Luận văn thạc sĩ vnua nghiên cứu đặc điểm sinh học sinh thái của rệp xơ trắng ceratovacuna lanigera zehntner hại mía và biện pháp phòng trừ tại mai sơn sơn la năm 2015

Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái rệp xơ trắng Ceratovacuna lanigera hại mía và biện pháp phòng trừ tại Mai Sơn, Sơn La năm 2015.

• Tác giả: Nguyễn Thị Vân
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Kim Oanh
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Bảo vệ thực vật
• Đề tài: Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái của rệp xơ trắng (Ceratovacuna lanigera Zehntner) hại mía và biện pháp phòng trừ tại Mai Sơn, Sơn La năm 2015
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC HÌNH
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. THESIS ABSTRACT
• 7. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 8. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI
• 8.1. Mục đích
• 8.2. Yêu cầu
• 9. TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
• 9.1. CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu sinh học rệp xơ trắng hại mía tại Sơn La

Nghiên cứu về rệp xơ trắng (Ceratovacuna lanigera) là một vấn đề quan trọng trong ngành nông nghiệp, đặc biệt là trong sản xuất mía tại Sơn La. Rệp xơ trắng không chỉ gây hại cho cây mía mà còn ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc hiểu rõ về đặc điểm sinh học và sinh thái của loài rệp này sẽ giúp nông dân có biện pháp phòng trừ hiệu quả hơn.

1.1. Đặc điểm sinh học của rệp xơ trắng

Rệp xơ trắng có vòng đời từ 16 đến 21 ngày, với khả năng sinh sản cao. Mỗi rệp mẹ có thể đẻ trung bình 26 con, và mật độ rệp trên cây mía có thể đạt mức cao trong điều kiện thuận lợi.

1.2. Tình hình rệp xơ trắng tại Sơn La

Tại Sơn La, rệp xơ trắng xuất hiện quanh năm và gây hại nặng nề cho cây mía. Nghiên cứu cho thấy rằng các giống mía khác nhau có mức độ kháng khác nhau đối với rệp xơ trắng.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý rệp xơ trắng hại mía

Sự gia tăng mật độ của rệp xơ trắng đang trở thành một thách thức lớn cho nông dân trồng mía tại Sơn La. Các yếu tố như khí hậu, thói quen canh tác và sự thiếu hụt biện pháp phòng trừ hiệu quả đã làm cho tình hình trở nên nghiêm trọng.

2.1. Tác động của rệp xơ trắng đến năng suất mía

Rệp xơ trắng có thể làm giảm năng suất mía từ 20-30%, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của nông dân. Mía bị rệp hại nặng không thể tái sinh, dẫn đến thiệt hại kinh tế lớn.

2.2. Khó khăn trong việc áp dụng biện pháp phòng trừ

Việc sử dụng thuốc trừ sâu không đúng cách đã gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Nông dân cần tìm kiếm các biện pháp an toàn và hiệu quả hơn.

III. Phương pháp nghiên cứu và giải pháp phòng trừ rệp xơ trắng

Nghiên cứu đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau để xác định đặc điểm sinh học và sinh thái của rệp xơ trắng. Các biện pháp phòng trừ được khảo nghiệm nhằm giảm thiểu thiệt hại do rệp gây ra.

3.1. Phương pháp nghiên cứu sinh học rệp xơ trắng

Nghiên cứu được thực hiện trong điều kiện phòng thí nghiệm và thực địa, với việc theo dõi diễn biến mật độ rệp trên các giống mía khác nhau.

3.2. Các biện pháp phòng trừ hiệu quả

Các biện pháp như bóc lá mía, cày vùi lá mía và sử dụng thuốc hóa học đã được thử nghiệm. Kết quả cho thấy thuốc Elsin 10EC và Oshin 20WP có hiệu quả cao trong việc kiểm soát rệp xơ trắng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về rệp xơ trắng

Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc áp dụng các biện pháp phòng trừ hợp lý có thể giúp giảm thiểu thiệt hại do rệp xơ trắng gây ra. Nông dân cần được hướng dẫn để áp dụng các biện pháp này một cách hiệu quả.

4.1. Kết quả khảo nghiệm các biện pháp phòng trừ

Kết quả cho thấy rằng việc bóc lá mía và sử dụng thuốc hóa học có thể giảm đáng kể mật độ rệp xơ trắng trên cây mía, từ đó nâng cao năng suất.

4.2. Ứng dụng các biện pháp sinh học trong phòng trừ

Sử dụng các chế phẩm sinh học như BT và NPV cũng đã cho thấy hiệu quả trong việc kiểm soát rệp xơ trắng mà không gây hại cho môi trường.

