Nghiên Cứu Xây Dựng Và Sử Dụng Hệ Thống E-Learning Vào Dạy Học Phần Quang Hình Học Vật Lý 11

Tài liệu nghiên cứu Nghiên cứu xây dựng và sử dụng hệ thống e learning vào dạy học phần quang hình học vật lý 11 thpt, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Hồ Thị Trang
• Người hướng dẫn: PGS.TS Huỳnh Trọng Dương
• Trường học: Trường Đại học Quảng Nam
• Chuyên ngành: Sư Phạm Vật Lý
• Đề tài: Nghiên Cứu Xây Dựng Và Sử Dụng Hệ Thống E-Learning Vào Dạy Học Phần “Quang Hình Học” Vật Lý 11
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Quảng Nam

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• MỤC TIÊU ĐỀ TÀI
• ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
• PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 0.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lí thuyết
• 0.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực nghiệm
• 0.3. Phương pháp thống kê toán học
• GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
• CẤU TRÚC TỔNG QUAN CỦA ĐỀ TÀI
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC XÂY DỰNG HỆ THỐNG E-LEARNING VÀO DẠY HỌC VẬT LÝ
• 1.1. Cơ sở lí luận của E-Learning
• 1.1.1. Khái niệm E-Learning
• 1.1.2. Kiến trúc hệ thống E-Learning
• 1.2. Ưu điểm và hạn chế của E-Learning
• 1.2.1. Ưu điểm của E-Learning
• 1.2.2. Hạn chế của E-Learning
• 1.3. Các hình thức học tập với E-Learning
• 1.3.1. Học tập trực tuyến (Online Learning)
• 1.3.2. Học tập hỗn hợp (Blended Learning)
• 1.4. Nguồn lực cho E-Learning
• 1.4.1. Con người
• 1.4.2. Cơ sở hạ tầng Công nghệ thông tin
• 1.5. Tiêu chí đánh giá bài giảng E-Learning
• 1.6. Tổng quan về E-Learning
• 1.6.1. Công cụ và phần mềm hỗ trợ
• 1.6.2. Cách cài đặt phần mềm Ispring Suite 9
• 1.6.3. Tiến trình chung cho một bài giảng E-Learning với Ispring Suite 9
• 1.6.4. Một số tính năng của Ispring Suite 9
• 1.7. Cơ sở thực tiễn của E-Learning
• 1.7.1. Thực trạng sử dụng E-Learning trong dạy học môn Vật lý
• 1.7.2. Khả năng ứng dụng E-Learning trong dạy học Vật lý
• 1.7.3. Giải pháp triển khai E-learning trong dạy học Vật lý
• 2. CHƯƠNG 2: XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG HỆ THỐNG E-LEARNING VÀO DẠY HỌC PHẦN “QUANG HÌNH HỌC” VẬT LÝ 11 THPT
• 2.1. Đặc điểm và cấu trúc phần “Quang hình học” Vật lý 11 THPT
• 2.2. Mục tiêu bài học phần “Quang hình học” Vật lí 11 THPT
• 2.3. Xây dựng tiến trình dạy học 2 tiết “Phản xạ toàn phần” và “Lăng kính” Vật lý 11 THPT có sử dụng hệ thống E-learning
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 3.1. Mục đích TN
• 3.2. Nhiệm vụ TN
• 3.3. Đối tượng TN
• 3.4. Nội dung TN
• 3.5. Phương pháp TN
• 3.5.1. Chọn mẫu TN
• 3.5.2. Tiến hành TN sư phạm
• 3.5.3. Quan sát giờ học
• 3.5.4. Điều tra thăm dò
• 3.6. Kết quả TN
• 3.6.1. Kết quả điều tra thăm dò
• 3.6.2. Đánh giá kết quả TN
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên Cứu Hệ Thống E Learning Trong Dạy Học Quang Hình Học Vật Lý 11

Nghiên cứu xây dựng hệ thống E-Learning trong dạy học quang hình học Vật lý 11 là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh giáo dục hiện đại. Hệ thống E-Learning không chỉ giúp nâng cao chất lượng dạy học mà còn tạo điều kiện cho học sinh tiếp cận kiến thức một cách linh hoạt và hiệu quả. Việc áp dụng công nghệ vào giáo dục đã trở thành xu hướng tất yếu, đặc biệt trong thời đại số hóa.

