BỘ T¯ PHÁP TR¯ỜNG ẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI È TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÁP TR¯ỜNG HỢP DONG VAY TÀI SAN VÀ HO, HỤI, BIEU, PHUONG THEO PHAP LUAT DAN SU VIET NAM HIEN HANH Chủ nhiệm : TS. LE THỊ GIANG Th° ký : ThS. NGUYEN THI LONG Ha Nội - 2020 DANH SÁCH CÁN BỘ THAM GIA È TÀI I. BAN CHU NHIỆM DE TÀI 1.
Lê Thị Giang, Chủ nhiệm dé tài 2. Nguyễn Thị Long, Th° ký ề tài II. CỘNG TÁC VIÊN DE TÀI 1. Kiều Thi Thùy Linh, Giang viên Khoa Pháp luật Dân sự, Truong Dai hoc Luật Hà Nội.
Nguyễn Vn Hợi, Giảng viên Khoa Pháp luật Dân sự, Tr°ờng ại học Luật Hà Nội. Hoàng Thị Loan, Giảng viên Khoa Pháp luật Dân sự, Tr°ờng ại học Luật Hà Nội. Chu Thị Lam Giang, Giảng viên Khoa Pháp luật Dân sự, Tr°ờng ại học Luật Hà Nội. Nguyễn Huy Hoàng Nam, Giảng viên Khoa Pháp luật Dân sự, Tr°ờng ại học Luật Hà Nội.
DANH MỤC CÁC TU VIET TAT CHXHCN : Cộng hòa xã hội Chủ ngh)a Việt Nam 2. NHNN : Ngan hang Nha n°ớc NXB : Nha xuất bản MỤC LỤC 0900005700015. Tính cấp thiết của việc nghiên cứu ề tài .-- - + + +se+++E£EE+EEEEEEEEEEEEEErkerkrvee | 2. Tổng quan tình hình nghiên cứu.-- - 2 2 5® £EE£EE£E£EE£EEEEEEEEEEEEEEEEkEEErkrrkrree 3 3.
Mucc tr6u Nghien CUU 0. ối t°ợng và phạm vi nghiên CUU oo. Ph°¡ng pháp nghién CỨU. Những óng góp khoa học của ề tài.
Các chuyên ề nghiên cỨu.-- ¿- - sSSk‡E EEEEEEEEEEE121E1121111111111 1111111 cre. 133 BAO CAO TONG THUẬT NGHIÊN CỨU.-- 2-5 s+SE£EE2EE+E+EerEerxerxee 155 CHUONG 1. MOT SO VAN DE LÝ LUẬN VE HỢP DONG VAY TÀI SAN VÀ HO, HỤI, BIEU, PH¯ỜNG. Một số van dé ly luận về hợp ồng vay tài sản oo.
Khải niệm hop ồng vay tài SẲï. ặc iểm của hợp ồng vay tài SAN. Phân loại hợp ồng vay tài SẲH. 25-525 St SE EEEEEEErkerksrrvee 222 1.
Quy ịnh của một số quốc gia trên thé giới về hợp dong vay tài sản. Một số van dé lý luận về họ, hui, biêu, ph°ờng. Khai niệm ho, hui, iêu, PRUONY. Hặc iểm họ, hui, Di€U, Dh¯ỜH.
Phan lagi 06, Túi, DIC, PUIG so sa nà nà khkhitLgHR BH NHà KiRGLIB 8) SEN IA. Phân biệt giữa hợp ồng vay tài sản và họ, hui, biêu, ph°ờng. L°ợc sử pháp luật Việt Nam về hop ồng vay tài sản và họ. L°ợc sử pháp luật Việt Nam về hợp ông vay tài sản.
L°ợc lịch sử pháp luật về họ, hui, biéu, 2. THUC TRANG PHAP LUAT HIEN HANH VE HOP DONG VAY TAI SAN VA HO, HUI, BIEU, PH¯ỜNG. Thực trang pháp luật về hợp ồng vay tai San. ối t°ợng của hop ông vay tài SAN.
Hình thức của hợp ồng vay tài SẲH. Thời iểm xác lập quyên sở hữu ối với tài sản Vay. SUt CUA ti SAT an na ốố. Lãi suất và lãi trong hợp ồng vay tài sảh.
Thực hiện hợp ông vay tài sản. Quyên và ngh)a vụ của các chủ thé trong hợp dong vay tài sản. Thực trạng pháp luật về họ, hui, biêu, ph°ờng.--¿- 2s + ecx+x+xzzx+xez 82 2. Nguyên tắc tổ CAC NO veccecccescescesessssvsssesssvsssssesvesssessssssvessssssvsstseassnssssatevees 82 2.
