Nghiên Cứu Vai Trò Của La Cloche Fêlée Trong Lịch Sử Báo Chí Việt Nam

Chuyên khảo phân tích La cloche fêlée một thời vang bóng đề tài sinh viên nghiên cứu khoa học cấp trường 2008, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp

• Tác giả: Phạm Thúy An
• Người hướng dẫn: Th.S. Nguyễn Văn Hà
• Trường học: Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Báo chí
• Đề tài: La Cloche Fêlée Một Thời Vang Bóng
• Loại tài liệu: Công trình nghiên cứu khoa học
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: LỊCH SỬ RA ĐỜI CỦA LA CLOCHE FÊLÉE
• 1.1. Bối cảnh lịch sử Nam Bộ và tình hình báo chí Việt Nam đầu thế kỷ XX
• 1.1.1. Bối cảnh lịch sử Việt Nam đầu thế kỷ XX
• 1.1.2. Bối cảnh lịch sử Nam Bộ đầu thế kỷ XX
• 1.1.3. Tình hình báo chí Việt Nam đầu thế kỷ XX
• 1.2. Sự ra đời của báo La Cloche Fêlée
• 1.2.1. Nguyễn An Ninh - người sáng lập báo
• 2. CHƯƠNG 2: ĐÓNG GÓP CỦA LA CLOCHE FÊLÉE ĐỐI VỚI PHONG TRÀO YÊU NƯỚC
• 3. CHƯƠNG 3: LA CLOCHE FÊLÉE - DẤU ẤN ĐỂ LẠI
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. La Cloche Fêlée Tổng Quan Về Tờ Báo Tiếng Pháp Nổi Tiếng

Trong lịch sử báo chí Việt Nam, đặc biệt giai đoạn trước 1930, La Cloche Fêlée (Chuông Rè) là tờ báo có tiếng vang lớn, đóng góp quan trọng cho phong trào yêu nước. Dù chỉ tồn tại vài năm, báo đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng dân chúng Nam Bộ và lịch sử báo chí. Tuy nhiên, vai trò của La Cloche Fêlée chưa được khẳng định cụ thể và đúng mức, đòi hỏi một công trình nghiên cứu sâu sắc. Nghiên cứu về La Cloche Fêlée cũng là khẳng định công lao của Nguyễn Ái Quốc và Phan Văn Trường đối với lịch sử báo chí và dân tộc. Lịch sử báo chí Việt Nam đã trải qua nhiều thăng trầm, nhưng những vấn đề này vẫn chưa được khai thác, nghiên cứu đầy đủ. Vì vậy, việc nghiên cứu La Cloche Fêlée có ý nghĩa quan trọng trong việc làm sáng tỏ vai trò của tờ báo này.

1.1. Bối Cảnh Ra Đời Của Tờ Báo La Cloche Fêlée

Tờ báo La Cloche Fêlée ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam đầu thế kỷ XX đầy biến động. Các phong trào yêu nước diễn ra mạnh mẽ, nhưng thiếu một ngọn cờ lãnh đạo thống nhất. Báo chí thời kỳ này chịu sự kiểm duyệt gắt gao của chính quyền thực dân Pháp. Tuy nhiên, vẫn có những tờ báo tư nhân, đặc biệt là ở Nam Kỳ, tìm cách thể hiện tinh thần dân tộc và phản ánh đời sống xã hội. Sự ra đời của La Cloche Fêlée đáp ứng nhu cầu thông tin và khát vọng độc lập của người dân Việt Nam. Tờ báo đã trở thành diễn đàn cho các nhà yêu nước và trí thức tiến bộ.

1.2. Vai Trò Của Nguyễn An Ninh Trong Việc Sáng Lập Báo

Nguyễn An Ninh là người sáng lập và linh hồn của tờ báo La Cloche Fêlée. Ông là một trí thức yêu nước, có tư tưởng tiến bộ và tinh thần đấu tranh mạnh mẽ. Nguyễn An Ninh đã học tập và hoạt động ở Pháp, tiếp xúc với nhiều nhà cách mạng và tư tưởng tiến bộ trên thế giới. Khi về nước, ông quyết tâm dùng báo chí làm vũ khí để thức tỉnh dân tộc và đấu tranh chống thực dân Pháp. Nguyễn An Ninh đã tập hợp được một đội ngũ cộng tác viên tâm huyết và tài năng, cùng nhau xây dựng La Cloche Fêlée trở thành một tờ báo có uy tín và ảnh hưởng lớn.

