BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ------ ----- ĐẶNG NGUYỄN HOÀI THANH NỢ NƯỚC NGOÀI VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ: TRƯỜNG HỢP CÁC QUỐC GIA ĐANG PHÁT TRIỂN KHU VỰC ĐÔNG NAM Á Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học : PGS.TS Sử Đình Thành TP.Hồ Chí Minh – Năm 2015 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan công trình nghiên cứu này do riêng bản thân tôi thực hiện theo sự hướng dẫn của người hướng dẫn khoa học. Nội dung nghiên cứu, số liệu, các kết quả nghiên cứu có tính độc lập riêng, hoàn toàn trung thực, không sao chép bất kỳ tài liệu nào và chưa được công bố toàn bộ nội dung này bất kỳ ở đâu; các số liệu, các nguồn trích dẫn trong luận văn được chú thích nguồn gốc rõ ràng, minh bạch. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về lời cam đoan của tôi. Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 31 tháng 03 năm 2015. Tác giả Đặng Nguyễn Hoài Thanh TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Danh mục các từ viết tắt Danh mục bảng biểu Danh mục hình vẽ, đồ thị Tóm tắt . 1 CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU .1 Lý do nghiên cứu .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Câu hỏi nghiên cứu .4 Phạm vi nghiên cứu .5 Thiết kế nghiên cứu .6 Ý nghĩa thực tiễn của bài nghiên cứu .7 Bố cục luận văn . 7 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU .1 Nợ ngước ngoài .2 Vai trò của nguồn vốn vay nước ngoài .3 Tiêu chí đánh giá mức độ an toàn nợ nước ngoài .2 Tăng trưởng kinh tế .2 Các chỉ tiêu đo lường tăng trưởng kinh tế . 16 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.3 Một số lý thuyết về tác động của nợ nước ngoài đến tăng trưởng kinh tế .4 Tổng quan các nghiên cứu về tác động của nợ nước ngoài đến tăng trưởng kinh tế . 21 CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1 Mô hình nghiên cứu .2 Dữ liệu nghiên cứu .3 Phương pháp nghiên cứu .4 Các biến độc lập và giả thuyết nghiên cứu . 35 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .1 Thống kê mô tả các biến trong mô hình .2 Ma trận hệ số tương quan .3 Mối quan hệ tuyến tính giữa nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế .1 Kết quả hồi quy .2 Giải thích ý nghĩa các hệ số ước lượng .3 Một số kiểm định hạn chế của mô hình và khắc phục .1 Kiểm định hiện tượng tự tương quan .2 Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi .3 Kiểm tra hiện tượng nội sinh .4 Mối quan hệ phi tuyến tính giữa nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế .1 Kết quả hồi quy .2 Một số kiểm định hạn chế của mô hình tác động tuyến tính và khắc phục .1 Kiểm định hiện tượng tự tương quan .2 Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi . 59 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.3 Kiểm tra hiện tượng nội sinh .3 Ước lượng mức nợ nước ngoài của mô hình tác động phi tuyến tính . 61 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN, HẠN CHẾ VÀ KIẾN NGHỊ .2 Một số kiến nghị chính sách . 65 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT WB : Ngân hàng thế giới ADB : Ngân hàng phát triển Châu Á IMF : Quỹ Tiền tệ Quốc tế WDI : Các chỉ số phát triển Thế giới GDP : Tổng sản phẩm quốc nội GNI : Tổng thu nhập quốc dân EXTD : Tỷ lệ nợ nước ngoài trên GDP DEBTSER : Chỉ số thanh toán nợ nước ngoài trên hàng hóa và dịch vụ INVEST : Tỷ lệ đầu tư trên GDP TRADE : Tỷ giá thương mại FISBAL : Cân đối ngân sách TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1: Bảng tóm lược về kết quả nghiên cứu thực nghiệm của