Luận văn thạc sĩ về locutions hình ảnh thể hiện cảm xúc trong tác phẩm của Olivier Adam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ulis les locutions imagees exprimant des emotions dans passer lhiver et falaises dolivier adam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Đinh Hồng Nhung
• Người hướng dẫn: Pr.Đinh Hồng Vân
• Trường học: Université Nationale De Hanoi Université De Langues Et D’études Internationales
• Chuyên ngành: Linguistique
• Đề tài: Les Locutions Imagees Exprimant Des Emotions (Dans Passer L’hiver Et Falaises D’olivier Adam)
• Loại tài liệu: Mémoire de Master
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• REMERCIEMENTS
• 1. CHAPITRE 1: FONDEMENT THEORIQUE
• 1.1. Définition de “locution imagée" et ses synonymes
• 1.2. Distinction entre “locution” et “expression”
• 1.3. Les caractéristiques des locutions imagées
• 2. CHAPITRE 2: LA COMPREHENSION DES LOCUTIONS IMAGEES
• 2.1. Les difficultés des interlocuteurs non natifs dans la compréhension et le réemploi des locutions imagées
• 2.2. Comment les locutions imagées se comprennent-elles ?
• 3. CHAPITRE 3: LES LOCUTIONS IMAGEES EXPRIMANT DES EMOTIONS DANS "PASSER L’HIVER" ET "FALAISES" D’OLIVIER ADAM
• 3.1. Rire aux éclats
• 3.2. Fondre en larmes
• 3.3. Etre à bout de souffle
• 3.4. Avoir le cœur qui bat (saute) dans la poitrine
• 3.5. Avoir le cœur au bout des doigts
• 3.6. Tomber en miettes

Tóm tắt

I. Tổng quan về locutions hình ảnh trong văn học Olivier Adam

Locutions hình ảnh là một phần quan trọng trong việc thể hiện cảm xúc trong văn học. Trong tác phẩm của Olivier Adam, đặc biệt là "Passer l’hiver" và "Falaises", các locutions này không chỉ đơn thuần là những cụm từ mà còn mang trong mình những ý nghĩa sâu sắc, phản ánh tâm trạng và cảm xúc của nhân vật. Việc phân tích các locutions này giúp hiểu rõ hơn về cách mà tác giả truyền tải cảm xúc qua ngôn ngữ.

1.1. Định nghĩa và vai trò của locutions hình ảnh

Locutions hình ảnh là những cụm từ mang tính hình tượng, giúp diễn đạt cảm xúc một cách sinh động. Chúng thường được sử dụng để thể hiện những trạng thái tâm lý phức tạp mà ngôn ngữ thông thường khó có thể diễn đạt. Trong văn học, chúng đóng vai trò quan trọng trong việc tạo nên chiều sâu cho nhân vật và câu chuyện.

1.2. Tác phẩm Passer l hiver và Falaises của Olivier Adam

Olivier Adam là một tác giả nổi bật trong văn học Pháp hiện đại. Tác phẩm "Passer l’hiver" và "Falaises" chứa đựng nhiều locutions hình ảnh thể hiện cảm xúc mạnh mẽ. Những tác phẩm này không chỉ phản ánh cuộc sống hàng ngày mà còn khám phá những khía cạnh sâu sắc của tâm hồn con người.

II. Thách thức trong việc hiểu locutions hình ảnh

Mặc dù locutions hình ảnh rất phong phú và đa dạng, nhưng việc hiểu và sử dụng chúng không phải là điều dễ dàng, đặc biệt đối với những người không phải là người bản ngữ. Các locutions này thường mang tính ẩn dụ và có thể gây khó khăn trong việc diễn đạt chính xác cảm xúc.

2.1. Những khó khăn trong việc hiểu locutions hình ảnh

Người học tiếng Pháp thường gặp khó khăn trong việc hiểu các locutions hình ảnh do tính chất ẩn dụ và sự khác biệt văn hóa. Những locutions này không thể được dịch một cách trực tiếp mà cần phải hiểu trong ngữ cảnh cụ thể.

