Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích thực trạng việc tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại huyện kiên lương tỉnh kiên giang

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích thực trạng tiếp cận tín dụng chính thức của hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại huyện Kiên Lương, tỉnh Kiên Giang.

• Tác giả: Bùi Tuấn Kiệt
• Người hướng dẫn: TS. Võ Tất Thắng
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Phân tích thực trạng việc tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại huyện Kiên Lương tỉnh Kiên Giang
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu và Dữ liệu nghiên cứu
• 1.6. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.6.1. Ý nghĩa khoa học của đề tài
• 1.6.2. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.7. Bố cục của nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG HỢP LÝ THUYẾT & LƯỢC KHẢO NGHIÊN CỨU
• 2.1. Nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam
• 2.2. Thuỷ sản & Nuôi trồng thuỷ sản
• 2.3. Vai trò của ngành thủy sản trong nền kinh tế quốc dân
• 2.4. Tiềm năng nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam
• 2.4.1. Tiềm năng về diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản
• 2.4.2. Tiềm năng về nguồn lợi thủy sản
• 2.5. Các hình thức nuôi trồng thuỷ sản
• 3. CHƯƠNG 3: THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Mô hình nghiên cứu đề xuất
• 3.2. Nghiên cứu sơ bộ - Đánh giá mô hình
• 3.3. Mô hình hiệu chỉnh
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng chính thức
• 4.2. Nhu cầu tín dụng
• 4.3. Các nhân tố ảnh hưởng
• 4.4. Khả năng tiếp cận tín dụng
• KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Phân tích thực trạng

Phân tích thực trạng việc tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ nuôi trồng thủy sản tại Kiên Lương, Kiên Giang cho thấy nhiều thách thức. Các hộ dân chủ yếu sử dụng phương pháp khai thác thủy sản thô sơ, thiếu vốn đầu tư để hiện đại hóa. Nguồn vốn từ các tổ chức tín dụng chính thức chưa được khai thác hiệu quả. Tiếp cận tín dụng chính thức gặp nhiều rào cản như thủ tục phức tạp, điều kiện vay vốn khắt khe. Điều này hạn chế khả năng mở rộng sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế của các hộ dân.

1.1. Thực trạng khai thác và nuôi trồng thủy sản

Các hộ dân tại Kiên Lương chủ yếu khai thác thủy sản ven bờ với phương pháp thô sơ. Việc thiếu vốn đầu tư khiến họ không thể mở rộng quy mô hoặc chuyển đổi sang khai thác xa bờ. Hộ nuôi trồng thủy sản cũng gặp khó khăn trong việc tiếp cận các công nghệ hiện đại, dẫn đến năng suất thấp. Điều này đòi hỏi sự hỗ trợ từ các chính sách tín dụng phù hợp để thúc đẩy phát triển bền vững.

1.2. Rào cản trong tiếp cận tín dụng

Các hộ dân gặp nhiều rào cản trong việc tiếp cận tín dụng chính thức. Tín dụng nông nghiệp thường yêu cầu thủ tục phức tạp và điều kiện vay vốn khắt khe. Nhiều hộ dân không đủ điều kiện để đáp ứng các yêu cầu này. Ngoài ra, thiếu thông tin về các chính sách hỗ trợ tài chính cũng là một nguyên nhân khiến việc tiếp cận tín dụng bị hạn chế.

II. Tiếp cận tín dụng chính thức

Tiếp cận tín dụng chính thức là yếu tố quan trọng giúp các hộ nuôi trồng thủy sản tại Kiên Lương phát triển bền vững. Tuy nhiên, việc tiếp cận này còn nhiều hạn chế do thiếu thông tin và thủ tục phức tạp. Các tổ chức tín dụng cần đơn giản hóa quy trình và tăng cường hỗ trợ tài chính để giúp các hộ dân dễ dàng tiếp cận nguồn vốn.

2.1. Vai trò của tín dụng chính thức

Tín dụng chính thức đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các hộ nuôi trồng thủy sản mở rộng sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế. Nguồn vốn từ các tổ chức tín dụng giúp các hộ dân đầu tư vào công nghệ hiện đại, cải thiện năng suất và chất lượng sản phẩm. Điều này góp phần phát triển kinh tế địa phương và bảo vệ môi trường.