II. Phân Tích Nội Dung Tuyên Truyền Cách Mạng Của La Cloche Fêlée

La Cloche Fêlée tập trung vào nội dung đấu tranh và tuyên truyền cách mạng. Báo phê phán chế độ thực dân Pháp, vạch trần những bất công và áp bức trong xã hội. Đồng thời, báo cổ vũ tinh thần yêu nước, kêu gọi đoàn kết dân tộc và đấu tranh giành độc lập. La Cloche Fêlée cũng giới thiệu những tư tưởng tiến bộ, như chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa cộng sản, đến với người dân Việt Nam. Nội dung của báo được thể hiện qua nhiều hình thức khác nhau, như bài xã luận, tin tức, phóng sự, tranh biếm họa, và thơ ca. Báo đã sử dụng ngôn ngữ sắc bén, hình ảnh sinh động và lập luận chặt chẽ để thuyết phục độc giả.

2.1. Các Chủ Đề Chính Được Đề Cập Trên Báo La Cloche Fêlée

Báo La Cloche Fêlée đề cập đến nhiều chủ đề quan trọng liên quan đến tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của Việt Nam và thế giới. Báo tập trung phê phán chính sách cai trị hà khắc của thực dân Pháp, như chính sách thuế khóa nặng nề, chính sách đàn áp tự do dân chủ, và chính sách chia rẽ dân tộc. Báo cũng phản ánh đời sống khổ cực của người dân lao động, đặc biệt là nông dân và công nhân. Ngoài ra, La Cloche Fêlée còn giới thiệu những tấm gương yêu nước và đấu tranh cách mạng, nhằm khơi dậy lòng tự hào dân tộc và ý chí chiến đấu của người dân.

2.2. Ảnh Hưởng Của Báo Đến Phong Trào Yêu Nước Thời Bấy Giờ

La Cloche Fêlée có ảnh hưởng lớn đến phong trào yêu nước ở Việt Nam thời bấy giờ. Báo đã góp phần thức tỉnh ý thức dân tộc và nâng cao trình độ dân trí cho người dân. La Cloche Fêlée cũng là nguồn cảm hứng cho nhiều nhà yêu nước và trí thức tiến bộ. Nhiều thanh niên đã tìm đến báo để học hỏi và tham gia vào các hoạt động cách mạng. Báo đã trở thành một trung tâm tập hợp lực lượng và lan tỏa tư tưởng yêu nước trong xã hội. Sự ra đời và hoạt động của La Cloche Fêlée đã góp phần quan trọng vào quá trình hình thành và phát triển của phong trào cách mạng Việt Nam.

2.3. So Sánh La Cloche Fêlée Với Các Tờ Báo Khác Cùng Thời

So với các tờ báo khác cùng thời, La Cloche Fêlée có nhiều điểm khác biệt. Báo có nội dung đấu tranh mạnh mẽ và trực diện hơn. La Cloche Fêlée cũng có phong cách viết sắc sảo và lôi cuốn hơn. Ngoài ra, báo có đội ngũ cộng tác viên tài năng và tâm huyết hơn. Tuy nhiên, La Cloche Fêlée cũng gặp nhiều khó khăn và thách thức hơn, do sự kiểm duyệt gắt gao của chính quyền thực dân Pháp. Báo đã nhiều lần bị đình bản và các nhà báo bị bắt bớ, tù đày. Mặc dù vậy, La Cloche Fêlée vẫn kiên trì hoạt động và giữ vững lập trường của mình.

III. Cách Thức La Cloche Fêlée Vượt Qua Kiểm Duyệt Báo Chí Pháp

Để tồn tại và phát triển trong điều kiện bị kiểm duyệt gắt gao, La Cloche Fêlée đã sử dụng nhiều phương pháp khác nhau. Báo đã khéo léo lách luật, sử dụng ngôn ngữ ẩn dụ và hình ảnh tượng trưng để truyền tải thông điệp. La Cloche Fêlée cũng tận dụng những kẽ hở trong hệ thống kiểm duyệt để đăng tải những bài viết có nội dung nhạy cảm. Ngoài ra, báo còn nhận được sự ủng hộ và giúp đỡ của nhiều người yêu nước và trí thức tiến bộ, giúp báo vượt qua khó khăn và duy trì hoạt động. Sự sáng tạo và kiên trì của La Cloche Fêlée đã giúp báo trở thành một biểu tượng của tự do báo chí và tinh thần đấu tranh của dân tộc.

