Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Cây Muồng Trắng (Zenia Insignis Chun) Tại Vườn Quốc Gia Ba Bể

Tài liệu nghiên cứu Luận văn nghiên cứu một số đặc điểm sinh học cây muồng trắng zenia insignis chun làm cơ sở cho việc, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Đặng Minh Chiến
• Người hướng dẫn: ThS. La Thu Phương
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý tài nguyên rừng
• Đề tài: Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Cây Muồng Trắng Tại Vườn Quốc Gia Ba Bể
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Cơ sở khoa học của nghiên cứu
• 2.2. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 2.3. Về phân bố
• 2.4. Về hạt giống và bảo quản
• 2.5. Kỹ thuật trồng và chăm sóc
• 2.6. Kết quả nghiên cứu tại Việt Nam
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.5. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH
• 4.1. Theo hệ thống phân loại của Takhtadjan loài cây Muồng trắng được phân loại
• 4.2. Đặc điểm hình thái cây Muồng trắng
• 4.3. Một số đặc điểm cấu trúc quần xã thực vật rừng nơi có loài Muồng trắng phân bố
• 4.4. Đặc điểm phân bố loài
• 4.5. Đặc điểm đất nơi loài cây nghiên cứu phân bố cây Muồng trắng
• 4.6. Đề xuất biện pháp kĩ thuật phát triển và bảo tồn loài
• 4.6.1. Đề xuất biện pháp bảo tồn
• 4.6.2. Đề xuất biện pháp phát triển loài
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Cây Muồng Trắng

Việt Nam là quốc gia có đa dạng sinh học cao, nhưng đang đối mặt với suy thoái môi trường. Việc nghiên cứu các loài thực vật, đặc biệt là cây Muồng trắng Ba Bể, còn hạn chế. Các nghiên cứu hiện tại chủ yếu dừng lại ở mô tả hình thái mà chưa đi sâu vào đặc tính sinh học, sinh thái học và bảo tồn. Vườn quốc gia Ba Bể là khu vực quan trọng để bảo tồn đa dạng sinh học, nhưng chưa được quy hoạch và đánh giá tổng hợp. Do đó, việc nghiên cứu đặc điểm sinh học cây Muồng trắng là rất cần thiết để bảo tồn và phát triển loài cây này. Nghiên cứu này sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho việc bảo tồn và phát triển cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể.

1.1. Tầm quan trọng của Nghiên cứu Thực vật tại Ba Bể

Nghiên cứu thực vật tại Vườn quốc gia Ba Bể đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học. Việc hiểu rõ đặc điểm sinh học của các loài cây, đặc biệt là cây Muồng trắng, giúp xây dựng các biện pháp bảo tồn hiệu quả. Các nghiên cứu này cũng cung cấp thông tin quan trọng cho việc quản lý và phát triển bền vững Vườn quốc gia Ba Bể. Theo tài liệu gốc, Vườn quốc gia Ba Bể là nơi lưu giữ đa dạng sinh học cao và là nơi phục hồi, lưu giữ các nguồn gen động thực vật phục vụ nghiên cứu khoa học.

1.2. Mục tiêu và Ý nghĩa của Nghiên cứu Cây Muồng Trắng

Mục tiêu của nghiên cứu là tìm hiểu đặc điểm hình thái và sinh thái của cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể. Nghiên cứu cũng đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển loài cây này. Thành công của đề tài có ý nghĩa quan trọng trong việc giữ gìn, bảo tồn và phát triển cây Muồng trắng, góp phần vào phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Nghiên cứu này cũng giúp người thực hiện làm quen với công việc nghiên cứu khoa học và củng cố kiến thức chuyên môn.

II. Cơ Sở Khoa Học Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Muồng Trắng

Nguồn tài nguyên đa dạng sinh học của Việt Nam đang bị suy giảm do nhiều nguyên nhân khác nhau. Nghiên cứu đặc điểm sinh học của loài là rất cần thiết để bảo vệ và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các loài động, thực vật quý hiếm. Để khắc phục tình trạng này, Chính phủ Việt Nam đã đề ra nhiều biện pháp và chính sách nhằm bảo vệ tốt hơn tài nguyên đa dạng sinh học. Việc nghiên cứu cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể là một phần trong nỗ lực bảo tồn đa dạng sinh học của đất nước.