2.2. Chính sách hỗ trợ tài chính

Các chính sách hỗ trợ tài chính từ chính phủ và các tổ chức tín dụng cần được tăng cường để giúp các hộ dân dễ dàng tiếp cận nguồn vốn. Chính sách tín dụng cần đơn giản hóa thủ tục, giảm bớt điều kiện vay vốn và cung cấp thông tin đầy đủ cho các hộ dân. Điều này sẽ giúp thúc đẩy phát triển bền vững ngành thủy sản tại Kiên Lương.

III. Phát triển bền vững

Phát triển bền vững ngành thủy sản tại Kiên Lương đòi hỏi sự kết hợp giữa chính sách tín dụng hiệu quả và hỗ trợ tài chính từ các tổ chức. Các hộ dân cần được trang bị kiến thức về quản lý tín dụng và kỹ thuật nuôi trồng thủy sản hiện đại. Điều này sẽ giúp họ nâng cao năng suất và đảm bảo phát triển bền vững.

3.1. Kinh tế địa phương

Ngành thủy sản đóng góp quan trọng vào kinh tế địa phương tại Kiên Lương. Việc phát triển bền vững ngành này không chỉ giúp tăng thu nhập cho các hộ dân mà còn góp phần bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên. Các chính sách hỗ trợ tài chính và tín dụng cần được điều chỉnh phù hợp để đáp ứng nhu cầu thực tế của các hộ dân.

3.2. Nông nghiệp bền vững

Nông nghiệp bền vững là mục tiêu quan trọng trong phát triển ngành thủy sản tại Kiên Lương. Các hộ dân cần được hỗ trợ để áp dụng các kỹ thuật nuôi trồng hiện đại, giảm thiểu tác động đến môi trường. Các chính sách tín dụng và hỗ trợ tài chính cần được thiết kế để thúc đẩy mục tiêu này, đảm bảo sự phát triển lâu dài và bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành khai thác và nuôi trồng thủy sản tại huyện Kiên Lương, tỉnh Kiên Giang đóng góp khoảng 30% sản lượng thủy sản của tỉnh, với điều kiện tự nhiên đa dạng gồm đồng bằng, đồi núi, biển và đảo, tạo tiềm năng phát triển kinh tế biển - đảo. Tuy nhiên, các hộ dân hoạt động trong lĩnh vực này còn gặp nhiều khó khăn về vốn đầu tư, đặc biệt là việc tiếp cận các nguồn tín dụng chính thức. Nhu cầu vốn dài hạn để đầu tư thiết bị, tàu bè, ao nuôi là rất lớn do chu kỳ thu hồi vốn kéo dài. Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng việc tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại Kiên Lương, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp nâng cao khả năng tiếp cận vốn. Nghiên cứu khảo sát 200 hộ dân tại 4 xã Bình An, Dương Hòa, Hòn Nghệ và Sơn Hải trong vòng 3 năm gần đây, sử dụng phương pháp thống kê mô tả và phân tích các nhân tố tác động. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện chính sách tín dụng, hỗ trợ phát triển bền vững ngành thủy sản, góp phần nâng cao thu nhập và ổn định kinh tế xã hội địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng các lý thuyết về tín dụng chính thức và các mô hình phân tích nhân tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng. Hai lý thuyết trọng tâm gồm:

• Lý thuyết tín dụng chính thức: Tín dụng chính thức là nguồn vốn hợp pháp do các tổ chức tín dụng được Nhà nước quản lý cung cấp, bao gồm ngân hàng thương mại, ngân hàng chính sách xã hội và các quỹ tín dụng. Tín dụng này có vai trò tập trung và phân phối vốn, kiểm soát hoạt động kinh tế và thúc đẩy phát triển sản xuất.

• Mô hình phân tích nhân tố tác động đến tiếp cận tín dụng: Dựa trên các nghiên cứu trong và ngoài nước, các yếu tố như đặc điểm hộ gia đình (giới tính, tuổi tác, trình độ học vấn), tiềm năng thanh toán, mối quan hệ tín dụng, thủ tục vay vốn, lịch sử tín dụng, điều kiện tiếp cận và hỗ trợ từ tổ chức tín dụng được xem là các biến độc lập ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng chính thức.

