Luận văn tìm hiểu tinh hình tổ chức sản xuất kinh doanh và tiêu thụ chè của một số hộ nông dân tại xã phú đô huyện phú lương tỉnh thái nguyên

Việt Nam, một trong tám cội nguồn của cây chè, sở hữu điều kiện tự nhiên lý tưởng cho sự phát triển của chè Phú Đô… 69 trang · Đại học Thái Nguyên · 2017.

• Tác giả: Lùng Văn Đạt
• Người hướng dẫn: ThS. Đỗ Trung Hiếu
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Tìm Hiểu Tinh Hình Tổ Chức Sản Xuất Kinh Doanh Chè Tại Xã Phú Đô, Huyện Phú Lương
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa trong học tập
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.4. Đóng góp của đề tài
• 1.5. Bố cục Luận văn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 2.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 2.2. Các câu hỏi nghiên cứu
• 2.3. Nội dung nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Phương pháp thu thập thông tin
• 2.4.2. Mẫu bảng hỏi trong điều tra
• 2.4.3. Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu
• 2.4.4. Phương pháp phân tích thông tin
• 2.5. Hệ thống chỉ tiêu áp dụng
• 2.5.1. Các chỉ tiêu phản ánh tình hình sản xuất của hộ
• 2.5.2. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh tế sản xuất chè
• 2.5.3. Về giá cả sử dụng trong tính toán
• 2.5.4. Một số công thức tính hiệu quả kinh tế
• 2.5.5. Các chỉ tiêu bình quân
• 2.6. Cơ sở lý luận về phát triển cây chè
• 2.6.1. Ý nghĩa của việc phát triển sản xuất chè
• 2.6.2. Đặc điểm kinh tế kỹ thuật của sản xuất chè
• 3. PHẦN 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 3.2. Thực trạng phát triển sản xuất chè ở xã Phú Đô - TP Thái Nguyên - Tỉnh Thái Nguyên
• 3.2.1. Tình hình phát triển sản xuất chè ở xã Phú Đô
• 3.2.2. Tình hình sản xuất chè của các nhóm hộ điều tra
• 3.2.3. Chi phí sản xuất của chè an toàn và chè truyền thống của hộ điều tra
• 3.2.4. Hiệu quả xã hội của sản xuất chè
• 3.2.5. Những thuận lợi, khó khăn của các hộ trồng chè
• 3.2.6. Một số giải pháp nhằm phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế sản xuất chè ở xã Phú Đô
• 4. PHẦN 4: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Tổ Chức Sản Xuất Chè Phú Đô Hiện Nay

Việt Nam, một trong tám cội nguồn của cây chè, sở hữu điều kiện tự nhiên lý tưởng cho sự phát triển của chè Phú Đô, năng suất và chất lượng cao. Sản phẩm chè Việt Nam đã có mặt tại 118 quốc gia và vùng lãnh thổ, với thương hiệu "CheViet" được bảo hộ tại 77 thị trường. Việt Nam hiện đứng thứ 5 thế giới về sản lượng và kim ngạch xuất khẩu chè. Cây chè đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế, góp phần xóa đói giảm nghèo và bảo vệ môi trường. Thái Nguyên xác định chè là thế mạnh kinh tế, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và cải thiện đời sống nhân dân. Nhãn hiệu tập thể “Chè Thái Nguyên” được bảo hộ từ năm 2006, cùng với các nhãn hiệu vùng chè đặc sản khác. Thành phố Thái Nguyên coi cây chè là cây trồng chính trong chiến lược chuyển dịch cơ cấu cây trồng, khuyến khích chế biến và tiêu thụ sản phẩm, hỗ trợ nông dân về giống, vốn và khoa học kỹ thuật.

1.1. Lịch Sử và Tiềm Năng Phát Triển Chè Phú Đô

Cây chè đã gắn bó lâu đời với người dân xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên. Với điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng phù hợp, chè Phú Đô có hương vị đặc trưng, được nhiều người ưa chuộng. Việc phát triển kinh doanh chè Phú Đô không chỉ mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân mà còn góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của địa phương.

1.2. Vai Trò Của Chè Phú Đô Trong Nền Kinh Tế Địa Phương

Sản xuất chè Phú Đô đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế của xã, tạo công ăn việc làm cho nhiều lao động địa phương. Thu nhập từ chè Phú Đô giúp cải thiện đời sống của người dân, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của xã Phú Đô và huyện Phú Lương.

II. Thực Trạng Tổ Chức Sản Xuất Kinh Doanh Chè Tại Phú Đô

Ngành chè Việt Nam nói chung và Thái Nguyên nói riêng vẫn đối mặt với nhiều thách thức, giá trị sản xuất chưa tương xứng với tiềm năng. Để nâng cao hiệu quả kinh tế, người trồng chè cần chú trọng các khâu sản xuất, chế biến và tiêu thụ. Nghiên cứu về "Tìm hiểu tinh hình tổ chức sản xuất kinh doanh và tiêu thụ chè của một số hộ nông dân tại xã Phú Đô Huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên" là cần thiết để tiếp cận và mở rộng thị trường, nâng cao giá trị xuất khẩu. Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá hiệu quả kinh tế sản xuất chè, đưa ra khuyến nghị cho người trồng chè và đóng góp vào việc hoạch định chính sách phát triển cây chè, xây dựng và phát triển thương hiệu chè Thái Nguyên.

2.1. Quy Mô và Phương Thức Sản Xuất Chè Truyền Thống

Hiện nay, nhiều hộ nông dân tại Phú Đô vẫn duy trì phương thức sản xuất chè truyền thống, quy mô nhỏ lẻ, chưa áp dụng nhiều tiến bộ khoa học kỹ thuật. Điều này dẫn đến năng suất và chất lượng chè chưa cao, khó cạnh tranh trên thị trường.

2.2. Liên Kết Sản Xuất và Tiêu Thụ Chè Phú Đô

Sự liên kết giữa người sản xuất chè Phú Đô, các doanh nghiệp chế biến và các kênh tiêu thụ còn yếu. Điều này gây khó khăn cho việc tiêu thụ sản phẩm, đặc biệt là trong bối cảnh thị trường cạnh tranh ngày càng gay gắt.

