như: cửa hàng, khách sạn, nhà hàng… ĐVCNT tham gia thị trường thẻ nhằm tăng lợi thế cạnh tranh so với các đối thủ khác do đã đa dạng hóa hình thức thanh toán tại đơn vị mình cũng như đáp ứng nhu cầu của khách hàng muốn sử dụng thẻ. ĐVCNT được NHTTT trang bị những máy móc thiết bị cần thiết để tiếp nhận thẻ thanh toán thay cho tiền mặt và phải trả cho NHTTT một khoản chi phí dịch vụ khi sử dụng tiện ích này.5 Tổ chức thẻ quốc tế hoặc Liên minh thẻ trong nước Tham gia thị trường với tư cách là người tổ chức thị trường.

Những tổ chức này đứng ra liên kết với các thành viên, đặt ra các quy định bắt buộc các thành viên phải áp dụng và tuân theo thống nhất thành một hệ thống toàn cầu đối với thị trường thẻ quốc tế hoặc trong phạm vi quốc gia đối với thẻ nội địa. Theo đó, các tổ chức này sẽ cấp giấy phép hoạt động thanh toán và/hoặc phát hành các sản phẩm thẻ mang thương hiệu của tổ chức/Liên minh. Bất cứ ngân hàng nào hiện nay hoạt động trong lĩnh vực thẻ thanh toán quốc tế đều phải gia nhập vào một TCT quốc tế và một Liên minh thẻ trong nước. Các chủ thể tham gia trong thị trường thẻ có mối quan hệ hết sức chặt chẽ với nhau, tất cả đều hoạt động dưới sự kiểm soát, quản lý của các TCT quốc tế và cơ quan quản lý của mỗi quốc gia nhằm giúp cho hoạt động trên thị trường thẻ diễn ra lành mạnh, góp phần tạo điều kiện cho việc lưu thông hàng hóa tiền tệ được thực hiện một cách nhanh chóng, hiệu quả.

download by : skknchat@gmail.3 Các hình thức thanh toán thẻ Trên thực tế, có 2 hình thức thanh toán thẻ cơ bản, thanh toán tương tác mặt đối mặt (face-to-face) hoặc thanh toán tương tác từ xa (remote interaction).2 Trong đó, hình thức thanh toán tương tác mặt đối mặt: Thanh toán tại ATM, tại ĐVCNT (như là: POS/mPOS/Đại lý chấp nhận thẻ). Hình thức thanh toán tương tác từ xa: Thanh toán qua Internet bằng các thiết bị điện tử (ví dụ: Ecommerce).1 Thanh toán tại ATM Đây là kênh thanh toán phổ biến và lâu đời nhất trong ngành công nghiệp thẻ. Nếu như trước đây, khách hàng hầu như biết đến ATM là để thỏa mãn nhu cầu rút tiền mặt hoặc truy vấn số dư thì ngày nay, thanh toán hàng hóa, dịch vụ, chuyển khoản, thanh toán hóa đơn điện nước qua ATM đã trở nên thông dụng hơn.2 Thanh toán tại POS/mPOS/EDC Thanh toán tại các ĐVCNT được xem là kênh thanh toán an toàn và tiện lợi nhất. Với hình thức này, người dùng có thể yên tâm sử dụng thẻ tại bất cứ đâu có gắn các logo biểu tượng giống với logo trên chiếc thẻ mình sở hữu.

