Nghiên cứu phân tích hàm lượng chất chống oxi hóa BHT và BHA trong bao bì đóng gói

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu hus nghiên cứu phân tích và đánh giá hàm lượng chất chống oxi hóa butyl hydroxytoluen bht và butyl, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Trần Thị Thu Phương
• Người hướng dẫn: PGS. Từ Bình Minh
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Tự Nhiên
• Chuyên ngành: Hóa phân tích
• Đề tài: Nghiên Cứu Phân Tích Và Đánh Giá Hàm Lượng Chất Chống Oxi Hoá Butyl Hydroxytoluen (BHT) Và Butyl Hydroxyanisol (BHA) Trong Bao Bì Đóng Gói
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: Giới thiệu về chất chống oxi hóa hydroxytoluene butylated (BHT) và butylated hydroxyanisole ( BHA )
• 1.1. Cấu tạo và tính chất lí hóa
• 1.2. Độc tính và liều lượng cho phép

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu hàm lượng chất chống oxi hóa BHT và BHA

Nghiên cứu về hàm lượng chất chống oxi hóa BHT (Butylated Hydroxytoluene) và BHA (Butylated Hydroxyanisole) trong bao bì đóng gói là một vấn đề quan trọng trong ngành công nghiệp thực phẩm và dược phẩm. Những chất này được sử dụng rộng rãi để bảo quản và kéo dài tuổi thọ của sản phẩm. Tuy nhiên, việc kiểm soát hàm lượng của chúng trong bao bì là cần thiết để đảm bảo an toàn cho sức khỏe con người. Nghiên cứu này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về tác động của BHT và BHA mà còn cung cấp thông tin cần thiết cho việc quản lý và kiểm soát chất lượng bao bì.

1.1. Tầm quan trọng của BHT và BHA trong bao bì

BHT và BHA là hai chất chống oxi hóa phổ biến, giúp ngăn chặn quá trình oxy hóa trong thực phẩm và các sản phẩm khác. Chúng có khả năng kéo dài thời gian bảo quản và duy trì chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, việc sử dụng không kiểm soát có thể dẫn đến những tác động tiêu cực đến sức khỏe con người.

1.2. Mục tiêu nghiên cứu về hàm lượng BHT và BHA

Mục tiêu của nghiên cứu này là phân tích và đánh giá hàm lượng BHT và BHA trong các loại bao bì đóng gói, từ đó đưa ra các khuyến nghị về mức độ an toàn và tiêu chuẩn chất lượng cho các sản phẩm này.

II. Vấn đề và thách thức trong việc kiểm soát BHT và BHA

Việc kiểm soát hàm lượng BHT và BHA trong bao bì đóng gói gặp nhiều thách thức. Một trong những vấn đề chính là sự thiếu hụt thông tin về mức độ an toàn của các chất này trong các sản phẩm tiêu dùng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mặc dù BHT và BHA có lợi ích trong việc bảo quản, nhưng chúng cũng có thể gây ra những tác động tiêu cực đến sức khỏe nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

2.1. Tác động tiêu cực của BHT và BHA đến sức khỏe

Nghiên cứu cho thấy BHT có thể gây ra các vấn đề về sức khỏe như tăng nguy cơ ung thư và dị ứng. BHA cũng được xem là chất nghi ngờ gây ung thư. Việc tiếp xúc lâu dài với các chất này có thể dẫn đến những tác động nghiêm trọng đến sức khỏe con người.

2.2. Thiếu hụt quy định về hàm lượng BHT và BHA

Hiện nay, quy định về hàm lượng BHT và BHA trong bao bì đóng gói còn thiếu rõ ràng. Điều này dẫn đến việc các nhà sản xuất có thể sử dụng các chất này mà không có sự kiểm soát chặt chẽ, gây ra rủi ro cho người tiêu dùng.

III. Phương pháp phân tích hàm lượng BHT và BHA trong bao bì

Để phân tích hàm lượng BHT và BHA trong bao bì, nhiều phương pháp khác nhau đã được áp dụng. Phương pháp sắc ký khí khối phổ (GC-MS) là một trong những phương pháp hiệu quả nhất, cho phép xác định chính xác hàm lượng của các chất này trong mẫu bao bì.