2.3. Chất Lượng và Thương Hiệu Chè Phú Đô

Chất lượng chè Phú Đô chưa đồng đều, chưa xây dựng được thương hiệu mạnh trên thị trường. Việc kiểm soát chất lượng và xây dựng thương hiệu là yếu tố then chốt để nâng cao giá trị sản phẩm và tăng khả năng cạnh tranh.

III. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Sản Xuất Kinh Doanh Chè Phú Đô

Để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh chè Phú Đô, cần có các giải pháp đồng bộ từ khâu sản xuất đến tiêu thụ. Cần áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và tăng cường liên kết giữa các bên liên quan. Đồng thời, cần có chính sách hỗ trợ từ nhà nước để khuyến khích phát triển sản xuất chè bền vững.

3.1. Áp Dụng Kỹ Thuật Trồng Chè VietGAP Tại Phú Đô

Việc áp dụng quy trình sản xuất chè theo tiêu chuẩn VietGAP giúp nâng cao chất lượng sản phẩm, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm và bảo vệ môi trường. Cần có sự hướng dẫn và hỗ trợ kỹ thuật cho người dân để áp dụng thành công quy trình này.

3.2. Xây Dựng Chuỗi Giá Trị Chè Phú Đô Bền Vững

Cần xây dựng chuỗi giá trị chè Phú Đô từ khâu sản xuất, chế biến đến tiêu thụ, đảm bảo lợi ích cho tất cả các bên liên quan. Cần có sự tham gia của các doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân để xây dựng chuỗi giá trị này.

3.3. Phát Triển Du Lịch Chè Tại Phú Đô

Phát triển du lịch chè Phú Đô là một hướng đi tiềm năng, giúp quảng bá thương hiệu chè Phú Đô và tăng thu nhập cho người dân. Cần đầu tư vào cơ sở hạ tầng du lịch và xây dựng các sản phẩm du lịch hấp dẫn.

IV. Phân Tích Hiệu Quả Kinh Tế Mô Hình Sản Xuất Chè An Toàn Phú Đô

Nghiên cứu tập trung vào đánh giá hiệu quả kinh tế của mô hình sản xuất chè an toàn tại Phú Đô. So sánh với phương pháp truyền thống, mô hình an toàn có ưu điểm vượt trội về năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm. Tuy nhiên, chi phí đầu tư ban đầu có thể cao hơn, đòi hỏi người dân cần có nguồn vốn và kiến thức kỹ thuật.

4.1. So Sánh Chi Phí và Lợi Nhuận Giữa Chè An Toàn và Truyền Thống

Phân tích chi tiết các khoản chi phí và lợi nhuận của mô hình sản xuất chè an toàn và truyền thống. Đánh giá hiệu quả kinh tế dựa trên các chỉ số như lợi nhuận trên vốn đầu tư, lợi nhuận trên diện tích canh tác.

4.2. Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Hiệu Quả Kinh Tế Sản Xuất Chè

Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế sản xuất chè, bao gồm giống, kỹ thuật canh tác, điều kiện thời tiết, giá cả thị trường và chính sách hỗ trợ.

4.3. Đánh Giá Rủi Ro và Tính Bền Vững Của Mô Hình

Đánh giá các rủi ro tiềm ẩn trong quá trình sản xuất chè, như biến động giá cả, dịch bệnh và tác động của biến đổi khí hậu. Đề xuất các giải pháp giảm thiểu rủi ro và đảm bảo tính bền vững của mô hình.

V. Chính Sách Hỗ Trợ Phát Triển Sản Xuất Kinh Doanh Chè Phú Đô

Để thúc đẩy phát triển kinh doanh chè Phú Đô, cần có chính sách hỗ trợ từ nhà nước về vốn, kỹ thuật, xúc tiến thương mại và xây dựng thương hiệu. Chính sách cần hướng đến việc khuyến khích sản xuất chè an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng cường liên kết giữa các bên liên quan.

5.1. Hỗ Trợ Vốn Cho Người Trồng Chè Phú Đô

Cung cấp các khoản vay ưu đãi cho người trồng chè Phú Đô để đầu tư vào sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Tạo điều kiện cho người dân tiếp cận các nguồn vốn tín dụng.

5.2. Đào Tạo Kỹ Thuật Sản Xuất Chè An Toàn

Tổ chức các lớp đào tạo, tập huấn về kỹ thuật sản xuất chè an toàn cho người dân. Cung cấp tài liệu hướng dẫn và hỗ trợ kỹ thuật trực tiếp tại đồng ruộng.

5.3. Xúc Tiến Thương Mại và Xây Dựng Thương Hiệu Chè Phú Đô

Tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm chè Phú Đô trên thị trường trong và ngoài nước. Hỗ trợ xây dựng thương hiệu và đăng ký nhãn hiệu cho chè Phú Đô.

VI. Kết Luận và Triển Vọng Phát Triển Chè Phú Đô Bền Vững

Nghiên cứu đã đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh chè Phú Đô. Với tiềm năng và lợi thế sẵn có, cùng với sự hỗ trợ từ nhà nước và nỗ lực của người dân, chè Phú Đô có triển vọng phát triển bền vững, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu Chính Về Chè Phú Đô

Nhấn mạnh những kết quả nghiên cứu quan trọng về hiệu quả kinh tế, kỹ thuật sản xuất chè và các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của ngành chè Phú Đô.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Phát Triển Chè Phú Đô

Đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo để tiếp tục hoàn thiện và phát triển ngành chè Phú Đô, như nghiên cứu về thị trường, chuỗi cung ứng và tác động của biến đổi khí hậu.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Việt Nam là một trong tám cái nôi cội nguồn của cây chè thế giới, giữ vị trí thứ năm toàn cầu về sản lượng và kim ngạch xuất khẩu chè, với thương hiệu "CheViet" được bảo hộ tại 77 thị trường quốc gia và vùng lãnh thổ. Trong nền kinh tế nông nghiệp Việt Nam, cây chè được xác định là cây trồng chủ lực phục vụ xóa đói giảm nghèo, nâng cao sinh kế tại các vùng trung du và miền núi, đồng thời đóng vai trò bảo vệ môi trường sinh thái thông qua việc phủ xanh đất trống, đồi trọc.