1.1. Khái niệm và vai trò của hệ thống E Learning

Hệ thống E-Learning là một phương pháp dạy học sử dụng công nghệ thông tin để truyền tải kiến thức. Nó cho phép học sinh học tập mọi lúc, mọi nơi, từ đó nâng cao khả năng tự học và phát triển kỹ năng cá nhân.

1.2. Lợi ích của việc áp dụng E Learning trong dạy học

Việc áp dụng E-Learning trong dạy học quang hình học Vật lý 11 mang lại nhiều lợi ích như tiết kiệm thời gian, tăng cường sự tương tác giữa giáo viên và học sinh, và giúp học sinh dễ dàng tiếp cận tài liệu học tập phong phú.

II. Thách thức trong việc triển khai hệ thống E Learning cho môn Vật lý 11

Mặc dù hệ thống E-Learning mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc triển khai nó trong dạy học quang hình học Vật lý 11 cũng gặp phải nhiều thách thức. Những thách thức này cần được nhận diện và giải quyết để đảm bảo hiệu quả của phương pháp dạy học mới này.

2.1. Khó khăn trong việc tiếp cận công nghệ

Nhiều học sinh và giáo viên vẫn gặp khó khăn trong việc sử dụng công nghệ thông tin, điều này ảnh hưởng đến quá trình dạy và học. Cần có các chương trình đào tạo để nâng cao kỹ năng công nghệ cho cả giáo viên và học sinh.

2.2. Hạn chế về cơ sở hạ tầng công nghệ

Cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin tại nhiều trường học còn yếu kém, điều này gây khó khăn trong việc triển khai hệ thống E-Learning một cách hiệu quả. Cần đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng để hỗ trợ tốt hơn cho việc học tập trực tuyến.

III. Phương pháp xây dựng hệ thống E Learning cho dạy học quang hình học Vật lý 11

Để xây dựng một hệ thống E-Learning hiệu quả cho dạy học quang hình học Vật lý 11, cần áp dụng các phương pháp khoa học và công nghệ hiện đại. Việc thiết kế bài giảng cần phải chú trọng đến tính tương tác và hấp dẫn để thu hút học sinh.

3.1. Thiết kế nội dung bài giảng E Learning

Nội dung bài giảng cần được thiết kế một cách khoa học, dễ hiểu và phù hợp với chương trình học. Sử dụng hình ảnh, video và các tài liệu minh họa sẽ giúp học sinh dễ dàng tiếp thu kiến thức.

3.2. Sử dụng công nghệ hỗ trợ trong dạy học

Các công nghệ như phần mềm Ispring Suite 9 và Camtasia Studio có thể được sử dụng để tạo ra các bài giảng E-Learning sinh động và hấp dẫn. Điều này không chỉ giúp học sinh dễ dàng tiếp cận kiến thức mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực.

IV. Ứng dụng thực tiễn của hệ thống E Learning trong dạy học Vật lý 11

Hệ thống E-Learning đã được áp dụng thành công trong nhiều trường học, mang lại kết quả tích cực trong việc dạy học quang hình học Vật lý 11. Các nghiên cứu cho thấy học sinh có sự tiến bộ rõ rệt trong việc tiếp thu kiến thức và phát triển kỹ năng.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ thực nghiệm

Nghiên cứu cho thấy việc áp dụng E-Learning giúp học sinh nâng cao điểm số và khả năng hiểu bài. Học sinh có thể tự học và ôn tập kiến thức một cách hiệu quả hơn.

4.2. Phản hồi từ học sinh và giáo viên

Phản hồi từ học sinh cho thấy họ cảm thấy hứng thú hơn với việc học khi sử dụng E-Learning. Giáo viên cũng nhận thấy sự tiến bộ trong khả năng tự học của học sinh.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của hệ thống E Learning trong giáo dục

Hệ thống E-Learning trong dạy học quang hình học Vật lý 11 không chỉ là một xu hướng mà còn là một giải pháp cần thiết trong giáo dục hiện đại. Tương lai của giáo dục sẽ ngày càng phụ thuộc vào công nghệ, và E-Learning sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục.

5.1. Tương lai của E Learning trong giáo dục

Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, E-Learning sẽ ngày càng trở nên phổ biến và cần thiết trong giáo dục. Các trường học cần chuẩn bị sẵn sàng để áp dụng các công nghệ mới vào dạy học.