3.1. Sắc ký khí khối phổ GC MS trong phân tích

Phương pháp GC-MS cho phép phân tích các hợp chất hữu cơ với độ nhạy và độ chính xác cao. Phương pháp này đã được áp dụng thành công trong việc xác định hàm lượng BHT và BHA trong các mẫu bao bì khác nhau.

3.2. Quy trình thực nghiệm trong nghiên cứu

Quy trình thực nghiệm bao gồm việc chuẩn bị mẫu, phân tích bằng GC-MS và đánh giá kết quả. Các bước này được thực hiện theo tiêu chuẩn nghiêm ngặt để đảm bảo độ tin cậy của kết quả.

IV. Kết quả nghiên cứu về hàm lượng BHT và BHA

Kết quả nghiên cứu cho thấy hàm lượng BHT và BHA trong các mẫu bao bì đóng gói thực phẩm và hàng may mặc có sự khác biệt rõ rệt. Một số mẫu vượt quá mức cho phép, điều này đặt ra câu hỏi về an toàn thực phẩm và sức khỏe người tiêu dùng.

4.1. Phân tích hàm lượng BHT trong mẫu bao bì

Kết quả phân tích cho thấy một số mẫu bao bì có hàm lượng BHT vượt quá giới hạn cho phép. Điều này có thể gây ra những rủi ro cho sức khỏe người tiêu dùng nếu không được kiểm soát.

4.2. Phân tích hàm lượng BHA trong mẫu bao bì

Tương tự như BHT, hàm lượng BHA trong một số mẫu cũng vượt quá mức an toàn. Việc này cần được xem xét và điều chỉnh để đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng.

V. Kết luận và hướng đi tương lai trong nghiên cứu

Nghiên cứu về hàm lượng BHT và BHA trong bao bì đóng gói là rất cần thiết để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. Cần có các quy định chặt chẽ hơn về việc sử dụng các chất này trong sản xuất bao bì. Hướng đi tương lai nên tập trung vào việc phát triển các phương pháp phân tích mới và cải thiện quy trình kiểm soát chất lượng.

5.1. Đề xuất quy định về hàm lượng BHT và BHA

Cần thiết lập các quy định rõ ràng về hàm lượng BHT và BHA trong bao bì để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. Các tiêu chuẩn này nên được cập nhật thường xuyên dựa trên các nghiên cứu mới.

5.2. Nghiên cứu sâu hơn về tác động của BHT và BHA

Cần tiến hành nhiều nghiên cứu hơn để hiểu rõ hơn về tác động của BHT và BHA đối với sức khỏe con người. Điều này sẽ giúp đưa ra các khuyến nghị hợp lý trong việc sử dụng các chất này trong bao bì.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành công nghiệp chất dẻo toàn cầu tiêu thụ sản lượng Butyl Hydroxytoluen (BHT) lên tới hơn 62.000 tấn mỗi năm, trong đó 27% được phối trộn trực tiếp vào vật liệu polyme nhằm ức chế quá trình lão hóa do nhiệt và ánh sáng. Tuy nhiên, việc sử dụng các chất chống oxy hóa tổng hợp nhóm phenolic như Butyl Hydroxytoluen (BHT) và Butyl Hydroxyanisol (BHA) trong vật liệu bao bì tiếp xúc thực phẩm đang đặt ra nhiều thách thức nghiêm trọng về an toàn sức khỏe. Theo Ủy ban Chuyên gia Quốc tế về Phụ gia Thực phẩm (JECFA), lượng ăn vào hàng ngày chấp nhận được (ADI) của BHT chỉ ở mức dưới 0,125 mg/kg thể trọng/ngày và BHA là dưới 0,5 mg/kg thể trọng/ngày. Khi vượt ngưỡng an toàn, các hợp chất này có thể gây tổn thương gan, suy giảm chức năng thận, rối loạn hệ miễn dịch và xúc tiến hình thành khối u.

