Chương 1: Tổng quan những vấn đề nghiên cứu về doanh thu và phân tích doanh thu. - Chương 2: Một số vấn đề lý luận cơ bản về doanh thu và phân tích doanh thu. - Chương 3: Phương pháp nghiên cứu và kết quả phân tích doanh thu tại công ty TNHH Nguyễn Sơn. - Chương 4: Các kết luận và đề xuất nhằm tăng doanh thu tại công ty TNHH Nguyễn Sơn.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp Chương 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ DOANH THU VÀ PHÂN TÍCH DOANH THU 2.1 Một số định nghĩa, khái niệm cơ bản.1 Khái niệm doanh thu.
Chuẩn mực kế toán Việt Nam chuẩn mực số 14 doanh thu và thu nhập khác(ban hành và công bố theo quyết định số 149 /2011/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12 năm 2001 của Bộ trưởng Bộ tài chính ) quy định: “Doanh thu: Là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu.” Theo nội dung của chuẩn mực, doanh thu chỉ bao gồm tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được. Các khoản thu hộ bên thứ ba không phải là nguồn lợi ích kinh tế, không làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp sẽ không được coi là doanh thu (ví dụ như khi người nhận đại lý thu hộ tiền bán hàng cho đơn vị chủ hàng, thì doanh thu của người nhận đại lý chỉ là tiền hoa hồng được hưởng). Các khoản góp vốn của cổ đông hoặc chủ sở hữu làm tăng vốn chủ sở hữu nhưng không phải là doanh thu. Doanh thu của doanh nghiệp bao gồm: doanh thu bán hàng, doanh thu cung cấp dịch vụ, doanh thu hoạt động tài chính và doanh thu từ các hoạt động bất thường khác.
Doanh thu cung cấp dịch vụ là doanh thu có được từ các giao dịch cung cấp dịch vụ, được ghi nhận khi kết quả của giao dịch đó được xác định một cách đáng tin cậy. Doanh thu hoạt động tài chính là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được từ hoạt động tài chính hoặc kinh doanh về vốn trong kỳ kế toán. Doanh thu hoạt động tài chính phát sinh từ các khỏan tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia của doanh nghiệp, chỉ được ghi nhận khi thỏa mãn 2 điều kiện sau: có khả năng thu được lợi ích từ giao dịch đó; Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp Doanh thu bán hàng là khoản doanh thu chủ yếu của doanh nghiệp thương mại dịch vụ, đóng vai trò quyết định đến doanh thu chung của toàn doanh nghiệp, sẽ được chúng ta nghiên cứu sâu hơn sau đây.2 Doanh thu bán hàng và các khái niệm liên quan. Giáo trình Tài chính doanh nghiệp năm 2008 của trường Học viện Tài chính viết: “Doanh thu bán hàng là biểu hiện của tổng giá trị các loại sản phẩm hàng hóa, dịch vụ mà doanh nghiệp đã bán ra trong một thời nhất định.
Đây là bộ phận chủ yếu trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp” Giáo trình Kinh tế doanh nghiệp thương mại dịch vụ trường Đại học Thương Mại viết: “Doanh thu bán hàng là lượng tiền mà doanh nghiệp thu được do thực hiện hàng hóa trên thị trường trong một thời kỳ, được xác đinh bằng công thức: ” Trong đó: M: Doanh thu bán hàng qi: Khối lượng sản phẩm hàng hóa và dịch vụ loại i mà doanh nghiệp tiêu thụ trong kỳ, đơn vị tính là đơn vị hiện vật pi: Giá bán đơn vị sản phẩm loại i. i= : Số lượng hàng hóa dịch vụ mà doanh nghiệp tiêu thụ trong kỳ Theo chuẩn mực kế toán số 14, Doanh thu bán hàng được ghi nhận khi thỏa mãn tất cả năm (5) điều kiện sau: - Doanh nghiệp đã chuyển hóa phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa hoặc sản phẩm cho người mua. - Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp - Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. - Doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng.
- Xác định được chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng. Doanh thu thuần về bán hàng và cung cấp dịch vụ là toàn bộ số tiền đã thu được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản đã thu hay sẽ thu được từ bán sản phẩm hàng hóa sau khi trừ đi các khoản giảm trừ doanh thu như giảm giá hàng bán, chiết khấu thương mại, giá trị hàng bán bị trả lại và các khoản thuế gián thu. Trong đó: - Chiết khấu thương mại là khoản doanh nghiệp giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn. - Giảm giá hàng bán là khoản giảm trừ cho người mua do hàng hóa kém phẩm chất, sai quy cách hoặc lạc hậu thị hiếu.
