Đặt vấn đề II) Nội dung và kết quả nghiên cứu. Chƣơng 1: Tổng quan về vấn đề nghien cứu Chƣơng 2: Phân tích các nhân tố ảnh hƣởng đến quyết định mua BHNT của khách hàng Tại Dai-ichi Life Chi nhánh Huế Chƣơng 3: Định hƣớng và giải pháp kinh doanh BHNT cho công ty DAI-ICHI LIFE trên địa bàn Thành Phố Huế. III) Kết luận và kiến nghị. 6 SVTH: Hoàng Thị Quỳnh Lưu Khóa luận tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Minh Hòa PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU Chƣơng 1: Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 1.1 Tổng quan về bảo hiểm nhân thọ 1.1 Khái niệm về Bảo hiểm nhân thọ Có nhiều khái niệm khác nhau về bảo hiểm nhân thọ.
Đó là: Về mặt pháp lý: BHNT là bản HĐ mà trong đó, để nhận đƣợc phí BH của ngƣời tham gia BH thì công ty BH cam kết sẽ trả cho một hay nhiều ngƣời thụ hƣởng một số tiền nhất định trong trƣờng hợp ngƣời đƣợc BH bị tử vong hay ngƣời đƣợc BH sống đến một thời điểm ghi rõ trên HĐ. Về mặt kỹ thuật: BHNT là nghiệp vụ bao hàm những cam kết mà sự thi hành những cam kết này thuộc chủ yếu vào tuổi thọ của con ngƣời (Thƣ viện học liệu mở Việt Nam, 2013). Theo quy định tại khoản 12 điều 03 Luật kinh doanh bảo hiểm năm 2000 quy định “BHNT là nghiệp vụ BH cho trƣờng hợp ngƣời đƣợc BH sống hay chết”. Tóm lại, BHNT là sự cam kết giữa công ty BH và ngƣời tham gia BH.
Khi có sự kiện đã định trƣớc xảy ra với ngƣời tham gia BH, công ty BH sẽ trả cho ngƣời tham gia BH một số tiền nhất định. Còn ngƣời tham gia BH có nghĩa vụ nạp phí bảo hiểm đầy đủ và đúng hạn. Nói cách khác, BHNT là quá trình BH các rủi ro có liên quan đến sinh mạng, cuộc sống và tuổi thọ của con ngƣời (Luật Dƣơng gia, 2014).2 Đặc điểm của Bảo hiểm nhân thọ Để hiểu rõ đặc điểm của bảo hiểm nhân thọ cần xem xét trên hai khía cạnh, đó là đặc điểm của bảo hiểm nhân thọ và đặc điểm của sản phẩm bảo hiểm nhân thọ. Đặc điểm bảo hiểm nhân thọ: + Hầu hết các hình thức bảo hiểm nhân thọ trừ bảo hiểm tử kỳ thƣờng là sự kết hợp giữa bảo hiểm và tiết kiệm, có thể có chia lãi hoặc không chia lãi.
Việc chỉ ra quyền lợi bảo hiểm của các hình thức bảo hiểm nhân thọ kết hợp giữa bảo hiểm và tiết kiệm chắc chắn xảy ra do trong bảo hiểm nhân thọ bảo hiểm cho hai sự kiện trái ngƣợc nhau: sống hoặc tử vong + Bảo hiểm nhân thọ là hình thức bảo hiểm dài hạn. Khác với bảo hiểm phi nhân 7 SVTH: Hoàng Thị Quỳnh Lưu Khóa luận tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Minh Hòa thọ, thời hạn bảo hiểm thƣờng là 1 năm hoặc ngắn hơn, thời hạn bảo hiểm của các loại hình bảo hiểm nhân thọ thƣờng kéo dài, có thể là hang chục năm. Điều này làm cho việc quản lý trong kinh doanh bảo hiểm nhân thọ trở nên phức tạp và khó khăn. + Việc tính phí bảo hiểm nhân thọ rất phức tạp.