Bên cạnh nguy cơ phơi nhiễm qua đường tiêu hóa, sự hiện diện của BHT trong bao bì đóng gói còn gây thiệt hại kinh tế lớn cho ngành may mặc xuất khẩu. Khi lưu trữ trong kho ẩm, BHT thôi nhiễm từ túi polyetylen phản ứng với khí nitơ đioxit (NOx) tạo thành dẫn xuất quinon có màu vàng sẫm, làm biến màu sợi dệt polyamit. Xuất phát từ thực tiễn đó, luận văn tập trung nghiên cứu xây dựng quy trình phân tích đồng thời hàm lượng BHT và BHA trong hai loại nền nhựa thông dụng là Polyetylen mật độ thấp (LDPE) và Polyetylen mật độ cao (HDPE) bằng kỹ thuật sắc ký khí khối phổ (GC-MS). Nghiên cứu được thực hiện tại Hà Nội trong giai đoạn 2014-2015, thiết lập phương pháp định lượng đạt độ nhạy cao với hệ số tương quan tuyến tính R2 đạt 0,99997, góp phần hoàn thiện khung kỹ thuật kiểm soát an toàn bao bì thương mại.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng lý thuyết phân hủy oxy hóa polyme và cơ chế bẫy gốc tự do của chất chống oxy hóa phenolic. Quá trình thoái hóa mạch polyetylen diễn ra theo chuỗi phản ứng gốc tự do (R•, ROO•) dưới tác động của nhiệt độ và bức xạ. BHT (C15H24O, khối lượng phân tử 220,35 g/mol) và BHA (C11H16O2, khối lượng phân tử 180,24 g/mol) đóng vai trò chất chống oxy hóa sơ cấp, cung cấp nguyên tử hydro hoạt động từ nhóm hydroxyl (-OH) để trung hòa gốc peroxy, tạo thành sản phẩm trung gian bền vững và cắt đứt chuỗi phản ứng thoái hóa.

Cơ sở phân tích định lượng dựa trên lý thuyết tách sắc ký khí mao quản kết hợp kỹ thuật ion hóa va đập điện tử (EI, thế năng 70 eV) và chế độ quan sát chọn lọc ion (SIM) trên đầu dò khối phổ. Ba khái niệm trung tâm chi phối quá trình thẩm định phương pháp bao gồm: giới hạn phát hiện (LOD), giới hạn định lượng (LOQ) và độ thu hồi (Recovery). Các đại lượng này được đánh giá trên hai cấu trúc nền polyme điển hình là LDPE (mật độ 0,930 g/cm³, độ phân nhánh cao) và HDPE (mật độ 0,940 - 0,970 g/cm³, cấu trúc mạch thẳng tinh thể cao).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thực nghiệm được thu thập từ 20 mẫu bao bì màng nhựa thương mại trên thị trường, bao gồm màng túi bọc thực phẩm và bao bì đóng gói áo sơ mi may mặc. Phương pháp lấy mẫu ngẫu nhiên phân tầng được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho các chủng loại bao bì lưu hành phổ biến. Mẫu nhựa sau khi thu thập được làm sạch, xử lý cơ học bằng cách cắt nhỏ qua rây tiêu chuẩn 20 mesh (kích thước khoảng 0,8 mm) để tăng tối đa diện tích tiếp xúc pha trong quá trình chiết tách.

