Chương 1:Cơ sở lý luận chung về Câu lạc bộ và Cung Văn Hóa.1 Khái niệm Cung văn hóa: Ra đời từ thế kỷ 18 cho đến nay Cung văn hóa được các nhà văn hóa học định nghĩa theo nhiều cách khác nhau. Theo tư tưởng của Lênin cung văn hóa ra đời đã thu hút hàng nghìn, hàng vạn người tham và được hình thành rộng khắp từ thành thị đến nông thôn. Đặc biệt ở thành phố, các khu công nghiệp tập trung các nhà văn hóa đã phát triển với quy mô lớn về cả vật chất kỹ thuật, phương tiện hoạt động, đội ngũ cán bộ công nhân viên chuyên nghiệp và nội dung tổ chức hoạt động phong phú nên thu hút được đông đảo nhân dân lao đông tham gia. Krupxkaia định nghĩa “ Cung văn hóa là nơi chứa đựng những giá trị tinh thần của địa phương , là dấu tích một bước văn minh của địa phương đó, đồng thời là nơi gắn bó tình cảm và ý chí của các giới lãnh đạo với quần chúng nhân dân lao động ”.2 Cung Văn Hóa – Sự hình thành và phát triển.
Cụm từ Cung văn hóa ra đời khoảng đầu thế kỷ 18 ở khu vực Châu Âu văn minh, trong thời kỳ đầu nó được hiểu là trung tâm vui chơi giải trí, là nơi tập trung các câu lạc bộ sở thích phục vụ giới thượng lưu. Những năm sau đó, hoạt động của Cung văn hóa ngày càng đa dạng vì thế đã thu hút được nhiều đối tượng tham gia, ngoài tầng lớp quý tộc thì đã có thêm các hội viên của các giai tầng khác như thương nhân, quan chức. Đến năm 1920, sau 3 năm cách mạng tháng 10 Nga thành công Cung văn hóa mới thực sự trở thành nơi sinh hoạt của quần chúng nhân dân lao động và đã tập hợp được nhiều thành phần hội viên để mở ra các câu lạc bộ với quy mô hoạt động lớn, lực lượng cán bộ văn hóa giàu chuyên môn nghiệp vụ. Ở Việt Nam, trong thời kỳ đầu khái niệm về Cung văn hóa đối với người dân Việt Nam hết sức xa vời nên hầu như chưa có 1 Cung văn hóa nào được thành lập.
Năm 1858 khi pháp sang xâm lược nước ta thì nhận thức về Cung văn hóa của người Việt mới được mở rộng nhưng để thành lập các Cung văn hóa có quy mô vẫn chưa được thực hiện. Thay vào đó mới chỉ là các trung tâm vui chơi giải trí dành do người pháp lập ra để phục vụ cho sĩ quan pháp. Năm 1866 các sĩ quan người pháp đã chiếm dụng 1 khu đất rộng của ta để xây dựng khu thể thao và thành lập các câu lạc bộ ban đầu dành cho môn điền kinh, bắn súng, đua ngựa và đó được biết như là 1 hình thức sơ khai của các trung tâm văn hóa, thể thao. Trong giai đoạn hiện nay hệ thống các Cung văn hóa, nhà văn hóa được xây dựng rất phong phú, đa dạng.
Từ địa phương nhỏ đến các trung tâm kinh tế lớn luôn Cung văn hóa, Nhà văn hóa để phục vụ những nhu cầu văn hóa cho nhân dân lao động. Đến Cung văn hóa, người dân sẽ được tuyên truyền để hiểu thêm những vấn đề về : Lĩnh vực chính trị. Giao tiếp ứng xử. Tham quan du lịch Kinh nghiệm lao động sản xuất.