3.1. Sử Dụng Ngôn Ngữ Ẩn Dụ Và Biện Pháp Nghệ Thuật

La Cloche Fêlée thường xuyên sử dụng ngôn ngữ ẩn dụ, biện pháp nghệ thuật như châm biếm, mỉa mai để phê phán chế độ thực dân Pháp một cách khéo léo. Thay vì trực tiếp chỉ trích, báo sử dụng những câu chuyện ngụ ngôn, những hình ảnh tượng trưng để truyền tải thông điệp một cách tinh tế. Điều này giúp báo tránh được sự kiểm duyệt gắt gao của chính quyền thực dân, đồng thời vẫn thu hút được sự quan tâm và đồng tình của độc giả. Cách sử dụng ngôn ngữ linh hoạt và sáng tạo này là một trong những yếu tố quan trọng giúp La Cloche Fêlée tồn tại và phát triển.

3.2. Tận Dụng Kẽ Hở Trong Luật Báo Chí Thuộc Địa

Mặc dù luật báo chí thời thuộc địa rất khắt khe, nhưng La Cloche Fêlée đã tìm cách tận dụng những kẽ hở để đăng tải những thông tin có lợi cho phong trào yêu nước. Báo thường xuyên cập nhật thông tin về tình hình thế giới, đặc biệt là những phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa khác. Báo cũng đăng tải những bài viết về văn hóa, lịch sử Việt Nam, nhằm khơi dậy lòng tự hào dân tộc và ý thức độc lập của người dân. Việc tận dụng những kẽ hở trong luật pháp giúp La Cloche Fêlée duy trì hoạt động và tiếp tục đóng góp vào sự nghiệp giải phóng dân tộc.

IV. Ảnh Hưởng Của La Cloche Fêlée Đến Báo Chí Cách Mạng Sau Này

La Cloche Fêlée đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lịch sử báo chí Việt Nam và có ảnh hưởng lớn đến các tờ báo cách mạng sau này. Báo đã đặt nền móng cho một nền báo chí dân tộc, có tinh thần đấu tranh mạnh mẽ và phục vụ lợi ích của nhân dân. La Cloche Fêlée cũng là nguồn cảm hứng cho nhiều nhà báo cách mạng, những người đã tiếp nối sự nghiệp của Nguyễn An Ninh và xây dựng một nền báo chí cách mạng Việt Nam vững mạnh. Những bài học kinh nghiệm từ La Cloche Fêlée, như cách thức tuyên truyền, cách thức vượt qua kiểm duyệt, và cách thức xây dựng đội ngũ, vẫn còn giá trị đến ngày nay.

4.1. Bài Học Về Tinh Thần Đấu Tranh Và Phục Vụ Dân Tộc

La Cloche Fêlée đã để lại bài học quý giá về tinh thần đấu tranh kiên cường và phục vụ lợi ích của dân tộc. Báo luôn đặt lợi ích của đất nước và nhân dân lên trên hết, không ngại khó khăn, nguy hiểm để đấu tranh chống lại áp bức và bất công. Tinh thần này đã trở thành kim chỉ nam cho nhiều tờ báo cách mạng sau này, giúp họ vượt qua mọi thử thách và hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình. Bài học về tinh thần đấu tranh và phục vụ dân tộc của La Cloche Fêlée vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh hiện nay.

4.2. Kế Thừa Phong Cách Báo Chí Sắc Sảo Và Lôi Cuốn

Phong cách báo chí sắc sảo, lôi cuốn của La Cloche Fêlée đã được nhiều tờ báo cách mạng sau này kế thừa và phát triển. Báo đã sử dụng ngôn ngữ mạnh mẽ, hình ảnh sinh động và lập luận chặt chẽ để thuyết phục độc giả. Phong cách này đã giúp báo thu hút được sự quan tâm của đông đảo quần chúng và lan tỏa tư tưởng yêu nước trong xã hội. Các tờ báo cách mạng sau này đã học hỏi và vận dụng phong cách báo chí của La Cloche Fêlée để nâng cao hiệu quả tuyên truyền và đấu tranh.