2.1. Vai trò của Nghiên cứu Sinh học trong Bảo tồn Đa dạng Sinh học

Nghiên cứu đặc điểm sinh học của các loài là cơ sở khoa học cho việc bảo vệ và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên. Nghiên cứu này giúp ngăn ngừa suy thoái các loài, đặc biệt là những loài động, thực vật quý hiếm. Nó cũng là cơ sở khoa học để xây dựng mối quan hệ giữa con người và thế giới tự nhiên. Theo tài liệu gốc, nghiên cứu đặc điểm sinh học của loài hết sức cần thiết và quan trọng, đây là cơ sở khoa học cho việc bảo vệ và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên.

2.2. Các Tiêu chuẩn Đánh giá và Phân loại Bảo tồn Loài

Dựa trên các tiêu chuẩn đánh giá tình trạng các loài của IUCN, Việt Nam đã công bố Sách đỏ để hướng dẫn và thúc đẩy công tác bảo vệ tài nguyên sinh vật thiên nhiên. Sách đỏ phân chia các loài theo mức độ nguy cấp, từ tuyệt chủng đến ít nguy cấp. Việc phân loại này giúp xác định các loài cần được ưu tiên bảo vệ. Cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể có thể thuộc một trong các cấp độ này, cần được đánh giá và bảo tồn phù hợp.

2.3. Tình hình Nghiên cứu Cây Muồng Trắng trên Thế giới

Các hoạt động hướng tới phát triển bền vững và bảo tồn đa dạng sinh học ở các vùng đá vôi, nơi cây Muồng trắng sinh sống, còn gặp nhiều khó khăn. Các vùng này thường có phong cảnh đẹp, truyền thống văn hoá dân tộc giàu bản sắc, tài nguyên rừng phong phú, nhất là các sinh vật quý hiếm. Tuy nhiên, công cuộc phát triển kinh tế-xã hội ở đó chủ yếu mới chỉ chú trọng đến tăng trưởng kinh tế mà chưa chú ý đúng mức đến bảo vệ môi trường, bảo tồn các loài động thực vật nhất là các loài quý hiếm.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Cây Muồng Trắng

Nghiên cứu này tập trung vào việc khảo sát đặc điểm hình thái và sinh thái của cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể. Các phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập mẫu vật, đo đạc kích thước, quan sát đặc điểm sinh trưởng và phân tích dữ liệu. Nghiên cứu cũng sử dụng các phương pháp thống kê để đánh giá sự phân bố và mật độ của cây Muồng trắng trong khu vực nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin chi tiết về đặc điểm sinh học của cây Muồng trắng và làm cơ sở cho việc đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển.

3.1. Đối tượng và Phạm vi Nghiên cứu Cây Muồng Trắng

Đối tượng nghiên cứu là cây Muồng trắng (Zenia insignis Chun) tại Vườn quốc gia Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các khu vực có sự phân bố của cây Muồng trắng trong vườn quốc gia. Nghiên cứu tập trung vào các đặc điểm hình thái, sinh thái và phân bố của loài cây này. Địa điểm nghiên cứu cụ thể là các xã Nam Mẫu, Khang Ninh, Cao Thượng, Quảng Khê, Cao Trĩ thuộc huyện Ba Bể.

3.2. Nội dung Nghiên cứu Đặc điểm Sinh học Cây Muồng Trắng

Nội dung nghiên cứu bao gồm: (1) Đặc điểm hình thái của cây Muồng trắng, bao gồm kích thước thân, lá, hoa, quả và hạt. (2) Đặc điểm sinh thái của cây Muồng trắng, bao gồm môi trường sống, độ cao phân bố, trạng thái rừng và các loài thực vật đi kèm. (3) Đặc điểm phân bố của cây Muồng trắng trong Vườn quốc gia Ba Bể, bao gồm mật độ, cấu trúc quần thể và tái sinh tự nhiên. (4) Đề xuất các biện pháp kỹ thuật phát triển và bảo tồn loài.

3.3. Phương pháp Phân tích và Xử lý Số liệu Nghiên cứu

Số liệu thu thập được sẽ được phân tích bằng các phương pháp thống kê mô tả và phân tích phương sai. Các phần mềm thống kê như Excel và SPSS sẽ được sử dụng để xử lý số liệu. Kết quả phân tích sẽ được trình bày dưới dạng bảng biểu, đồ thị và biểu đồ. Các kết quả này sẽ được sử dụng để đánh giá đặc điểm sinh học của cây Muồng trắng và đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Đặc Điểm Phân Bố Cây Muồng Trắng

Nghiên cứu đã xác định được đặc điểm phân bố của cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể. Cây Muồng trắng phân bố rải rác trong rừng rậm nhiệt đới thường xanh mưa mùa ẩm, ở độ cao 100-750 m. Mật độ cây Muồng trắng thay đổi tùy thuộc vào điều kiện môi trường và trạng thái rừng. Nghiên cứu cũng ghi nhận sự tái sinh tự nhiên của cây Muồng trắng trong một số khu vực. Kết quả này cung cấp thông tin quan trọng cho việc quản lý và bảo tồn cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể.