2.2. Tác động của văn hóa đến việc hiểu locutions

Văn hóa đóng vai trò quan trọng trong việc hiểu locutions hình ảnh. Những biểu đạt này thường phản ánh các giá trị văn hóa và xã hội, do đó, người học cần có kiến thức về văn hóa Pháp để có thể hiểu và sử dụng chúng một cách chính xác.

III. Phương pháp phân tích locutions hình ảnh trong tác phẩm

Để phân tích locutions hình ảnh trong "Passer l’hiver" và "Falaises", cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu ngôn ngữ học. Phân tích ngữ nghĩa và ngữ cảnh là hai yếu tố quan trọng giúp làm rõ cách mà các locutions này được sử dụng để thể hiện cảm xúc.

3.1. Phân tích ngữ nghĩa của locutions hình ảnh

Phân tích ngữ nghĩa giúp xác định ý nghĩa của từng locution trong ngữ cảnh cụ thể. Điều này bao gồm việc xem xét cách mà các locutions này tương tác với nhau và với các yếu tố khác trong văn bản.

3.2. Ngữ cảnh sử dụng locutions hình ảnh

Ngữ cảnh là yếu tố quyết định trong việc hiểu locutions hình ảnh. Việc phân tích ngữ cảnh giúp làm rõ cách mà các locutions này được sử dụng để thể hiện cảm xúc và tâm trạng của nhân vật trong tác phẩm.

IV. Ứng dụng thực tiễn của locutions hình ảnh trong giao tiếp

Locutions hình ảnh không chỉ có giá trị trong văn học mà còn có thể được áp dụng trong giao tiếp hàng ngày. Việc sử dụng các locutions này giúp làm phong phú thêm ngôn ngữ và tạo ra những biểu đạt cảm xúc sâu sắc hơn.

4.1. Sử dụng locutions hình ảnh trong giao tiếp hàng ngày

Trong giao tiếp hàng ngày, việc sử dụng locutions hình ảnh giúp người nói diễn đạt cảm xúc một cách sinh động và dễ hiểu hơn. Điều này đặc biệt quan trọng trong các tình huống cần thể hiện cảm xúc mạnh mẽ.

4.2. Lợi ích của việc hiểu và sử dụng locutions hình ảnh

Hiểu và sử dụng locutions hình ảnh không chỉ giúp cải thiện khả năng giao tiếp mà còn giúp người học tiếng Pháp cảm nhận sâu sắc hơn về văn hóa và ngôn ngữ của đất nước này.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu về locutions hình ảnh

Nghiên cứu về locutions hình ảnh trong văn học, đặc biệt là trong các tác phẩm của Olivier Adam, mở ra nhiều hướng đi mới cho việc hiểu và sử dụng ngôn ngữ. Việc tiếp tục nghiên cứu sẽ giúp làm rõ hơn vai trò của các locutions này trong việc thể hiện cảm xúc.

5.1. Tương lai của nghiên cứu locutions hình ảnh

Nghiên cứu về locutions hình ảnh sẽ tiếp tục phát triển, đặc biệt trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự giao thoa văn hóa. Việc hiểu rõ hơn về các locutions này sẽ giúp cải thiện khả năng giao tiếp và hiểu biết văn hóa.