V. Đánh Giá Vai Trò Của La Cloche Fêlée Trong Lịch Sử Báo Chí

La Cloche Fêlée đóng vai trò quan trọng trong lịch sử báo chí Việt Nam. Báo không chỉ là một tờ báo thông tin, mà còn là một diễn đàn chính trị, một công cụ tuyên truyền cách mạng, và một nguồn cảm hứng cho phong trào yêu nước. La Cloche Fêlée đã góp phần thức tỉnh ý thức dân tộc, nâng cao trình độ dân trí, và thúc đẩy sự phát triển của phong trào cách mạng Việt Nam. Nghiên cứu về La Cloche Fêlée giúp chúng ta hiểu rõ hơn về lịch sử báo chí Việt Nam và những đóng góp của các nhà báo yêu nước trong sự nghiệp giải phóng dân tộc.

5.1. Giá Trị Lịch Sử Và Văn Hóa Của Tờ Báo La Cloche Fêlée

La Cloche Fêlée không chỉ có giá trị lịch sử mà còn có giá trị văn hóa sâu sắc. Báo phản ánh đời sống xã hội, tư tưởng, tình cảm của người dân Việt Nam trong giai đoạn đầu thế kỷ XX. Báo cũng là một tác phẩm nghệ thuật, thể hiện tài năng và tâm huyết của các nhà báo yêu nước. Nghiên cứu về La Cloche Fêlée giúp chúng ta hiểu rõ hơn về văn hóa Việt Nam và những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

5.2. Ý Nghĩa Của Việc Nghiên Cứu Về La Cloche Fêlée Hiện Nay

Việc nghiên cứu về La Cloche Fêlée có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Nghiên cứu giúp chúng ta hiểu rõ hơn về lịch sử báo chí Việt Nam và những bài học kinh nghiệm từ quá khứ. Nghiên cứu cũng giúp chúng ta nâng cao ý thức về trách nhiệm của người làm báo trong việc xây dựng và bảo vệ đất nước. Ngoài ra, nghiên cứu về La Cloche Fêlée còn góp phần bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.

VI. Kết Luận La Cloche Fêlée Di Sản Báo Chí Vô Giá

La Cloche Fêlée là một di sản báo chí vô giá của Việt Nam. Báo đã đóng góp to lớn vào sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước. Tinh thần đấu tranh, lòng yêu nước, và tài năng của các nhà báo La Cloche Fêlée mãi là tấm gương sáng cho các thế hệ sau noi theo. Việc bảo tồn và phát huy giá trị của La Cloche Fêlée là trách nhiệm của mỗi người Việt Nam, đặc biệt là những người làm báo và truyền thông.

6.1. Tưởng Nhớ Công Lao Của Nguyễn An Ninh Và Các Nhà Báo

Chúng ta cần tưởng nhớ công lao của Nguyễn An Ninh và các nhà báo La Cloche Fêlée, những người đã hy sinh cả cuộc đời cho sự nghiệp báo chí cách mạng và giải phóng dân tộc. Họ là những người con ưu tú của dân tộc, những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng. Tên tuổi và sự nghiệp của họ sẽ mãi được ghi nhớ trong lịch sử báo chí Việt Nam.

6.2. Tiếp Tục Phát Huy Tinh Thần Của La Cloche Fêlée Trong Báo Chí

Chúng ta cần tiếp tục phát huy tinh thần của La Cloche Fêlée trong báo chí hiện đại. Báo chí cần phải trung thực, khách quan, và phục vụ lợi ích của nhân dân. Báo chí cần phải đấu tranh chống lại những tiêu cực, tham nhũng, và bảo vệ những giá trị tốt đẹp của xã hội. Báo chí cần phải góp phần xây dựng một Việt Nam giàu mạnh, dân chủ, và văn minh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu là Phan Bội Châu với chủ trương giải phóng dân tộc dựa vào sự giúp đỡ bên ngoài. Tiếp theo là Phan Châu Trinh với xu hướng cải lương đấu tranh hợp pháp…. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, với tinh thần dân tộc, dân chủ, giai cấp tư sản và tiểu tư sản bắt đầu bước lên vũ đài đấu tranh với thực dân Pháp dưới nhiều hình thức khác nhau. Các phong trào này diễn ra liên tục, sôi nổi và lôi cuốn đông đảo quần chúng tham gia nhưng không đủ sức giương cao ngọn cờ lãnh đạo sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Song tất cả đều góp phần cổ vũ mạnh mẽ tinh thần yêu nước của nhân dân ta. Điều đáng lưu ý là lúc này ở Việt Nam luồng tư tưởng dân chủ tư sản đã xuất hiện và chiếm vị trí quan trọng. Cách mạng tháng Mười Nga đã nổ ra vào năm 1917 và gây ảnh hưởng khắp nơi. Nhưng ở Việt Nam, chủ nghĩa Marx- Lenin vẫn còn xa lạ.

