CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM LAO ĐỘNG – TIỀN LƯƠNG VÀ QUẢN LÝ LAO ĐỘNG TIỀN LƯƠNG CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ XUẤT NHẬP KHẨU TÂY ĐÔ. Đặc điểm lao động của Công ty Đầu tư XNK Tây Đô. - Theo số liệu thống kê đến đầu tháng 10 năm 2014, Công ty Đầu tư Xuất nhập khẩu Tây Đô có tất cả 89 lao động. - Nhân sự của Công ty chủ yếu chia làm 2 loại: lao động trực tiếp và lao động gián tiếp.
+ Lao động trực tiếp là lực lượng nhân viên phục vụ trực tiếp khách vào sử dụng dịch vụ khách sạn như nhân viên Lễ tân, nhân viên nhà hàng, đón khách… + Lao động gián tiếp là đội ngũ quản lý và nhân viên văn phòng. Do Công ty Đầu tư Xuất nhập khẩu Tây Đô kinh doanh chủ yếu là khách sạn, nhà hàng nên sử dụng và bố trí lao động hợp lý nhằm thúc đẩy quá trình kinh doanh của Công ty đạt hiệu quả cao. Cơ cấu lao động của công ty như sau: GVHD: PGS.TS Nguyễn Ngọc Quang 8 SV: Nguyễn Tuấn Phong Bảng 1.1: Bảng đánh giá tình hình lao động trong công ty tính từ 01/01/2014 đến 30/11/2014. STT Chỉ tiêu Số người Tỉ trọng (%) 1 Tổng số lao động 89 100 2 Phân theo trình độ: 89 100 -Lao động có trình độ Đại học.33 -Lao động có trình độ Cao đẳng, Trung 52 58.42 cấp -Lao động có bằng nghề 2 2.25 3 Phân theo tính chất lao động: 89 100 - Lao động trực tiếp 74 83.15 - Lao động gián tiếp 15 16.85 4 Giới tính 89 100 - Nam 35 39.67 5 Độ tuổi lao động trung bình 26 tuổi Như vậy qua bảng số liệu trên em thấy: - Về số lao động hiện tại là 89 người đã giảm hơn không nhiều so với các năm trước theo số liệu em đã thu thập.
- Phân theo trình độ: Người lao động có trình độ Cao đẳng, Trung cấp, Đại học ngày càng tăng lên giúp nâng cao chất lượng công việc. Cụ thể chiếm tới 87 người tức là 97.75% trong tổng số 89 người còn lao động có bằng nghề chỉ có 2 người chiếm tỷ lệ 2. - Phân theo tính chất lao động: Tổng số người lao động tham gia trực tiếp trong công ty lớn là 74 người chiếm tỷ lệ 83.15% so với tổng số người lao động tham gia gián tiếp là 15 người chiếm tỷ lệ 16.TS Nguyễn Ngọc Quang 9 SV: Nguyễn Tuấn Phong Như vậy điều này có nghĩa phù hợp với mô hình kinh doanh của công ty là khách sạn, nhà hàng. Với đội ngũ nhân viên có trình độ chuyên môn cao và đồng đều có thể hoàn thành tốt các mục tiêu mà công ty đề ra, đáp ứng những nhiệm vụ khó khăn có thể gặp phải cũng như làm hài lòng những dịch vụ của khách hàng.2 Thời gian làm việc của người lao động tại công ty: - Thời gian lao động cũng ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả và năng suất của người lao động.
- Hiện nay, do công ty kinh doanh chủ yếu là khách sạn nhà hàng nên cũng tuân theo Luật Lao động với chế độ làm việc là 8 giờ/ngày , 7 ngày/tuần. Hàng năm, công ty áp dụng chế độ các ngày nghỉ mà người lao động vẫn được hưởng lương 100% theo quy định hiện hành của Nhà nước. Ngày lễ, tết… Số ngày nghỉ 1. Tết Dương lịch 1 ngày 2.
Tết Nguyên Đán 4 ngày 3. Giỗ tổ Hùng Vương 1 ngày 4. Giải phóng Miền nam 1 ngày 5. Quốc tế Lao động 1 ngày 6.