Giao lưu văn nghệ quần chúng. Tham gia từ thiện Bảo vệ môi trường Giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc…. Bên cạnh đó Cung văn hóa còn là nơi sinh hoạt của người dân lao động vì thế sau những giờ làm việc mệt mỏi thì hội viên các câu lạc bộ tập hợp để vui chơi giải trí, trao đổi kinh nghiệm và tổ chức những chuyến đi để tìm hiểu văn hóa đồng thời cũng là dịp được nghỉ ngơi, du lịch. Ngày nay, cung văn hóa, nhà văn hóa đã trở thành kênh thông tin quan trọng cho người dân lao động ở mỗi địa phương, là nơi mọi người được gặp gỡ, giao lưu và học hỏi nhiều điều bổ ích để phục vụ đời sống mỗi cá nhân.
Quá trình hình thành và phát triển của Cung văn hóa được đánh dấu bằng việc nhiều Cung văn hóa được thành lập như : Cung văn hóa lao động hữu nghị Việt Tiệp Hải Phòng Cung Văn hóa lao động hữu nghị Việt Xô. Cung văn hóa lao động thành phố Hồ Chí Minh. Cung văn hóa thanh niên Hải Phòng. Cung văn hóa thiếu nhi…….
Như vậy có thể khẳng định Cung văn hóa là cơ quan văn hóa đa chức năng đồng thời là điểm hẹn để người của người lao động đến giao lưu, trao đổi kinh nghiệm,và học hỏi để nâng cao nhận thức văn hóa của mình.2 Câu lạc bộ.1 Khái niệm câu lạc bộ : Câu lạc bộ được hình thành từ khá sớm nhưng trong giai đoạn đầu chỉ để phục vụ cho tầng lớp quý tộc. Đến khi cách mạng tháng 10 Nga thành công hoạt động của các câu lạc bộ mới thực sự có ý nghĩa đối với người lao động. Lê nin đã từng nói trong diễn văn hội nghị lần thứ hai những người phụ trách các ban giáo dục ngoài nhà trường rằng “ Câu lạc bộ không phải tổ chức ra cho công nhân mà chúng là tổ chức của chính công nhân ’’. Quan điểm chủ đạo của Lênin không phải phục vụ quần chúng bằng câu lạc bộ mà là đưa quần chúng vào đời sống câu lạc bộ và chính họ sẽ làm chủ câu lạc bộ.
Ông luôn coi tinh thần tự nguyện cùng sáng kiến của quần chúng là ý nghĩa quyết định. Theo quan điểm của Krupxkaia : “ Câu lạc bộ là một mái nhà tập hợp những ngưòi có cùng sở thích, những người này được gọi là các hội viên. Các hội viên phần đông là quần chúng nhân dân lao động và chính họ là những chủ nhân thực sự của ngôi nhà đầm ấm đó ”. Và “ chỉ có cách mạng xã hội chủ nghĩa mới đem lại quyền làm chủ cho người lao động về mọi phương diện của đời sống trong đó có cả việc được làm chủ câu lạc bộ của mình ”.
Tư tưởng của Krupxkaia được phát triển mạnh nên hàng nghìn hàng vạn các câu lạc bộ được ra đời và thu hút hàng chục triệu người trong phạm vi cả nước. Trước tình hình đó cần có một trung tâm và hướng dẫn hoạt động vì thế các nhà văn hóa được hình thành rộng khắp từ nông thôn đến thành thị. Đặc biệt ở các thành phố lớn, các khu công nghiệp tập trung các nhà văn hóa đã phát triển với quy mô lớn cả về vật chất và kỹ thuật, phương tiện hoạt động, đội ngũ cán bộ công nhân viên và nội dung tổ chức hoạt động thành Cung văn hóa. Nhìn vào quan điểm của Lênin và Krúpkaia thì Câu lạc bộ là của quần chúng nhân dân lao động, do nhân dân lao động làm chủ và phục vụ nhu cầu của nhân dân.