- Giá trị hàng bán bị trả lại là giá trị khối lượng hàng bán đã xác định là tiêu thụ bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán. - Các khoản thuế gián thu bao gồm thuế GTGT (theo phương pháp trực tiếp), thuế xuất khẩu và thuế TTĐB.2 Một số lý thuyết về phân tích doanh thu bán hàng.1 Mục đích, ý nghĩa của phân tích doanh thu. Mục đích phân tích doanh thu: Phân tích doanh thu nhằm mục đích nhận thức và đánh giá một cách đúng đắn, toàn diện và khách quan tình hình thực hiện các chỉ tiêu doanh thu bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ về số lượng, kết cấu chủng loại và giá cả hàng bán…Qua đó thấy được mức độ hoàn thành số chênh lệch tăng giảm của các chỉ tiêu kế hoạch doanh thu bán hàng của doanh nghiệp. Đồng thời, qua phân tích cũng nhận thấy GVHD: PGS.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp được những mâu thuẫn tồn tại và những nguyên nhân ảnh hưởng khách quan cũng như chủ quan trong khâu bán hàng, để từ đó tìm ra được những chính sách, biện pháp quản lý thích hợp nhằm đẩy mạnh bán hàng, tăng doanh thu.
Ý nghĩa của phân tích doanh thu. Những số liệu, tài liệu phân tích doanh thu bán hàng là cơ sở, căn cứ để phân tích các chỉ tiêu kinh tế khác như: phân tích tình hình mua hàng, phân tích tình hình chi phí hoặc lợi nhuận(kết quả) kinh doanh. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng sử dụng các số liệu phân tích doanh thu bán hàng để làm cơ sở, căn xây dựng kế hoạch sản xuất kinh doanh cho kỳ sau.2 Cơ sở số liệu của phân tích doanh thu Phân tích doanh thu bán hàng căn cứ vào những nguồn số liệu sau: - Các chỉ tiêu kế hoạch doanh thu bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ được xây dựng tùy thuộc vào chức năng, nhiệm vụ và đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh cũng như căn cứ vào yêu cầu quản lý của doanh nghiệp. - Các số liệu kế toán doanh thu bán hàng bao gồm kế toán tổng hợp, kế toán chi tiết, các hợp đồng bán hàng và các đơn đặt hàng, các chứng từ hóa đơn bán hàng.
- Các số liệu thông tin kinh tế thị trường, giá cả những mặt hàng mà doanh nghiệp sản xuất kinh doanh. - Các chế độ, chính sách về thương mại, chính sách tài chính- tín dụng và các chính sách khác có liên quan đến hoạt động doanh nghiệp do Nhà nước hoặc do ngành ban hành.3 Các nội dung phân tích doanh thu bán hàng trong doanh nghiệp.1 Phân tích tốc độ phát triển của doanh thu bán hàng qua các năm. - Mục đích phân tích: Phân tích tốc độ phát triển của doanh thu bán hàng qua các năm( thường là 5 năm) để thấy được sự biến động tăng giảm và xu thế phát triển GVHD: PGS.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp của doanh thu, đưa ra những thông tin dự báo nhu cầu của thị trường làm cơ sở cho việc xây dựng kế hoạch kinh doanh trung hạn hoặc dài hạn của doanh nghiệp. - Nguồn số liệu phân tích: Các số liệu doanh thu bán hàng thực tế qua các năm.
- Phương pháp phân tích: tính toán các chỉ tiêu tốc độ phát triển liên hoàn, tốc độ phát triển định gốc và tốc độ phát triển bình quân theo công thức sau: + Tốc độ phát triển định gốc: = × 100 + Tốc độ phát triển liên hoàn: = × 100 + Tốc độ phát triển bình quân: = × 100 Trong đó: : Tốc độ phát triển liên hoàn. : Doanh thu bán hàng kỳ i. : Tốc độ phát triển định gốc. : Doanh thu bán hàng kỳ i-1.
: Tốc độ phát triển bình quân. : Doanh thu bán hàng kỳ gốc. Mn : Doanh thu bán hàng kỳ n i= 2.2 Phân tích doanh thu bán hàng theo tổng mức và kết cấu.TS Nguyễn Quang Hùng SV: Nguyễn Thanh Mai – K43D1 Luan van Trường Đại Học Thương Mại Luận Văn Tốt Nghiệp a) Phân tích doanh thu bán hàng theo các nghiệp vụ kinh doanh. - Mục đích phân tích: Phân tích doanh thu bán hàng theo nghiệp vụ kinh doanh nhằm nhận thức và đánh giá chính xác mức độ hoàn thành các chỉ tiêu doanh thu bán hàng qua đó xác đinh kết quả theo từng nghiệp vụ kinh doanh.
Đồng thời giúp cho chủ doanh nghiệp có những căn cứ, cơ sở đề ra những chính sách biện pháp đầu tư thích hợp trong việc lựa chọn các nghiệp vụ kinh doanh mang lại hiệu quả kinh tế cao. - Nguồn số liệu phân tích: Các số liệu kế hoạch, kế toán tổng hợp và chi tiết về doanh thu bán hàng theo các nghiệp vụ kinh doanh của doanh nghiệp. - Phương pháp phân tích: Phương pháp so sánh và lập biểu so sánh giữa số liệu thực hiện với kế hoạch kỳ này với kỳ trước trên cơ sở tính toán các chỉ tiêu phần trăm(%), số chênh lệch và tỷ trọng doanh thu của từng nghiệp vụ kinh doanh. b) Phân tích doanh thu bán hàng theo nhóm hàng và mặt hàng chủ yếu.