Quốc Khánh 1 ngày 1.2 Các hình thức trả lương của Công ty Cổ phần Đầu tư XNK Tây Đô.1 Qũy lương của công ty: - Quỹ tiền lương kế hoạch được xác định căn cứ vào kế hoạch sản xuất kinh các hoạt động sản xuất kinh doanh, dịch vụ của công ty. - Quỹ tiền thực hiện được xác định căn cứ vào doanh thu thực hiện từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh và dịch vụ công ty. - Căn cứ vào kết quả kinh doanh, công ty sẽ xác định nguồn quỹ trả GVHD: PGS.TS Nguyễn Ngọc Quang 10 SV: Nguyễn Tuấn Phong - Để đảm bảo quỹ tiền người lao động, lương không vượt chi so với quỹ tiền lương được hưởng, dồn chi quỹ tiền lương vào các tháng cuối năm hoặc để dự phòng quỹ tiền lương quá lớn cho năm sau, có thể quy định phân chia quỹ tiền lương cho các quỹ sau: + Quỹ tiền lương trả trực tiếp cho người lao động theo lương khoán, lương sản phẩm, lương thời gian (ít nhất bằng 76% tổng quỹ tiền lương) tức là ở công ty sẽ trả 100% cho người lao động. + Quỹ khen thưởng từ quỹ tiền lương đối với người lao động có năng suất, chất lượng cao, có thành tích trong công tác (tối đa không quá 10% tổng quỹ tiền lương).
+ Quỹ khuyến khích người lao động có trình độ, chuyên môn, kỹ thuật cao, tay nghề giỏi (tối đa không vượt quá 2% tổng quỹ tiền lương).2 Các hình thức trả lương được Công ty Cổ phần Đầu tư XNK Tây Đô áp dụng. Vì theo mô hình kinh doanh nên công ty chủ yếu trả lương theo thời gian áp dụng cho toàn người lao động và lương khoán với bộ phận marketing, nhân viên kĩ thuật, máy tính. * Căn cứ vào quỹ tiền lương hàng tháng theo kế hoạch được Ban giám đốc phê duyệt để xác định tiền lương cho toàn bộ công nhân viên công ty. * Căn cứ vào nghị định của Chính phủ về thang bảng lương và phụ cấp lương trong doanh nghiệp: + Đóng các chế độ bảo hiểm để hưởng các quyền lợi như: Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm Y tế, bảo hiểm thất nghiệp… + Thực hiện chế độ nâng bậc lương, xây dựng tiền lương, xắp xếp, phân phối cho toàn bộ người lao động trong công ty.
+ Giải quyết các quyền lợi khác đảm bảo nguyên tắc bình đẳng trong công ty.TS Nguyễn Ngọc Quang 11 SV: Nguyễn Tuấn Phong - Về hình thức trả lương theo thời gian: + Hình thức trả lương theo thời gian: Theo hình thức này, việc tính trả lương cho nhân viên theo thời gian làm việc, theo ngành nghề và tŕnh độ thành thạo nghiệp vụ, kỹ thuật chuyên môn của người lao động. Tuỳ theo tính chất lao động khác nhau mà mỗi ngành nghề cụ thể có một thang lương riêng: thang lương nhân viên Lễ tân, phục vụ bàn, nhân viên máy tính… Trong mỗi thang lương lại tuỳ theo tŕnh độ nghiệp vụ, kỹ thuật, chuyên môn mà lại chia làm nhiều bậc lương, mỗi bậc lương có một mức tiền lương nhất định. Đơn vị để tính tiền lương thời gian là lương tháng, lương ngày, lương giờ. + Lương tháng được quy định sẵn đối với từng bậc lương trong các thang lương.