4.1. Đặc điểm Môi trường Sống của Cây Muồng Trắng

Cây Muồng trắng thường mọc ở các khu vực có độ ẩm cao và ánh sáng vừa phải. Cây thích hợp với đất giàu dinh dưỡng và thoát nước tốt. Các loài thực vật đi kèm thường là các loài cây gỗ và cây bụi thuộc họ Đậu và họ Dâu tằm. Ảnh hưởng của môi trường đến sự sinh trưởng và phát triển của cây Muồng trắng là rất lớn, đặc biệt là yếu tố ánh sáng và độ ẩm.

4.2. Phân bố Cây Muồng Trắng theo Đai Cao và Trạng thái Rừng

Cây Muồng trắng phân bố chủ yếu ở độ cao từ 100 đến 750 mét so với mực nước biển. Cây thường mọc trong các khu rừng nguyên sinh và rừng thứ sinh. Mật độ cây Muồng trắng thường cao hơn trong các khu rừng có độ tàn che vừa phải. Trạng thái rừng có ảnh hưởng lớn đến sự phân bố và tái sinh của cây Muồng trắng.

4.3. Tái Sinh Tự Nhiên của Cây Muồng Trắng tại Ba Bể

Nghiên cứu ghi nhận sự tái sinh tự nhiên của cây Muồng trắng trong một số khu vực của Vườn quốc gia Ba Bể. Tỷ lệ tái sinh tự nhiên thay đổi tùy thuộc vào điều kiện môi trường và sự cạnh tranh với các loài thực vật khác. Các biện pháp bảo tồn và phục hồi rừng có thể giúp tăng cường khả năng tái sinh tự nhiên của cây Muồng trắng.

V. Đề Xuất Biện Pháp Bảo Tồn và Phát Triển Cây Muồng Trắng

Dựa trên kết quả nghiên cứu, một số biện pháp bảo tồn và phát triển cây Muồng trắng được đề xuất. Các biện pháp này bao gồm: (1) Bảo vệ nghiêm ngặt các khu vực có sự phân bố của cây Muồng trắng. (2) Tăng cường công tác tuyên truyền và giáo dục về giá trị của cây Muồng trắng. (3) Nghiên cứu và phát triển kỹ thuật nhân giống và trồng cây Muồng trắng. (4) Khuyến khích cộng đồng địa phương tham gia vào công tác bảo tồn và phát triển cây Muồng trắng.

5.1. Biện pháp Bảo tồn Cây Muồng Trắng tại Vườn Quốc Gia

Các biện pháp bảo tồn bao gồm: (1) Xây dựng các khu bảo tồn nhỏ để bảo vệ các quần thể cây Muồng trắng quan trọng. (2) Kiểm soát chặt chẽ việc khai thác gỗ và các hoạt động khác có thể gây hại cho cây Muồng trắng. (3) Phục hồi các khu rừng bị suy thoái để tạo môi trường sống tốt hơn cho cây Muồng trắng. (4) Nghiên cứu đặc điểm di truyền của cây Muồng trắng để bảo tồn nguồn gen quý hiếm.

5.2. Biện pháp Phát triển Cây Muồng Trắng cho Cộng Đồng

Các biện pháp phát triển bao gồm: (1) Nhân giống và trồng cây Muồng trắng để cung cấp gỗ và các sản phẩm khác cho cộng đồng địa phương. (2) Sử dụng cây Muồng trắng để trồng rừng phòng hộ và cải tạo đất. (3) Phát triển du lịch sinh thái dựa trên cây Muồng trắng để tạo thu nhập cho cộng đồng địa phương. (4) Nâng cao nhận thức của cộng đồng về giá trị của cây Muồng trắng và khuyến khích họ tham gia vào công tác bảo tồn và phát triển.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị về Nghiên Cứu Cây Muồng Trắng

Nghiên cứu đã cung cấp thông tin quan trọng về đặc điểm sinh học của cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể. Kết quả nghiên cứu là cơ sở khoa học cho việc xây dựng các biện pháp bảo tồn và phát triển loài cây này. Tuy nhiên, cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn về đặc điểm di truyền, sinh trưởng và phát triển của cây Muồng trắng để có thể bảo tồn và phát triển loài cây này một cách hiệu quả.