Các khái niệm chính bao gồm: nhu cầu tín dụng, đặc điểm hộ gia đình, tiềm năng thanh toán, thủ tục tín dụng, lịch sử tín dụng, điều kiện tiếp cận và thoả thuận tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát thực tiễn với cỡ mẫu 200 hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại 4 xã thuộc huyện Kiên Lương. Phương pháp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng nhằm thu thập dữ liệu từ các hộ có nhu cầu tín dụng chính thức trong vòng 3 năm gần đây. Dữ liệu được thu thập qua phiếu điều tra, phỏng vấn trực tiếp và quan sát thực tế.

Phân tích dữ liệu sử dụng thống kê mô tả để đánh giá thực trạng và phương pháp hồi quy đa biến (OLS) cùng mô hình Logit để xác định các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng. Các biến được đo lường bằng thang đo thứ bậc từ 1 đến 5, bao gồm các yếu tố về đặc điểm nhân khẩu, thu nhập, kinh nghiệm hoạt động, thủ tục vay vốn, lịch sử tín dụng và các điều kiện tiếp cận vốn.

Timeline nghiên cứu kéo dài trong 3 năm, từ khảo sát thu thập dữ liệu đến phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nhu cầu tín dụng chính thức rất lớn: 81% hộ dân có nhu cầu vay vốn ngắn hạn và trung hạn, trong khi 100% có nhu cầu vay dài hạn để đầu tư thiết bị, tàu bè và ao nuôi. Điều này phản ánh nhu cầu vốn dài hạn chiếm ưu thế do chu kỳ thu hồi vốn kéo dài trong ngành thủy sản.

2. Mức độ hữu ích của nguồn vốn tín dụng chính thức: 100% người dân khảo sát đánh giá nguồn vốn tín dụng chính thức rất hữu ích cho hoạt động khai thác và nuôi trồng thủy sản, cho thấy tín dụng chính thức là nguồn lực quan trọng hỗ trợ phát triển sản xuất.

3. Đặc điểm hộ gia đình ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận tín dụng: 90.5% chủ hộ là nam, đa số có trình độ học vấn THPT (51.5%), độ tuổi tập trung từ 40 đến 50 tuổi. Số nhân khẩu trung bình là 3 người, với 1-2 lao động chính trong gia đình. Những đặc điểm này có tác động tích cực đến khả năng tiếp cận vốn.

4. Tiềm năng thanh toán và mối quan hệ tín dụng: Khả năng thanh toán của hộ gia đình được đánh giá qua thu nhập và số lao động chính, ảnh hưởng trực tiếp đến việc được cấp tín dụng. Mối quan hệ với tổ chức tín dụng, bao gồm lịch sử tín dụng và sự hỗ trợ từ chính sách, cũng là nhân tố quan trọng.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy nhu cầu tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại Kiên Lương là rất lớn, đặc biệt là tín dụng dài hạn phục vụ đầu tư thiết bị và phương tiện sản xuất. Điều này phù hợp với đặc điểm ngành thủy sản có chu kỳ thu hồi vốn dài, đòi hỏi nguồn vốn ổn định và bền vững.

Đặc điểm nhân khẩu và trình độ học vấn của chủ hộ có ảnh hưởng tích cực đến khả năng tiếp cận vốn, tương tự các nghiên cứu trong nước và quốc tế. Việc chủ yếu là nam giới và độ tuổi trung niên cho thấy kinh nghiệm và uy tín trong ngành cũng góp phần nâng cao khả năng vay vốn.

Mối quan hệ tín dụng và lịch sử tín dụng là yếu tố then chốt, phản ánh sự tin tưởng của tổ chức tín dụng đối với khách hàng. Thủ tục vay vốn và điều kiện tiếp cận vốn cũng được đánh giá là những rào cản cần được cải thiện để nâng cao hiệu quả tiếp cận tín dụng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bố nhu cầu tín dụng theo kỳ hạn, bảng thống kê đặc điểm hộ gia đình và biểu đồ đánh giá mức độ hữu ích của nguồn vốn tín dụng, giúp minh họa rõ nét các phát hiện chính.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Củng cố vai trò của tổ chức tín dụng chính thức và đoàn thể địa phương: Tăng cường phối hợp giữa các tổ chức tín dụng, chính quyền và các đoàn thể để hỗ trợ người dân tiếp cận vốn, nâng cao hiệu quả quản lý và giám sát sử dụng vốn. Thời gian thực hiện: 1-2 năm.

