Nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của vi rút FMD AVAC3 cho vắc xin phòng bệnh lở mồm long móng

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của chủng vi rút o fmd avac3 để sản xuất vắc xin vô hoạt, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Thuý Quỳnh
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Giáp
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú Y
• Đề tài: Nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của chủng vi rút O/FMD/AVAC3 để sản xuất vắc xin vô hoạt phòng bệnh lở mồm long móng
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH, BIỂU ĐỒ
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 3. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ Ý NGHĨA THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 3.1. Ý nghĩa khoa học
• 3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 4. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 4.1. LỊCH SỬ BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG
• 4.2. Tình hình bệnh lở mồm long móng trên thế giới
• 4.3. Diễn biến bệnh lở mồm long móng trên thế giới

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của vi rút FMD AVAC3

Bệnh lở mồm long móng (LMLM) là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất đối với gia súc, gây thiệt hại lớn về kinh tế. Vi rút FMD AVAC3 là một trong những chủng vi rút được nghiên cứu để phát triển vắc xin phòng bệnh. Nghiên cứu này nhằm mục đích xác định đặc tính sinh miễn dịch của vi rút này, từ đó tạo ra vắc xin hiệu quả cho gia súc.

1.1. Đặc điểm của vi rút FMD và tầm quan trọng trong chăn nuôi

Vi rút FMD thuộc họ Picornaviridae, có khả năng lây lan nhanh chóng giữa các loài động vật guốc chẵn. Bệnh này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của động vật mà còn gây thiệt hại lớn cho nền kinh tế nông nghiệp.

1.2. Mục tiêu nghiên cứu và ý nghĩa của việc phát triển vắc xin

Mục tiêu chính của nghiên cứu là đánh giá khả năng sinh miễn dịch của vi rút FMD AVAC3, từ đó phát triển vắc xin hiệu quả. Việc sản xuất vắc xin nội địa sẽ giúp Việt Nam chủ động hơn trong công tác phòng chống dịch bệnh.

II. Thách thức trong việc sản xuất vắc xin phòng bệnh lở mồm long móng

Việc sản xuất vắc xin phòng bệnh LMLM gặp nhiều thách thức, bao gồm sự đa dạng của các chủng vi rút và khả năng kháng nguyên biến đổi. Điều này đòi hỏi các nghiên cứu sâu hơn để phát triển vắc xin có khả năng bảo vệ cao.

2.1. Sự đa dạng của các chủng vi rút FMD

Có nhiều chủng vi rút FMD khác nhau, bao gồm O, A và Asia 1, mỗi chủng có đặc tính sinh học và khả năng gây bệnh khác nhau. Việc hiểu rõ sự đa dạng này là rất quan trọng trong việc phát triển vắc xin.

2.2. Khó khăn trong việc đánh giá đáp ứng miễn dịch

Đánh giá đáp ứng miễn dịch của động vật sau khi tiêm vắc xin là một thách thức lớn. Cần có các phương pháp chính xác để đo lường hiệu quả của vắc xin và khả năng bảo vệ của nó.

III. Phương pháp nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của vi rút FMD AVAC3

Nghiên cứu sử dụng nhiều phương pháp khác nhau để đánh giá đặc tính sinh miễn dịch của vi rút FMD AVAC3. Các phương pháp này bao gồm nuôi cấy tế bào, thử nghiệm trung hòa vi rút và đánh giá hiệu giá kháng thể.

3.1. Phương pháp nuôi cấy và gây nhiễm vi rút

Việc nuôi cấy tế bào và gây nhiễm vi rút là bước đầu tiên trong nghiên cứu. Phương pháp này giúp xác định khả năng sinh sản của vi rút và đánh giá độc lực của nó.

3.2. Đánh giá hiệu giá kháng thể bằng phương pháp ELISA

Phương pháp ELISA được sử dụng để định lượng kháng thể trong huyết thanh của động vật sau khi tiêm vắc xin. Kết quả từ phương pháp này sẽ cho thấy mức độ đáp ứng miễn dịch của động vật.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn của vắc xin FMD AVAC3

Kết quả nghiên cứu cho thấy vi rút FMD AVAC3 có khả năng tạo ra đáp ứng miễn dịch mạnh mẽ. Vắc xin được phát triển từ chủng vi rút này có khả năng bảo vệ cao đối với các chủng vi rút lưu hành tại Việt Nam.