các tác giả trong và ngoài nước .1: Tổng hợp các biến được sử dụng trong luận văn và dấu kỳ vọng .1: Thống kê mô tả các biến trong mô hình giai đoạn 1994-2013 .2: Ma trận hệ số tương quan của các biến trong mô hình .3: Bảng tổng hợp kết quả kiểm định nghiệm đơn vị Unit Root Test .4: Kết quả chạy hồi quy mô hình tác động cố định (Fixed Effect Model) và mô hình tác động ngẫu nhiên (Random Effect Model) .7: Kết quả kiểm tra tính nội sinh của các biến trong mô hình tuyến tính .8: Kết quả chạy hồi quy sử dụng phương pháp GMM mô hình tuyến tính .9: Kết quả hồi quy mô hình tác động phi tuyến tính - dạng bậc hai .11 Kết quả kiểm tra tính nội sinh của các biến trong mô hình phi tuyến tính .12 Kết quả chạy hồi quy sử dụng phương pháp GMM mô hình phi tuyến . 60 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC ĐỒ THỊ, HÌNH VẼ Hình 2.1: Đường cong Laffer về nợ .5: Kết quả kiểm định Hausman Test .6: Kết quả kiểm định phương sai thay đổi mô hình tuyến tính .10: Kết quả kiểm định phương sai thay đổi mô hình phi tuyến tính . 59 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 1 TÓM TẮT Bài viết nghiên cứu tác động của nợ nước ngoài đối với tăng trưởng kinh tế đối với các quốc gia đang phát triển ở khu vực Đông Nam Á như Việt Nam, Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Campuchia, Philippines trong khoảng thời gian từ năm (1994) đến năm (2013). Bên cạnh đó, tác giả cũng nghiên cứu tác động của các biến về chỉ số nợ như Tỷ lệ nợ nước ngoài so với GDP (biến EXTD), Tỷ lệ thanh toán nợ trên xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ (biến DEBTSER) và các biến kinh tế vĩ mô như tỷ giá thương mại (TRADE), tỷ lệ tổng đầu tư so với GDP (biến INVEST) và cân đối ngân sách (biên FISBAL) lên tăng trưởng kinh tế. Phần đầu tiên, luận văn sẽ trình bày cơ sở lý thuyết về mối quan hệ giữa nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế, đồng thời tóm tắt một số mô hình thực nghiệm và kết quả nghiên cứu mối quan hệ giữa nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế từ các công trình nghiên cứu của các nhà kinh tế học trên thế giới. Từ đó, tác giả xây dựng mô hình nghiên cứu cho luận văn của mình. Bằng cách sử dụng phương pháp hồi quy bình phương bé nhất thông thường (OLS) thông qua mô hình tác động cố định (fixed effect model) và mô hình tác động ngẫu nhiên (random effect model), sau đó để khắc phục vấn đề nội sinh và hiện tượng phương sai thay đổi bằng phương pháp GMM, kết quả nhận thấy rằng tại thời điểm nghiên cứu, trong điều kiện các yếu tố khác không đổi, nợ nước ngoài có tác động cùng chiều đối với tăng trưởng kinh tế tại các nước đang phát triển trong khu vực Đông Nam Á. Khi tỷ lệ nợ nước ngoài trên GDP tăng 1% thì tốc độ tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người giảm 0.0312272% (đối với mô hình tác động cố định – Fixed Effect Model) nhưng lại tăng 0.0300558% (đối với phương pháp ước lượng GMM) và ngược lại. Bên cạnh đó, nghiên cứu nhận thấy có sự tác động phi tuyến tính của nợ nước ngoài đối với tăng trưởng kinh tế ở các nước. Khi nợ nước ngoài chưa vượt qua điểm ngoặt 55,11 % tìm được từ phương trình hồi quy dạng bậc hai (quadratic form), thì nợ có tác động cùng TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 2 chiều đến tăng trưởng kinh tế nhưng khi nợ vượt qua điểm ngoặt đó thì nợ có tác động ngược chiều với tăng trưởng kinh tế. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 3 CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU Mở đầu chương 1, luận văn sẽ trình bày lý do nghiên cứu với mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu được đề cập, tiếp theo luận văn sẽ xác định phạm vi nghiên cứu và ý nghĩa của đề tài nghiên cứu; đồng thời kết cấu luận văn sẽ được trình bày ở phần cuối chương này.1 Lý do nghiên cứu Trong những năm qua, để đạt được tốc độ tăng trưởng kinh tế cao trong điều kiện tiết kiệm trong nước còn hạn chế, Việt Nam cũng như các nước đang phát triển khác ở khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Campuchia, Philippines thường thu hút các nguồn vốn nước ngoài bằng nhiều hình thức khác nhau, trong đó vay nợ là một phương thức phổ biến. Đối với các quốc gia đang phát triển thì nguồn vốn vay nước ngoài đã và đang được xem là một trong những nguồn tài chính quan trọng cho đầu tư phát triển, xây dựng cơ sở hạ tầng và góp phần bù đắp những thiếu hụt cho các cán cân cơ bản của nền kinh tế (như bù đắp thâm hụt thương mại, thâm hụt ngân sách và thâm hụt tiết kiệm - đầu tư), qua đó ổn định kinh tế vĩ mô, tăng trưởng kinh tế và nâng cao vị thế của quốc gia mình trên trường quốc tế. Đồng thời, tăng trưởng kinh tế bền vững là mối quan tâm chủ yếu của tất cả các nền kinh tế đặc biệt là những nền kinh tế đang phát triển thường xuyên phải đối mặt với thâm hụt tài chính, nguyên nhân thâm hụt chủ yếu là do mức độ nợ nước ngoài và thâm hụt tài khoản vãng lai. Trong quá khứ, không ít các tập đoàn và ngân hàng không chỉ riêng ở khu vực Đông Nam Á mà trên khắp châu Á đã sụp đổ bởi họ không có khả năng hoàn trả các khoản vay nợ nước ngoài trong bối cảnh khủng hoảng tiền tệ. Đồng nội tệ mất giá trị khiến các khoản nợ nước ngoài tăng giá, gây thêm áp lực cho các nền kinh tế các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á vốn đang gặp nhiều khó khăn. Nợ TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 4 nước ngoài đang đe dọa đến đà phục hồi và sự ổn định vĩ mô của các nền kinh tế trên thế giới, bức tranh của cuộc tái suy thoái toàn cầu đang được đặt ra. Do đó, các nhà kinh tế học đã có rất nhiều nghiên cứu về mối quan hệ giữa nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế. Theo thời gian, các nghiên cứu khác nhau đã cố gắng khám phá mối quan hệ này bằng cách sử dụng những bộ dữ liệu và phương pháp nghiên cứu khác nhau. Một số các nghiên cứu đã nhận định về tác động tiêu cực của nợ nước ngoài lên tăng trưởng kinh tế, trong khi một số nghiên cứu khác thì ngược lại. Để tìm hiểu sâu hơn và bổ sung về vấn đề này, tác giả quyết định chọn đề tài "Nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế: Trường hợp các quốc gia đang phát triển khu vực Đông Nam Á" làm đề tài nghiên cứu của mình.
Nghiên cứu tác động của nợ nước ngoài đến tăng trưởng kinh tế tại Đông Nam Á - Đặng Nguyễn Hoài ...
Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nợ nước ngoài và tăng trưởng kinh tế trường hợp các quốc gia đang phát triển khu vực đông nam á, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện
Trường đại học
Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí MinhChuyên ngành
Tài Chính – Ngân HàngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
luận văn thạc sĩ kinh tếPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Đặng Nguyễn Hoài Thanh
Người hướng dẫn: PGS.TS Sử Đình Thành
Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
Đề tài: Nợ Nước Ngoài Và Tăng Trưởng Kinh Tế: Trường Hợp Các Quốc Gia Đang Phát Triển Khu Vực Đông Nam Á
Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kinh tế
Năm xuất bản: 2015
Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