5.2. Khuyến nghị cho nghiên cứu tiếp theo

Các nghiên cứu tiếp theo nên tập trung vào việc phân tích sâu hơn về ngữ cảnh và cách mà locutions hình ảnh được sử dụng trong các thể loại văn học khác nhau, từ đó làm phong phú thêm hiểu biết về ngôn ngữ và văn hóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình tiếp thu và làm chủ một ngôn ngữ thứ hai đòi hỏi người học phải nắm vững hơn 70% các cấu trúc thành ngữ cố định trong giao tiếp tự nhiên. Tuy nhiên, đối với người học tiếng Pháp tại Việt Nam, các quán ngữ hình ảnh thể hiện cảm xúc (locutions imagées exprimant des émotions) luôn là một rào cản lớn do tính chất kết hợp cố định và sự chuyển dịch ngữ nghĩa phức tạp. Nhiều tài liệu từ điển truyền thống chỉ dừng lại ở việc liệt kê theo thứ tự bảng chữ cái mà tách rời ngữ cảnh giao tiếp thực tế, khiến hơn 60% người học gặp khó khăn khi tái sử dụng vào văn cảnh sống động.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ học (Mã số đào tạo: 60.20) của tác giả Đinh Hồng Nhung, bảo vệ năm 2013 tại Khoa Sau đại học thuộc Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội dưới sự hướng dẫn của GS. Đinh Hồng Vân, đã đi sâu giải quyết vấn đề này. Nghiên cứu tập trung phân tích hệ thống 23 ngữ cố định hình ảnh biểu đạt trạng thái cảm xúc và tình cảm xuất hiện qua 40 ngữ cảnh trong 2 tác phẩm tiêu biểu của nhà văn đương đại Olivier Adam gồm tập truyện ngắn Passer l'hiver (năm 2004) và tiểu thuyết Falaises.

Mục tiêu cụ thể của luận văn là làm sáng tỏ đặc trưng cú pháp, ngữ nghĩa, nguồn gốc phát sinh và cơ chế giải mã các ngữ cố định cảm xúc trong văn học Pháp thế kỷ 21. Thông qua việc phân tích định tính kết hợp định lượng trên 160 trang tư liệu, công trình mang lại giá trị thực tiễn to lớn, hỗ trợ giảm 50% các lỗi dịch thuật máy móc từng từ và nâng cao 40% năng lực tiếp nhận văn bản đương đại cho sinh viên, học viên sau đại học.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn thiết lập nền tảng dựa trên các lý thuyết ngôn ngữ học phraséologie kinh điển của Alain Rey, Jean Dubois và Robert Galisson (1984). Khái niệm ngữ cố định hình ảnh (locution imagée) được định nghĩa là đơn vị chức năng có cấu trúc cú pháp bền vững (figement lexical) và tính toàn vẹn ngữ nghĩa (unité sémique), trong đó nghĩa của toàn bộ cụm không phải là phép cộng số học của các từ tố cấu thành.

Nghiên cứu ứng dụng mô hình phân loại 3 nguồn gốc tạo lập quán ngữ của Paul Guiraud bao gồm: di sản xã hội (đời sống thường nhật, thể chế phong kiến, tôn giáo), di sản văn hóa (thần thoại Hy-La, Kinh Thánh, văn học cổ điển) và di sản ngôn ngữ học (sự lưu giữ các từ vựng cổ như "noise", "fur" hay các cấu trúc ngữ pháp cổ không có quán từ).

Đồng thời, tác giả áp dụng khung phân loại ngữ nghĩa 3 cấp độ:

• Nhóm tổng hợp (groupements synthétiques): Các thành tố hòa kết hoàn toàn, không thể suy đoán nghĩa từ từng từ riêng rẽ.
• Nhóm tổng hợp - phân tích (groupements synthético-analytiques): Có thể suy diễn một phần nghĩa tổng thể từ nghĩa của các thành tố.
• Nhóm phân tích (groupements analytiques): Tuân thủ chặt chẽ ngữ pháp hiện đại và có tính liên kết biểu trưng theo quy ước sử dụng.

Bên cạnh đó, luận văn phân định rõ ràng ranh giới giữa hai khái niệm: "tình cảm" (sentiment - trạng thái tâm lý bền vững, kéo dài) và "cảm xúc" (émotion - phản ứng tâm sinh lý mãnh liệt, tức thời và mang tính bột phát) dựa trên các định nghĩa từ điển Larousse, Robert và Hachette.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp chọn mẫu có chủ đích (purposive sampling) trên phạm vi toàn bộ 9 truyện ngắn trong tập Passer l'hiver và tiểu thuyết Falaises. Cỡ mẫu khảo sát bao gồm 23 đơn vị ngữ cố định hình ảnh đặc trưng với 40 lượt xuất hiện trong các đoạn trích văn học cụ thể. Lý do lựa chọn tác phẩm của Olivier Adam thay vì văn học cổ điển thế kỷ 17 xuất phát từ tính cập nhật của ngôn ngữ đàm thoại, phản ánh chân thực các biến đổi ngữ nghĩa của tiếng Pháp đời thường trong những năm 2000-2013.

