Chương 1: Tổng quan Chương 2: Lý luận chung về đầu tư phát triển trong doanh nghiệp Nội dung số Chương 3: Thực trạng hoạt động đầu tư phát triển tại công ty cổ phần dịch vụ trực tuyến FPT giai đoạn: 2006 - 2014. Chương 4: Một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đầu tư phát triển tại công ty cổ phần dịch vụ trực tuyến FPT giai đoạn: 2015 – 2020. CHƢƠNG 2 LÝ LUẬN CHUNG VỀ ĐẦU TƢ PHÁT TRIỂN TRONG DOANH NGHIỆP NỘI DUNG SỐ 2. TỔNG QUAN VỀ DOANH NGHIỆP NỘI DUNG SỐ TẠI VIỆT NAM 2.
Khái niệm, vai trò của doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam 2. Khái niệm Doanh nghiệp Nội dung số là các doanh nghiệp thiết kế ,sản xuất , xuất bản lưu trữ , phân phối, phát hành các sản phẩm nội dung và các dịch vụ liên quan trên nền tảng công nghệ thông tin, hệ thống mạng viễn thông và internet. Sản phẩm dịch vụ của doanh nghiệp Nội dung số bao gồm các lĩnh vực : phát triển nội dung cho internet, phát triển nội dung cho mạng di động, các sản phẩm giải trí số. (Nguồn: Vụ công nghiệp công nghệ thông tin, Bộ công nghệ thông tin và truyền thông) Hiện tại ở Việt Nam có khoảng hơn 500 doanh nghiệp Nội dung số trong đó top 5 doanh nghiệp hàng đầu hiện nay là VNG, VCCorp, Vatgia.com, FPT Online và VTC Online.
Doanh thu của các doanh nghiệp này chủ yếu là từ lĩnh vực Game online, Quảng cáo trực tuyến, dịch vụ giá trị gia tăng (VAS) và thương mại điện tử. Vai trò của doanh nghiệp Nội dung số. Sự ra đời của các doanh nghiệp Nội dung số gắn liền với sự phát triển của ngành công nghệ thông tin và viễn thông. Do đó nó có vai trò quan trọng sự phát triển của ngành công nghệ thông tin, viễn thông nói riêng và sự phát triển chung của nền kinh tế nước ta.
Thứ nhất, sự ra đời của các doanh nghiệp Nội dung số đánh dấu sự ra đời một lĩnh vực kinh tế mới, một ngành kinh tế mới, có tiềm năng phát triển, đem lại giá trị tăng cao, thúc đẩy sự phát triển của xã hội thông tin và kinh tế tri thức, góp phần quan trọng vào sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Thứ hai, sản phẩm dịch vụ mà các doanh nghiệp Nội dung số cung cấp là các sản phẩm dịch vụ mang hàm lượng trí tuệ cao, lợi nhuận lớn, đồng thời là động lực, phương tiện để đẩy nhanh quá trình tiến tới xã hội thông tin, kinh tế tri thức. Thứ ba, sự ra đời, phát triển của các doanh nghiệp Nội dung số là nền tảng để các chương trình ứng dụng công nghệ thông tin, chính phủ điện tử, chương trình tin học hóa nền hành chính nhanh chóng đạt được mục tiêu. Quá trình phát triển và đặc điểm doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam.
Quá trình phát triển doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam. Doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam bắt đầu bùng phát từ năm 2001 với sự góp mặt của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực Game online và dịch vụ giá trị gia tăng trên điện thoại di động (VAS). Ngay sau đó Bộ Viễn Thông (nay là bộ Thông tin và Truyền thông) đã xác định Nội dung số là ngành công nghiệp tiềm năng. Năm 2004 thị trường Nội dung số Việt Nam đạt 70 tỷ đồng doanh thu, trong đó 20 tỷ đồng là từ doanh thu quảng cáo trực tuyến (doanh thu quảng cáo trên các website), 50 tỷ đồng là thừ doanh thu dịch vụ giá trị gia tăng trên điện thoại di động (VAS).