Tại tỉnh Thái Nguyên, chè là cây trồng mũi nhọn đem lại giá trị kinh tế cao, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương. Thương hiệu "Chè Thái Nguyên" đã được bảo hộ nhãn hiệu tập thể từ năm 2006, cùng các vùng chè đặc sản gắn với chỉ dẫn địa lý Tân Cương và các nhãn hiệu tập thể La Bằng, Trại Cài, Vô Tranh. Tỉnh đã ban hành Đề án phát triển chè Thái Nguyên giai đoạn 2013–2015 theo Quyết định số 520/QĐ-UBND nhằm nâng cao chất lượng và quy hoạch vùng sản xuất tập trung. Mặc dù vậy, ngành sản xuất và tiêu thụ chè trên địa bàn tỉnh vẫn gặp những hạn chế nhất định; giá trị kinh tế thu được chưa tương xứng với tiềm năng đất đai và lao động. Việc chuyển dịch từ phương thức canh tác truyền thống lạm dụng hóa chất sang mô hình sản xuất chè an toàn theo hướng bền vững (như tiêu chuẩn VietGAP) đặt ra nhiều yêu cầu mới về tổ chức sản xuất, kiểm soát chi phí đầu vào và kết nối thị trường tiêu thụ. Xuất phát từ bối cảnh đó, khóa luận thực hiện nghiên cứu đề tài: "Tìm hiểu tình hình tổ chức sản xuất kinh doanh và tiêu thụ chè của một số hộ nông dân tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên".

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định rõ:

1. Mục tiêu chung: Đánh giá thực trạng và hiệu quả kinh tế sản xuất chè của nông hộ, từ đó đề xuất khuyến nghị giúp người trồng chè lựa chọn phương hướng sản xuất đạt hiệu quả cao hơn; cung cấp cơ sở khoa học hỗ trợ hoạch định chính sách phát triển cây chè gắn với thương hiệu địa phương.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về hiệu quả kinh tế sản xuất chè an toàn.
   • Phân tích, đánh giá thực trạng sản xuất và hiệu quả kinh tế mô hình sản xuất chè an toàn so với chè truyền thống tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên.
   • Đề xuất định hướng và các nhóm giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế mô hình sản xuất chè an toàn trên địa bàn nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Tình hình tổ chức sản xuất kinh doanh, tiêu thụ chè và hiệu quả kinh tế của các mô hình sản xuất chè an toàn và chè truyền thống tại nông hộ, hợp tác xã trên địa bàn xã Phú Đô.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu được triển khai thực địa tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên (tập trung khảo sát tại 2 xóm: xóm Ao Cống và xóm Phú Nam 7).
• Phạm vi thời gian: Nghiên cứu thực hiện khảo sát, thu thập số liệu sơ cấp từ tháng 2/2017 đến tháng 4/2017; các dữ liệu thống kê thứ cấp được thu thập trong giai đoạn 2010–2016.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập khung lý thuyết kinh tế nông nghiệp dựa trên các đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của cây chè: là cây công nghiệp dài ngày có chu kỳ sinh trưởng và thu hoạch kéo dài từ 30 đến 40 năm, yêu cầu kỹ thuật khắt khe từ khâu trồng, đốn tỉa, bón phân, phòng trừ sâu bệnh đến thu hái, sao sấy và bảo quản. Các yếu tố tự nhiên chi phối trực tiếp đến năng suất và chất lượng chè gồm thổ nhưỡng (đất chua, pH từ 4,5–6,0, tầng đất dày trên 60 cm, mực nước ngầm dưới 1 m) và khí hậu (nhiệt độ thích hợp từ 15–23°C, lượng tích nhiệt 3.000–4.000°C/năm, lượng mưa bình quân 1.500 mm/năm và độ ẩm không khí duy trì khoảng 85%).

Về lý luận mô hình, tác giả sử dụng khái niệm mô hình sản xuất nông nghiệp là hình mẫu kết hợp các nguồn lực vật chất, kỹ thuật và lao động trong điều kiện sinh thái cụ thể nhằm tối ưu hóa lợi ích kinh tế và an toàn môi trường. Khung đánh giá kết quả kinh tế - xã hội bao gồm việc phân tích hiệu quả vốn, hiệu quả lao động, tính thích ứng, tác động xã hội và tính bền vững của mô hình canh tác chè an toàn.

Hệ thống chỉ tiêu kinh tế sử dụng trong đánh giá nông hộ gồm có:

• Giá trị sản xuất (GO - Gross Output): $GO = \sum (Q_i \times P_i)$ với $Q_i$ là khối lượng sản phẩm thứ $i$ và $P_i$ là đơn giá.
• Chi phí trung gian (IC - Intermediate Cost): $IC = \sum (C_j \times P_j)$ bao gồm chi phí phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nhiên liệu và dịch vụ mua ngoài.
• Giá trị gia tăng (VA - Value Added): $VA = GO - IC$.
• Thu nhập hỗn hợp (MI - Mixed Income): $MI = VA - A - T$ (với $A$ là khấu hao tài sản cố định, $T$ là thuế đất nông nghiệp).
• Lợi nhuận (Pr - Profit): $Pr = GO - TC$ (với $TC$ là tổng chi phí sản xuất gồm chi phí trung gian và công lao động).
• Các chỉ số hiệu quả so sánh: $GO/\text{sào}$, $VA/\text{sào}$, $GO/IC$, $VA/IC$, $Pr/IC$, $GO/\text{lao động}$, $VA/\text{lao động}$. Hiệu quả kinh tế được tính theo hai công thức tỷ số ($H = Q/C$) và hiệu số ($H = Q - C$).