Mãi đến những năm 1928 nó mới thật sự bám rễ ở Việt Nam. Bối cảnh lịch sử Nam Bộ đầu thế kỷ XX Sau khi hoàn thành việc xâm lược, Pháp chia nước ta làm ba kỳ với ba chế độ chính trị xã hội khác nhau. Riêng Nam Kỳ là xứ thuộc địa nên thực dân Pháp có phần nới lỏng hơn. Do đó, đây chính là nơi các phong trào yêu nước có điều kiện phát triển.

Sang đầu thế kỷ XX, thực dân Pháp tiến hành việc khai thác thuộc địa ở Nam Kỳ. Chúng ra sức bóc lột, “róc xương, xẻ thịt” nhân dân thuộc địa. Đặc biệt, sau Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918), Pháp càng ra sức khai thác Nam Kỳ để bù đắp những tổn thất chiến tranh. Việc khai thác đó có tác dụng khách quan là làm cho giai cấp vô sản Nam Kỳ được thành hình.

Trong đó, Sài Gòn là nơi tập trung đông đảo công nhân viên chức và các tầng lớp nửa vô sản. Bên cạnh đó là sự xuất hiện của tầng lớp tư sản bản xứ và những chủ đồn điền giàu có chuyên nghề buôn bán lúa gạo, trồng cao su. Tuy nhiên so với Bắc Kỳ và Trung Kỳ kinh tế Nam Kỳ có điều kiện phát triển. Pháp mở mang thương cảng Sài Gòn và biến Nam Kỳ thành nơi xuất khẩu lúa gạo thịnh đạt.

Sự phát triển kinh tế cũng làm cho xã hội Nam Kỳ có những biến chuyển sâu sắc. Sài Gòn và các thị xã đông dân lên nhiều hơn trước. Các tầng lớp trung gian tiểu tư sản trở nên quan trọng, nhất là trí thức, học sinh, công chức. Nông thôn đồng bằng Nam Kỳ phân hóa mau lẹ.

Địa chủ thực dân cướp đất dữ dội. Những biến chuyển trên đã làm cho xã hội Nam Bộ ngày càng phân hóa và mâu thuẫn. Song có một điều không thay đổi là mâu thuẫn giữa đại đa số nhân dân Nam Bộ với chính quyền thực dân. Tình hình báo chí Việt Nam đầu thế kỷ XX Sau giai đoạn trì trệ, bước sang thế kỷ XX, báo chí Việt Nam bắt đầu phát triển nhanh.

Nhiều tờ báo Pháp ngữ cũng như Việt ngữ ra đời. Tuy vậy, báo chí lúc này vẫn còn trong giai đoạn thuộc địa và chịu sự chi phối của chính quyền thực dân. Sau khi Pháp ban hành đạo luật 12/9/1881 thì sắc luật 30/12/1898 ra đời. Sắc luật này đã làm cho Đông Dương không còn tự do báo chí.

Tuy nhiên nó nhằm vào các báo Việt ngữ hơn là báo Pháp ngữ nên báo Pháp ngữ tương đối tự do, không bị chính quyền ràng buộc nhiều, ngoại trừ những báo có nội dung liên quan đến chính trị. Riêng Nam Kỳ là xứ thuộc địa nên nó còn được hưởng chút tự do của đạo luật 12/9/1881. Do đó, đây là nơi báo chí phát triển hơn so với Bắc Kỳ và Trung Kỳ. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918) , báo chí Việt Nam có điều kiện phát triển mạnh.

Thực dân không thể độc quyền báo chí như trước. Báo tư nhân ra đời ngày càng nhiều. Đặc biệt từ năm 1925 trở đi, nước ta bắt đầu xuất hiện dòng báo chí cách mạng. Tuy nhiên báo thực dân vẫn còn giữ vai trò to lớn và tiếp tục chi phối nền báo chí nước ta.