2. Hoàn thiện quy trình thủ tục vay vốn: Đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian xét duyệt và tăng tính minh bạch trong quy trình cho vay nhằm giảm bớt rào cản tiếp cận vốn cho các hộ dân. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng và cơ quan quản lý tín dụng. Thời gian: 1 năm.

3. Nâng cao kiến thức và kỹ năng về tín dụng cho người dân: Tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo về quản lý tài chính, kỹ năng vay vốn và sử dụng vốn hiệu quả cho các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản. Chủ thể: Các tổ chức tín dụng, chính quyền địa phương. Thời gian: liên tục.

4. Phát triển các sản phẩm tín dụng phù hợp với đặc thù ngành thủy sản: Thiết kế các gói vay linh hoạt về kỳ hạn, lãi suất và hình thức thế chấp phù hợp với chu kỳ sản xuất và thu hồi vốn của ngành. Chủ thể: Ngân hàng và các tổ chức tín dụng. Thời gian: 1-3 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Để xây dựng và điều chỉnh chính sách tín dụng phù hợp, thúc đẩy phát triển ngành thủy sản bền vững.

2. Tổ chức tín dụng và ngân hàng: Nắm bắt thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn của khách hàng, từ đó cải tiến sản phẩm và dịch vụ tín dụng.

3. Các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản: Hiểu rõ về các điều kiện, thủ tục và cơ hội tiếp cận tín dụng chính thức, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

4. Các nhà nghiên cứu và học viên ngành kinh tế, quản lý kinh tế: Tham khảo mô hình nghiên cứu, phương pháp phân tích và kết quả thực tiễn để phát triển các nghiên cứu tiếp theo trong lĩnh vực tín dụng và phát triển nông thôn.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao tín dụng chính thức lại quan trọng đối với hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản?
   Tín dụng chính thức cung cấp nguồn vốn hợp pháp, ổn định và có lãi suất ưu đãi, giúp hộ dân đầu tư thiết bị, mở rộng sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế. Ví dụ, 100% người dân khảo sát đánh giá nguồn vốn này rất hữu ích cho hoạt động của họ.

2. Những yếu tố nào ảnh hưởng lớn nhất đến khả năng tiếp cận tín dụng?
   Đặc điểm hộ gia đình như trình độ học vấn, tuổi tác, tiềm năng thanh toán, mối quan hệ tín dụng và thủ tục vay vốn là các yếu tố quan trọng. Các hộ có lịch sử tín dụng tốt và mối quan hệ chặt chẽ với tổ chức tín dụng thường dễ tiếp cận vốn hơn.

3. Tại sao nhu cầu tín dụng dài hạn lại chiếm ưu thế?
   Ngành thủy sản có chu kỳ thu hồi vốn dài do đầu tư lớn vào tàu bè, ao nuôi và thiết bị. Do đó, nguồn vốn dài hạn giúp người dân có đủ thời gian thu hồi vốn và phát triển sản xuất bền vững.

4. Có những khó khăn gì trong việc tiếp cận tín dụng chính thức?
   Thủ tục vay vốn phức tạp, yêu cầu thế chấp cao, thiếu thông tin và kiến thức về tín dụng là những rào cản phổ biến. Việc cải thiện quy trình và nâng cao nhận thức người dân là cần thiết.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay?
   Người dân cần được đào tạo về quản lý tài chính, lập kế hoạch sản xuất và sử dụng vốn đúng mục đích. Đồng thời, tổ chức tín dụng cần giám sát và hỗ trợ sau vay để đảm bảo vốn được sử dụng hiệu quả.

Kết luận

• Nhu cầu tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản tại Kiên Lương là rất lớn, đặc biệt là tín dụng dài hạn.
• Đặc điểm nhân khẩu, trình độ học vấn, tiềm năng thanh toán và mối quan hệ tín dụng là các yếu tố ảnh hưởng quan trọng đến khả năng tiếp cận vốn.
• Thủ tục vay vốn và điều kiện tiếp cận vốn hiện còn là rào cản cần được cải thiện để nâng cao hiệu quả tiếp cận tín dụng.
• Cần củng cố vai trò của tổ chức tín dụng, hoàn thiện quy trình vay vốn, nâng cao kiến thức cho người dân và phát triển sản phẩm tín dụng phù hợp.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 1-3 năm, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi và đối tượng khảo sát để hoàn thiện chính sách tín dụng ngành thủy sản.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao khả năng tiếp cận vốn và phát triển bền vững ngành thủy sản tại Kiên Lương!