Phương pháp nghiên cứu thực tế:

• Thu thập thông tin thứ cấp: Tổng hợp số liệu từ niên giám thống kê tỉnh Thái Nguyên, các báo cáo tổng kết hàng năm của UBND xã Phú Đô, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp, các quyết định chính sách của UBND tỉnh Thái Nguyên và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
• Thu thập thông tin sơ cấp: Áp dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng để khảo sát 60 hộ nông dân trồng chè tại xã Phú Đô. Địa bàn chọn mẫu gồm 2 xóm đại diện: xóm Ao Cống (30 hộ) và xóm Phú Nam 7 (30 hộ). Mẫu điều tra được chia đều thành 2 nhóm: 30 hộ trồng chè an toàn và 30 hộ trồng chè truyền thống. Dữ liệu thu thập qua phiếu điều tra bảng hỏi bán cấu trúc kết hợp phỏng vấn sâu trực tiếp chủ hộ và phương pháp chuyên gia (lấy ý kiến cán bộ nông nghiệp xã và các lão nông có kinh nghiệm).
• Phương pháp xử lý và phân tích: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh biến động số tuyệt đối, số tương đối và số bình quân trên các biểu bảng để so sánh chi phí, năng suất, doanh thu và thu nhập giữa hai nhóm hộ.

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ vị trí cây chè trong xuất khẩu quốc gia và vai trò chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp tại tỉnh Thái Nguyên. Xác định rõ mục tiêu chung, 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, phạm vi không gian, thời gian, ý nghĩa học tập và thực tiễn của đề tài trong việc cung cấp luận cứ cho nông hộ và nhà quản lý cơ sở.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Chương này tổng thuật cơ sở lý luận về kinh tế cây chè, vai trò giải quyết việc làm nông thôn, đặc điểm kỹ thuật thâm canh, hệ thống chỉ tiêu tính toán ($GO, IC, VA, MI, Pr$) và các tiêu chí đánh giá mô hình khuyến nông. Bên cạnh đó, tác giả phân tích cơ sở thực tiễn về ngành chè:

• Tình hình thế giới: Chè phân bố tại 58 quốc gia, sản lượng vượt 2 triệu tấn/năm, các quốc gia dẫn đầu gồm Ấn Độ, Trung Quốc, Kenya, Việt Nam, Nhật Bản (chiếm 78% sản lượng thế giới). Thị trường tiêu thụ và nhập khẩu lớn gồm Liên bang Nga (nhập 181.859 tấn/năm), Hoa Kỳ (nhập 116.746 tấn/năm, giá trị 318.000 USD), Trung Quốc (tiêu thụ nội địa lớn, xuất khẩu đạt giá trị 965 triệu USD).
• Ngành chè Việt Nam: Lịch sử khảo sát từ năm 1885, đồn điền đầu tiên tại Phú Thọ (1890). Đến giai đoạn 2012–2016, diện tích cả nước đạt trên 108.900 ha, năng suất tăng từ 15,947 tạ khô/ha (2012) lên 18,704 tạ khô/ha (2016, tăng 17,27%), sản lượng chè khô tăng 25,01% đạt 173.900 tạ.
• Tình hình chè tại Thái Nguyên: Diện tích đạt trên 18.500 ha (diện tích kinh doanh khoảng 17.000 ha), sản lượng đạt gần 185.000 tấn búp tươi, tập trung tại Đại Từ, Phú Lương, Đồng Hỷ, Định Hóa. Cơ cấu giống chè cành chiếm 40,2% (chủ lực là LDP1 với 4.681 ha, giống nhập nội 1.841 ha, TRI 777 đạt 878 ha). Toàn tỉnh triển khai khoảng 15 mô hình VietGAP với diện tích 200 ha, tuy nhiên việc duy trì còn gặp rào cản do chi phí gia hạn chứng nhận và giá bán chưa có sự chênh lệch rõ rệt qua kênh tư thương.

Phần 3: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này phản ánh toàn bộ kết quả phân tích thực nghiệm tại địa bàn xã Phú Đô và dữ liệu khảo sát 60 hộ nông dân:

1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế - xã hội xã Phú Đô: Xã có tổng diện tích tự nhiên 2.258,8 ha; gồm 25 xóm; địa hình đồi thấp trung du Bắc Bộ, khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, nhiệt độ trung bình năm 22°C (cao nhất 27,2°C). Đất nông nghiệp chiếm 63,8% (năm 2016), trong đó đất sản xuất nông nghiệp và lâm nghiệp chiếm tỷ trọng lớn. Hệ thống thủy lợi có hồ Cúc Lùng diện tích 4,9 ha hỗ trợ tưới tiêu. Toàn xã có 1.527 hộ dân thì có tới 1.327 hộ tham gia sản xuất kinh doanh chè. Năm 2016, tổng diện tích chè toàn xã đạt 470 ha (chè cho sản phẩm), sản lượng chè búp tươi đạt 4.700 tấn, năng suất bình quân 185 tạ/ha.

Năm	Tổng diện tích đất tự nhiên (ha)	Đất nông nghiệp (ha)	Cơ cấu đất nông nghiệp (%)	Đất phi nông nghiệp (ha)	Cơ cấu đất phi nông nghiệp (%)
2014	2.258,8	1.480,4	65,6	778,4	34,4
2015	2.258,8	1.460,8	64,7	798,0	35,3
2016	2.258,8	1.440,8	63,8	817,7	36,2

2. Đặc điểm nhân khẩu và trang thiết bị của các nhóm hộ khảo sát: Khảo sát 60 hộ cho thấy sự phân bổ đồng đều về thành phần dân tộc nhưng có sự khác biệt về độ tuổi và trình độ học vấn.

STT	Chỉ tiêu	Đơn vị tính	Nhóm chè an toàn	Nhóm chè truyền thống	Tổng cộng / Bình quân
1	Số hộ điều tra	Hộ	30	30	60
2	Giới tính chủ hộ (Nam / Nữ)	Người	26 / 4	25 / 5	51 / 9
3	Dân tộc (Kinh / Sán Chí)	Hộ	15 / 15	15 / 15	30 / 30
4	Trình độ văn hóa
	- Tiểu học	Người	15	14	29 (48,3%)
	- THCS	Người	12	11	23 (38,3%)
	- THPT	Người	3	5	8 (13,3%)
	- CĐ, ĐH	Người	0	0	0 (0,0%)
5	Độ tuổi bình quân chủ hộ	Tuổi	46,96	51,00	48,98
6	Nhân khẩu bình quân	Người/hộ	4,56	4,46	4,51
7	Lao động bình quân	Lao động/hộ	2,60	2,63	2,61

Về trang thiết bị sản xuất: 100% hộ ở cả 2 nhóm đều trang bị máy sao chè (1 máy/hộ), máy vò chè (1 máy/hộ) và tôn quay (1 tôn/hộ). Tuy nhiên, tỷ lệ hộ sở hữu máy đóng gói hút chân không đạt 0%, cho thấy khâu hoàn thiện bao bì sản phẩm tại hộ còn bỏ ngỏ.