Lương tháng thường được áp dụng để trả lương cho công nhân viên làm công tác quản lý kinh tế, quản lý hành chính và các nhân viên thuộc các ngành không có tính chất sản xuất. Tiền lương tháng = (Tiền lương theo thời gian + Phụ cấp (nếu có) – Các khoản trích theo lương + Lương tuần là số tuần được trả cho 1 tuần làm việc: Lương tháng x 12 tháng Lương tuần = 52 tuần + Lương ngày căn cứ vào số ngày làm việc thực tế trong tháng và mức lương của một ngày để tính trả lương, áp dụng để trả lương cho nhân viên trong thời gian học tập , hội họp hoặc làm nhiệm vụ khác, người lao động theo hợp đồng ngắng hạn. Mức lương ngày bằng mức lương tháng chia cho số ngày làm việc theo chế độ 26 ngày/ tháng: GVHD: PGS.TS Nguyễn Ngọc Quang 12 SV: Nguyễn Tuấn Phong Lương tháng Lương ngày = Số ngày làm việc công Ngoài ra, công ty có chế độ phụ cấp tiền ăn với nhân viên làm buổi đêm tất cả các ngày trong tuần, phụ cấp 200% ngày lương với những nhân viên làm trong các ngày nghỉ Lễ, tết…., và được nghỉ bù vào các ngày tiếp theo. Hình thức trả lương này có ưu điểm là đơn giản, dễ tính nhưng có nhược điểm là mang tính chất bình quân và chưa thực sự gắn với kết quả kinh doanh.
+ Cách tính lương: Tiền lương Lương bình quân Số ngày làm việc = một ngày x thời gian thực tế Lương bình quân Hệ số lương cấp bậc x Mức lương tối thiểu = một ngày Số ngày làm việc thực tế trong tháng Ví Dụ: Tại công ty, lương của chị Phan Kiều Vân – chuyên viên vi tính có 26 ngày làm việc trong tháng, phụ cấp trách nhiệm: 0.2 hệ số lương 2.34 và mức lương sàn của công ty tháng 11 năm 2014 là: 2. Như vậy tiền lương của chị Phan Kiều Vân sẽ là: 2.TS Nguyễn Ngọc Quang 13 SV: Nguyễn Tuấn Phong Phụ cấp trách nhiệm: 2.000 đ Vậy tổng tiền lương chị Vân được nhận trong tháng là: 540.000 đ - Tiền thưởng trong công ty: * Thưởng cuối năm: + Hàng năm nếu Công Ty kinh doanh có lãi Công Ty sẽ trích từ lợi nhuận đễ thưởng cho NLĐ mức thưởng tùy thuộc vào lợi nhuận mỗi năm. + Mức thưởng cụ thể từng NLĐ tùy thuộc vào sự đóng góp công sức, chất lượng công tác, chấp hành đầy đủ nội quy, các quy định của Công ty. + Được tính = tỷ lệ % * [tổng lương thực tế trong năm / 12 tháng].
Phòng HCNS có trách nhiệm lập tờ trình về tỷ lệ %, dự toán tổng tiền thưởng tháng lương 13 trước 30 ngày so với ngày bắt đầu nghỉ tết. * Thưởng tuần: Hàng tuần dựa trên việc đánh giá thực hiện công việc của CNV Trưởng bộ phận sản xuất lập bảng đánh giá thực hiện công việc. Bảng đánh giá chuyển về Phòng HCNS xem xét, sau đó chuyển Giám đốc công ty duyệt làm căn cứ thưởng cho người lao động. * Thưởng lễ 30/4 & 1/5, Ngày quốc khách, Tết Dương lịch: + Số tiền thưởng từ 20.000 đồng tuỳ thuộc vào kết quả kinh doanh của Công ty.
+ Phòng HCNS có trách nhiệm lập tở trình BGĐ về số tiền thưởng, dự toán tiền thưởng trình BGĐ trước 15 ngày so với ngày lễ tương ứng, lập danh sách CBCNV được thưởng trước 3 ngày so với ngày lễ tương ứng. * Thưởng thâm niên: + Thâm niên được tính chi tiết tới từng tháng (nếu từ 15 ngày trở lên thì tính đủ tháng, nếu dưới 15 ngày thì không được tính đủ tháng.TS Nguyễn Ngọc Quang 14 SV: Nguyễn Tuấn Phong + Tiền thâm niên = số tháng thâm niên * số tiền thâm niên 1 tháng. + Phòng HCNS có trách nhiệm lập tờ trình về số tiền thâm niên của 1 tháng, dự toán tổng tiền thâm niên trước 30 ngày so với ngày bắt đầu nghỉ tết. + Thưởng thâm niên được trả vào cuối năm ( Âm lịch).