Bên bán hàng cũng dễ dàng hơn vì các thiết bị chấp nhận thẻ ngày càng hiện đại hơn, nhỏ gọn hơn, phù hợp hơn với tính năng thanh toán.3 Thanh toán thẻ qua Internet Khác với hai hình thức kể trên, thanh toán thẻ qua internet là việc người dùng thẻ có thể thực hiện thanh toán mà không cần đến trực tiếp ĐVCNT, không cần thực hiện thao tác đưa thẻ thanh toán tiếp xúc trực tiếp với các đầu đọc thẻ như ATM hay POS. Với hình thức thanh toán thẻ này, chỉ cần máy tính hoặc điện thoại thông minh có kết nối Internet, sau khi chọn mua hàng hóa dịch vụ tại các website hoặc truy cập vào các trang thanh toán (cổng thanh toán điện tử trung gian), khách hàng chỉ cần tiến hành điền đầy đủ thông tin thẻ, thông tin chủ thẻ theo yêu cầu của website để thực hiện giao 2 Paying with Plastic : The Digital Revolution in Buying and Borrowing, Evans và ctg (2005) download by : [e-mail] 5 dịch thanh toán. Vì điểm nổi bật của tiện ích này là tiết kiệm thời gian tối đa, do đó thanh toán qua Internet rất tiện lợi cho khách hàng, đặc biệt là những khách hàng bận rộn không có nhiều thời gian ra ngoài. Như vậy, để bắt kịp xu thế chung của thương mại điện tử, các NHTM đã chú trọng nhiều hơn đến việc phát triển các hình thức thanh toán bằng thẻ thông qua việc đa dạng hóa các hình thức thanh toán sao cho phù hợp với nhiều đối tượng khách hàng sử dụng, điều này làm cho phương thức thanh toán bằng thẻ Ngân hàng ngày càng trở nên phổ biến hơn.4 Quy trình thanh toán thẻ Sau khi NHPH thực hiện phát hành và kích hoạt thẻ cho khách hàng sử dụng, chủ thẻ có thể thực hiện các giao dịch thẻ của mình.

Quy trình thanh toán như sau: (6) (6) NHPH TCT/ NHTT (Issuer) Liên Minh (Acquirer) (5) (5) (7) (8) (3) (4) (1) Chủ thẻ ĐVCNT (Cardholder) (Merchant) (2) (Nguồn: Tác giả tổng hợp từ Radu and Cristian 2002) Hình 1.1: Quy trình thanh toán thẻ Bước 1: Chủ thẻ sử dụng thẻ để mua hàng hoá, dịch vụ tại ĐVCNT. Bước 2: ĐVCNT cung cấp hàng hoá, dịch vụ và tiến hành thanh toán thẻ bằng cách cho thẻ tiếp xúc với thiết bị đọc thẻ. Bước 3: ĐVCNT xuất trình hoá đơn, chứng từ cà thẻ cho NHTT. download by : [e-mail] 6 Bước 4: NHTT báo có cho ĐVCNT sau khi trừ khoản phí dịch vụ.

Phí dịch vụ thanh toán thẻ được tính trên từng giao dịch thẻ (theo %) mà ĐVCNT phải trả cho NHTT để được sử dụng dịch vụ thanh toán thẻ. Bước 5: NHTT chuyển giao dịch đòi tiền NHPH thẻ thông qua TCT. Bước 6: TCT với vai trò trung gian sẽ ghi nợ NHPH và ghi có cho NHTT thẻ. Bước 7: NHPH thẻ ghi nợ chủ thẻ.

Bước 8: Chủ thẻ thanh toán cho NHPH đúng số tiền và thời gian theo thỏa thuận. Đối với các giao dịch thực hiện qua Internet thì các bước diễn ra tương tự mặc dù khách hàng không cho thẻ tiếp xúc trực tiếp với đầu đọc thẻ. Trong các trường hợp này thay vì cho thẻ tiếp xúc thiết bị thanh toán, người thực hiện giao dịch sẽ điền đầy đủ thông tin thanh toán qua website hoặc trang thanh toán. Một số trường hợp có đăng ký dịch vụ bảo mật hoặc đảm bảo an toàn thanh toán thẻ, NHPH sẽ gửi thông tin giao dịch hoặc mã giao dịch qua số điện thoại đăng ký hoặc email khách hàng.5 Vai trò của dịch vụ thanh toán thẻ Với các đặc điểm, chức năng và lợi ích của thẻ như đã nêu, việc sử dụng thẻ để thanh toán có vai trò nhất định đối với nhà cung cấp dịch vụ, người sử dụng và nền kinh tế, cụ thể: 1.