Kỹ thuật sắc ký khí ghép nối khối phổ (GC-MS) trên hệ máy Thermo Scientific Trace GC Ultra/ISQ kết hợp cột mao quản DB-5MS (kích thước 30 m x 0,25 mm x 1,0 µm) được lựa chọn thay thế cho các đầu dò ECD hay FID truyền thống. Lý do lựa chọn là khả năng phân giải cấu trúc vượt trội của đầu dò khối phổ, giúp loại trừ hoàn toàn tín hiệu gây nhiễu từ các oligomer mạch ngắn hòa tan từ nền nhựa polyetylen. Để triệt tiêu sai số trong quá trình bơm mẫu thể tích 1 µL và biến thiên thể tích dung môi, Methyl myristate (MM, nồng độ cố định 25 ppm) được sử dụng làm chất chuẩn nội (Internal Standard). Tiến trình nghiên cứu được triển khai liên tục qua 12 tháng với các bước khảo sát tối ưu hóa nhiệt độ cổng bơm, tốc độ dòng khí mang Heli và thử nghiệm ba kỹ thuật chiết tách: lắc cơ học, đun hồi lưu nhiệt và chiết siêu âm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình tối ưu hóa thiết bị sắc ký đã xác lập bộ thông số vận hành đạt hiệu suất đỉnh cao: nhiệt độ cổng bơm mẫu 250°C (chế độ không chia dòng splitless), nhiệt độ nguồn ion hóa 220°C, nhiệt độ đường truyền MS 300°C và tốc độ dòng khí mang Heli duy trì ổn định ở mức 1,0 mL/phút. Tại nhiệt độ cổng bơm 280°C, hiện tượng phân hủy nhiệt cục bộ của BHT xuất hiện làm diện tích pic giảm khoảng 15%, trong khi ở 230°C xảy ra hiện tượng doãng pic do hóa hơi chưa triệt để.

Đường chuẩn định lượng xây dựng trong khoảng nồng độ từ 0,05 ppm đến 5,0 ppm thể hiện sự tương quan tuyến tính chặt chẽ giữa tỷ lệ diện tích pic với nồng độ chất phân tích, đạt hệ số tương quan R2 = 0,99997 cho cả BHT và BHA. Giới hạn phát hiện của thiết bị (LOD) đối với BHT là 0,044 ppm và BHA là 0,045 ppm; giới hạn định lượng (LOQ) tương ứng lần lượt là 0,147 ppm và 0,150 ppm. Đánh giá độ lặp lại trên ba mức nồng độ kiểm tra (0,5 ppm; 2,0 ppm và 5,0 ppm) cho giá trị độ lệch chuẩn tương đối (RSD) dao động từ 2,0% đến 4,8%, hoàn toàn thỏa mãn tiêu chuẩn khắt khe của Hiệp hội các nhà Hóa phân tích Chính thống (AOAC) cho dải nồng độ phần triệu.

Về hiệu quả chiết tách từ nền mẫu thực, kỹ thuật chiết siêu âm với dung môi cyclohexan trong 60 phút thể hiện ưu thế vượt trội trên nền nhựa LDPE với độ thu hồi đạt từ 88% đến 96%. Đối với nền nhựa HDPE có độ kết tinh cao, phương pháp chiết hồi lưu với cyclohexan trong 60 phút bóc tách triệt để phụ gia, nâng hiệu suất thu hồi đạt trên 91% đối với cả hai chất phân tích.

Thảo luận kết quả

Việc áp dụng chế độ giám sát ion chọn lọc SIM với mảnh ion định lượng m/z 205 (cho BHT), m/z 165 (cho BHA) và m/z 74 (cho MM) đã gia tăng độ chọn lọc phân tích lên gấp 4 lần so với chế độ quét toàn dải phổ (Full Scan). Khi so sánh với tiêu chuẩn ASTM D4275-09 sử dụng đầu dò ECD, phương pháp GC-MS SIM loại bỏ hoàn toàn các trường hợp dương tính giả sinh ra từ các hợp chất halogen hoặc tạp chất phân cực có cùng thời gian lưu.

Động học chiết tách theo thời gian có thể được mô tả trực quan qua biểu đồ đường biểu diễn sự biến thiên của độ thu hồi từ 30 phút đến 180 phút, chứng minh độ thu hồi đạt trạng thái bão hòa sau 60 phút siêu âm. Bảng tổng hợp các thông số sắc ký khẳng định sự khác biệt rõ rệt về thời gian lưu giữa BHT (5,63 phút), BHA (6,21 phút) và MM (7,15 phút), cho phép tách hoàn toàn các chất phân tích mà không cần chương trình gia nhiệt quá phức tạp. Kết quả kiểm tra trên các mẫu bao bì dệt may thực tế phát hiện hàm lượng BHT dao động trong khoảng từ 12,5 mg/kg đến 84,2 mg/kg, giải thích rõ cơ chế gây ố vàng sợi vải khi tiếp xúc lâu ngày trong môi trường kho chứa công nghiệp.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, Bộ Y tế phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ cần ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về giới hạn thôi nhiễm BHT và BHA từ màng nhựa bao gói trực tiếp thực phẩm, áp dụng mức trần thôi nhiễm tối đa không vượt quá 0,01% tính theo khối lượng chất béo, hoàn thành lộ trình ban hành trong giai đoạn 2026 - 2027.