6.1. Tóm tắt Kết quả Nghiên cứu và Đóng góp

Nghiên cứu đã xác định được đặc điểm hình thái, sinh thái và phân bố của cây Muồng trắng tại Vườn quốc gia Ba Bể. Nghiên cứu cũng đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển loài cây này. Kết quả nghiên cứu đóng góp vào việc bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển bền vững tại Vườn quốc gia Ba Bể.

6.2. Hướng Nghiên cứu Tiếp theo về Cây Muồng Trắng

Các hướng nghiên cứu tiếp theo bao gồm: (1) Nghiên cứu đặc điểm di truyền của cây Muồng trắng để bảo tồn nguồn gen quý hiếm. (2) Nghiên cứu sinh trưởng và phát triển của cây Muồng trắng trong các điều kiện môi trường khác nhau. (3) Nghiên cứu bệnh hại và các yếu tố gây ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của cây Muồng trắng. (4) Nghiên cứu ứng dụng của cây Muồng trắng trong y học và công nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Việt Nam là một trong 10 quốc gia ở Châu Á và một trong 16 quốc gia trên thế giới có tính đa dạng sinh học cao. Tuy nhiên Việt Nam cũng đang phải đối mặt với một thực trạng rất đáng lo ngại đó là sự suy thoái nghiêm trọng về môi trường và tài nguyên đa dạng sinh học, đe dọa cuộc sống của các loài sinh vật và cuối cùng là ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của đất nước. Để ngăn ngừa sự suy thoái ĐDSH ở Việt Nam đã tiến hành thành lập các khu bảo tồn và vườn quốc gia hiện nay cả nước có khoảng 128 khu bảo tồn và 30 vườn quốc gia. Mặc dù các loài thực vật được bảo tồn cao như vậy, nhưng những nghiên cứu về các loài thực vật ở Việt Nam hiện nay còn rất thiếu.

Phần lớn các nghiên cứu mới chỉ dừng lại ở mức mô tả đặc điểm hình thái, định danh loài mà chưa đi sâu nghiên cứu nhiều về các đặc tính sinh học, sinh thái học, gây trồng và bảo tồn loài. Vườn quốc gia ba bể thuộc địa phận các xã Nam Mẫu, Khang Ninh, Cao Thượng, Quảng Khê, Cao trĩ, Huyện Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn được thành lập theo quyết định số 83/TTg ngày 10/11/1992 của Chính phủ quy định về các khu rừng cấm trong đó có vườn quốc gia ba bể. Vườn quốc gia Ba Bể là nơi lưu giữ đa dạng sinh học cao và là nơi phục hồi, lưu giữ các nguồn gen động thực vật phục vụ nghiên cứu khoa học, phát triển dịch vụ, du lịch sinh thái, điều tiết nguồn nước, bảo vệ đất đai chống xói mòn, rửa trôi, sạt lở đất, góp phần bảo tồn và phát triển bền vững trong khu vực. Tuy nhiên, trong suốt thời gian dài chưa được quy hoạch nên chưa điều tra, đánh giá tổng hợp tài nguyên thiên nhiên, kinh tế - xã hội của vùng, các chương trình, dự án về bảo tồn và phát triển bền vững chưa được thực hiện, những tác động bất lợi tới rừng, chặt phá rừng diễn ra ngày một 2 mạnh hơn, đa dạng sinh học đã và đang bị suy giảm đáng kể cả về số lượng và chất lượng, nhiều loài động, thực vật quý hiếm, đặc hữu đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng.

Rừng trở nên nghèo về trữ lượng và tổ thành thực vật, khu hệ động vật đã bị xâm hại một cách nghiêm trọng trong thời gian dài từ năm 1986 đến nay. Các loài thú lớn, các loài động vật đặc hữu không còn thấy xuất hiện. Do đó, việc quy hoạch và phát triển vườn quốc gia Ba Bể là rất cần thiết nhằm đánh giá chính xác thực trạng nguồn tài nguyên thiên nhiên, đặc biệt là tài nguyên đa dạng sinh học; xác định và khoanh vùng các hệ sinh thái, các loài động, thực vật quý hiếm, đặc hữu đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Đề xuất các giải pháp, hoạch định công tác bảo tồn, bảo vệ những giá trị đa dạng sinh học.