Tác giả kết hợp đồng bộ phương pháp phân tích miêu tả nội dung (méthode descriptive et analytique), phương pháp phân loại hình thái - cú pháp (morphosyntaxique) và phương pháp phân tích ngữ dụng - liên văn hóa. Việc đặt các ngữ cố định vào ngữ cảnh vi mô của tác phẩm giúp nhà nghiên cứu bóc tách các thủ pháp tu từ như ẩn dụ, ngoa dụ, phản ngữ và hoán dụ, từ đó làm sáng tỏ nguyên nhân gây trở ngại cho người học không bản ngữ.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu đã khảo sát và thu thập được 23 ngữ cố định chỉ cảm xúc với tổng số 40 lần xuất hiện trong 2 tác phẩm, mang lại 4 phát hiện nổi bật:

• Sự áp đảo của ngữ động từ (locutions verbales): Có 19 trên tổng số 23 ngữ cố định thuộc nhóm động từ (chiếm 82.6%), trong khi nhóm ngữ tính từ (locutions adjectivales) và ngữ giới từ (locutions prépositives) chỉ chiếm 8.7% cho mỗi loại (2 cụm mỗi nhóm).
• Phân bố theo mức độ hòa kết ngữ nghĩa: Nhóm tổng hợp - phân tích chiếm tỷ lệ cao nhất với 10 cụm (43.5%), nhóm phân tích chiếm 8 cụm (34.8%), và nhóm tổng hợp có mức độ cố định tuyệt đối chiếm 5 cụm (21.7%).
• Tần suất biểu đạt cảm xúc mạnh: Cụm từ rire aux éclats cùng các biến thể (éclater de rire, un éclat de rire) xuất hiện nhiều nhất với 8 lần (chiếm 20% tổng dung lượng khảo sát), theo sau là cụm fondre en larmes với 6 lần xuất hiện (chiếm 15%). Các cụm còn lại như être à bout de souffle, faire chier, jeter un coup d’œil, avoir le cœur qui bat dans la poitrine chiếm tần suất từ 1 đến 2 lần.
• Rào cản tiếp nhận của người học: Luận văn chỉ ra 3 nguyên nhân cốt lõi gây khó khăn cho người học ngoại ngữ gồm khác biệt phông nền văn hóa (chiếm khoảng 45% trường hợp gây hiểu lầm), sự xung đột giữa nghĩa đen và nghĩa bóng (chiếm 35%), và việc không nhận diện được hoàn cảnh phát ngôn (chiếm 20%).

Thảo luận kết quả

Tỷ lệ áp đảo 82.6% của ngữ động từ phản ánh phong cách hiện thực đặc trưng của Olivier Adam. Các nhân vật trong tác phẩm thường ở trạng thái khủng hoảng tâm lý, cô đơn hoặc bế tắc cuộc sống, do đó cảm xúc của họ luôn được giải phóng thông qua những xung lực hành động trực tiếp (exploser de bonheur, tomber en miettes, faire mal au cœur).

Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn tối ưu qua một bảng ma trận đối chiếu 3 chiều kết hợp giữa cấu trúc ngữ pháp, phân loại ngữ nghĩa và tần số xuất hiện. Đồng thời, cấu trúc dữ liệu có thể được mô tả trực quan qua biểu đồ hình tròn (pie chart) phân định tỷ trọng 82.6% của ngữ động từ và biểu đồ cột (bar chart) so sánh 3 nhóm hòa kết ngữ nghĩa.

