CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỊCH VỤ TÀI CHÍNH VÀ Ý ĐỊNH CỦA KHÁCH HÀNG TRONG SỬ DỤNG DỊCH VỤ TÀI CHÍNH 1. DỊCH VỤ TÀI CHÍNH 1. Khái niệm Trong kinh tế học: dịch vụ được hiểu là những thứ tương tự như hàng hóa nhưng là phi vật chất. Có những sản phẩm thiên về sản phẩm hữu hình và những sản phẩm thiên hẳn về sản phẩm dịch vụ, tuy nhiên đa số là những sản phẩm nằm trong khoảng giữa sản phẩm hàng hóa, dịch vụ.
Theo quy định của luật năm 2013: Dịch vụ là một loại hàng hóa vô hình, quá trình sản xuất và tiêu dùng luôn gắn liền với nhau, nhằm thỏa mãn các nhu cầu trong đời sống con người; bao gồm tất cả các loại dịch vụ trong các ngành sản xuất sản phẩm tại Việt Nam theo quy định của nhà nước. Theo Phillip Kotler: “Dịch vụ là bất kỳ hoạt động hay lợi ích nào mà chủ thể này cung cấp cho chủ thể kia, đặc biệt đối tượng cung cấp nhất thiết phải mang tính vô hình và không dẫn đến quyền sở hữu một vật nào cả, tuy nhiên sản xuất dịch vụ có thể hoặc không gắn liền với một sản phẩm vật chất” Từ đó, Dịch vụ tài chính được hiểu là các dịch vụ được cung cấp bởi các tổ chức tài chính như tổ chức tín dụng; ngân hàng thương mại; công ty bảo hiểm. Trong xu hướng hiện nay thì việc kết hợp phân phối các dịch vụ tài chính trên nền tảng công nghệ, các dịch vụ thanh toán và chuyền tiền có thể được cung ứng bởi các công ty công nghệ tài chính (fintech). Thúc đẩy việc tiếp cận các dịch vụ tài chính được coi là nội dung khá quan trọng trong chiến lược tài chính toàn diện của nhiều quốc gia bởi tầm ảnh hưởng của đối với việc phát triển kinh tế như xóa đói giảm nghèo, giúp quốc gia đạt được các mục đích lớn như giảm nghèo và tiếp tục tăng trưởng.
Việt Nam được đánh giá là quốc gia có những lợi thế nhất định để thúc đẩy tiếp cận tài chính nhưng việc tiếp cận còn nhiêu hạn chế đối với khu vực dân cư ở các vùng miền núi cao; họ chưa có nhiều cơ hội. Các loại hình dịch vụ tài chính - Dịch vụ ngân hàng: Dịch vụ nhận tiền gửi; Dịch vụ cho vay; Dịch vụ thanh toán; Dịch vụ mua bán ngoại tệ; Dịch vụ bảo lãnh; Dịch vụ cho thuê tài chính; Dịch vụ ngân hàng điện tử 7 - Dịch vụ bảo hiểm - Dịch vụ chứng khoán 1. DỊCH VỤ CHỨNG KHOÁN 1. Khái niệm Dịch vụ chứng khoán là các sản phẩm dịch vụ tài chính theo những tiêu chuẩn nhất định mà công ty chứng khoán cung cấp cho khách hàng ( Công ty Cổ phàn Chứng khoán Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam, 2018).
Với nhà đầu tư mới tham gia vào thị trường, dịch vụ chứng khoán là công cụ hữu ích giúp họ tiếp cận dễ dàng với chứng khoán, với những tính năng tiện lợi như tra cứu, cập nhật tình hình thị trường ngay tại điện thoại hay máy tính, khách hàng có thể dễ dàng hòa nhập nhanh chóng trong thị trường này. Với những khách hàng đã có kinh nghiệm và tham gia thị trường lâu năm nhưng không có nhiều thời gian để quan sát thị trường chứng khoán thường xuyên, dịch vụ chứng khoán online chính là giải pháp hữu hiệu vừa tiết kiệm thời gian, chi phí trong việc tìm kiếm các bên mua/bán giao dịch và đặt các lệnh mua – bán nhanh chóng, an toàn. Phân loại Hiện nay, các công ty chứng khoán đang cung cấp cho thị trường 2 nhóm sản phẩm sau: Dịch vụ cơ bản ( mô giới, tư vấn, bảo lãnh phát hành…) và dịch vụ giá trị gia tăng. Hai nhóm sản phẩm dịch vụ này không tách biệt hoàn toàn, luôn có sự đan xen, bổ trợ lẫn nhau để cùng phát triển.