3. Tình hình sản xuất, diện tích và chi phí đầu vào: Tổng diện tích chè khảo sát là 20,7 ha (khoảng 207 sào), trong đó diện tích chè an toàn chiếm 52,5% (bình quân 10,05 sào/hộ), diện tích chè truyền thống chiếm 47,5% (bình quân 9,11 sào/hộ).

STT	Chỉ tiêu	Đơn vị tính	Chè an toàn	Chè truyền thống	Bình quân chung
1	Diện tích bình quân	Sào/hộ	10,05	9,11	9,58
2	Năng suất búp khô một đợt	Kg/sào	9,00	11,00	10,00
3	Giá bán bình quân	Đồng/kg	162.000	126.600	144.300
4	Giá trị sản xuất đợt thu hoạch	1.000 đồng/hộ	14.013	7.111	10.562

Chè truyền thống cho năng suất búp khô cao hơn (11 kg/sào so với 9 kg/sào, gấp 1,2 lần) do bón nhiều phân vô cơ kích búp. Ngược lại, chè an toàn bán được giá cao hơn đáng kể (162.000 đồng/kg so với 126.600 đồng/kg), đưa giá trị sản xuất bình quân của hộ chè an toàn lên 14.013.000 đồng/hộ/đợt, cao gấp 1,9 lần so với nhóm truyền thống (7.111.000 đồng/hộ/đợt).

Về cơ cấu chi phí đầu vào bình quân trên 1 sào cho một đợt thu hoạch:

• Chi phí trung gian (IC): Hộ chè an toàn bỏ ra 438.524,69 đồng/sào, thấp hơn so với hộ chè truyền thống là 490.426 đồng/sào. Nhóm chè truyền thống sử dụng phân đạm hóa học gấp 1,6 lần và NPK gấp 1,1 lần nhóm an toàn. Nhóm an toàn chuyển dịch trọng tâm sang phân vi sinh, phân hữu cơ và lân vi sinh.
• Chi phí công lao động: Chè an toàn tốn 549.600 đồng/sào công lao động (cho khâu hái chọn lọc và sao vò kỹ thuật), cao hơn mức 330.000 đồng/sào của chè truyền thống (gấp khoảng 1,6 lần).
• Tổng chi phí sản xuất 1 sào/đợt: Nhóm chè an toàn là 988.124,16 đồng/sào; nhóm chè truyền thống là 820.426 đồng/sào.

4. Khó khăn và rào cản thực tế: Người dân thiếu vốn đầu tư hệ thống tưới tự động; quy mô manh mún; kiến thức thị trường hạn chế; 100% hộ bán chè qua tư thương hoặc xuất bán chè búp thô cho hợp tác xã, chưa có máy đóng gói bảo quản nên thương hiệu bị phụ thuộc.

Phần 4: Kết luận và kiến nghị

Tóm tắt các phát hiện nghiên cứu, khẳng định việc chuyển đổi sang mô hình chè an toàn mang lại giá trị gia tăng cao hơn trên đơn vị diện tích dù chi phí công lao động cao hơn; đưa ra các kiến nghị đối với chính quyền xã Phú Đô, huyện Phú Lương và các hộ trồng chè về hỗ trợ vốn vay, chuyển giao khoa học kỹ thuật và xây dựng thương hiệu.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đưa ra các kết quả định lượng cụ thể phản ánh thực trạng sản xuất chè tại xã Phú Đô:

• Khẳng định hiệu quả kinh tế vượt trội của chè an toàn về giá trị thương phẩm: Mặc dù năng suất búp khô của chè an toàn đạt 9 kg/sào (thấp hơn chè truyền thống đạt 11 kg/sào), giá bán của chè an toàn đạt bình quân 162.000 đồng/kg, cao hơn 28% so với chè truyền thống (126.600 đồng/kg). Nhờ đó, tổng giá trị sản xuất bình quân một đợt thu hoạch của hộ chè an toàn đạt 14.013.000 đồng, gấp 1,9 lần so với mức 7.111.000 đồng của hộ chè truyền thống.
• Cắt giảm chi phí trung gian thông qua thay đổi cơ cấu phân bón: Chi phí trung gian của chè an toàn thấp hơn chè truyền thống (438.524,69 đồng/sào so với 490.426 đồng/sào). Nhóm hộ sản xuất an toàn giảm đáng kể lượng phân bón hóa học vô cơ (phân đạm bón ít hơn 1,6 lần), thay thế bằng phân vi sinh và phân hữu cơ, vừa giảm áp lực chi phí mua vật tư vừa bảo vệ độ phì nhiêu của đất đai.
• Cơ giới hóa đạt tỷ lệ cao ở khâu sơ chế cơ bản nhưng yếu ở khâu đóng gói: 100% hộ dân khảo sát sở hữu máy vò, máy sao và tôn quay; tuy nhiên tỷ lệ máy đóng gói đạt 0%, dẫn đến tình trạng chè thành phẩm chưa được định danh thương hiệu độc lập khi bán ra thị trường.

Giải pháp tác giả đề xuất:

• Giải pháp kỹ thuật và vật tư: Khuyến khích người dân nhân rộng diện tích giống chè cành mới (LDP1, TRI777, Phúc Vân Tiên) thay thế giống chè hạt trung du già cỗi; tuân thủ quy trình bón phân hữu cơ vi sinh, hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật hóa học để bảo đảm tiêu chuẩn an toàn.
• Giải pháp tổ chức sản xuất và thị trường: Củng cố vai trò của các tổ hợp tác và hợp tác xã trong việc thu mua, chế biến tập trung; hỗ trợ kinh phí đầu tư máy hút chân không đóng gói bao bì; kết nối tiêu thụ giảm phụ thuộc vào tư thương.
• Giải pháp hỗ trợ chính sách: Chính quyền địa phương cần hỗ trợ nguồn vốn vay ưu đãi để người dân kiên cố hóa hệ thống giàn tưới nước tiết kiệm từ hồ Cúc Lùng; tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật và hỗ trợ kinh phí cấp chứng nhận, gia hạn chứng nhận sản xuất an toàn/VietGAP.

