MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết Xây dựng nông thôn mới là một vấn đề lớn có tính chất chiến lược trong phát triển kinh tế xã hội của nhà nước ta nói chung và xã Xuân Nội nói riêng nhằm quản lí, sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên, giải quyết việc làm, tăng thu nhập và nâng cao chất lượng đời sống của người dân nông thôn. Xây dựng nông thôn mới có kết cấu hạ tầng kinh tế- xã hội từng bước hiện đại, cơ cấu kinh tế và hình thức tổ chức sản xuất hợp lí, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp - dịch vụ, gắn phát triển nông thôn với đô thị theo quy hoạch, xã hội nông thôn dân chủ, ổn định - giàu bản sắc văn hóa dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ, an ninh trật tự được giữ vững, đời sống vật chất được nâng cao. Trước tình hình đẩy mạnh CNH - HĐH đất nước và hội nhập kinh tế toàn cầu, cần có những chính sách cụ thể mang tính đột phá nhằm giải quyết toàn bộ các vấn đề của nền kinh tế. Đáp ứng yêu cầu này Nghị quyết của Đảng về nông nghiệp, nông thôn đi vào cuộc sống, đẩy nhanh tốc độ CNH - HĐH nông nghiệp nông thôn, việc cần làm trong giai đoạn hiện nay là xây dựng cho được các mô hình nông thôn mới đủ đáp ứng yêu cầu phát huy nội lực của nông dân, nông nghiệp và nông thôn, đủ điều kiện hội nhập nển kinh tế thế giới.
Thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa X về “Nông nghiệp, nông dân và nông thôn”, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành “Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới” (Quyết định số 491/QĐTTg ngày 16/4/2009) và “Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới” tại Quyết định số 800/QĐTTg ngày 06/4/2010 [9] nhằm thống nhất chỉ đạo việc xây dựng nông thôn mới trên cả nước. Luan van 2 Trước yêu cầu của phát triển và hội nhập,mục tiêu đẩy nhanh công nghiêp hóa-hiện đại hóa đất nước,đòi hỏi có nhiều chính sách đột phá và động bộ nhằm giải quyết toàn bộ các vấn đề kinh tế,xã hội,văn hóa của nông dân.Xã Xuân Nội là một xã vùng cao, trong những năm qua cùng với sự quan tâm lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền tỉnh Cao Bằng và sự nỗ lực của Đảng bộ, chính quyền cùng toàn thể nhân dân trong xã nên sản xuất, kinh doanh trên địa bàn xã được duy trì và phát triển, các tiến bộ kỹ thuật mới trong sản xuất được triển khai đã góp phần tăng năng suất lao động, nâng cao chất lượng sản phẩm. Bộ mặt của xã có nhiều đổi mới, tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững; các hoạt động văn hoá - xã hội đạt được nhiều thành tích nổi bật; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng lên rõ rệt. Tuy nhiên, tiến trình phát triển kinh tế - xã hội ở xã có một số mặt tồn tại, hạn chế: tăng trưởng chưa vững chắc, chất lượng và hiệu quả sản xuất nông nghiệp thấp, hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp chưa cao; cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội như giao thông, thủy lợi, điện, trường học… tuy đã được đầu tư xây dựng nhưng vẫn chưa đáp ứng được các yêu cầu phát triển mới.
Môi trường đứng trước nguy cơ ô nhiễm, nông thôn phát triển thiếu quy hoạch. Thực hiện Chương trình xây dựng nông thôn mới của tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2020 - 2025, định hướng đến năm 2030 và chủ trương của huyện ủy, HĐND, UBND xã Xuân Nội về xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã. Ban chỉ đạo nông thôn mới của xã đã triển khai nghiên cứu lập đề án thực hiện chương trình nông thôn mới giai đoạn 2020 - 2025. Để góp phần công sức vào quá trình xây dựng nông thôn mới tại địa phương, tôi chọn đề tài nghiên cứu:“Nhu cầu đầu tư xây dựng nông thôn mới của xã Xuân Nội huyện Trùng Khánh tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2020-2025”.
Mục tiêu nghiên cứu 1. Mục tiêu chung Thực hiện mục tiêu chương trình đã đề ra là: Xây dựng Nông thôn mới có kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội từng bước hiện đại;cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý,gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp,dịch vụ;gắn phát triển nông thôn với đô thị theo quy hoạch;xã hội nông thôn dân chủ ổn định,giàu bản sắc dân tộc,môi trường sinh thái được bảo vệ;an ninh trật tự được giữ vững,đời sống vật chất và tinh thần của người dân được nâng cao. Mục tiêu cụ thể -Giai đoạn 2020-2025 Tiếp tục nỗ lực phấn đấu thực hiện mục tiêu tới năm 2025 xã đạt chuẩn 19/19 tiêu chí Nông thôn mới,mỗi năm tăng từ 2 tiêu chí trở lên.Số thôn đạt chuẩn nông thôn mới là 8/8 thôn -Giai đoạn 2025-2030 Tiếp tục củng cố,nâng cao chất lượng các tiêu chí đã đạt được,phấn đấu xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao theo quyết định 371/2019/QĐ-UBND ngày 04/4/2019 của UBND tỉnh Cao Bằng. Ý nghĩa của đề tài 1.
Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học - Nâng cao kiến thức, kỹ năng và rút kinh nghiệm thực tế phục vụ cho công tác sau này. - Vận dụng và phát huy được các kiến thức đã học tập và nghiên cứu. - Góp phần hoàn thiện những lý luận và phương pháp nhằm đẩy mạnh và phát triển, xây dựng điều kiện kinh tế xã hội ở nông thôn trong giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông thôn hiện nay. Luan van 4 - Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể là tư liệu khoa học hữu ích cho việc nghiên cứu, tham khảo trong việc giảng dạy, học tập tại trường, khoa và các viện nghiên cứu về phát triển nông thôn.
Ý nghĩa trong thực tiễn sản xuất - Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ là tư liệu tốt cho chính quyền địa phương, là cơ sở cho việc đánh giá sát thực hơn thực trạng xây dựng NTM ở xã Xuân Nội, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng. - Giúp người dân nhận thức đầy đủ hơn về tầm quan trọng của việc xây dựng NTM, đưa ra những giải pháp phát triển xây dựng NTM đưa ra quyết định mới, hướng đi mới để xây dựng thành công mô hình nông thôn mới trên địa bàn xã Xuân Nội, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng. Đồng thời kết quả đề tài cũng là cơ sở để cho các nhà hoạch định chính sách xem xét điều chỉnh, bổ sung cơ chế chính sách trong việc tăng cường, nâng cao hiệu quả trong xây dựng Nông thôn mới tại các địa phương khác và trên cả nước. Luan van 5 Phần 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 2.
Một số khái niệm liên quan 2.Khái niệm nông thôn mới và khái niệm xây dựng nông thôn mới a. Khái niệm nông thôn mới Theo Nghị quyết 26-NQ/T.W của Trung ương [1], NTM là khu vực nông thôn có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội từng bước hiện đại, cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp, dịch vụ, gắn phát triển nông thôn với đô thị theo quy hoạch xã hội nông thôn dân chủ, ổn định, giàu bản sắc văn hóa dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ, an ninh trật tự được giữ vững, đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao, theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Với tinh thần đó, NTM có năm nội dung cơ bản sau: Thứ nhất là nông thôn có làng xã văn minh, sạch đẹp, hạ tầng hiện đại. Hai là sản xuất bền vững, theo hướng hàng hóa.
Ba là đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao. Bốn là bản sắc văn hóa dân tộc được giữ gìn và phát triển. Năm là xã hội nông thôn được quản lý tốt và dân chủ.Khái niệm xây dựng nông thôn mới Xây dựng nông thôn mới là cuộc các mạng và cuộc vận động lớn để cộng đồng dân cư ở nông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp; phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hóa, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao. Luan van 6 Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị.Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế - xã hôi, mà là vấn đề kinh tế - chính trị tổng hợp.
Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoàn kết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh. Quyết định số 491/QĐ-TTg và Quyết định 800/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ nêu rõ: “Xây dựng nông thôn mới là xây dựng nông thôn đạt 19 tiêu chí của Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới”[2].Khái niệm về nhu cầu, đầu tư và đầu tư phát triển a .Khái niệm nhu cầu Nhu cầu là một hiện tượng tâm lý của con người; là đòi hỏi, mong muốn, nguyện vọng của con người về vật chất và tinh thần để tồn tại và phát triển. Tùy theo trình độ nhận thức, môi trường sống, những đặc điểm tâm sinh lý, mỗi người có những nhu cầu khác nhau. Nhu cầu là cảm giác thiếu hụt một cái gì đó mà con người cảm nhận được.
Nhu cầu là yếu tố thúc đẩy con người hoạt động. Nhu cầu càng cấp bách thì khả năng chi phối con người càng cao. Kiểm soát được nhu cầu đồng nghĩa với việc có thể kiểm soát được cá nhân (trong trường hợp này, nhận thức có sự chi phối nhất định: nhận thức cao sẽ có khả năng kiềm chế sự thoả mãn nhu cầu). Nhu cầu của một cá nhân, đa dạng và vô tận.
Việc thoả mãn nhu cầu nào đó của cá nhân đồng thời tạo ra một nhu cầu khác theo định hướng khác nhau, do đó người có nhu cầu xây dựng luôn có thể điều khiển được các hoạt động của bản than [11]. Nhu cầu là tính chất của cơ thể sống, biểu hiện trạng thái thiếu hụt hay mất cân bằng của chính cá thể đó và do đó phân biệt nó với môi trường sống. Luan van 7 Nhu cầu tối thiểu hay còn gọi là nhu yếu đã được lập trình qua quá trình rất lâu dài tồn tại, phát triển và tiến hóa. * Khái niệm về đầu tư và đầu tư phát triển Trong thời đại ngày nay, đầu tư đã trở thành một nhân tố quan trọng đối với sự phát triển của một quốc gia.