Thứ hai, các trung tâm kiểm nghiệm chất lượng và viện nghiên cứu chuyên ngành cần chuẩn hóa quy trình phân tích GC-MS SIM sử dụng dung môi cyclohexan, triển khai ứng dụng kỹ thuật chiết siêu âm nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị mẫu xuống dưới 60 phút và đảm bảo độ thu hồi đạt trên 90% tại tất cả các phép thử trước quý IV năm 2026.

Thứ ba, các doanh nghiệp sản xuất hạt nhựa và bao bì màng mỏng LDPE/HDPE cần chủ động rà soát công thức phối trộn phụ gia, giảm tỷ lệ sử dụng BHT xuống dưới 500 mg/kg hoặc từng bước thay thế bằng các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên như Alpha-Tocopherol (Vitamin E) nhằm hạn chế rủi ro ố vàng sản phẩm dệt may và giảm thiểu độc tính sinh học trước năm 2027.

Thứ tư, Hiệp hội Dệt May Việt Nam cần thiết lập quy chế kiểm soát chất lượng vật liệu bao bì đóng gói đầu vào theo tiêu chuẩn quốc tế ASTM D4275-09, hướng tới mục tiêu cắt giảm 100% các sự cố khiếu nại sản phẩm may mặc xuất khẩu bị ố vàng do tương tác khí NOx trong giai đoạn 2026 - 2028.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Cán bộ nghiên cứu và kiểm nghiệm viên hóa phân tích: Tiếp cận quy trình thực nghiệm chi tiết về tối ưu hóa thông số GC-MS chế độ SIM, phương pháp xử lý nền mẫu polyme và cách thức thẩm định giá trị sử dụng của phương pháp (LOD, LOQ, độ đúng, độ chụm) theo hướng dẫn quốc tế.

Kỹ sư công nghệ polyme và doanh nghiệp sản xuất bao bì: Nắm bắt các đặc tính hóa lý, cơ chế suy thoái nhiệt oxy hóa và ngưỡng phối trộn phụ gia an toàn trên hai loại nền nhựa nhiệt dẻo thông dụng là LDPE (tỷ trọng 0,930 g/cm³) và HDPE (tỷ trọng 0,940 - 0,970 g/cm³).

Chuyên viên quản lý chất lượng (QA/QC) ngành dệt may và công nghệ thực phẩm: Hiểu rõ nguyên nhân gốc rễ của hiện tượng biến màu sợi dệt do dẫn xuất phenolic và kiểm soát nguy cơ thôi nhiễm hóa chất độc hại từ bao bì vào các sản phẩm tiêu dùng hàng ngày.

Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Hóa học, Môi trường: Sử dụng luận văn làm tài liệu giảng dạy và học tập mẫu mực về phương pháp phân tích lượng vết hợp chất hữu cơ trên nền mẫu phức tạp bằng kỹ thuật sắc ký ghép khối phổ hiện đại.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao cần kiểm soát đồng thời hàm lượng BHT và BHA trong bao bì đóng gói?

BHT và BHA là hai phụ gia chống oxy hóa phenolic chiếm 27% sản lượng phụ gia ngành nhựa nhưng có nguy cơ gây độc tính tích lũy. Khi thôi nhiễm vào thực phẩm, chúng có thể vượt ngưỡng an toàn ADI của JECFA (dưới 0,125 mg/kg/ngày với BHT và dưới 0,5 mg/kg/ngày với BHA), gây hại cho gan, thận và làm biến màu sản phẩm may mặc.

Phương pháp GC-MS có ưu thế gì vượt trội so với kỹ thuật GC-ECD truyền thống?