Đóng góp của đề tài: Tác giả đã lượng hóa chi tiết cơ cấu chi phí và giá trị sản xuất giữa hai phương thức canh tác chè tại một xã miền núi trung du, cung cấp bộ dữ liệu thực chứng cấp vi mô về nông hộ tại địa bàn huyện Phú Lương năm 2017.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số giới hạn gắn liền với phạm vi nghiên cứu thực tế:

• Giới hạn về mẫu khảo sát và không gian: Nghiên cứu mới dừng lại ở quy mô khảo sát 60 hộ gia đình tại 2 xóm (Ao Cống và Phú Nam 7) trong tổng số 25 xóm của xã Phú Đô, do đó tính đại diện cho toàn bộ địa bàn huyện Phú Lương còn ở mức tương đối.
• Giới hạn thời gian theo dõi: Thời gian khảo sát thực địa ngắn (từ tháng 2/2017 đến tháng 4/2017), dữ liệu hạch toán chi phí và doanh thu chủ yếu dựa trên một đợt thu hoạch đầu năm và số liệu ước tính bình quân của hộ dân, chưa ghi nhận trọn vẹn sự biến động chi phí - giá bán qua tất cả các lứa chè trong năm (đặc biệt là chè vụ đông).
• Dữ liệu về liên kết chuỗi tiêu thụ: Đề tài chưa đi sâu phân tích cơ cấu phân chia lợi nhuận dọc theo chuỗi giá trị từ người trồng chè, thương lái, cơ sở chế biến công nghiệp cho đến người tiêu dùng cuối cùng.

Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng khảo sát trên diện rộng các xóm còn lại của xã Phú Đô và các xã lân cận; nghiên cứu dài hạn theo dõi biến động hạch toán kinh tế suốt 8–10 lứa hái trong chu kỳ năm; đồng thời nghiên cứu sâu hơn về mô hình liên kết chuỗi giá trị và giải pháp kinh tế duy trì giấy chứng nhận VietGAP cho các tổ hợp tác nông nghiệp.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn hữu ích đối với:

• Sinh viên chuyên ngành Kinh tế nông nghiệp, Phát triển nông thôn, Quản lý kinh tế: Cung cấp tài liệu tham khảo thực tế về cấu trúc một đề tài nghiên cứu kinh tế vi mô cấp nông hộ, phương pháp thiết kế mẫu khảo sát phân tầng và phương pháp lập biểu bảng so sánh các chỉ tiêu kinh tế ($GO, IC, VA, Pr$).
• Học viên, nhà nghiên cứu về cây chè Thái Nguyên: Cung cấp chuỗi số liệu thực địa năm 2017 về chi phí lượng phân bón, ngày công lao động, cơ cấu sở hữu máy móc sao vò chè tại nông hộ vùng trung du.
• Cán bộ khuyến nông và chính quyền cấp xã, huyện: Cung cấp luận cứ thực tiễn để xây dựng kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng, chính sách hỗ trợ phân bón vi sinh và tháo gỡ khó khăn về thị trường tiêu thụ chè an toàn.

Câu hỏi thường gặp

1. Nghiên cứu khảo sát bao nhiêu hộ nông dân và được phân bổ tại những địa bàn nào?
   Nghiên cứu khảo sát tổng cộng 60 hộ nông dân trồng chè trên địa bàn xã Phú Đô, huyện Phú Lương, được chia đều tại 2 địa bàn: 30 hộ tại xóm Ao Cống và 30 hộ tại xóm Phú Nam 7. Mẫu gồm 30 hộ trồng chè an toàn và 30 hộ trồng chè truyền thống.

2. Thành phần nhân khẩu học và trình độ học vấn của các chủ hộ khảo sát có đặc điểm gì?
   Trong 60 hộ khảo sát, có 51 chủ hộ là nam (85%) và 9 chủ hộ là nữ (15%); thành phần dân tộc gồm 30 hộ người Kinh (50%) và 30 hộ người Sán Chí (50%). Về học vấn, 48,3% chủ hộ có trình độ tiểu học, 38,3% trình độ THCS, 13,3% trình độ THPT và 0% có trình độ cao đẳng, đại học.

3. Mức độ cơ giới hóa trang thiết bị sản xuất chè tại các hộ nông dân xã Phú Đô đạt được như thế nào?
   100% hộ dân khảo sát ở cả hai nhóm đều đã tự trang bị máy móc cơ bản phục vụ sơ chế gồm: 1 máy sao chè/hộ, 1 máy vò chè/hộ và 1 tôn quay/hộ. Tuy nhiên, 100% hộ không có máy đóng gói bao bì, sản phẩm chè chủ yếu xuất bán thô hoặc đựng trong bao bì đơn giản.

4. Sự khác biệt rõ nét nhất về chi phí đầu vào giữa mô hình chè an toàn và chè truyền thống là gì?
   Chi phí trung gian (vật tư) của chè an toàn thấp hơn chè truyền thống (438.524,69 đồng/sào so với 490.426 đồng/sào) do giảm lượng phân bón hóa học (lượng đạm sử dụng ít hơn 1,6 lần). Ngược lại, chi phí công lao động của chè an toàn cao hơn đáng kể (549.600 đồng/sào so với 330.000 đồng/sào) do khâu chăm sóc, thu hái chọn lọc và quy trình sao vò đòi hỏi nhiều thời gian hơn.