V. Kết luận và triển vọng tương lai trong nghiên cứu rệp xơ trắng

Nghiên cứu về rệp xơ trắng hại mía tại Sơn La đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Việc áp dụng các biện pháp phòng trừ hiệu quả không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn bảo vệ môi trường.

5.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu tiếp theo

Cần tiếp tục nghiên cứu để phát triển các giống mía kháng rệp và các biện pháp phòng trừ an toàn hơn, nhằm đảm bảo sản xuất mía bền vững.

5.2. Khuyến nghị cho nông dân

Nông dân nên áp dụng các biện pháp canh tác hợp lý và sử dụng thuốc trừ sâu một cách có trách nhiệm để bảo vệ sức khỏe và môi trường.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ VÂN NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, SINH THÁI CỦA RỆP XƠ TRẮNG (CERATOVACUNA LANIGERA ZEHNTNER) HẠI MÍA VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ TẠI MAI SƠN, SƠN LA NĂM 2015 Chuyên ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 60.12 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Thị Kim Oanh NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan số liệu và các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn này là trung thực, khách quan và chưa từng được sử dụng để bảo vệ lấy bất kì một học vị nào. Tôi xin cam đoan mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Vân i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới PGS. Nguyễn Thị Kim Oanh đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám Đốc, Ban quản lý đào tạo, Bộ môn Côn trùng Khoa Nông học – Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Vân ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. v Danh mục bảng.

vi Danh mục hình .viii Trích yếu luận văn. ix Thesis Abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích, yêu cầu của đề tài.

Tổng quan tài liệu nghiên cứu. Cơ sở khoa học của đề tài. Đặc điểm tình hình vùng nguyên liệu mía đường tại Sơn La. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài và trong nước.

Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài. Tình hình nghiên cứu rệp xơ trắng hại mía ở Việt Nam. Địa điểm, thời gian, vật liệu, nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm và thời gian nghiên cứu.

Đối tượng, vật liệu và dụng cụ nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu. Dụng cụ nghiên cứu. Nội dung và phương pháp nghiên cứu.

Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Kết quả và thảo luận. M ột số đặc điểm hình thái, sinh học, sinh thái của rệp xơ trắng (C.

Một số đặc điểm hình thái, tập tính sinh sống và gây hại của rệp xơ trắng (C. Đặc điểm sinh học của rệp xơ trắng (C. Diễn biến mật độ của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên ruộng mía tại vùng iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nguyên liệu mía đường Mai Sơn, Sơn La năm 2015.

Mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) trên lá mía trước và sau mưa to tại Mai Sơn, Sơn La. Sự phân bố của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên cây mía tại vụ xuân, năm 2015 tại Mai Sơn, Sơn La.

Diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) và tỷ lệ hại trên giống mía ROC 22 năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) trên cây mía trồng ở chân đất cao và thấp tại vụ xuân, năm 2015 tai Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La.

Ảnh hưởng của biện pháp bóc lá mía đến mật độ của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên giống ROC22 năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Ảnh hưởng của trồng mía xen đậu tương và trồng mía thuần đến diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) hại mía năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La.

Ảnh hưởng của đốt lá mía hoặc cày vùi lá mía vụ trước đến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) hại mía năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Ảnh hưởng của sự gây hại của loài rệp xơ trắng (C. lanigera) đến độ Brix trong cây mía.

Các biện pháp phòng trừ rệp xơ trắng (C. lanigera) hại mía tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015. Diến biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) và các loài thiên địch trên giống ROC22 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015.

Phòng trừ rệp xơ trắng (C. lanigera) hại mía bằng thuốc hóa học và thuốc thảo mộc tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015. Kết luận và kiến nghị. 49 Tài liệu tham khảo.

54 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVTV Bảo vệ thực vật Bx Brix CCS Lượng đường công nghiệp chế biến có thể thu hồi được từ cây mía qua quá trình chế biến của nhà máy NXB KH-KT Nhà xuất bản khoa học-kỹ thuật THPT Trung học phổ thông TNHH Trách nhiệm hữu hạn v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Diện tích, năng suất, sản lượng mía qua các năm tại Công ty Mía đường Sơn La. Thời gian phát triển của rệp xơ trắng (Ceratovacuna lanigera Zehntner). Thời gian đẻ và sức sinh sản của rệp xơ trắng (C.

lanigera) trong điều kiện phòng thí nghiệm. Nhịp điệu sinh sản của rệp xơ trắng (C. lanigera) trong điều kiện phòng thí nghiệm. Mật độ rệp xơ trắng (C.

lanigera) trên lá mía trước và sau mưa to ngày 30/8/ 2015 tại Mai Sơn, Sơn La. Sự phân bố của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên cây mía năm 2015 tại Mai Sơn, Sơn La. Diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C.