Do hầu hết các sản phẩm của bảo hiểm nhân thọ là loại hình bảo hiểm dài han, nên khi định phí bảo hiểm các doanh nghiệp phải tính toán một cách chính xác mức lãi xuất kỹ thuật, tỉ lệ tử vong, cân nhắc đến các yếu tố tác động của nền kinh tế nhƣ lạm phát, suy thoái,… để đảm bảo tính hấp dẫn của sản phẩm cũng nhƣ sự ổn định trong kinh doanh + Đặc điểm sản phẩm bảo hiểm nhân thọ: Các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ vô cùng đa dạng và phong phú, mỗi loại sản phẩm có những đặc điểm riêng nhƣng đồng thời cũng có nhƣng đặc điểm chung thể hiện khá rõ nét: + Trong cùng một sản phẩm có thể bảo hiểm cho hai sự kiện trái ngƣợc nhau, đó là sống và tử vong. Khác với các sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ, chỉ bảo hiểm cho rủi ro, trong bảo hiểm nhân thọ sự kiện đƣợc bảo hiểm có thể là rủi ro hoặc một sự kiện nào đó liên quan đến cuộc sống của ngƣời đƣợc bảo hiểm. Đặc biệt, hợp đồng bảo hiểm thƣờng đƣợc ký kết để bảo hiểm cho hai sự kiện trái ngƣợc nhau là sống hoặc tử vong của ngƣời đƣợc bảo hiểm. + Hầu hết các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ đều có tính đa mục đích, phục vụ cho nhiều nhu cầu khác nhau của ngƣời tham gia bảo hiểm.
Ngƣời tham gia bảo hiểm có thể sử dụng bảo hiểm nhân thọ phục vụ cho kế hoạch tài chính trong gia đình của mình nhƣ lập quỹ giáo dục cho con cái, trang trải các khoản chi tiêu cuối cùng, tạo dựng quỹ đầu tƣ trong tƣơng lai, hoặc cũng có thể tham gia bảo hiểm nhân thọ để giảm bớt các gánh nặng cho con cái hỗ trợ them cho các khoản phúc lợi xã hội đƣợc nhân, v. + Ngoài các tính chất riêng đặc thù, sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cũng mang đầy đủ tính chất của sản phẩm bảo hiểm nói chung + Sản phẩm bảo hiểm nhân thọ dễ bắt chƣớc và không có bảo hộ độc quyền. Điều này có nghĩa là sản phẩm của các doanh nghiệp bảo hiểm thƣờng gần giống nhau. Đặc điểm này tạo ra áp lực cho các doanh nghiệp bảo hiểm trong việc phải tăng cƣờng chất lƣợng dịch vụ để tạo ra sự khác biệt và có lợi cho ngƣời tham gia bảo hiểm.
+ Sản phẩm bảo hiểm nhân thọ là sản phẩm vô hình. Khi mua các sản phẩm hàng 8 SVTH: Hoàng Thị Quỳnh Lưu Khóa luận tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Minh Hòa hóa, khách hàng có thể cảm nhận đƣợc sản phẩm thông qua các giác quan của mình thậm chí họ có thể thử độ bền hoặc tính ứng dụng của sản phẩm. Tuy nhiên, khi mua sản phẩm bảo hiểm nhân thọ, ngƣời mua chỉ nhận đƣợc một bản hợp đồng giao kết giữa hai bên chứ không thể cảm nhận đƣợc giá trị sử dụng của sản phẩm bảo hiểm bằng các giác quan của mình. + Sản phẩm bảo hiểm nhân thọ có hiệu quả xê dịch.
Do chu kỳ sống dài và liên quan đến rủi ro nên doanh nghiệp bảo hiểm khó có thể xác định chính xác hiệu quả kinh doanh vào thời điểm bán sản phẩm. Tƣơng tự nhƣ vậy, khách hàng tham gia bảo hiểm thƣờng không nhận đƣợc lợi ích ngay khi mua sản phẩm mà phụ thuộc vào thời điểm xảy ra sự kiện bảo hiểm và các điều kiện, điều khoản ký kết hợp đồng. Đặc biệt với sản phẩm bảo hiểm nhân thọ, ngƣời tham gia có thể nhận đƣợc thêm một khoản lãi từ kết quả kinh doanh của doanh nghiệp bảo hiểm.3 Các loại hình Bảo hiểm nhân thọ Trong thực tế hiện nay, có 3 loại hình Bảo hiểm nhân thọ cơ bản: - Bảo hiểm trong trƣờng hợp tử vong - Bảo hiểm trong trƣờng hợp sống - Bảo hiểm nhân thọ hỗn hợp Ngoài ra ngƣời ta còn áp dụng các điều khoản bổ sung cho các loại hợp đồng Bảo hiểm nhân thọ cơ bản nhƣ: - Bảo hiểm tai nạn - Bảo hiểm sức khoẻ - Bảo hiểm không nộp phí khi bị thƣơng tật - Bảo hiểm cho ngƣời đóng phí. Thực chất các điều khoản bổ sung không phải là BHNT, vì không phụ thuộc vào sinh mạng, cuộc sống và tuổi thọ của con ngƣời, mà là BH cho các rủi ro khác có liên quan đến con ngƣời.