Kỹ thuật GC-MS vận hành ở chế độ quan sát chọn lọc ion (SIM) với các mảnh m/z đặc trưng (205 cho BHT và 165 cho BHA) mang lại độ chọn lọc tuyệt đối. Phương pháp này loại bỏ hoàn toàn hiện tượng dương tính giả từ nền polyetylen, đạt hệ số tuyến tính R2 = 0,99997 và giới hạn phát hiện vết dưới 0,045 ppm.

Hiện tượng ố vàng hàng may mặc đóng gói bằng bao bì polyetylen phát sinh do đâu?

Khi lưu kho ở độ ẩm cao, chất chống oxy hóa BHT thôi nhiễm từ màng bao bì polyetylen ra bề mặt và phản ứng với khí nitơ đioxit (NOx) có trong không khí. Phản ứng này tạo thành các hợp chất nitrobenzen hoặc dẫn xuất quinon màu vàng sẫm bám chặt vào sợi polyamit, gây tổn thất lớn về giá trị thương phẩm.

Dung môi nào cho hiệu suất chiết tách BHT và BHA tối ưu nhất từ màng nhựa LDPE?

Dung môi cyclohexan kết hợp kỹ thuật rung siêu âm trong thời gian 60 phút mang lại hiệu quả cao nhất với độ thu hồi đạt từ 88% đến 96%. Cyclohexan có khả năng làm trương nở tốt mạng lưới polyme LDPE mà không hòa tan sâu nền nhựa, giúp dịch chiết sạch và bảo vệ cột sắc ký.

Chất nội chuẩn Methyl myristate (MM) đóng vai trò gì trong phép phân tích?

Methyl myristate (MM) được bổ sung ở nồng độ cố định 25 ppm nhằm chuẩn hóa diện tích pic sắc ký. Nhờ có MM, sai số do quá trình bay hơi dung môi cyclohexan, biến động áp suất buồng tiêm và sự dao động thể tích bơm mẫu 1 µL được triệt tiêu hoàn toàn, đảm bảo độ lặp lại RSD dưới 4,8%.

Kết luận

• Thiết lập thành công quy trình phân tích đồng thời BHT và BHA trên hệ thống sắc ký khí khối phổ GC-MS SIM với độ tin cậy vượt trội (R2 = 0,99997, RSD từ 2,0% đến 4,8%).
• Tối ưu hóa điều kiện xử lý mẫu bằng dung môi cyclohexan với kỹ thuật siêu âm cho màng LDPE và hồi lưu cho màng HDPE, đạt hiệu suất thu hồi cao từ 88% đến 96%.
• Xác định chính xác giới hạn phát hiện LOD cực nhạy của thiết bị (0,044 ppm cho BHT và 0,045 ppm cho BHA), đáp ứng hoàn hảo yêu cầu kiểm nghiệm lượng vết.
• Cung cấp luận cứ khoa học giải thích triệt để hiện tượng hình thành phức màu vàng gây ố sợi dệt may do phản ứng giữa BHT thôi nhiễm và khí nitơ đioxit.
• Đóng góp giải pháp kỹ thuật chuẩn mực cho công tác kiểm định chất lượng bao bì thương mại, tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế ASTM D4275-09.

Công trình là bước tiến quan trọng trong lĩnh vực hóa phân tích bao bì tại Việt Nam; trong giai đoạn 2026 - 2027, hướng nghiên cứu cần tiếp tục mở rộng đánh giá trên các nền nhựa tái chế như PET và Polypropylen (PP). Các cơ quan quản lý và đơn vị sản xuất cần khẩn trương áp dụng quy trình kiểm nghiệm này vào thực tế để nâng cao tiêu chuẩn bảo vệ sức khỏe cộng đồng và gia tăng năng lực cạnh tranh cho hàng hóa xuất khẩu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. Giới thiệu về chất chống oxi hóa hydroxytoluene butylated (BHT) và butylated hydroxyanisole ( BHA ) Hàng ngày, chúng ta đều chịu tác động của các hợp chất hoá học, chúng có trong không khí mà chúng ta hít thở, trong nước mà chúng ta uống, thực phẩm mà chúng ta ăn, đồ vật mà chúng ta tiếp xúc. Hoá chất hiện diện ở khắp mọi nơi. Nhóm phenolic là một loại hợp chất hoá học được xem là phụ gia quan trọng đóng vai trò là chất chống oxi hoá cho nhiều ngành công nghiệp như công nghiệp hoá chất, sản xuất nhựa, dược phẩm, thực phẩm, mỹ phẩm…Hai hợp chất quan trọng nhất, được sử dụng nhiều nhất trong nhóm phenolic này là BHT và BHA.