DAY NO cececccecccssccssecsccesseeseceneceecssecssecesecsseceaeeeeceeeeeeeeeeceaeceseceaeeeaeceeseaeenaes 86 2. Quyên và ngh)a vu của thành viên, Chit NO. Thứ tur Linh ho. Trách nhiệm pháp lý của chủ họ và các thành VIÊN.
<< 55+ +++ 105 KET LUẬN CH¯NG 2. 2-2-2 ©SSE+EE9EE2EE2EEEEEEEEE1221211717121121211 1. THUC TIEN AP DUNG VA HOAN THIEN PHAP LUAT VE HOP DONG VAY TAI SAN VA HO, HUI, BIEU, PH¯ỜNG. Thực tiễn áp dụng pháp luật về hợp ồng vay tai sản và ho, hui, biéu, ph°ờng.
Thực tiễn áp dung pháp luật về hợp dong vay tài SGN. Thực tiễn áp dung pháp luật về ho, hui, biêu, ph°ờng. Hoàn thiện pháp luật về hợp ồng vay tài sản và ho, hui, biêu, ph°ờng. Dinh h°ớng hoàn thiện pháp luật về hợp dong vay tài sản và họ, hui, biêu, 2/7.
Hoàn thiện pháp luật về hop ông vay tài sản.-- 2-5 s+cs+s+ce+cee: 139 3. Hoàn thiện pháp luật về ho, hui, biêu, ph°ờng. Một số ề xuất nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về hợp ồng vay tài sản và lu, hi, Biểu, THỂT tan gà na tá hà an ik ha Slit ik ik 155. 157 KET LUẬN CHUNG .1111 xe 158 Chuyên dé 1.
TONG QUAN VE HỢP DONG VAY TÀI SAN VÀ HO, HUI, BIEU, PHUONG TRONG PHAP LUAT DAN SU VIET NAM. Lé Thi Giang Truong ại học Luật Ha Nội Chuyên dé 2. L¯ỢC SỬ PHÁT TRIEN VE HOP DONG VAY TÀI SẢN VA HO, HUI, BIEU, PHUONG TRONG HE THONG PHAP LUAT VIET TS. Kiểu Thi Thùy Linh Truong Dai hoc Luật Hà Nội Chuyên dé 3.
PHÁP LUAT CUA MOT SO QUOC GIA TREN THE GIỚI VE HOP DONG VAY TAI SAN - BÀI HỌC KINH NGHIEM CHO VIỆT NAM. Nguyễn Huy Hoàng Nam Tr°ờng ại học Luật Hà Nội Chuyên dé 4. PHÁP LUAT VE HỢP DONG VAY TÀI SAN - THUC TRANG VÀ HOÀN THIIỆN. Lê Thị Giang Tr°ờng ại học Luật Hà Nội Chuyên dé 5.
PHÁP LUAT VE HO, HUI, BIEU, PH¯ỜNG — THỰC TRANG VA HOÀN THIỆN. Hoàng Thị Loan TS. Nguyễn Vn Hợi Tr°ờng ại học Luật Hà Nội Chuyên dé 6. HỢP DONG VAY TÀI SAN QUA THUC TIEN GIẢI QUYẾT TRANH CHAP TAI CAC TOA AN NHAN DAN VA GIAI PHAP NANG CAO HIEU QUA AP DUNG PHAP LUẬTT.
Nguyén Thi Long Truong Dai học Luật Ha Nội Chuyên dé 7. HO, HUI, BIEU PHUONG QUA THUC TIEN GIẢI QUYET TRANH CHAP TAI CAC TOA AN NHAN DAN VA GIAI PHAP NANG CAO HIỆU QUA ÁP DUNG PHAP LUẬTT. Lé Thi Giang ThS. Chu Thi Lam Giang Truong Dai hoc Luật Hà Nội DANH MỤC TAI LIEU THAM KHAO .oooicccccccceccsceccsessestsseetesteestssestseteseeees 319 PHU LUC BÀI BAO CONG BÓ.2- << 5< se SsEsEEsEseEsEsreersersersessrsee 328 PHAN MỞ ẦU 1.
Tính cấp thiết của việc nghiên cứu ề tài Hợp ồng vay tài sản nói chung và vay qua việc tô chức dây họ nói riêng là những giao dịch dân sự thông dụng trong ời song xã hội. Hop ồng vay tài sản và họ, hụi, biêu, ph°ờng nhằm tháo gỡ những khó khn, v°ớng mắc về vốn trong sinh hoạt và sản xuất cho chủ thé có nhu cầu về vốn cing ồng thời giải quyết nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội. Ngay từ rất sớm, hợp ồng vay tài sản °ợc ghi nhận trong Bộ luật dân sự nm 1995, sau ó tiếp tục °ợc kế thừa ghi nhận trong Bộ luật dân sự nm 2005 và Bộ luật dân sự nm 2015. Còn ối với họ, hụi, biêu, ph°ờng mặc dù xuất hiện rất sớm trong xã hội n°ớc ta nh°ng chỉ °ợc chính thức ghi nhận từ Bộ luật dân sự nm 2005.