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu nghiên cứu Giới thiệu tổng quan về đề tài nghiên cứu: lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu, đối tượng và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa thực tiễn của đề tài nghiên cứu và kết quả nghiên cứu và bố cục nghiên cứu. Chương 2: Lược khảo nghiên cứu và tổng hợp lý thuyết quan trọng Tổng kết một số nghiên cứu trước đây hỗ trợ nghiên cứu để tuyển chọn các lý thuyết quan trọng phục vụ công tác nghiên cứu. Tín dụng chính thức và vai trò của tín dụng chính thức. Một số văn bản, chính sách, pháp luật liên quan.

Chương 3: Đánh giá các yếu tố tác động đến tiếp cận tín dụng chính thức của các hộ dân khai thác và nuôi trồng thủy sản. Xác định các nhân tố ảnh hưởng đến việc tiếp cận tín dụng chính thức từ đó đánh giá các nhân các nhân tố ảnh hưởng. Chương 4: Kết quả nghiên cứu: Trình bày kết quả nghiên cứu, các bảng biểu kết quả phân tích. Cuối cùng là phần Kết luận và Khuyến nghị.

4 CHƢƠNG 2 TỔNG HỢP LÝ THUYẾT & LƢỢC KHẢO NGHIÊN CỨU 2. Nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam 2. Thuỷ sản & Nuôi trồng thuỷ sản Thủy sản là những loài sinh vật sống dưới nước như cá, nhuyễn thể, giáp xác… có thể qua hay không qua khâu nuôi trồng (2). Nuôi trồng thủy sản, theo FAO (2008), còn được gọi là canh tác dưới nước, nuôi các loài động vật (cá, giáp xúc, nhuyễn thể.) và thực vật (rong biển,.) trong môi trường nước ngọt, lợ và mặn (3).

Nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam Hình thức sơ khai của nghề nuôi trồng thủy sản là thu cá giống từ sông để ương nuôi trong ao vùng nước ngọt. Nghề nuôi cá chép sau đó được lan rộng ra nhiều nơi ở Châu Á, Trung Đông và Châu Âu do sự di dân của người Hoa. Sản lượng nuôi trồng và khai thác thủy sản của Việt Nam Nguồn: http://www.aspx? 2 Nguyễn Thanh Phương, Trần Ngọc Hải, Dương Nhựt Long (2009). Giáo trình Nuôi trồng Thuỷ sản.

Khoa Thuỷ sản – Trường Đại học Cần Thơ. 3 Nguyễn Thanh Phương, Trần Ngọc Hải, Dương Nhựt Long (2009). Giáo trình Nuôi trồng Thuỷ sản. Khoa Thuỷ sản – Trường Đại học Cần Thơ.

5 Mốc phát triển mạnh của nghề nuôi trồng thủy sản được bắt đầu từ 1970 và liên tục cho đến nay. Sự phát triển nhanh chóng của ngành đã góp phần tăng tỷ lệ tiêu dùng sản phẩm thủy sản nuôi trồng từ 0,7 kg/người/năn vào năm 1970 lên 7,8 kg/người/năm vào năm 2006 (4). Sản phẩm thủy sản nuôi trồng chiếm 46% tổng sản phẩm thủy sản tiêu dùng hàng năm. Nghề nuôi trồng thủy sản nội địa tiếp tục đóng góp chính cho nghề nuôi thủy sản nói chung, với hơn 61% sản lượng và 53% tổng giá trị sản phẩm nuôi trồng.

Nuôi thủy sản nước ngọt chiếm 58% sản lượng và 48% giá trị, nuôi biển chiếm 34% sản lượng và 36% giá trị. Trong khi đó, nuôi nước lợ với tỷ lệ sản lượng thấp 8% nhưng cho tỷ lệ giá trị đến 16% do nuôi chủ yếu các loài tôm có giá trị cao(5). Vai trò của ngành thủy sản trong nền kinh tế quốc dân Sản phẩm thuỷ sản là thực phẩm giàu dinh dưỡng. Từ xưa tới nay, con người luôn coi sản phẩm thuỷ sản là thực phẩm lý tưởng nhất có hàm lượng protein cao, mỡ và colexteron thấp, nhiều loại vitamin, dễ tiêu hoá và hấp thụ, đẩy mạnh quá trình trao đổi chất.