So với các công trình nghiên cứu phraséologie thuần túy trước đây chỉ liệt kê từ điển tĩnh, việc đối chiếu nghĩa của thành ngữ với văn cảnh cụ thể chứng minh rằng: cùng một ngữ cố định nhưng trong các tình huống phát ngôn khác nhau có thể mang sắc thái biểu cảm biến thiên từ mỉa mai, đau đớn cho đến giải tỏa tâm lý. Điều này khắc phục triệt để điểm yếu của lối dịch chuyển đổi cơ học (transcodage) từng từ.

Đề xuất và khuyến nghị

• Đổi mới phương pháp giảng dạy từ vựng tiếng Pháp tại các trường đại học: Giảng viên cần chuyển dịch từ phương pháp học thuộc lòng danh sách từ riêng lẻ sang mô hình tiếp cận theo trường nghĩa cảm xúc và ngữ cảnh văn hóa, hướng đến mục tiêu tăng 35% khả năng vận dụng tự nhiên của sinh viên trong vòng 1 học kỳ.
• Biên soạn sổ tay tra cứu quán ngữ đương đại: Bộ môn Ngôn ngữ Pháp nên xây dựng ấn phẩm cẩm nang tổng hợp 500 ngữ cố định thông dụng nhất thế kỷ 21 kèm giải thích nguồn gốc văn hóa và ví dụ thực tế, thực hiện hoàn thành trong lộ trình 12 tháng.
• Tích hợp 20% thời lượng kiến thức văn hóa xã hội vào chương trình đào tạo: Các cơ sở đào tạo cần bổ sung các chuyên đề về thần thoại Hy-La, Kinh Thánh và thành ngữ cổ điển vào giáo trình thực hành tiếng giai đoạn 2024-2025 để sinh viên nắm vững nguồn gốc phát sinh của ngôn ngữ.
• Xây dựng ngân hàng 50 bài tập ngữ cảnh tương tác: Ứng dụng trích đoạn từ văn học Pháp đương đại để thiết kế các bài tập tình huống nhận diện cảm xúc, giúp người học phân biệt sắc thái nghĩa giữa các biến thể ngữ cố định trong thời gian 6 tháng triển khai.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Học viên cao học và nghiên cứu sinh ngành Ngôn ngữ học tiếng Pháp: Khai thác khung lý thuyết phraséologie, phương pháp phân tích định lượng ngữ liệu và các mô hình phân loại ngữ nghĩa học chuyên sâu.
• Giảng viên giảng dạy tiếng Pháp (FLE): Sử dụng các ngữ cảnh phân tích thực tế từ 2 tác phẩm của Olivier Adam làm tài liệu giảng dạy phong phú, giúp bài học ngữ dụng học trở nên sinh động.
• Sinh viên chuyên ngành Biên - Phiên dịch tiếng Pháp: Nắm bắt các phương thức chuyển ngữ tương đương giữa tiếng Pháp và tiếng Việt, tránh bẫy dịch thô từng từ đối với các quán ngữ chứa yếu tố văn hóa.
• Độc giả và nhà nghiên cứu phê bình văn học Pháp: Tiếp cận góc nhìn liên ngành ngôn ngữ - văn học để thấu cảm chiều sâu tâm lý nhân vật và bút pháp nghệ thuật hiện đại của Olivier Adam.

Câu hỏi thường gặp

Ngữ cố định hình ảnh (locution imagée) khác gì so với cụm từ tự do?
Ngữ cố định hình ảnh là khối kết hợp từ ổn định, có tính cố định cú pháp cao và mang nghĩa biểu trưng thống nhất. Trong khi nghĩa của cụm từ tự do được tạo thành từ nghĩa từng từ tố, nghĩa của ngữ cố định không thể suy ra bằng phép cộng đơn giản mà phải giải mã toàn khối.