GIAO DỊCH CHỨNG KHOÁN TRỰC TUYẾN 1. Khái niệm Giao dịch chứng khoán trực tuyến hay giao dịch chứng khoán trên Internet là những hành vi mua và bán tiền tệ, cổ phiếu, trái phiếu và các công cụ tài chính khác qua mạng Internet, thường là với một công ty môi giới nhất định. Nhà môi giới trực tuyến sẽ cung cấp một tài khoản demo miễn phí cho phép bất kỳ ai kết nối Internet, từ đó có khả năng giao dịch ảo. Để quản lý các giao dịch trực tuyến này, bạn cần có hai loại tài khoản sau: • Tài khoản Demat: Nó hoạt động như một ngân hàng - nơi bạn mua cổ phiếu được đặt và cổ phiếu bạn bán được rút ra.
• Tài khoản giao dịch: Đây là tài khoản thông qua đó bạn đặt lệnh trực tiếp trên thị trường chứng khoán. Nó giúp đo lường hiệu quả của các giao dịch đã thực 8 hiện, bằng cách trình bày tỷ lệ giữa cổ phiếu đã bán và lợi nhuận từ chúng. Lợi thế của giao dịch chứng khoán trực tuyến 1. Dành cho nhà đầu tư Do trong quá trình mua/ bán qua giấy tờ sẽ có những vấn đề nảy sinh, và gặp nhiều rắc rối, nên việc cấp thiết là cần có một hệ thống để hỗ trợ việc giao dịch có thể trở nên dễ dàng, nhanh chóng thuận tiện , đó gọi là giao dịch trực tuyến.
Dưới đây là một số ưu điểm khi thực hiện giao dịch trực tuyến: • Tiện lợi: Khách hàng là cá nhân hay tổ chức đều có thể dễ dàng tạo một tài khoản chứng khoán online và sử dụng nó để đặt lệnh ở mọi nơi, mọi lúc trong phiên giao dịch, miễn là có kết nối Internet. Khách hàng có thể sở hữu những cổ phiếu mà mình mong muốn hoặc bán cổ phiếu một cách thuận tiện mà không cần các thủ tục giấy tờ rườm rà, phức tạp. Ngoài ra, danh mục chứng khoán và thông tin tài khoản sẽ được hiển thị ngay lập tức trong tài khoản trực tuyến của họ thông qua phần mềm của công ty để kiểm tra thuận tiện và quản lý dễ dàng hơn. • Gíup tiết kiệm được thời gian và hiệu quả: Nhờ có dịch vụ Internet và các dịch vụ giao dịch chứng khoán trực tuyến, mọi khách hàng đều có thể mua hoặc bán cổ phiếu chỉ trong vài giây chỉ với một lệnh.
Ngoài ra, một lệnh nhất định có thể được chỉnh sửa hoặc hủy bỏ trong thiết bị đầu hoặc cuối giao dịch, giao dịch được thực hiện ngay lập tức, các thủ tục mua/ bán chuyển nhượng cũng ít giấy tờ và nhanh chóng hơn. • Giá thấp Khách hàng sẽ tiết kiệm được phần nào chi phí cho việc đi lại và phí dịch vụ • An toàn hơn cổ phiếu trên giấy Tất cả các giao dịch và thông tin của khách hàng đều được bảo vệ nghiêm ngặt trên hệ thống, và cần phải có mật khẩu và mã OTP mới có thể thực hiện được, tránh bị đánh cắp chữ ký giả, sự chậm trễ, trộm cắp, giả mạo thông tin. Các khách hàng cũng không ngại bảo vệ cổ phiếu như cổ phiếu giấy. Hơn nữa, khách hàng có thể thường xuyên kiểm tra thông tin về tài khoản của mình ngay trên điện thoại.