Sự ra đời của báo La Cloche Fêlée 2. Nguyễn An Ninh- người sáng lập báo Nguyễn An Ninh sinh ngày 15/09/1900 tại quê ngoại, làng Long Thượng, tổng Phước Điền Thượng, tỉnh Chợ Lớn, nay là xã Long Thượng, huyện Cần Giuộc, tỉnh Long An. Ông sinh ra và lớn lên trong một gia đình có truyền thống yêu nước nhiều đời. Cha ông là cụ Nguyễn An Khương- một nhà nho nổi tiếng.

Mẹ là cụ bà Trương Thị Ngự- bà mẹ Việt Nam anh hùng. Thuở nhỏ, Nguyễn An Ninh sống ở quê ngoại và được học chữ Nho. Đến năm 10 tuổi, ông về Sài Gòn sống với ba mẹ và học ở trường Taberd. Sau khi học hết tiểu học trường này và thi đậu Certificat, ông xin vào trường Chasseloup Laubat học trung học.

Đến năm 1916, ông học xong trung học cơ sở và đậu Brevet élémentaire loại ưu. Sau đó, ông được tuyển thẳng vào trường Cao đẳng Luật ở Hà Nội. Nhưng Nguyễn An Ninh chỉ học ở đây một năm rồi bỏ về Sài Gòn vì nhận thấy trường này đào tạo thấp, ra trường chỉ đủ sức hầu hạ cho bộ máy cai trị của thực dân. Vì thế năm 1918, Nguyễn An Ninh đã bí mật sang Pháp và thi đậu ngành Luật tại trường Đại học Sorbonne.

Suốt hai năm ở Pháp, Nguyễn An Ninh chăm chỉ học hành, nghiên cứu sách vở và gặp gỡ nhiều trí thức 8 tiến bộ. Trong số đó có ông Marcel Cachin- giáo sư trường Đại học Sorbonne và là chủ nhiệm báo Nhân Đạo của Đảng Cộng sản Pháp- người bảo trợ Nguyễn An Ninh làm những luận án. Chính ông này đã định hướng tư tưởng hoạt động cách mạng cho Nguyễn An Ninh. Cũng tại đây, Nguyễn An Ninh được quen với những nhà cách mạng lớn như Nguyễn Ai Quốc, Nguyễn Thế Truyền, Phan Châu Trinh và Phan Văn Trường.

Trong đó có hai người bạn thân nhất cùng tuổi thanh niên của Nguyễn An Ninh trong những năm ở Pháp là Nguyễn Ai Quốc và Nguyễn Thế Truyền. Họ cùng san sẻ những khó khăn trong cuộc sống và nguyện cùng nhau suốt đời hy sinh cho sự nghiệp giải phóng dân tộc. Mùa hè năm 1920, Nguyễn An Ninh về nước hỏi vợ (theo lời cha) rồi qua Pháp trở lại để chuẩn bị cho luận án Tiến sĩ Luật. Nhưng Nguyễn An Ninh không làm luận án tiến sĩ mà tham gia hoạt động yêu nước: nghiên cứu Tuyên ngôn Cộng sản của Marx Engels, nghiên cứu báo L Humanité, Le Populaire, biên tập và viết báo Le Paria….

Nguyễn An Ninh phối hợp hoạt động với Nguyễn Ái Quốc và Nguyễn Thế Truyền. Họ phân công: Nguyễn Ai Quốc sang Nga, Nguyễn Thế Truyền ở lại Pháp và Nguyễn An Ninh về nước hoạt động cách mạng. Từ năm 1921, Nguyễn An Ninh gia nhập Hội người Việt Nam yêu nước, Họi Liên minh Nhân quyền và Hội Liên hiệp thuộc địa. Sau đó, ông tham quan một số nước Tây Âu: Thụy Sĩ, Đức, Ao, Bỉ, Hà Lan….