5.2. Đề xuất cho việc phát triển E Learning

Cần có các chính sách hỗ trợ từ chính phủ và các tổ chức giáo dục để phát triển hệ thống E-Learning. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng và đào tạo giáo viên là rất cần thiết để nâng cao chất lượng dạy học.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục thì khóa luận gồm có 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc xây dựng hệ thống E-Learning vào dạy học Vật lý. Chƣơng 2: Xây dựng và sử dụng hệ thống E-Learning vào dạy học phần “Quang hình học” Vật lí 11 THPT. Chƣơng 3: Thực nghiệm sƣ phạm. NỘI DUNG CHƢƠNG 1.

CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦAVIỆC XÂY DỰNG HỆ THỐNG E-LEARNING VÀO DẠY HỌC VẬT LÝ 1. Cơ sở lí luận của E-Learning 1. Khái niệm E-Learning E-Learning là một hình thức học tập thông qua mạng Internet dƣới dạng các khóa học và đƣợc quản lý bởi các hệ thống quản lý học tập đảm bảo sự tƣơng tác, hợp tác đáp ứng nhu cầu học mọi lúc, mọi nơi của ngƣời học. Một hệ thống E- Learning phải đảm bảo đƣợc các điều kiện dƣới đây: - Sử dụng mạng Internet.

- Tồn tại dƣới dạng các khóa học. - Sử dụng các hệ thống quản lý học tập. - Đảm bảo sự tƣơng tác, hợp tác trong học tập. Kiến trúc hệ thống E-Learning Trung tâm của hệ thống E-Learning là hệ thống quản lý học tập LMS (Learning Management System).

Theo đó, ngƣời dạy, ngƣời học và ngƣời quản trị hệ thống đều truy cập vào hệ thống này với những mục tiêu khác nhau đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định và việc dạy học diễn ra hiệu quả.1: Mô hình hệ thống E-Learning 4 1. Ƣu điểm và hạn chế của E-Learning 1. Ưu điểm của E-Learning - Học dựa trên E-Learning đƣợc thực hiện phù hợp với tiến độ học tập, hoàn cảnh của ngƣời học, đảm bảo học mọi lúc, mọi nơi, hỗ trợ hợp tác trong môi trƣờng mạng. - Với ngƣời quản trị, dễ dàng quản lý lớp học với số lƣợng lớn.

- Chi phí theo học một khóa học không cao. - Khi tham gia một khóa học mới, ngƣời học có thể không cần phải học tất cả các nội dung (trong trƣờng hợp đã biết một số phần). Qua đó, có thể đẩy nhanh tiến độ học tập. - Các khóa học dễ dàng đƣợc cập nhật thƣờng xuyên và nhanh chóng.

Hạn chế của E-Learning Bên cạnh những ƣu điểm nổi trội của E-Learning kể trên, hình thức dạy học này còn tiềm ẩn một số hạn chế sau: - Về phía người học : + Tham gia học tập dựa trên E-Learning đòi hỏi ngƣời học phải có khả năng làm việc độc lập với ý thức tự giác cao độ. Bên cạnh đó, cũng cần thể hiện khả năng hợp tác, chia sẻ qua mạng một cách hiệu quả với giảng viên và các thành viên khác. + Ngƣời học cũng cần phải biết lập kế hoạch phù hợp với bản thân, tự định hƣớng trong học tập, thực hiện tốt kế hoạch học tập đã đề ra. - Về phía nội dung học tập: + Trong nhiều trƣờng hợp, không thể và không nên đƣa các nội dung quá trừu tƣợng, quá phức tạp.

Đặc biệt là các nội dung liên quan tới thí nghiệm, thực hành mà Công nghệ thông tin không thể hiện đƣợc hay thể hiện kém hiệu quả. + Hệ thống E-Learning cũng không thể thay thế đƣợc các hoạt động liên quan tới việc rèn luyện và hình thành kỹ năng, đặc biệt là kỹ năng thao tác vận động. - Về yếu tố công nghệ: + Sự hạn chế về kỹ năng công nghệ của ngƣời học sẽ làm giảm đáng kể hiệu quả, chất lƣợng dạy học dựa trên E-Learning. + Bên cạnh đó, hạ tầng công nghệ thông tin (mạng internet, băng thông, chi phí.) cũng ảnh hƣởng đáng kể tới tiến độ, chất lƣợng học tập.