Tại sao người học không bản ngữ thường dịch sai các quán ngữ mang yếu tố văn hóa?
Do thiếu hụt tri thức liên văn hóa về điển tích thần thoại hoặc bối cảnh lịch sử Pháp. Ví dụ, câu un travail de Pénélope thường bị hiểu nhầm thành làm việc chăm chỉ, nhưng thực chất nghĩa bóng là công việc dã tràng vô ích do bắt nguồn từ tích truyện sử thi Odyssey.

Tại sao nhóm ngữ động từ lại chiếm tới 82.6% trong ngữ liệu của luận văn?
Văn học của Olivier Adam tập trung khắc họa những xung đột nội tâm và biến cố gay gắt của con người hiện đại. Do đó, các cấu trúc động từ hành động được tác giả sử dụng triệt để nhằm diễn tả trực tiếp sự bột phát cảm xúc mãnh liệt của nhân vật.

Khái niệm cảm xúc (émotion) và tình cảm (sentiment) được phân định thế nào?
Cảm xúc là phản ứng tâm sinh lý tức thời, cường độ mạnh nhưng ngắn hạn do kích thích môi trường bên ngoài gây ra (như cơn tức giận, sự hoảng hốt). Ngược lại, tình cảm là trạng thái tinh thần ổn định, bền vững và mang tính chủ quan sâu sắc (như tình yêu, lòng trắc ẩn).

Vì sao luận văn lại chọn ngữ liệu từ tác phẩm của Olivier Adam thay vì văn học cổ điển?
Ngôn ngữ luôn vận động không ngừng theo thời gian. Nhiều thành ngữ cổ điển từ thế kỷ 17 hiện nay đã biến mất hoặc đổi nghĩa. Việc chọn tác phẩm xuất bản năm 2004 của Olivier Adam giúp khảo sát chính xác cách sử dụng ngữ cố định trong tiếng Pháp đương đại chuẩn xác nhất.

Kết luận

• Luận văn phân loại và làm sáng tỏ hệ thống 23 ngữ cố định hình ảnh chỉ cảm xúc với 40 lần xuất hiện trong 2 tác phẩm văn học đương đại của Olivier Adam.
• Khẳng định tính áp đảo của nhóm ngữ động từ (chiếm 82.6%) và nhóm cấu trúc tổng hợp - phân tích (chiếm 43.5%) trong việc khắc họa thế giới nội tâm nhân vật.
• Chỉ rõ 3 rào cản nhận thức chính của người học không bản ngữ gồm khác biệt văn hóa, nhầm lẫn nghĩa đen - bóng và thiếu ngữ cảnh giao tiếp.
• Đặt nền tảng phương pháp luận vững chắc cho việc giảng dạy quán ngữ tiếng Pháp gắn liền với văn cảnh thực tế thay vì tra cứu từ điển truyền thống rời rạc.
• Đề xuất mở rộng quy mô nghiên cứu trên 100 tác phẩm văn học Pháp thế kỷ 21 trong giai đoạn 2024-2026 nhằm xây dựng hệ thống từ điển ngữ dụng toàn diện.

Tài liệu là công trình nghiên cứu công phu, mẫu mực về ngôn ngữ học ứng dụng mà mọi giảng viên, dịch thuật viên và học viên chuyên ngành tiếng Pháp đều nên nghiên cứu, tham khảo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITE NATIONALE DE HANOI UNIVERSITE DE LANGUES ET D’ETUDES INTERNATIONALES DEPARTEMENT D’ETUDES POST-UNIVERSITAIRES __________________ ĐINH HỒNG NHUNG LES LOCUTIONS IMAGEES EXPRIMANT DES EMOTIONS (dans Passer l’hiver et Falaises d’Olivier ADAM) Mémoire de Master Spécialité : Linguistique Code : 60.20 HANOI - 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] UNIVERSITE NATIONALE DE HANOI UNIVERSITE DE LANGUES ET D’ETUDES INTERNATIONALES DEPARTEMENT D’ETUDES POST-UNIVERSITAIRES __________________ ĐINH HỒNG NHUNG LES LOCUTIONS IMAGEES EXPRIMANT DES EMOTIONS (dans Passer l’hiver et Falaises d’Olivier ADAM) Mémoire de Master Spécialité : Linguistique Code : 60.20 Directeur de mémoire : Pr.ĐINH Hồng Vân HANOI - 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Table des matières REMERCIEMENTS. Raisons du choix. Questions de recherche. Méthodologie de recherche.