lanigera) và tỷ lệ lá bị hại trên giống mía ROC 22 năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) trên hai giống mía năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C.

lanigera) trên mía trồng ở chân đất cao và thấp năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Ảnh hưởng của biện pháp bóc lá mía đến diễn biến mật độ của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên giống ROC22 năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Ảnh hưởng của trồng mía xen đậu tương và trồng mía thuần đến diễn biến mật độ rệp xơ trắng (C.

lanigera) hại mía năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Ảnh hưởng của đốt lá mía hoặc cày vùi lá mía vụ trước đến rệp xơ trắng (C. lanigera) hại mía năm 2015 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Mức độ hại của rệp xơ trắng (C.

lanigera) ảnh hưởng đến độ Brix trên giống mía ROC 22 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La. Diến biến mật độ rệp xơ trắng (C. lanigera) và các loài thiên địch trên giống ROC22 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015. 40 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Hiệu lực trừ rệp xơ trắng (C. lanigera) của một số loại thuốc trên giống mía ROC 22 trong phòng thí nghiệm. Hiệu lực trừ rệp xơ trắng (C. lanigera) của một số loại thuốc trên giống mía ROC 22 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015.

43 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 4. Hình thái rệp xơ trắng (C. Hình thái rệp xơ trắng (C. Hình thái rệp xơ trắng (C.

Hình thái rệp xơ trắng (C. Hình thái rệp xơ trắng (C. Vị trí sống và triệu chứng gây hại của rệp xơ trắng (C. lanigera) trên cây mía tại Mai Sơn, Sơn La năm 2015.

Ruộng không sử dụng biện pháp bóc lá mía. Ruộng sử dụng biện pháp bóc lá mía. Bọ rùa và ấu trùng của bọ rùa ăn rệp xơ trắng (C. Hiệu lực trừ rệp xơ trắng (C.

lanigera) của một số loại thuốc trên giống mía ROC 22 trong phòng thí nghiệm. Hiệu lực trừ rệp xơ trắng của một số loại thuốc trên giống mía ROC 22 tại Cò Nòi, Mai Sơn, Sơn La năm 2015. 44 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thị Vân Tên luận văn: “Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái của rệp xơ trắng (Ceratovacuna lanigera Zehntner) hại mía và biện pháp phòng trừ tại Mai Sơn, Sơn La năm 2015”. Ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 60.12 Tên cơ sở đào tạo: Học viện nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu: Trên cơ sở xác định được đặc điểm sinh học, diễn biến mật độ và khảo nghiệm một số biện pháp phòng chống rệp xơ trắng hại mía (Ceratovacuna lanigera Zehntner) tại Sơn La để làm cơ sở cho việc đề xuất biện pháp quản lý chúng đạt hiệu quả.

Phương pháp nghiên cứu: Để xác định được đặc điểm sinh học, sinh thái của rệp xơ trắng chúng tôi tiến hành nuôi rệp xơ trắng không cánh trong phòng thí nghiệm tại trường PHPT Mường La, Sơn La với thức ăn là giống ROC 22 và ở nhiệt độ trung bình là 29,290C ± 1,080C, ẩm độ trung bình là 82,09 ± 1,65%. Để đánh giá sự gây hại của rệp xơ trắng đến nồng độ Bx trong cây, chúng tôi tiến hành treo thẻ đánh dấu vào các cây mía có các cấp rệp hại khác nhau, mỗi cấp hại treo 20 cây bắt đầu từ khi mía vươn lóng. Để đánh giá một số biện pháp canh tác kĩ thuật ảnh hưởng đến rệp xơ trắng trên đồng ruộng chúng tôi tiến hành điều tra diễn biến của rệp xơ trắng dựa vào Quy chuẩn QCVN 01-38: 2010/BNNPTNT về Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phương pháp điều tra phát hiện dịch hại cây trồng. Điều tra định kỳ 7 ngày/lần trong suốt thời gian nghiên cứu.

Mỗi vườn đại diện điều tra 10 điểm ngẫu nhiên, mỗi điểm 1 cây, mỗi cây điều tra trên 3 loại lá (3 lá non, 4 lá bánh tẻ và 3 lá già), tính tỉ lệ lá bị hại và mật độ con/lá. Để tìm hiểu hiệu lực của một số loại thuốc tác động đến diễn biến rệp xơ trắng, chúng tôi đã tiến hành thử nghiệm 4 loại thuốc khác nhau, trong đó đáng chú ý có 2 loại thuốc thảo mộc. Kết quả chính và kết luận: Kết quả thu được vòng đời của rệp không cánh từ 16 đến 21 ngày, trung bình 19,10 ± 1,85.