Nhƣng đôi khi ngƣời tham gia BH vẫn thấy rất cần thiết phải tham gia để bổ sung cho các hợp đồng cơ bản. (Nguồn :Sách Nền tảng thành công, 2012) 9 SVTH: Hoàng Thị Quỳnh Lưu Khóa luận tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Minh Hòa 1.1 Bảo hiểm nhân thọ trong trường hợp tử vong Đây là loại hình phổ biến nhất trong BHNT và đƣợc chia thành hai nhóm. + Bảo hiểm tử kỳ. Đƣợc ký kết BH cho cái chết xảy ra trong thời gian quy định của hợp đồng.
Nếu cái chết không xảy ra trong thời gian đó thì ngƣời đƣợc BH không nhận đƣợc bất kỳ một khoản phí nào từ số phí BH đã đóng. Ngƣợc lại, nếu cái chết xảy ra trong thời gian có hiệu lực của hợp đồng, thì ngƣời BH phải có trách nhiệm thanh toán số tiền BH cho ngƣời thụ hƣởng quyền lợi Bảo hiểm đƣợc chỉ định. Đặc điểm: - Thời hạn BH xác định - Trách nhiệm và quyền lợi mang tính tạm thời - Mức phí BH thấp vì không phải lập lên quỹ tiết kiệm cho ngƣời đƣợc BH Mục đích: - Bảo đảm cho các chi phí mai táng, chôn cất - Bảo trợ cho gia đình và ngƣời thân trong một thời gian ngắn - Thanh toán các khoản nợ nần về những khoản vay hoặc thế chấp của ngƣời đƣợc BH Bảo hiểm tử kỳ còn đƣợc đa dạng hoá thành các loại hình sau: BH tử kỳ cố định: Có mức phí Bảo hiểm và số tiền Bảo hiểm không thay đổi trong suốt thời gian có hiệu lực của hợp đồng. Mức phí thấp nhất và ngƣời Bảo hiểm không thanh toán khi hết hạn hợp đồng.
Hợp đồng hết hiệu lực nếu sau ngày gia hạn hợp đồng không nộp phí BH loại này chủ yếu nhằm thanh toán cho các khoản nợ tồn đọng trong trƣờng hợp ngƣời đƣợc BH bị tử vong. BH tử kỳ có thể tái tục: Loại này có thể tái tục vào ngày kết thúc hợp đồng và không yêu cầu có thêm bằng chứng nào về sức khoẻ của ngƣời đƣợc BH, nhƣng có sự giới hạn về độ tuổi (thƣờng độ tuổi tối đa là 60 tuổi). Tại lúc tái tục, phí Bảo hiểm tăng lên vì độ tuổi của ngƣời đƣợc bảo hiểm tăng lên. BH tử kỳ có thể chuyển đổi: Đây là loại hình BH tử kỳ cố định nhƣng cho phép ngƣời đƣợc BH có sự lựa chọn có thể chuyển đổi một phần hay toàn bộ hợp đồng đang có hiệu lực thành một hợp đồng BHNT trọn đời hay BHNT hỗn hợp tại một thời điểm 10 SVTH: Hoàng Thị Quỳnh Lưu Khóa luận tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Minh Hòa nào đó khi hợp đồng đang còn hiệu lực.
Phí BH đƣợc tính dựa trên BHNT trọn đời hay BHNT hỗn hợp. BHNT tử kỳ giảm dần: Đây là loại hình BH mà có một bộ phận của số tiền Bảo hiểm giảm hàng năm theo một mức quy định. Bộ phận này giảm tới 0 vào cuối kỳ hạn hợp đồng. Đặc điểm của loại này là: - Phí BH dữ lại ở mức cố định - Phí thấp hơn BH tử kỳ cố định - Giai đoạn nộp phí ngắn hơn toàn bộ thời hạn hợp đồng để tránh việc thanh toán vào cuối thời hạn của hợp đồng khi mà số tiền BH còn rất nhỏ.