Hợp ồng vay tài sản °ợc hiểu là sự thỏa thuận giữa các bên, theo ó bên cho vay giao tài sản cho bên vay; khi ến hạn trả, bên vay phải hoàn trả cho bên cho vay tài sản cùng loại theo úng số l°ợng, chất l°ợng và phải trả lãi nếu có thoả thuận hoặc pháp luật có quy ịnh. Còn họ, hui, biêu, ph°ờng là hình thức giao dich về tài sản theo tập quán trên c¡ sở thoả thuận của một nhóm ng°ời tập hợp nhau lại cùng ịnh ra số ng°ời, thời gian, số tiền hoặc tài sản khác, thể thức góp, l)nh họ và quyền, ngh)a vụ của các thành viên. Việc nghiên cứu về hợp ồng vay tài sản và họ, hụi, biêu, ph°ờng là cần thiết, xuất phát từ cả những yêu cau từ thực tiễn khách quan và cả về mặt lý luận. Thứ nhất, về mặt thực tiễn Khi các hoạt ộng sản xuất, kinh doanh iễn ra ngày càng nhiều thì kéo theo ó các nhu cầu về vốn của các chủ thê trong xã hội ngày càng tng.
ây cing chính là một trong những nguyên nhân chính dé dẫn ến sự gia tng của các hợp ồng vay tài sản và các dây họ trên thực tế. Các hợp ồng vay tài sản và các dây họ °ợc xác lập ngày càng nhiều với giá trị giao dịch ngày càng lớn thì kéo theo ó các tranh chấp liên quan ến loại giao dịch này ngày càng tng lên và phức tap hon. Qua tìm hiểu trên thực tế, các tranh chấp về hop ồng vay tài sản th°ờng chủ yếu tập trung vào một số van dé sau: (i) Tranh chấp liên quan ến việc xác ịnh lãi suất va tính lãi trong hợp ồng vay tài sản; (ii) Tranh chap phát sinh khi hình thức của hợp ồng vay tài sản không °ợc thé hiện bang vn ban; (iii) Tranh chấp ối với các tr°ờng hợp hợp ồng vay có ối t°ợng là vàng: (iv) Tranh chấp liên quan ến các hợp ồng vay có ối t°ợng là ngoại tệ. Còn ối với các giao dịch họ, hụi, biêu, ph°ờng, các tranh chấp nảy sinh chủ yếu bao gồm: (i) Tranh chấp liên quan ến việc xác ịnh thứ tự l)nh họ; (ii) Tranh chấp liên quan ến lãi suất trong họ; (iii) Tranh chấp liên quan ến vấn ề chủ họ không thanh toán tiền họ khi ến hạn.Mặc du các tranh chấp liên quan ến hop dong vay tai sản và họ, hui, biêu, ph°ờng cing ã °ợc giải quyết phần nào nh°ng bên cạnh ó cing tồn tại một l°ợng lớn các tranh chấp ch°a °ợc giải quyết hoặc giải quyết ch°a thỏa áng.
ặc biệt trong thời gian qua, ở n°ớc ta bùng nổ việc lợi dụng việc cho vay và tô chức dây họ nhằm tiến hành thực hiện các hoạt ộng tín dụng en bất hợp pháp. ây ang là một thực trạng nan giải, gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng ến ời song xã hội, gây bất ôn ến thị tr°ờng tiền tệ. ặc biệt, tình trang tin dụng en có dấu hiệu bùng phat tại nhiều ịa ph°¡ng thậm chí từ bí mật, giấu diém cho ến công khai, dẫn tới nhiều bất ôn về an ninh, trật tự cho xã hội. Thứ hai, về khung pháp lý Hiện nay, hợp ồng vay tài sản °ợc quy ịnh trực tiếp trong Bộ luật dân sự nm 2015.
Bộ luật dân sự nm 2015 ra ời ã khắc phục °ợc nhiều iểm bắt cập về vấn ề lãi suất và tính lãi trong hợp ồng vay tài sản so với quy ịnh trong Bộ luật dân sự nm 2005 tr°ớc ây. Bộ luật dân sự nm 2015 ã quy ịnh hợp lý h¡n về lãi suất với mức ấn ịnh không v°ợt quá 20%/nm; quy ịnh về vấn ề trả lãi ối với lãi quá hạn và ối với nợ gốc quá hạn.Những iểm mới này góp phan giúp cho các bên chủ thé nam bắt rõ ràng quy ịnh của pháp luật về vay tài sản khi xác lập giao dịch với nhau và ồng thời tạo ra sự thống nhất cho các c¡ quan có thâm quyên trong việc giải quyết tranh chấp liên quan ến hợp ồng vay tài sản.