5 năm sau, năm 2009 doanh thu thị trường Nội dung số Việt Nam đã đạt 2,500 tỷ đồng (Tăng 35,7 lần so với doanh thu năm 2004). Trong đó: 300 tỷ đồng là từ doanh thu quảng cáo trực tuyến, 1.000 tỷ đồng là từ doanh thu dịch vụ giá trị gia tăng (VAS) và 1.200 tỷ đồng là doanh thu từ Game online. Năm 2014 doanh thu thị trường Nội dung số Việt Nam đạt : 12. Trong đó doanh thu từ quảng cáo trực tuyến : 2.000 tỷ đồng, doanh thu từ Game online : 4.600 tỷ đồng, doanh thu từ dịch vụ giá trị gia tăng (VAS): 3.200 tỷ đồng, doanh thu từ Thương mại điện tử : 2.
Doanh thu từ ngành công nghiệp Nội dung số tại Việt Nam tăng liên tục cả về số lượng lẫn lĩnh vực. Nếu như năm 2004 doanh thu của ngành chỉ đạt 70 tỷ đồng và chủ yếu đến từ lĩnh vực Quảng cáo trực tuyến, và Dịch vụ giá trị gia tăng (VAS) thì năm 2014 doanh thu của ngành đã đạt 12.500 tỷ đồng (tăng gấp 178 lần) và các lĩnh vực đã rất đa dạng: Quảng cáo trực tuyến , Dịch vụ giá trị gia tăng (VAS), Game online, Thương mại điện tử. Doanh số thị trường Nội dung số tại Việt Nam liên tục tăng qua các năm, có thể lý giải trong thời gian 10 năm gần đây thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng đã chứng kiến sự thay đổi chóng mặt của hệ thống viễn thông, công nghệ thông tin, internet, các thiết bị số….Cụ thể ta có thể thấy: Năm 2004 tại Việt Nam chỉ có khoảng 3,3 triệu người dùng Internet, năm 2009 là 20,2 triệu và đến năm 2014 là hơn 40 triệu người. Số lượng thuê bao di động cũng tăng lên nhanh chóng, tính đến năm 2014, tại Việt Nam đã có hơn 130 triệu thuê bao di động, các dịch vụ viễn thông như 2G,3G, 4G cũng phát triển với tốc độ chóng mặt….
Đặc điểm doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam Các doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam hình thành và phát triển từ năm 2001, tuy nhiên đến nay các doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam đa phần là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, chưa thực sự đủ sức vươn ra thị trường thế giới. Top 5 doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam hiện nay là: VNG, VC Corp, Vatgia.com, Công ty cổ phần dịch vụ trực tuyến FPT (FPT Online) và VTC Online đang có sự cạnh tranh mạnh mẽ với nhau. Mỗi doanh nghiệp nắm một thế mạnh. VNG đứng đầu lĩnh vực kinh doanh game và sản xuất game Việt.
FPT online đứng đầu lĩnh vực quảng cáo trực tuyến, VCCorp đứng đầu về thương mại điện tử. Tuy nhiên nhìn từ góc độ tiềm năng và triển vọng thì VNG đang có ưu thế hơn cả. Trong 1 hội thảo ông Nguyễn Hồng Trường-Phó chủ tịch Quỹ đầu tư IDG Ventures Vietnam, cũng đã nhận định rằng FPT online có tiềm lực nhưng quá keo kiệt trong đầu tư cho các dự án ươm tạo và khởi nghiệp, trong khi Vatgia.com và VTC Online yếu về tiềm lực và chưa thể đủ sức tranh hùng ngôi vương. Hai cái tên còn lại thường được mang ra so sánh chính là VNG và VC Corp.
Việc các doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam đa phần vẫn là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, chưa đủ sức vươn ra thị trường thế giới có thể được giải thích bởi các yếu tố như: Nguồn nhân lực; Chính sách của chính phủ, ban ngành; Hoạt động đầu tư ….tại doanh nghiệp này vẫn còn nhiều hạn chế. Thứ nhất, nguồn nhân lực của các doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam còn thiếu và yếu về khả năng sáng tạo. Các doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam đang thiếu nhân lực đặc biệt là các nhân lực có trình độ chuyên môn. Trong các doanh nghiệp này chỉ có số ít nhân lực là được đào tạo bài bản, còn hầu hết các nhân lực là tự học hỏi và gắn bó với nghề vì đam mê.
