phần Mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn đƣợc kết cấu gồm 4 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và tổng quan về tín dụng ngân hàng và vấn đề phát triển tín dụng tại ngân hàng Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu và thiết kế nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng hoạt động tín dụng tại Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – chi nhánh Yên Bái Chƣơng 4: Một số giải pháp nhằm phát triển tín dụng Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – chi nhánh Yên Bái 4 CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LIÊN QUAN ĐẾN PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG 1. Tổng quan nghiên cứu 1. Tình hình nghiên cứu trƣớc đây Liên quan đến đề tài hoạt động tín dụng tại ngân hàng thƣơng mại đã có nhiều tác giả tiếp cận và đƣa ra các lý luận để chứng minh quan điểm của mình.
Một số tác phẩm tiêu biểu có thể kể đến nhƣ: - Võ Việt Hùng, 2009. Giải pháp nhằm mở rộng hoạt động tín dụng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh. Trƣờng Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh. Luận án đã hệ thống hóa các lý luận cơ bản về hoạt động tín dụng ngân hàng thƣơng mại, đƣa ra những yêu cầu cần thiết để mở rộng hoạt động tín dụng.
Đánh giá và trình bày một cách khoa học về thực trạng hoạt động tín dụng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam tại thành phố Hồ Chí Minh Trên cơ sở đó đề xuất những giải pháp cụ thể góp phần mở rộng hoạt động tín dụng đối với Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh. Tăng trưởng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam trong điều kiện kinh tế vĩ mô bất ổn. Học viện Ngân hàng. Luận án đã làm rõ cơ sở lý luận về tăng trƣởng tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa trong điều kiện kinh tế vĩ mô bất ổn, tác giả đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò của tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, phân tích sự cần thiết phải mở rộng hoạt động này trong nền kinh tế khó khăn cũng nhƣ các yếu tố ảnh hƣởng và một số chỉ tiêu đánh giá tăng trƣởng tín dụng ngân hàng cho các doanh nghiệp này.
Phân tích tác động của kinh tế vĩ mô bất ổn đến hoạt động sản xuất kinh doanh của DNNVV Việt Nam, các chính sách của chính phủ về tăng trƣởng tín dụng ngân hàng đối với DNNVV trong điều kiện kinh tế vĩ mô bất ổn. Nghiên cứu định tính và định lƣợng, đánh giá thực trạng tăng trƣởng tín dụng 5 đối với DNNVV trong điều kiện kinh tế vĩ mô bất ổn tại Việt Nam. Qua đó, tác giả đề xuất những quan điểm, định hƣớng, giải pháp cụ thể nhằm thúc đẩy tín dụng ngân hàng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam trong điều kiện kinh tế vĩ mô mất ổn định. - Nguyễn Thị Nhƣ Thủy, 2015.
Hiệu quả tín dụng của ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Quảng Nam. Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Luận án đã hệ thống hóa những vấn đề cơ bản về hiệu quả tín dụng của Ngân hàng thƣơng mại, các tiêu chí đo lƣờng hiệu quả tín dụng, các nhân tố ảnh hƣởng đến hiệu quả tín dụng. Tác giả đã xây dựng đƣợc mô hình kinh tế lƣợng để phân tích chiều hƣớng tác động, mức độ ảnh hƣởng của mỗi chỉ tiêu đo lƣờng hiệu quả tín dụng riêng biệt tới hiệu quả tín dụng tổng thể.
Phân tích, đánh giá hiệu quả tín dụng của Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Quảng Nam để từ đó đề xuất phƣơng hƣớng, giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng của Ngân hàng này. - Nguyên Xuân Đồng, 2013. Giải pháp phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam – chi nhánh Phú Thọ. Đại học Thái Nguyên.
Trong luận văn của mình, tác giả đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Phân tích những yếu tố ảnh hƣởng tói việc thúc đẩy tín dụng trung và dài hạn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trên cơ sở đó, tác giả đánh giá thực trạng phát triển tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam chi nhánh Phú Thọ và đề xuất phƣơng hƣớng mục tiêu hoạt động tín dụng và giải pháp phát triển tín dụng đối với DNNVV tại ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam – chi nhánh Phú Thọ. - Vƣơng Hồng Hà, 2013.
Phát triển tín dụng bán lẻ tại ngân hàng Đầu tư và phát triển Việt Nam – chi nhánh tỉnh Bắc Giang. Đại học Nông nghiệp Hà Nội. Luận văn đã xác định mục tiêu nghiên cứu là hoạt động tín dụng bán lẻ tại ngân hàng. Đánh giá chính xác thực trạng hoạt động tín dụng bán lẻ tại 6 BIDV chi nhánh Bắc Giang.
Đƣa ra đƣợc các vấn đề còn tồn tại, nguyên nhân và đề xuất các giải pháp phát triển tín dụng bán lẻ tại Chi nhánh. - Trần Kim Phúc, 2013. Phát triển tín dụng cho doanh nghiệp tại chi nhánh ngân hàng TMCP Nam Việt tại Đà Nẵng. Đại học Đà Nẵng.
Luận văn làm rõ những lý luận cơ bản của hoạt động phát triển tín dụng doanh nghiệp tại các NHTM. Phân tích thực trạng hoạt động tín dụng tại ngân hàng TMCP Nam Việt chi nhánh Đà Nẵng và đề xuất những giải pháp nhằm phát triển tín dụng doanh nghiệp tại ngân hàng căn cứ vào những hạn chế, nguyên nhân tìm ra trong quá trình phân tích thực trạng. - Nguyễn Ngọc Lê Ca, 2011. Giải pháp phát triển tín dụng cá nhân tại ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam.