4.1. Đáp ứng miễn dịch của lợn sau khi tiêm vắc xin

Kết quả cho thấy lợn tiêm vắc xin FMD AVAC3 có mức kháng thể cao, cho thấy khả năng bảo vệ tốt trước sự xâm nhập của vi rút thực địa.

4.2. Ứng dụng vắc xin trong thực tiễn chăn nuôi

Vắc xin FMD AVAC3 có thể được sử dụng rộng rãi trong chăn nuôi để phòng ngừa bệnh LMLM, giúp giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của nghiên cứu vắc xin FMD

Nghiên cứu về vi rút FMD AVAC3 mở ra nhiều triển vọng trong việc phát triển vắc xin phòng bệnh LMLM. Việc sản xuất vắc xin nội địa không chỉ giúp chủ động trong công tác phòng chống dịch bệnh mà còn nâng cao năng lực nghiên cứu và phát triển công nghệ sinh học tại Việt Nam.

5.1. Tầm quan trọng của việc phát triển vắc xin nội địa

Phát triển vắc xin nội địa giúp Việt Nam giảm thiểu sự phụ thuộc vào nguồn vắc xin nhập khẩu, đồng thời nâng cao khả năng kiểm soát dịch bệnh.

5.2. Hướng nghiên cứu trong tương lai

Cần tiếp tục nghiên cứu để cải thiện hiệu quả của vắc xin, đồng thời tìm hiểu thêm về các chủng vi rút mới và khả năng kháng nguyên của chúng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ THUÝ QUỲNH NGHIÊN CỨU ĐẶC TÍNH SINH MIỄN DỊCH CỦA CHỦNG VI RÚT O/FMD/AVAC3 ĐỂ SẢN XUẤT VẮC XIN VÔ HOẠT PHÒNG BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG Ngành: Thú Y Mã số: 8 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Văn Giáp NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP – 2020 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Đây là một phần kết quả nghiên cứu của đề tài “Nghiên cứu, chế tạo vắc xin vô hoạt nhũ dầu, keo phèn phòng bệnh lở mồm long móng đa týp O và A cho gia súc” mã số SPQG.01 thuộc dự án Khoa Học Công Nghệ: “Công nghệ sản xuất vắc xin phòng bệnh lở mồm long móng cho gia súc”. Các số liệu được công bố trong luận văn được sự đồng ý của tổ chức chủ trì nhiệm vụ là công ty Cổ phần Phát triển Công nghệ Nông thôn, các kết quả thu được trung thực, khách quan và là thành quả của sự phối hợp với các đồng nghiệp trong suốt thời gian qua. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày …… tháng …. năm 2020 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thuý Quỳnh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, tôi xin chân thành cảm ơn TS. Nguyễn Văn Giáp đã hướng dẫn và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám Đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Vi sinh vật – Truyền nhiễm, Khoa Thú y – Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ công nhân viên tại công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Avac Việt Nam đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày …… tháng …. năm 2020 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thuý Quỳnh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan . ii Mục lục . iii Danh mục chữ viết tắt . vi Danh mục bảng . vii Danh mục hình, biểu đồ . viii Trích yếu luận văn . ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của để tài . Mục tiêu nghiên cứu . Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài . Ý nghĩa khoa học . Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu . Lịch sử bệnh lở mồm long móng . Tình hình bệnh lở mồm long móng trên thế giới . Tình hình bệnh lở mồm long móng ở Việt Nam. Hình thái, cấu trúc vi rút LMLM . Sức đề kháng của vi rút. Độc lực và loài vật cảm thụ . Một số đặc tính của vi rút LMLM . Tính đa dạng về kháng nguyên . Đặc tính biến dị và tiến hóa . Nuôi cấy vi rút LMLM và gây nhiễm vi rút trên động vật . Đặc tính sinh miễn dịch . Hiểu biết chung về vắc xin . Khái quát về vắc xin . Thành phần của vắc xin . Độ ổn định của kháng nguyên LMLM . 18 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các phương pháp đánh giá đáp ứng miễn dịch của động vật khi tiêm vắc xin LMLM . Tình hình phát triển vắc xin lmlm trên thế giới . Vắc xin LMLM vô hoạt . Một số thử nghiệm vắc xin mới . Các vắc xin LMLM hiện hành . Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu . Thời gian nghiên cứu . Địa điểm nghiên cứu . Nguyên vật liệu, đối tượng sử dụng trong nghiên cứu . Chủng giống vi sinh, động vật thử nghiệm . Trang thiết bị, dụng cụ . Nội dung nghiên cứu. Giám định đặc tính di truyền của vi rút vắc xin. Khả năng sản sinh đáp ứng miễn dịch của vắc xin LMLM chủng O3 . Ảnh hưởng của chất bổ trợ tới đáp ứng miễn dịch . Khả năng bảo hộ chéo đối với chủng vi rút thực địa . Độ dài miễn dịch tạo ra bởi vắc xin LMLM chủng O3 . Phương pháp nghiên cứu . Phương pháp nuôi cấy tế bào và gây nhiễm vi rút . Phương pháp chuẩn độ vi rút và trung hòa vi rút trên tế bào. Phương pháp cô đặc, vô hoạt, phối trộn với chất bổ trợ và kiểm tra vắc xin khi phối trộn. Phương pháp lựa chọn động vật thí nghiệm . Phương pháp xác định liều gây nhiễm và số lần tiêm vắc xin cho lợn . Phương pháp xác định hiệu giá kháng thể của lợn tiêm vắc xin keo phèn . Phương pháp định lượng kháng thể bằng phương pháp LPB – ELISA (Liquid phase blocking ELISA) . Phương pháp giải trình tự gen VP1 . Xử lý số liệu . 36 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết quả và thảo luận . Đặc tính di truyền của chủng giống . Khả năng sản sinh đáp ứng miễn dịch . Đáp ứng miễn dịch của lợn khi tiêm một mũi vắc xin. Đáp ứng miễn dịch của lợn sau tiêm hai mũi vắc xin . Ảnh hưởng của chất bổ trợ tới đáp ứng miễn dịch . Khả năng bảo hộ chéo đối với chủng vi rút thực địa . Độ dài miễn dịch tạo ra bởi vắc xin lmlm chủng O3 . Kết luận và đề nghị . Tài liệu tham khảo . 64 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Mô tả đầy đủ BEI Binary ethylenimine BHK Baby hamster kidney CPE Cytopathic effect DMEM Dulbecco’s Modified Eagle’s Medium DNA Deoxyribonucleic acid ELISA Enzyme- Linked ImmunoSorbent Assay FBS Fetal bovine serum FMDV Foot and Mouth disease virus FTM Fruid thioglycolate LMLM Lở mồm long móng LPB – ELISA Liquid phase blocking ELISA MOI Multiplicity of Infection OIE Office International des Epizooties OPD o-Phenylenediamine PBS Phosphate Buffered Saline RNA Ribonucleic acid RTD Công ty Cổ phần Phát triển Công nghệ Nông thôn SD Sabouraud dextrose agar TCID50 50% Tissue Culture Infective Dose TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TMB Tetramethyl benzidine TSA Trypticase soy agar TSB Trypticase Soybean TV Trypsin versene VNT Virus Neutralization test XLD Xylose Lysine Deoxycholate vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Tình