Đây là đặc điểm mà cho các loại thịt không thể so sánh được. Sản phẩm phụ của ngành nuôi trồng thủy sản các phụ - phế phẩm của các nhà máy chế biến thủy sản là nguyên liệu cho các nhà máy chế biến thức ăn gia súc, gia cầm và một số loại thức ăn cho tôm cá… Hàng năm ở Việt Nam đã sản xuất ra khoảng 100 ngàn tấn bột cá là nguồn nguyên liệu cho các nhà máy chế biến thức ăn chăn nuôi và chế biến phân bón nông nghiệp. Nghề nuôi trồng thủy sản là nguồn cung cấp nguyên vật liệu cho các ngành khác: công nghiệp, nông nghiệp, y dược và công nghiệp quốc phòng và thúc đẩy sự phát triển của các ngành nghề liên quan. Ngoài chức năng cung cấp thực 4 Nguyễn Thanh Phương, Trần Ngọc Hải, Dương Nhựt Long (2009).

Giáo trình Nuôi trồng Thuỷ sản. Khoa Thuỷ sản – Trường Đại học Cần Thơ. 5 Nguyễn Thanh Phương, Trần Ngọc Hải, Dương Nhựt Long (2009). Giáo trình Nuôi trồng Thuỷ sản.

Khoa Thuỷ sản – Trường Đại học Cần Thơ. 6 phẩm cho con người nó còn được sử dụng trong nhiều lĩnh vực: nguyên liệu cho các nhà máy chế biến đông lạnh: tôm, cá, nhuyễn thể; nguyên liệu cho các xí nghiệp dược phẩm: rong mơ, rong câu rong thuốc giun, sản xuất keo alginate, Iod, cồn, thuốc tẩy giun sán; sản xuất đồ mỹ nghệ… Sản phẩm thuỷ sản thương phẩm là sản phẩm xuất khẩu quan trọng của Việt Nam, có tỉ xuất thu đổi ngoại tệ cao. Hiện nay hàng thủy sản xuất khẩu của Việt Nam ngày càng được ưa chuộng ở nhiều nước trên thế giới và trong khu vực. Năm 1997 đã xuất khẩu sang 46 nước, năm 1998 là 50 nước, năm 2004 là 60 nước, năm 2005 là 105 nước, năm 2007 là 150 nước.

Kim ngạch xuất khẩu thủy sản vào các thị trường lớn cũng ngày một tăng. Năm 1999 kim ngạch xuất khẩu của ngành thủy sản đạt 761,5 triệu USD, năm 2005 đạt 2.650 triệu USD và năm 2006 đạt 3. Sản lượng và giá trị sản phẩm thủy sản xuất khẩu chính ngạch Nguồn Giáo trình nuôi trồng thuỷ sản – Nguyễn Thanh Phương (2009) Phát triển nuôi trồng thủy sản góp phần phát triển kinh tế - xã hội, tạo công ăn việc, xoá đói giảm nghèo. Phát triển nuôi trồng thủy sản làm chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn, tăng thu nhập, cải thiện đời sống nông thôn.

Nuôi trồng thủy sản là cách nhanh nhất để gia tăng nguồn đạm thuỷ sản cho con người. Gần đây do việc khai thác quá mức, nguồn lợi cạn kiệt nên các sản 7 phẩm thủy sản đã không đáp ứng đủ nhu cầu của con người. Vì vậy, nhiều quốc gia đã rất coi trọng việc phát triển nghề nuôi trồng thủy sản. Tiềm năng nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam 2.1 Tiềm năng về diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản Với 3.260 km bờ biển, 12 đầm phá và các eo vịnh, 112 cửa sông, lạch hàng ngàn đảo lớn nhỏ ven biển và hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt cùng với các hồ chứa nước thuỷ lợi, thuỷ điện, tạo cho nước ta có một tiềm năng lớn về diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản.

Diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản ở Việt Nam Nguồn: http://www. Diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản Nguồn: http://www.aspx?tabid=706&ItemID=13412 Theo số liệu thống kê của bộ thủy sản, tổng diện tích mặt nước có khả năng khai thác và nuôi trồng thủy sản ở nước ta là 3. Trong đó diện tích 8 mặt nước nuôi là 1. Ngoài ra còn có diện tích sông, các vũng, vịnh quanh đảo có thể nuôi trồng thủy sản ước khoảng 300.