Đại học Kinh tế TP. Luận văn hệ thống hóa cơ sở lý luận về phát triển tín dụng cá nhân, phân tích thực trạng kinh doanh mà cụ thể là hoạt động tín dụng cá nhân ngân hàng TMCP ngoại thƣơng Việt Nam, từ đó đánh giá những kết quả đạt đƣợc và những hạn chế còn tồn tại trong hoạt động tín dụng cá nhân. Đề xuất một số giải pháp nhắm phát triển tín dụng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam. Khoảng trống nghiên cứu Các đề tài nghiên cứu về hoạt động tín dụng ngân hàng nêu trên đều đƣa ra những lý thuyết đầy đủ về hoạt động tín dụng ngân hàng thƣơng mại, cùng với đó là xây dựng đƣợc hệ thống các chỉ tiêu kết quả mở rộng tín dụng của ngân hàng thƣơng mại.
Trong những năm gần đây, hoạt động tín dụng đã đƣợc các NHTM và các chuyên gia kinh tế rất quan tâm, hầu hết các NHTM đều có đề án phát triển hoạt động tín dụng, có thể thấy các giải pháp đƣợc đƣa ra trƣớc đây có tính thực tế cao, tuy nhiên phù hợp với từng chi nhánh, địa bàn nghiên cứu. Trên thực tế, mỗi một ngân hàng thƣơng mại hay một chi nhánh đều có những đặc thù và đặc điểm riêng biệt phù hợp với từng địa bàn hoạt động, nên các giải pháp đƣa ra không thể áp dụng một cách đồng nhất. Do đó, tác giả nghiên cứu, đánh giá hoạt động tín dụng tại một chi nhánh cụ thể, từ các đặc điểm của chi nhánh đƣa ra đƣợc các giải pháp hữu hiệu nhất đối với chi nhánh đang đƣợc nghiên cứu. Tổng quan về tín dụng ngân hàng 1.
Khái niệm tín dụng Tín dụng là một phạm trù kinh tế phản ánh mối quan hệ giao dịch giữa hai chủ thể, trong đó một bên chuyển giao một lƣợng giá trị sang cho bên kia đƣợc sử dụng trong một thời gian nhất định, đồng thời bên nhận đƣợc phải cam kết hoàn trả theo thời hạn đã thỏa thuận. Mối quan hệ giao dịch này thể hiện các nội dung sau: - Ngƣời cho vay chuyển giao cho ngƣời đi vay một lƣợng giá trị nhất định. Giá trị này có thể dƣới hình thái tiền tệ hoặc dƣới hình thái hiện vật nhƣ: hàng hóa, máy móc, thiết bị, bất động sản. - Ngƣời đi vay chỉ đƣợc sử dụng tạm thời trong một thời gian nhất định, sau khí hết thời hạn sử dụng theo thỏa thuận, ngƣời đi vay phải hoàn trả cho ngƣời cho vay.
- Giá trị hoàn trả thông thƣờng lớn hơn giá trị cho vay ban đầu hay ngƣời đi vay phải trả thêm phần lãi vay. Hoạt động tín dụng của ngân hàng thƣơng mại 1. Khái niệm Tín dụng ngân hàng là mối quan hệ tín dụng giữa một bên là ngân hàng với một bên là các chủ thể khác trong nền kinh tế, trong đó ngân hàng đóng vai trò vừa là ngƣời đi vay vừa là ngƣời cho vay, hay nói cách khác, ngân hàng là một trung gian tài chính luân chuyển vốn từ nơi tạm thừa vốn sang nơi thiếu. Giá (lãi suất) của khoản vay do ngân hàng ấn định cho khách hàng vay là mức lợi tức mà khách hàng phải trả trong suốt khoảng thời gian tồn tại của khoản vay.
Nhƣ vậy khái niệm tín dụng ngân hàng chứa đựng ba nội dung sau: - Có sự chuyển nhƣợng quyền sử dụng vốn từ ngƣời sở hữu (ngân hàng) sang cho ngƣời sử dụng (khách hàng). Sự chuyển nhƣợng vốn này xuất phát từ nguyên tắc hoàn trả, ngân hàng khi chuyển giao vốn cho khách hàng sử dụng phải có cơ sở để tin rằng khách hàng sẽ hoàn trả đúng hạn dựa trên việc đánh giá mức độ tín nhiệm của khách hàng. 8 - Sự chuyển nhƣợng vốn có thời hạn. - Sự chuyển nhƣợng vốn có kèm theo chi phí.
Nguyên tắc tín dụng Tín dụng ngân hàng đƣợc thực hiện trên hai nguyên tắc sau: * Hoàn trả nợ gốc và lãi vốn vay đúng thời hạn đã thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng Đây là nguyên tắc quan trọng hàng đầu vì đại bộ phận vốn kinh doanh của ngân hàng là nguồn vốn huy động từ nền kinh tế. Nguyên tắc hoàn trả phản ánh đúng bản chất quan hệ tín dụng, tính chất của quan hệ tín dụng sẽ bị phá vỡ nếu nguyên tắc này không đƣợc thực hiện đầy đủ. Nếu trong quá trình hoạt động kinh doanh, các khoản tín dụng mà ngân hàng đã cung cấp không đƣợc hoàn trả đúng hạn nhất định sẽ ảnh hƣởng tới khả năng thanh toán và thu nhập của ngân hàng. * Sử dụng vốn vay đúng mục đích đã thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng Tín dụng đúng mục đích không những là nguyên tắc mà còn là phƣơng châm hoạt động của tín dụng.