Nguyên nhân chủ yếu của vấn đề này là do ở Việt Nam hiện nay, vẫn chưa chú trọng đào tao nguồn nhân lực chuyên sâu, chưa có bất kỳ trường nào đào tạo riêng về lĩnh vực Nội dung số này. Trình độ về nhân lực trong lĩnh vực Nội dung số của ta còn thua xa các nước trên thế giới và các nước trong khu vực như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản. Ngoài ra nguồn nhân lực của các doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam còn yếu kém về khả năng sáng tạo. Đối với lĩnh vực Nội dung số, việc tạo ra nội dung là yếu tố hàng đầu khi gây dựng lợi thế cạnh tranh.
Thế nhưng, các doanh nghiệp nội dung số Việt Nam lại đang “gặp khó” về khả năng sáng tạo kỹ thuật. Tại "Hội thảo Việt Nam - Hàn Quốc về Công nghiệp nội dung số" diễn ra sáng 27/3/2013 Ông Minh – Tổng giám đốc VNG dẫn chứng bằng thực tế của VNG khi phát hành một game online cho thị trường Nhật. Để làm dự án đó, VNG chuẩn bị sẵn 20 người làm sản phẩm trong 8 tháng, trong đó 10 người chuyên vẽ, nhưng kết quả chuyển sang đối tác Nhật thì 50% số hình ảnh bị loại bỏ. Để kịp tiến độ dự án, VNG phải lên các diễn đàn tìm kiếm người có khả năng vẽ giỏi và đặt hàng.
Tuy nhiên, sau một tháng thì tỷ lệ từ chối của Nhật đối với những sản phẩm mà VNG cộng tác bên ngoài này lên tới 95%, thậm chí đối tác Nhật còn chỉ rõ hình ảnh bộ phận của nhân vật này được sao chép từ nguồn nào chứ không phải là sản phẩm sáng tạo. Cuối cùng, VNG đành phải sang Nhật nhờ một công ty chuyên nghiệp thực hiện khâu vẽ hình. Thứ hai, tình hình đầu tư trong các doanh nghiệp Nội dung số tại Việt Nam chưa được đẩy mạnh: Thời gian qua hầu hết các doanh doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam đều tìm các nhà đầu tư nước ngoài để hợp tác. Các doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam cũng hiểu được tầm quan trọng của các nhà đầu tư nước ngoài.
Các nhà đầu tư nước ngoài có vốn, có kinh nghiệm đi trước trong lĩnh vực này, nên việc hợp tác với các nhà đầu tư nước ngoài là thực sự cần thiết. Từ năm 2005-2009 nhà đầu tư từ nước ngoài chủ yếu là IDG, nhưng từ năm 2010-2014 số nhà đầu tư đến từ nước ngoài đã nhiều hơn, như Tencent, eBay, SK, DeNA, Mitsui & Co.,Ltd…Tuy nhiên, tính đến thời điểm này, tổng số tiền các nhà đầu tư đổ vào lĩnh vực Nội dung số Việt Nam còn khá nhỏ bé, chỉ từ 150 -300 triệu USD. Đơn cử như IDG Ventures Vietnam, đầu tư vào vài chục doanh nghiệp, mỗi doanh nghiệp với số tiền từ vài trăm ngàn đến vài triệu USD. Thứ ba, chính sách của chính phủ, của các ban ngành đối với doanh nghiệp Nội dung số Việt Nam chậm, và không rõ ràng : Khó khăn chồng chất, các doanh nghiệp Nội dung số luôn mong chờ sự hỗ trợ từ Chính phủ, ban ngành, chí ít cũng là một hành lang pháp lý hiệu quả.
Tuy nhiên các chính sách quản lý, hỗ trợ phát triển các doanh nghiệp Nội dung số vẫn chưa rõ ràng, tốc độ ban hành chính sách quá chậm.