Xuất phát từ nhu cầu thực tế đó tôi xin tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học cây Muồng trắng (Zenia insignis Chun) làm cơ sở cho việc bảo tồn và phát triển Muồng tại Vườn Quốc Gia Ba Bể tỉnh Bắc Kạn”. Mục tiêu - Nghiên cứu một số đặc điểm hình thái và sinh thái của cây Muồng Trắng (Zenia insignis) tại Vườn Quốc Gia Ba Bể tỉnh Bắc Kạn. - Đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển loài Muồng trắng. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học Qua việc nghiên cứu và thực hiện đề tài này sẽ giúp tôi làm quen được với công việc nghiên cứu khoa học, bên cạnh đó còn củng cố được lượng kiến thức chuyên môn đã học, có thêm cơ hội kiểm chứng những lý thuyết đã học trong nhà trường đúng theo phương châm học đi đôi với hành.

Nắm được các phương pháp nghiên cứu, bước đầu tiếp cận và áp dụng kiến thức đã được học 3 trong trường vào công tác nghiên cứu khoa học. Qua quá trình học tập nghiên cứu đề tài tại Vườn Quốc Gia Ba Bể, tôi đã tích lũy thêm được nhiều kiến thức và kinh nghiệm thực tế trong việc gieo ươm cây giống. Đây sẽ là những kiến thức rất cần thiết cho quá trình nghiên cứu, học tập và làm việc sau này. Ý nghĩa trong thực tiễn sản xuất Việc nghiên cứu và đánh giá đặc điểm tái sinh tự nhiên của một số loài Muồng trắng nhằm đề xuất một số biện pháp bảo tồn loài.

Thành công của đề tài có ý nghĩa rất quan trọng trong việc giữ gìn, bảo tồn và phát triển loài cây Muồng trắng quý này góp phần vào phát triển nền kinh tế - xã hội của huyện, của tỉnh cũng như toàn bộ khu vực miền núi phía bắc. 4 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Cơ sở khoa học của nghiên cứu Hiện nay, do nhiều nguyên nhân khác nhau làm cho nguồn tài nguồn tài nguyên ĐDSH của Việt Nam đã và đang bị suy giảm. Nhiều hệ sinh thái và môi trường sống bị thu hẹp diện tích và nhiều Taxon loài và dưới loài đang đứng trước nguy cơ bị tuyệt chủng trong một tương lai gần.

∗Về cơ sở sinh học Nghiên cứu đặc điểm sinh học của loài hết sức cần thiết và quan trọng, đây là cơ sở khoa học cho việc bảo vệ và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên, ngăn ngừa suy thoái các loài nhất là những loài động, thực vật quý hiếm, ngăn ngừa ô nhiễm môi trường. là cơ sở khoa học xây dựng mối quan hệ giữa con người và thế giới tự nhiên. ∗Về cơ sở bảo tồn Để khắc phục tình trạng trên Chính phủ Việt Nam đã đề ra nhiều biện pháp, cùng với các chính sách kèm theo nhằm bảo vệ tốt hơn tài nguyên ĐDSH của đất nước. Tuy nhiên, thực tế đang đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến bảo tồn ĐDSH cần phải giải quyết như quan hệ giữa bảo tồn và phát triển bền vững hoặc tác động của biến đổi khí hậu đối với bảo tồn ĐDSH.

Dựa trên các tiêu chuẩn đánh giá tình trạng các loài của IUCN 1978, Việt Nam cũng công bố trong Sách đỏ (Sách đỏ Việt nam, 1986) phần II, Thực vật. Sách đỏ Việt Nam năm 2007 (Sách đỏ việt Nam, 2007) [4] phần II Thực vật để hướng dẫn, thúc đẩy công tác bảo vệ tài nguyên sinh vật thiên nhiên phân chia ra các thứ hạng sau: + Bị tuyệt chủng (EX) + Tuyệt chủng trong tự nhiên(EW) 5 Nhóm các loài nguy cấp được chú trọng bảo vệ hàng đầu gồm các phân hạng chính sau: + Cực kì nguy cấp(CR) + Nguy cấp (EN) + Sắp nguy cấp (VU) Nhóm các loài ít nguy cấp: + Ít nguy cấp: (LR) - Phụ thuộc bảo tồn: (LR/cd) - Sắp bị đe dọa: (LR/nt) - Ít quan tâm: Least Concern (LR/lc) + Thiếu dẫn liệu: Data Deficient (DD) + Không đánh giá: Not Evaluated (NE) Để bảo vệ và phát triển các loài Động thực vật quý hiếm Chính phủ đã ban hành (Nghị định số 32 /2006/NĐ-CP)[6]. Nghị định quy định các loài động, thực vật quý, hiếm gồm hai nhóm chính: + IA,B Thực vật rừng, động vật rừng nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại (IA đối với thực vật rừng). + IIA,B Thực vật rừng, động vật rừng hạn chế khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại (IIA đối với thực vật rừng).