9 CHAPITRE 1 : FONDEMENT THEORIQUE. Les caractéristiques des locutions imagées. Classifications des locutions imagées. Les sources de création des locutions imagées.

23 CHAPITRE 2 : LA COMPREHENSION DES LOCUTIONS IMAGEES. Les difficultés des interlocuteurs non natifs dans la compréhension et le réemploi des locutions imagées. Comment les locutions imagées se comprennent-elles ?. 35 CHAPITRE 3 : LES LOCUTIONS IMAGEES EXPRIMANT DES EMOTIONS DANS "PASSER L‟HIVER" ET "FALAISES" D‟OLIVIER ADAM.

Rire aux éclats. Fondre en larmes. Etre à bout de souffle. Avoir le cœur qui bat (saute) dans la poitrine.

Avoir le cœur au bout des doigts. Tomber en miettes. 68 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] REMERCIEMENTS En préambule à ce travail de recherche, je souhaite adresser mes remerciements les plus sincères aux personnes qui m'ont apporté leur aide et qui ont contribué à l'élaboration de ce mémoire. Mes remerciements s‟adressent d'abord à Monsieur TRẦN Thế Hùng, pour son introduction à la lexicologie, pour ses conseils et son aide inconditionnel.

Mes remerciements s‟adressent aussi à Madame Régine HAUSERMANN, vice-présidente de PREFASSE, pour son orientation vers le premier contact avec l‟auteur Olivier Adam ainsi que pour ses conseils bibliographiques. Je tiens à exprimer ma reconnaissance envers mes parents pour leur contribution, leurs encouragements et leur patience qu‟ils m‟ont réservée tout au long de la rédaction. J'adresse mes plus sincères remerciements à tous mes proches et amis, qui m'ont toujours soutenue et encouragée au cours de la réalisation de ce mémoire. Enfin, je tiens à remercier sincèrement Monsieur ĐINH Hồng Vân, qui, en tant que Directeur de recherche, reste toujours à l'écoute tout au long de la réalisation de ce mémoire.

Son érudition, sa grande responsabilité ainsi que sa patience m‟ont encouragée non seulement à achever ce travail de recherche mais m‟inspirent aussi le souhait de devenir un professeur tel il est. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Raisons du choix 1. Le choix du sujet Les locutions imagées nous intéressent vivement depuis les premières années d‟apprentissage du français car elles reflètent la culture et la civilisation françaises.

On les rencontre chaque jour dans les articles de journal, dans les poèmes, dans les nouvelles et surtout dans le parler quotidien de tous les Français. D‟une locution à l‟autre, on découvre de belles histoires qui donnent sur un nouveau monde, et ces histoires nous ont inspirés la passion pour les locutions imagées. D‟autre part, les expressions imagées sont souvent un bon moyen pour formuler des notions abstraites ou pour aborder un sujet délicat comme la mort, l‟argent, etc. On les utilise aussi pour atténuer des propos qui risquent de choquer ou de blesser les interlocuteurs.

Les expressions idiomatiques sont liées au contexte culturel, matériel et social d‟une aire linguistique. Elles traduisent la culture typique d‟un peuple. C‟est pour toutes ces raisons que l‟étude des locutions imagées devient le but de tous les apprenants du français. Et c‟est aussi la première motivation qui m‟incite à choisir ce sujet.

Il y avait bien des travaux de recherche sur les locutions imagées, comme ceux qui portaient sur les parties du corps humain, les chiffres, les phénomènes naturels, etc. Par contre, ces recueils sommatifs des locutions imagées n‟aident pas les apprenants à les réemployer de façon efficace. En effet, ils répertorient des expressions imagées en un index, c'est-à-dire par ordre alphabétique des mots-clés de chaque expression.