5. Vì sao chè an toàn có năng suất thấp hơn nhưng giá trị sản xuất lại cao hơn chè truyền thống?
   Trong một đợt thu hoạch, chè an toàn đạt năng suất 9 kg búp khô/sào, thấp hơn chè truyền thống (11 kg/sào). Tuy nhiên, nhờ chất lượng tốt hơn, giá bán bình quân của chè an toàn đạt 162.000 đồng/kg, vượt trội so với mức 126.600 đồng/kg của chè truyền thống, giúp tổng giá trị sản xuất bình quân của hộ chè an toàn đạt 14.013.000 đồng/đợt, gấp 1,9 lần so với hộ chè truyền thống (7.111.000 đồng/đợt).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lùng Văn Đạt đã phân tích toàn diện thực trạng tổ chức sản xuất và tiêu thụ chè tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên qua hệ thống dữ liệu điều tra thực chứng tại 60 nông hộ. Kết quả nghiên cứu chứng minh mô hình sản xuất chè an toàn mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn rõ rệt so với chè truyền thống nhờ giá bán thương phẩm cao và chi phí vật tư trung gian thấp hơn, mặc dù đòi hỏi chi phí lao động lớn hơn. Những hạn chế về công nghệ đóng gói, liên kết tiêu thụ qua tư thương và rào cản gia hạn chứng nhận VietGAP được nhận diện chính xác làm cơ sở cho các đề xuất hoàn thiện kỹ thuật và tổ chức chuỗi giá trị chè tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu Phần 2: Tổng quan về vẫn đè nghiên cứu Phần 3: Kết quả nghiên cứu và thảo luận Phần 4: Kết luận và kiến nghị 5 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2. Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu là những vấn đề về hiệu quả kinh tế một số mô hình sản xuất chè an toàn của xã, các hộ, hợp tác xã và vùng trồng chè tại xã Phú Đô. Phạm vi nghiên cứu - Phạm vi không gian nghiên cứu: Đề tài được triển khai nghiên cứu trong địa bàn xã Xã Phú Đô - TP Thái Nguyên - Tỉnh Thái Nguyên.

- Phạm vi thời gian nghiên cứu: Đề tài được triển khai nghiên cứu đánh giá từ tháng2/2017 - 4/2017. Các câu hỏi nghiên cứu • Thực trạng về sản xuất chè của các hộ nông dân trên địa bàn xã Phú Đô - TP Thái Nguyên - tỉnh Thái Nguyên ? • Hiệu quả kinh tế sản xuất chè an toàn trên địa bàn xã ? • Có những giải pháp chủ yếu nào nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế sản xuất chè an toàn của các hộ nông dân trên địa bàn xã ? 2.Nội dung nghiên cứu - Điều tra sơ lược về điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế - xã hội của xã Phú Đô - Phân tích thực trạng sản xuất chè an toàn tại xã Phú Đô- Đánh giá hiệu quả kinh tế sản xuất chè an toàn ở các hộ điều tra - Một số định hướng, giải pháp phát triển và nâng cao hiệu quả sản xuất chè an toàn tại xã Phú Đô 6 2. Phương pháp nghiên cứu 2.Phương pháp thu thập thông tin * Thu thập thông tin thứ cấp Là số liệu, tài liệu thu thập được trên sách báo, báo cáo có liên quan đến các vấn đề về cơ sở lý luận và thực tiễn về hiệu quả kinh tế. Tham khảo các luận văn thạc sĩ, các khoá tốt nghiệp, các đề án quy hoạch phát triển kinh tế xã hội, các báo cáo tổng kết hàng năm và số liệu thống kê của xã Phú Đô * Thu thập thông tin sơ cấp Là những thông tin, số liệu thu thập từ các nguồn điều tra, phỏng vấn điều tra trực tiếp các hộ nông dân.

Việc điều tra được áp dụng theo phương pháp điều tra trực tiếp các hộ nông dân. Các thông tin về sản xuất, ý kiến của người dân được tổng hợp và phân tích nghiên cứu. Sử dụng kết hợp cả phương pháp nghiên cứu định lượng và phương pháp nghiên cứu định tính. Các bước thực hiện như sau: - Chọn địa điểm nghiên cứu: Trong địa bàn xã Phú Đô- TP Thái Nguyên - Tỉnh Thái Nguyên chọn 2 xóm để tiến hành phỏng vấn theo phiếu điều tra là xóm Ao Cống và Phú Nam 7 - Chọn mẫu nghiên cứu: Với mục tiêu nghiên cứu, đề tài lựa chọn 60 hộ nông dân để tiến hành điều tra khảo sát (30 hộ tại xóm Ao Cống, 30 hộ tại xóm Phú Nam 7) dựa trên phương pháp chọn ngẫu nhiên phân tầng, đối tượng điều tra là các hộ trồng chè dựa trên danh sách phân loại hộ do cán bộ xã cung cấp cùng sự giúp đỡ của cán bộ xóm.

Sau khi tiến hành xác định được số lượng mẫu cần điều tra và địa điểm điều tra, bước tiếp theo là xây dựng phiếu điều tra để tiến hành thu thập thông tin. + Nội dung phiếu điều tra: Thông tin cơ bản về nông hộ, tình hình sản xuất chè tại hộ gia đình. 7 - Phương pháp điều tra phỏng vấn bằng phiếu điều tra: Phỏng vấn, đàm thoại nêu vấn đề để thảo luận, sử dụng hệ thống câu hỏi đóng - mở phù hợp với thực tế - Phương pháp chuyên gia: Thu thập các thông tin qua các cán bộ địa phương, từ các nhà lão nông và từ các hộ nông dân làm ăn khá. + Công cụ dùng để xử lý số liệu: Sau khi thu thập đầy đủ phiếu điều tra của các hộ tôi tiến hành kiểm tra, xử lý thông tin cơ bản trên hệ thống biểu.

Mẫu bảng hỏi trong điều tra: 2. Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu * Đối với thông tin thứ cấp Sau khi thu thập được thông tin thứ cấp, tiến hành phân loại, sắp xếp thông tin theo thứ tự ưu tiên về độ quan trọng của thông tin. Đối với các thông tin là số liệu thì lập bảng biểu. * Đối với thông tin sơ cấp Phiếu điều tra sau khi hoàn thành sẽ được kiểm tra để tiến hành tổng hợp, xử lý.

Phương pháp phân tích thông tin + Phương pháp so sánh: Là phương pháp được áp dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khoa học khác nhau. Dùng để so sánh các yếu tố định lượng hoặc định tính, so sánh các chỉ số chỉ tiêu, các hiện tượng kinh tế, xã hội đã được lượng hóa có cùng nội dung, tính chất tương tự nhau để xác định mức độ biến động của các nội dung. Phương pháp này được sử dụng trong đề tài để so sánh tình hình sản xuất chè qua các năm, so sánh giữa các nhóm hộ điều tra là nhóm hộ khá, trung bình và nghèo về các phương diện: Chi phí sản xuất, kết quả sản xuất. 8 Sử dụng phương pháp này ta tiến hành lập bảng để xét mức độ biến động tăng hay giảm của các chỉ tiêu theo thời gian, dùng số tuyệt đối, số tương đối, số bình quân chung để xem xét.