Căn cứ vào phân cấp bảo tồn loài và ĐDSH tại VQG Ba Bể huyện Ba Bể tỉnh Bắc Kạn có rất nhiều loài động thực vật được xếp vào cấp bảo tồn CR, EN và VU cần được bảo tồn, nhằm gìn giữ nguồn gen quý giá cho thành phần đa dạng sinh học ở Việt Nam nói riêng và thế giới nói chung, một trong những loài thực vật cần được bảo tồn là loài cây bản địa đa tác dụng Muồng trắng tại VQG, đây là cơ sở khoa học đầu tiên giúp tôi tiến đến nghiên cứu và thực hiện khóa luận. Đối với bất kỳ công tác bảo tồn một loài động thực vật nào đó thì việc đi tìm hiểu kỹ tình hình phân bố, hiện trạng nơi phân bố là điều cấp thiết nhất. Ở 6 VQG Ba Bể tỉnh Bắc Kạn, tôi đi tìm hiểu một số đặc điểm sinh học loài Muồng trắng, thống kê số lượng, tình hình sinh trưởng và đặc điểm sinh thái học của loài tại địa bàn nghiên cứu. Đây là cơ sở thứ hai để tôi thực hiện nghiên cứu của mình.

Tình hình nghiên cứu trên thế giới Các hoạt động hướng tới phát triển bền vững và bảo tồn Đa dạng sinh học ở các vùng đá vôi ở Việt Nam cũng như ở nhiều nơi khác trên thế giới hiện còn gặp nhiều khó khăn do những mâu thuẫn về lợi ích đến từ nhiều phía. Những vùng này thường có phong cảnh đẹp, hữu tình, truyền thống văn hoá dân tộc giàu bản sắc, tài nguyên rừng phong phú, nhất là các sinh vật quý hiếm mà chỉ có ở vùng núi đá vôi, hệ sinh thái rừng trên núi đá vôi,v. Nhưng công cuộc phát triển kinh tế-xã hội ở đó chủ yếu mới chỉ chú trọng đến tăng trưởng kinh tế mà chưa chú ý đúng mức đến bảo vệ môi trường, bảo tồn các loài động thực vật nhất là các loài quý hiếm v. Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp quốc (UNESCO)Văn phòng UNESCO Hà Nội, 2005 [7].

Baur (1964) [1] đã nghiên cứu các vấn đề về cơ sở sinh thái nói chung và về cơ sở sinh thái học trong kinh doanh rừng nói riêng, trong đó đi sâu nghiên cứu cấu trúc rừng, các kiểu xử lý về mặt lâm sinh áp dụng cho rừng mưa tự nhiên. Từ đó tác giả đưa ra các nguyên lý tác động xử lý lâm sinh cải thiện rừng.W (1952) [8] đã phân biệt tổ thành thực vật của rừng mưa thành hai loại rừng mưa hỗn hợp có tổ thành loài cây phức tạp và rừng mưa đơn ưu có tổ thành loài cây đơn giản, trong những lập địa đặc biệt thì rừng mưa đơn ưu chỉ bao gồm một vài loài cây. Cũng theo tác giả này thì rừng mưa thường có nhiều tầng (thường có 3 tầng, trừ tầng cây bụi và tầng cây thân cỏ). Trong rừng mưa nhiệt đới, ngoài cây gỗ lớn, cây bụi và các loài thân cỏ còn có 7 nhiều loài cây leo đủ hình dáng và kích thước, cùng nhiều thực vật phụ sinh trên thân hoặc cành cây.

Kraft (1884) lần đầu tiên đưa ra hệ thống phân cấp cây rừng, ông chia cây rừng trong một lâm phần thành 5 cấp dựa vào khả năng sinh trưởng, kích thước và chất lượng của cây rừng. Phân cấp của Kraft phản ánh được phương án phân cấp cây rừng cho rừng nhiệt đới tự nhiên mà được chấp nhận rộng rãi.