Ngày 3/10/1922, Nguyễn An Ninh rời Pháp và đưa về nước hai hình thức đấu tranh mới là diễn thuyết và làm báo. Mục đích của hai hình thức đấu tranh này là đánh thức lòng yêu nước và nâng cao dân trí. Sau đó ông tập hợp quần chúng lại và hướng dẫn họ làm cách mạng rồi thành lập tổ chức Thanh Niên Cao Vọng. Nguyễn An Ninh bắt đầu thử sức và thăm dò dư luận bằng bài diễn thuyết đầu tiên: Chung đúc nền học thức cho dân An Nam bằng tiếng Pháp tại hội quán Hội Khuyến học Nam Kỳ vào tối 25/1/1923.

Đến tháng 2/1923, Nguyễn An Ninh sang Pháp lần 3 với lý do hoàn thành luận án Tiến sĩ nhưng kỳ thực là để mời Phan Văn Trường về cùng làm báo. Tháng 8/1923, Nguyễn An Ninh về nước. Đến ngày 15/10/1923, ông diễn thuyết về Cao vọng của bọn thanh niên An Nam bằng tiếng Pháp cũng tại hội quán Hội Khuyến học Nam Kỳ để kêu gọi thanh niên sống phải có hoài bão và lý tưởng cao đẹp, đem sức tài phụng sự đất nước. Ngày 10/12/1923, Nguyễn An Ninh ra báo La Cloche Fêlée bằng tiếng Pháp.

Ông là giám đốc, chủ nhiệm kiêm chủ bút. Tờ báo La Cloche Fêlée của ông bị bọn thực dân 9 Pháp rình rập, hăm dọa rồi đàn áp. Kết quả, ngày 14/7/1924, báo La Cloche Fêllé tự đình bản sau khi ra được 19 số. Vào cuối năm 1924, Nguyễn An Ninh hoàn thành cuốn Nước Pháp ở Đông Dương và kết hôn với bà Trương Thị Sáu là chủ tiệm may.

Sau khi kết hôn hai tháng, vào tháng 1/1925, Nguyễn An Ninh sang Pháp lần 4 để đón cụ Phan Châu Trinh về nước và in sách Nước Pháp ở Đông Dương. Ông đã in 2000 bản và nhờ thủy thủ đem về nước 150 bản vào tháng 4/1925. Cũng trong chuyến đi này, Nguyễn An Ninh đã diễn thuyết tại Hội quán Sociétés Savantes ở Paris vào ngày 25/5/1925, chủ yếu để lên án hành động khủng bố tờ La Cloche Fêlée không có tự do ở Đông Dương. Đến tháng 6/1925, ông cùng Phan Châu Trinh về nước.

Sau khi đã sắp xếp chu đáo mọi việc, Nguyễn An Ninh cho tục bản báo La Cloche Fêlée với giám đốc chính trị mới là tiến sĩ-luật sư Phan Văn Trường. Để việc đăng Tuyên ngôn Cộng sản trên báo La Cloche Fêlée được thuận lợi hơn, Nguyễn An Ninh đã tổ chức diễn thuyết tại cuộc mít tinh ở vườn xoài Xóm Lách (đường Lanzarotte) vào ngày chủ nhật 21/3/1926. Đây cũng là lý do khiến ông bị bắt lần đầu tiên vào ngày thứ tư, 24/3/1926. Đến ngày 23/4/1926, Nguyễn An Ninh bị Tòa sơ thẩm kết án hai năm tù giam và mất quyền bỏ thăm bầu cử vì tội xúi giục dân chúng nổi loạn.

Ông đã viết hai lá thư chống án: một gửi cho Thống đốc Le Fol (24/4/1926), một gửi cho Tổng Biện lý Sài Gòn (29/4/1926). Trong thời gian ngồi tù, ngày 6/5/1926, báo La Cloche Fêlée được đổi tên là L Annam theo đúng dự tính trước đó của Nguyễn An Ninh. Đến ngày 8/6/1926, Tòa đại hình giảm án Nguyễn An Ninh còn mười tám tháng tù. Trong khám, ông đã dạy học và chuyển hóa tâm hồn cho những bạn tù cùng phòng.

Nhưng chỉ sau mười tháng, ngày 7/1/1927, Nguyễn An Ninh được trả tự do. Ra tù, Nguyễn An Ninh ráo riết chuẩn bị cho tổ chức Thanh Niên Cao Vọng và trực tiếp chăm lo tờ L Annam. Ngày 8/8/1927, Nguyễn An Ninh sang Pháp lần 5 (cùng Tạ Thu Thâu) với lý do tiếp tục làm luận án tiến sĩ.