Đồng bằng sông cửu Long là vùng có tiềm năng diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản lớn nhất chiếm gần 60% tổng diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản cả nước.2 Tiềm năng về nguồn lợi thủy sản  Nguồn lợi thủy sản nước ngọt Được chia ra làm hai khu hệ: Khu hệ cá phía Bắc khoảng 240 loài, trong đó có khoảng 30 loài có giá trị kinh tế, có 15 loài đã thuần hóa và nhập nội. Khu hệ cá nước ngọt phía Nam khoảng 255 loài, trong đó có 42 loài có giá trị kinh tế và phần lớn thuộc nhóm ăn động vật. Đặc sản có tôm càng xanh, rùa, bống tượng.  Nguồn lợi hải sản nước lợ nước mặn Nguồn lợi hải sản rất phong phú, đa dạng vì các bãi triều cửa sông và rừng ngập mặn là bãi dinh dưỡng và ngư trường khai thác rộng lớn.

Sản lượng thủy sản khai thác Nguồn: http://www.aspx? 9  Nguồn lợi tôm biển Giống tôm nuôi chủ yếu là tôm sú (Penaeus monodon) tôm bạc (Penaeus merguiensis), tôm rảo (Metapenaeus ensis) ở miền Bắc. Giống tôm nuôi chủ yếu là tôm sú, tôm bạc, tôm he Ấn Độ (Penaeus indicus), tôm hùm (Panulirus)… ở miền Trung. Giống tôm nuôi chủ yếu là tôm rằn (Penaeus semisulcatus) tôm he Ấn Độ, tôm sú, tôm thẻ và tôm rảo… ở miền Nam.  Các loại cua biển Cua xanh (Scylla serrata), cua bùn (S.

paramamosain); ghẹ xanh ( Portunus pelagicus), ghẹ ba chấm (P. sanguinolentus), ghẹ đốm ( P. trituberculatus), cua huỳnh đế (Rarina rarina)…  Nguồn lợi cá biển có khoảng 186 loài chủ yếu gốc biển, rộng muối, rộng nhiệt quan trọng là các loài: cá đối, cá dìa, bống, bớp, vược, măng biển, song, cam, tráp, hồng, chình, chẻm, mú, nhiều loài thích nghi độ mặn vùng cửa sông.  Nguồn lợi nhuyễn thể Hầu hết các bãi triều trong cả nước đều có, tùy theo vị trí và môi trường sống, thành phần loài có sự thay đổi như trai, bào ngư, điệp, nghêu, sò, ốc…  Nguồn lợi rong tảo biển Nước ta có khoảng 794 loài rong tảo biển.

Trong đó 90 loài có giá trị, chủ yếu là các loài rong câu, rong mơ, rong kỳ lân… phân bố đều ở các vùng miền. Các hình thức nuôi trồng thuỷ sản Nuôi thủy sản siêu thâm canh là hình thức nuôi có năng suất cao. Sử dụng thức ăn công nghiệp có thành phần dinh dưỡng đáp ứng nhu cầu của đối tượng nuôi. Giống được chọn từ các trại (hay giống nhân tạo), điều kiện nuôi được kiểm soát chặt chẽ… Nuôi thủy sản thâm canh là hình thức nuôi có kiểm soát các điều kiện nuôi, chi phí đầu tư ban đầu, kỹ thuật áp dụng và hiệu quả sản xuất đều cao và có xung hướng tiến tới chủ động kiểm soát tất cả các điề kiện nuôi (khí hậu, chất lượng nước) và các hệ thống nuôi có tính nhân tạo.

10 Nuôi thủy sản bán thâm canh là hình thức nuôi lệ thuộc nhiều vào nguồn thức ăn tự nhiên nhờ vào phân bón hay ăn bổ sung, giống được sản xuất từ các trại (hay giống nhân tạo), bón phân định 4 kỳ, trao đổi nước hay sục khí định kỳ, cấp nước bằng máy bơm hay tự chảy, Nuôi trong ao, quầng hay bè đơn giản. Nuôi thủy sản quảng canh cải tiến là hình thức nuôi trên diện rộng… có thể cho ăn bằng thức ăn chất lượng thấp, giống được sản xuất từ các trại hay thu gom ngoài tự nhiên, bón phân vô cơ hay hữu cơ thường xuyên, quan sát một số yếu tố chất lượng nước đơn giản. Nuôi ao, lồng đơn giản.