Vì thế, có thể khẳng định “ Câu lạc bộ là cơ quan văn hóa tổng hợp, là trung tâm để người lao động tiếp xúc, trao đổi văn hóa, thể thao, chia sẻ kinh nghiệm, làm cho tinh thần của mình thêm phong phú và hoạt động giải trí lành mạnh ” Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động các câu lạc bộ trong Cung văn hóa mà các cấp lãnh đạo luôn luôn quan tâm đa dạng hóa loại hình các câu lạc bộ để thu hút nhiều hội viên tham gia đồng thời khẳng định được rằng “ Cung Văn Hóa là mái nhà thân thiết của nhân dân lao động ” 1.2 Các dạng câu lại bộ : Câu lạc bộ chức năng : Là câu lạc bộ được thành lập với chức năng riêng, mỗi câu lạc bộ chức năng lại phục vụ và bổ sung cho câu lạc bộ chức năng khác để tạo nên sự hoàn chỉnh và liên tục cho hệ thống các câu lạc bộ của cung văn hóa ví dụ như : - Câu lạc bộ chức năng nghệ thuật - Câu lạc bộ khoa học kỹ thuật. - Câu lạc bộ chức năng giáo dục. - Câu lạc bộ chức năng giải trí vv… Câu lạc bộ ngành nghề : Là câu lạc bộ để những người có cùng ngành nghề liên kết lại với nhau để trao đổi kinh nghiệm, học tập những kỹ năng mới, chia sẽ với nhau những thành tích đã đạt được để giúp nhau cùng phát triển, điển hình là các câu lạc bộ : - Câu lạc bộ giáo chức. - Câu lạc bộ giao tiếp tiếng anh.
- Câu lạc tuyên giáo. - Câu lạc bộ học sinh, sinh viên - Câu lạc bộ kinh doanhvv…. Như vậy thì có bao nhiêu ngành nghề thì có bấy nhiêu các câu lạc bộ được hình thành, một người cũng có thể tham gia được 2; 3 câu lạc bộ để học hỏi và trao đổi kinh nghiệm đồng thời tìm những cái mới, cái hay của ngành nghề khác. Câu lạc bộ sở thích : Là câu lạc bộ tập hợp những người cùng sở thích, nhu cầu, nguyện vọng, cùng nhau hoạt động để đạt 1 mục đích nhất định, điển hình là các câu lạc bộ như : - Câu lạc bộ thư pháp.
- Câu lạc bộ cầu lông. - Câu lạc bộ đua xe đạp - Câu lạc bộ người mẫu - Câu lạc bộ thơ - Câu lạc bộ bóng bàn - Câu lạc bộ văn hóa du lịch vv…. Có thể nói trong 3 loại hình câu lạc bộ kể trên thì câu lạc bộ sở thích thu hút đông đảo hội viên tham gia bởi nó đáp ứng được mong muốn, yêu cầu của người dân. Là hội viên của câu lạc bộ thì người dân không chỉ được vui chơi giải trí mà còn học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm thông qua quá trình giao tiếp, trao đổi thông tin với nhau.
Tuy nhiên để tập hợp và thành lập được câu lạc bộ thì hội viên phải tuân thủ điều lệ câu lạc bộ như sau : TÊN GỌI, TÔN CHỈ, MỤC ĐÍCH, NHIỆM VỤ. Điều 1: Tên gọi : …………………………………………………… Điều 2: Tôn chỉ, mục đích. - Câu lạc bộ là một tổ chức xã hội tập hợp những người yêu thích, hoạt động theo nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng và xã hội hóa. - Câu lạc bộ chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn của Cung văn hóa và chịu sự chỉ đạo trực tiếp của Phòng nghiệp vụ VHTT.
Điều 3: Nhiệm vụ Câu lạc bộ. - Tập hợp hội viên có cùng sở thích đến sinh hoạt, tập luyện và trao đổi, nâng cao kiến thức. - Tổ chức các hoạt động nhằm tăng cường sự hiểu biết, đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau giữa các hội viên. - Tham gia tích cực các hoạt động Cung văn hóa do Cung văn hóa tổ chức.