hình bệnh LMLM giai đoạn 2001 - 2005 . Tình hình dịch LMLM từ năm 2015 – 2017 . Chỉ số tin cậy trong đánh giá hiệu quả vắc xin . Nguồn gốc các vi rút được chọn để đánh giá chọn giống . Đáp ứng miễn dịch của lợn sau khi tiêm 1 mũi vắc xin . Đáp ứng miễn dịch của lợn sau tiêm 2 mũi vắc xin . Đáp ứng miễn dịch của lợn khi tiêm vắc xin LMLM vô hoạt keo phèn . Giá trị r1 của chủng vắc xin với chủng vi rút thuộc topotype ME-SA . Giá trị r1 của chủng vắc xin với các topotype O lưu hành ở Việt Nam . Độ dài miễn dịch ở lợn sau khi tiêm vắc xin LMLM bằng phương pháp trung hoà vi rút . Độ dài miễn dịch ở lợn sau khi tiêm vắc xin LMLM bằng phương pháp LPB- ELSIA . 55 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH, BIỂU ĐỒ Hình 2. Bản đồ phân bố dịch LMLM của các nước thành viên OIE . Tổ chức bộ gen và cấu trúc của vi rút LMLM . Cây phả hệ gen VP1 của chủng LMLM týp O lưu hành tại Việt Nam . So sánh khoảng cách di truyền của chủng O3 . Mối liên hệ di truyền dựa vào gen VP1 của vi rút LMLM týp O . Kết quả phát hiện kháng thể trung hoà vi rút LMLM . Biến động hiệu giá kháng thể ở lợn sau khi tiêm 1 mũi vắc xin . Biến động hiệu giá kháng thể ở lợn sau khi tiêm 2 mũi vắc xin . So sánh hiệu giá kháng thể ở lợn tại thời điểm D28 và D56 . Biến động hiệu giá kháng thể ở lợn tiêm vắc xin vô hoạt keo phèn. So sánh đáp ứng miễn dịch ở lợn tiêm vắc xin nhũ dầu và keo phèn bằng phản ứng trung hòa . Kết quả LPB-ELISA phát hiện kháng thể trung hòa ở lợn . So sánh đáp ứng miễn dịch ở lợn tiêm vắc xin nhũ dầu và keo phèn bằng phản ứng LPB-ELISA . Chỉ số tương đồng kháng nguyên giữa chủng vi rút vắc xin với các chủng vi rút trong cùng topotype ME-SA . So sánh độ dài miễn dịch ở lợn sau tiêm vắc xin bằng phương pháp trung hòa vi rút và LPB-ELISA . 56 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thị Thuý Quỳnh Tên luận văn: Nghiên cứu đặc tính sinh miễn dịch của chủng vi rút O/FMD/Avac3 để sản xuất vắc xin vô hoạt phòng bệnh lở mồm long móng Ngành: Thú y Mã số: 8 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu: Giám định đặc tính di truyền của chủng O/FMD/Avac3, đánh giá đáp ứng miễn dịch của lợn được tiêm vắc xin LMLM chủng O3 và ảnh hưởng của chất bổ trợ đến đáp ứng miễn dịch. Ngoài ra còn đánh giá mức tương đồng kháng nguyên của chủng vi rút O3 với các chủng vi rút thuộc cùng topotype ME-SA và các topotype O lưu hành ở Việt Nam. Phương pháp nghiên cứu: - Phương pháp nuôi cấy tế bào và gây nhiễm vi rút - Phương pháp chuẩn độ vi rút và trung hòa vi rút trên tế bào - Phương pháp cô đặc, vô hoạt, phối trộn với chất bổ trợ và kiểm tra vắc xin khi phối trộn - Phương pháp lựa chọn động vật thí nghiệm - Phương pháp xác định liều gây nhiễm và số lần tiêm vắc xin LMLM cho lợn - Phương pháp xác định hiệu giá kháng thể của lợn khi tiêm vắc xin LMLM vô hoạt với chất bổ trợ keo phèn - Phương pháp định lượng kháng thể bằng phương pháp LPB – ELISA (Liquid phase blocking ELISA) - Phương pháp giải trình tự gen VP1 - Xử lý số liệu Kết quả chính và kết luận: - Về đặc tính di truyền: chủng vi rút O3 thuộc topotype ME-SA và khác biệt về trình tự gen ở mức 0,036 đến 0,179 so với các chủng vi rút týp O lưu hành ở Việt Nam.