• Dễ dàng tiếp cận Khách hàng có thể dễ dàng tìm hiểu và sử dụng dịch vụ giao dịch chứng 9 khoán trực tuyến vì các giao diện thường quen thuộc, dễ sử dụng. Đối với công ty chứng khoán • Tiết kiệm chi phí Lợi ích quan trọng nhất mà tất cả các công ty theo xu hướng kinh doanh Online mong muốn là tiết giảm được chi phí (Gopi, M. , 2007), chi phí của một giao dịch trực tuyến rẻ hơn đáng kể so với các chi phí của một giao dịch truyền thống. Điều này là do chi phí đầu tư vào chi nhánh truyền thống cao hơn đáng kể so với việc thiết lập một dịch vụ giao dịch trực tuyến.
• Tiếp cận các phân khúc khách hàng mới Giao dịch trực tuyến mang lại cho Công ty Chứng khoán khả năng tiếp cận với mọi khách hàng dù ở bất kì đâu. Khách hàng chỉ cần có máy tính cá nhân, điện thoại di động hoặc bất kỳ thiết bị công nghệ tiên tiến nào kết nối được Internet là có thể truy cập hoặc mở tài khoản của mình. • Tác động đến lòng trung thành của khách hàng Khi khách hàng cảm thấy hài lòng và thích thú với dịch vụ chứng khoán trực tuyến, họ thường sẽ trung thành với công ty và không có xu hướng chuyển sang các sản phẩm thay thế khác. Điều này hầu như không được giải thích bởi lý thuyết về hành vi của người tiêu dùng vì việc chuyển đổi sẽ khó hơn khi người tiêu dùng cảm thấy thoải mái với một dịch vụ hoặc sản phẩm.
Đối với xã hội • Môi trường thân thiện Theo Choong (2003), khi giao dịch trực tuyến đòi hỏi ít giao dịch bằng giấy tờ hơn, do đó có thể tiết giảm được việc sử dụng giấy, giảm ô nhiễm không khí từ việc đi lại của khách hàng. Bất lợi của giao dịch chứng khoán trực tuyến Dành cho nhà đầu tư • Sự hoang mang Các nhà đầu tư, những người giao dịch lần đầu tiên, đi theo dòng chảy và đắm mình trong công nghệ và thực sự tạm thời quên rằng họ đang thực sự sử dụng tiền thật của mình. • Thiếu sự hỗ trợ từ người môi giới 10 Không có mối quan hệ như một người cố vấn giữa một nhà môi giới chuyên nghiệp và một chủ tài khoản giao dịch trực tuyến; do đó, các khách hàng tự mình đưa ra lựa chọn cổ phiếu phù hợp. • Yêu cầu kiến thức Dịch vụ giao dịch chứng khoán trực tuyến chủ yếu dựa trên sự tiến bộ của công nghệ hiện đại nên yêu cầu người dùng phải trang bị các kỹ năng và kiến thức cơ bản trong việc sử dụng Internet.
Người dùng không quen thuộc với những điều cơ bản có thể mắc sai lầm mà có thể chứng minh là một việc tốn kém. • Đây cũng giống như bất kỳ chiến lược tài chính nào khác, trong đó cam kết của bạn đối với giao dịch trực tuyến cần sự nghiên cứu để tự bạn đảm bảo rằng mọi thứ đều ngang bằng. Bạn phải dành thời gian để tự nghiên cứu, nơi đây bạn sẽ phải vượt qua một chặng đường học tập tuyệt vời để kiếm một số tiền từ giao dịch chứng khoán trực tuyến. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN Ý ĐỊNH TIÊU DÙNG CỦA KHÁCH HÀNG Trong qúa trình đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của khách hàng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi nhiều yếu tố như văn hóa, xã hội, cá nhân và đặc điêm tâm lý của khách hàng (Kotler P,Wong V, Saunders J, Armstrong G (2005), 2005).