Các hình thức học tập với E-Learning 1.1 Học tập trực tuyến (Online Learning) Là hình thức hoàn thành khóa học đƣợc thực hiện toàn bộ trên môi trƣờng mạng thông qua hệ thống quản lý học tập. Theo cách này, E-Learning chỉ khai thác đƣợc những lợi thế của E-Learning chứ chƣa quan tâm tới thế mạnh của dạy học giáp mặt. Thuộc về hình thức này, có hai cách thể hiện: + Dạy học đồng bộ (Synchronous Learning), khi ngƣời dạy và ngƣời học cùng tham gia vào hệ thống quản lý học tập. + Dạy học không đồng bộ (Asynchronous Learning), khi ngƣời dạy và ngƣời học tham gia vào hệ thống quản lý học tập ở những thời điểm khác nhau.2 Học tập hỗn hợp (Blended Learning) Đây là hình thức học tập, triển khai một khóa học với sự kết hợp của hai hình thức học tập trực tuyến và dạy học giáp mặt.

Theo cách này, E-Learning đƣợc thiết kế với mục đích hỗ trợ quá trình dạy học và chỉ quan tâm tới những nội dung, chủ điểm phù hợp nhất với thế mạnh của loại hình này. Còn lại, với những nội dung khác vẫn đƣợc thực hiện thông qua hình thức dạy học giáp mặt với việc khai thác tối đa ƣu điểm của nó. Hai hình thức này cần đƣợc thiết kế phù hợp, có mối liên hệ mật thiết, bổ sung cho nhau hƣớng tới mục tiêu nâng cao chất lƣợng cho khóa học. Với đặc điểm nhƣ trên, đây là hình thức đƣợc sử dụng khá phổ biến với nhiều cơ sở giáo dục trên thế giới, kể cả các nƣớc có nền giáo dục phát triển.

Nguồn lực cho E-Learning 1. Con người Theo mô hình hệ thống E-Learning , có ba đối tƣợng sẽ tham gia vào hệ thống quản lý học tập với những vai trò khác nhau. Cụ thể nhƣ sau: - Người quản trị: Đây là ngƣời có trách nhiệm quản trị toàn bộ hệ thống quản lý học tập với các chức năng nhƣ tạo lập khóa học, phân quyền cho giáo viên, cấp phát tài khoản ngƣời dùng, thiết lập môi trƣờng, trợ giúp ngƣời dạy và ngƣời học về công nghệ. - Người dạy: Là nhân tố chính trong việc cung cấp các khóa học trên hệ thống quản lý học tập.

6 - Người học: Đây là nhân vật trung tâm của quá trình dạy học dựa trên E- Learning. Khi tham gia học tập, ngƣời học sẽ thực hiện các hoạt động học tập đã đƣợc thiết kế theo kịch bản sƣ phạm để tự lực, chủ động khám phá tri thức, kỹ năng của khóa học.2 Cơ sở hạ tầng Công nghệ thông tin Với cơ sở giáo dục: Cần sở hữu hoặc thuê máy chủ đủ mạnh để đảm bảo hoạt động ổn định khi có sự tham gia đồng thời của số lƣợng lớn ngƣời dạy, ngƣời học trên hệ thống quản lý học tập. Trên máy chủ cần cài đặt phần mềm hệ thống quản lý học tập LMS. Với người dạy và người học: Cần có máy tính kết nối với Internet.

Riêng ngƣời dạy, cần sở hữu các công cụ thiết kế khóa học (Authoring Tools) để thiết kế nội dung học tập .Bên cạnh đó, cũng cần sử dụng các phần mềm trong việc tạo ra, xử lý các đối tƣợng đa phƣơng tiện, tạo hoạt hình, tạo bài trắc nghiệm, các công cụ chụp ảnh màn hình (capture).để tạo ra nguồn tài nguyên sử dụng trong khóa học. Tiêu chí đánh giá bài giảng E-Learning - Tính công nghệ: + Đƣợc xây dựng trên các công cụ hỗ trợ đóng gói sản phẩm theo chuẩn SCORM, AICC hoặc HTML5 chạy đƣợc cả trên máy tính và điện thoại di động. + Có ghi âm lời giảng của giáo viên (đảm bảo âm lƣợng đều, không bị tạp âm, rè, có thể lồng nhạc nền) và cho xuất hiện hình hoặc video giáo viên giảng bài khi cần thiết. + Phần lời giảng phải đƣợc đồng bộ với văn bản hoặc hình ảnh trong bài.