Hệ thống chỉ tiêu áp dụng 2. Các chỉ tiêu phản ánh tình hình sản xuất của hộ - Giá trị sản xuất GO: (Gross Output): Là giá tính bằng tiền của toàn bộ các loại sản phẩm vật chất và dịch vụ lao động nông nghiệp được tạo ra tính trên một đơn vị diện tích trong thời gian một năm hay một chu kì sản xuất. Pi i=l Trong đó: Qi: Là khối lượng sản phẩm thứ i. Pi: Là đơn giá sản phẩm thứ i i: Là số lượng chủng loại sản phẩm - Chi phí trung gian IC: (Intermediate cost) : Là toàn bộ chi phí vật chất và dịch vụ trong quá trình sản xuất ra sản phẩm.

Pj i=l Trong đó: Ci: Số lượng đầu vào thứ i sử dụng. Pj: Đơn giá đầu vào thứ j - Giá trị gia tăng VA: (Value Added): Là phần giá trị tăng thêm của người sản xuất khi sản xuất trên một đơn vị diện tích trong một chu kì sản xuất. VA = GO - IC - Thu nhập hỗn hợp MI: (Mix Inconme): Là phần thu nhập thuần tuý của người sản xuất bao gồm thu nhập của người lao động và lợi nhuận thu được trên một đơn vị diện tích. MI = VA - A - T Trong đó : A : Giá trị khấu hao tài sản cố định T : Thuế đất nông nghiệp 9 - Lợi nhuận Pr: Là phần lãi ròng trong thu nhập hỗn hợp khi sản xuất trên một đơn vị diện tích.

Pr = GO - TC Trong đó: GO: Là tổng giá trị sản xuất. TC: Là tổng chi phí. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh tế sản xuất chè - Chỉ tiêu hiệu quả phản ánh sản xuất/1 đơn vị diện tích GO/sào: Tổng giá trị sản xuất trên 1 sào VA/sào: Giá trị gia tăng trên 1 sào - Chỉ tiêu hiệu quả vốn GO/IC: giá trị sản xuất trên 1 đồng chi phí trung gian. VA/IC: giá trị gia tăng trên 1 đồng chi phí trung gian.

MI/IC: Thu nhập hỗn hợp trên 1 đồng chi phí trung gian. Pr/IC: Lợi nhuận trên 1 đồng chi phí trung gian. - Chỉ tiêu hiệu quả lao động GO/CLĐ: Giá trị sản xuất trên 1 ngày công lao động. VA/CLĐ: Giá trị gia tăng trên 1 ngày công lao động.

MI/CLĐ: Thu nhập hỗn hợp trên 1 ngày công lao động. Pr/CLĐ: Lợi nhuận trên 1 ngày công lao động. * Về giá cả sử dụng trong tính toán: Tôi sử dụng giá cả bình quân trên thị trường trong thời gian nghiên cứu. * Một số công thức tính hiệu quả kinh tế: + Công thức 1:Hiệu quả kinh tế được xác định bằng tỷ số giữa giá trị kết quả thu được và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó.

Hiệu quả kinh tế = Kết quả thu được/Chi phí sản xuất HayH = Q/C Trong đó: 10 H là hiệu quả kinh tế Q là kết quả thu được C là chi phí sản xuất + Công thức 2:Hiệu quả kinh tế được xác định bằng hiệu số giữa giá trị kết quả thu được và chi phí bỏ ra để thu được kết quả đó. Hiệu quả kinh tế = Kết quả thu được - Chi phí sản xuất Hay H = Q - C Chỉ tiêu này nhằm mục đích xác định lượng của cải vật chất sinh ra trên một đơn vị diện tích. Chỉ tiêu này dùng để so sánh giữa các phương thức khác nhau mà không cần quan tâm đến quy mô sản xuất của hộ gia đình. Các chỉ tiêu bình quân n ∑ Xi Công thức tính số bình quân: X = i =1 n Các số bình quân như: Thu nhập bình quân, diện tích bình quân, nhân khẩu bình quân, độ tuổi bình quân.Cơ sở lý luận về phát triển cây chè 2.

Ý nghĩa của việc phát triển sản xuất chè Chè là cây công nghiệp dài ngày có giá trị kinh tế cao, nó chiến vị trí quan trọng trong đời sống sinh hoạt và đời sống kinh tế, văn hóa của con người. Sản phẩm chè hiện nay được tiêu dùng ở khắp các nước trên thế giới, kể cả các nước không trồng chè cũng có nhu cầu lớn về chè. Ngoài tác dụng giải khát chè còn có nhiều tác dụng khác như kích thích thần kinh làm cho thần kinh minh mẫn, tăng cường hoạt động của cơ thể, nâng cao năng lực làm việc, tăng sức đề kháng cho cơ thể… Đối với nước ta sản phẩm chè không chỉ để tiêu dùng nội địa mà còn là mặt hàng xuất khẩu quan trọng để thu ngoại tệ góp phần xây dựng đất nước. 11 Đối với người dân thì cây chè đã mang lại nguồn thu nhập cao và ổn định, cải thiện đời sống kinh tế văn hóa xã hội, tạo ra công ăn việc làm cho bộ phận lao động dư thừa nhất là ở các vùng nông thôn.

Nếu so sánh cây chè với các loại cây trồng khác thì cây chè có giá trị kinh tế cao hơn hẳn, vì cây chè có chu kỳ kinh tế dài, nó có thể sinh trưởng, phát triển và cho sản phẩm liên tục khoảng 30 - 40 năm, nếu chăm sóc tốt thì chu kỳ này còn kéo dài hơn nữa. Đặc điểm kinh tế kỹ thuật của sản xuất chè Cây chè có đặc điểm từ sản xuất đến chế biến đòi hỏi phải có kinh nghiệm, kỹ thuật khá cao từ khâu trồng, chăm sóc, thu hoạch đến chế biến và bảo quản sản phẩm.