Cấu tạo và tính chất lí hóa BHT còn được gọi là 2,6-bis (1,1-dimethylethyl)-4-methylphenol; 2,6-di-tert- butyl-p-cresol hay 2,6-di-tert-butyl-4-methylpheno. BHT có công thức phân tử là C15H24O. Các tính chất vật lý của chất này sẽ được trình bày trong bảng 1. BHA là hỗn hợp của 2 đồng phân là 3-tert-butyl-4-hydroxyanisole và 2-tert- butyl-4-hydroxyanisole.

Cũng được biết đến với tên gọi là BOA, tert-butyl-4- hydroxyanisole, (1,1-dimethylethyl)-4-methoxyphenol, tert-butyl-4-methoxyphenol, antioxyne B, và còn nhiều tên thương mại khác. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cấu tạo và tính chất vật lý của BHT, BHA Chất BHT BHA CTPT C15H24O C11H16O2 KLPT 220,35gmol-1 180,24gmol-1 2,6-di-tert-butyl-p-cresol Tên hóa học Butylated hydroxyanisole Hydroxytoluene butylated CTCT Trạng thái tồn tại Bột màu trắng Dạng sáp rắn, đôi khi hơi vàng o o o o Nhiệt độ nóng chảy 70 C - 73 C 60 C - 65 C o o o Nhiệt độ sôi 265 C 264 C - 270 C Không tan trong nước. Tan kém trong nước, độ tan o Tan tốt trong dầu, mỡ, etanol và 1,1mg/l ở 20 C.

Khả năng tan các dung môi hữu cơ khác như Tan vô hạn trong etanol, propylen glycol, ete, xăng, tan toluen, xeton, axeton. BHT có tính chất tương tự như BHA nhưng có tính bền nhiệt hơn. Tuy nhiên, cấu trúc không gian của BHT cồng kềnh hơn BHA ( do trong phân tử của BHT có 2 nhóm tert – butyl xung quanh nhóm – OH). Độc tính và liều lượng cho phép 1.

BHT BHT được thử nghiệm trên loài gặm nhấm, chuột và người cho thấy khi BHT đi vào cơ thể qua đường miệng sẽ được hấp thụ nhanh chóng qua dạ dày, ruột, sau đó sẽ được thải ra ngoài theo nước tiểu và phân. Ở người, sự bài tiết BHT thông qua thận cũng được thử nghiệm khi cho ăn với khẩu phần có chứa 40mg/kg thể trọng. Nghiên cứu cho thấy 50% liều lượng này được bài tiết ra ngoài trong 24 giờ đầu, và 25% liều lượng còn lại được bài tiết trong 10 ngày tiếp theo. Sự chuyển hóa thông qua con đường oxy hóa; trong đó sự oxy hóa nhóm methyl trội ở loài gặm nhấm, thỏ và khỉ, còn sự oxy hóa nhóm tert – butyl thì trội ở người.

5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Thử nghiệm trên động vật cho thấy, liều lượng BHT cao khi đưa vào cơ thể trong 40 ngày hoặc hơn sẽ gây độc cho các cơ quan trong cơ thể. Gây kích ứng da và mắt khi tiếp xúc. Ví dụ: khi cho chuột ăn khẩu phần có 0,58% BHT trong 40 ngày sẽ gây xuất huyết nhiều ở các cơ quan. Tuy nhiên, ảnh hửơng này không xảy ra ở tất cả các loài, sự xuất huyết khi ăn một liều lượng lớn BHT chỉ xảy ra ở một vài giống chuột, heo; còn ở chuột đồng, chó, thỏ và chim cút thì không thấy có hiện tượng này.

Đó là sự nhạy cảm khác nhau ở các loài.