+ Hệ thống bài tập tƣơng tác phong phú, đa dạng, màu sắc đồng nhất với nội dung toàn bài, có chèn các hình ảnh, âm thanh phù hợp. + Sử dụng Font Arial hoặc bảng mã unicode. - Nội dung: + Đảm bảo chính xác, khoa học về nội dung và kiến thức bài giảng. + Sáng tạo, thiết thực, bám sát thực tế, khoa học và đổi mới.

+ Tính hoàn thiện, đầy đủ. + Tính rõ ràng trong trích dẫn các tài liệu, học liệu tham khảo. - Tính sƣ phạm và phƣơng pháp truyền đạt. + Đáp ứng nhu cầu tự học của ngƣời học.

7 + Lời giảng (tiếng nói) và thuyết minh (văn bản) dễ hiểu. + Tạo tình huống học tập. + Có các câu hỏi hƣớng dẫn để ngƣời học tƣ duy, học một cách tích cực. + Có tính tƣơng tác và hấp dẫn.

+ Có nội dung kiểm tra, đánh giá. - Đánh giá chung: + Hiệu quả có thể đem lại cho ngƣời học. + Tính hấp dẫn. + Có thể áp dụng đại trà, phổ biến đƣợc trong thực tiễn.

Tổng quan về E-Learning 1. Công cụ và phần mềm hỗ trợ - Sử dụng phần mềm Ispring Suite 9. - Sử dụng phần mềm Camtasia Studio 7 để biên tập các đoạn video. - Sử dụng phần mềm Total Video Converter để đổi đuôi các đoạn phim.

- Sử dụng violet.vn và google.vn để truy cập sƣu tầm tƣ liệu, tranh ảnh… - Sử dụng phần mềm Violet tạo trò chơi tƣơng tác. - Sử dụng phần mềm iMindmap vẽ sơ đồ tƣ duy. - Sử dụng trang web: http://www.com và http://vi. Cách cài đặt phần mền Ispring Suite 9 Truy cập vào trang chủ của nhà xuất bản có địa chỉ sau: https://www.com hoặc iSpring Suite 9 (32bit) hoặc iSpring Suite 9 (64bit) để tải bộ cài đặt về máy.

Sau đó tiến hành cài đặt nhƣ các chƣơng trình khác. Bƣớc 1: Chạy tệp tin iSpring Siute 9.exe để quá trình cài đặt chƣơng trình bắt đầu. Bƣớc 2: Chọn I accaept the terms in the License Agreement => chọn Install. Bƣớc 3: Chọn Launch.

Nhƣ vậy bạn đã cài đặt xong iSpring Suite 9. Chƣơng trình cho phép bạn dùng thử 14 ngày và sau 14 ngày này nếu bạn muốn tiếp tục sử dụng thì bạn phải mua bản quyền với giá 770 đô la hoặc tìm cách kích hoạt trên Google. Chú ý: - Đóng chƣơng trình PowerPoint trƣớc khi cài đặt. - Chọn bộ cài tƣơng ứng với phiên bản của hệ điều hành là 32 bit hoặc 64 bit.

Tiến trình chung cho một bài giảng E-Learning với Ispring siute 9 Bƣớc 1: Xác định mục tiêu bài học. Bƣớc 2: Thu thập tài liệu và chuẩn bị phƣơng tiện dạy học. Bƣớc 3: Thiết kế giáo án cho bài học. Bƣớc 4: Soạn một bài giảng bằng chƣơng trình PowerPoint.

Bƣớc 5: Sử dụng các tính năng của iSpring Suite 9 để hoàn thành bài giảng. Bƣớc 6: Thiết lập các thuộc tính cho bài giảng. Bƣớc 7: Xem trƣớc và kiểm tra toàn bộ bài giảng lần cuối. Bƣớc 8: Xuất bản bài giảng ra các định dạng đầu ra theo yêu cầu.

Bƣớc 9: Đăng lên mạng để học sinh vào học. Bƣớc 10: Theo dõi và trao đổi ý kiến với học sinh. Bƣớc 11: Sửa lại những lỗi sai. Một số tính năng của Ispring suite 9 Chƣơng trình tự động chèn vào thanh công cụ của PowerPoint một Menu mới với tên “iSpring Suite 9” với nhiều tính năng hổ trợ cho việc soạn giảng.2: Thanh công cụ của iSpring suite 9 1.