Đặt vấn đề Thế giới hiện nay đã và đang đẩy mạnh phát triển các ngành kinh tế chăn nuôi cũng là một trong số các ngành kinh tế đó và nó có những bước phát triển vượt bậc. Ngành chăn nuôi đóng vai trò rất quan trọng trong cơ cấu các ngành công nghiệp hiện nay. Sản phẩm mà ngành chăn nuôi mang lại là không thể thiếu đối với đời sống con người hiện nay. Chăn nuôi lợn đã góp phần giải quyết các vấn đề việc làm và là cơ hội làm giàu cho người chăn nuôi, giúp người dân xóa đói giảm nghèo.
Việc xây dựng trang trại cần có một sự đầu tư lớn về mọi mặt. Xây dựng một trang trại cần có vốn đầu tư lớn và lâu dài, lựa chọn nguồn nhân lực tốt, vị trí địa lý thuận lợi, cơ sở trang thiết bị hiện đại,. Ngày nay, để ngành chăn nuôi ngày một phát triển hơn, nhà nước đã xây dựng các chính sách giúp đỡ người chăn nuôi. Bên cạnh đó, việc chăn nuôi lợn cũng gặp khá nhiều những căn bệnh khiến người dân phải khổ sở, nhất là căn bệnh gặp ở nái sinh sản.
Là một trong những sinh viên năm cuối Khoa Chăn nuôi Thú y, chuyên ngành Thú y, em đã được trực tiếp áp dụng những kiến thức đã học vào thực tiễn chăm sóc lợn nái tại trại suốt thời gian thực tập. Xuất phát từ tình hình thực tế trên, được sự đồng ý của Ban Chủ nhiệm khoa Chăn nuôi thú y - Trường ĐH Nông Lâm Thái Nguyên, cùng với sự giúp đỡ của giáo viên hướng dẫn và cơ sở nơi thực tập chúng em thực hiện đề tài: “Nghiên cứu tình hình mắc bệnh sinh sản ở đàn lợn nái nuôi tại trại lợn Công ty Phát Đạt, Thành phố Phúc Yên, Tỉnh Vĩnh Phúc”. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục tiêu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi và khả năng mắc bệnh ở đàn lợn nái tại trại lợn Công ty Phát Đạt, Thành phố Phúc Yên, Tỉnh Vĩnh Phúc.
- Nắm vững quy trình chăm sóc và nuôi dưỡng lợn nái mang thai tại trang trại. - Nắm được tỷ lệ mắc bệnh trên đàn lợn nái mang thai từ đó, đánh giá được hiệu quả điều trị bệnh tại cơ sở. Yêu cầu - Đánh giá tình hình chăm sóc nuôi dưỡng tại trang trại Công ty Phát Đạt. - Trực tiếp tham gia vào quá trình chẩn đoán bệnh để xác định được bệnh và điều trị cho hiệu quả.
- Chăm sóc và nuôi dưỡng nái theo đúng quy trình, xác định bệnh bị nhiễm trên lợn. - Thực hiện đúng quy trình phòng và điều trị bệnh cho lợn của trại. - Chăm chỉ, chịu khó học hỏi và làm việc để nâng cao tay nghề của bản thân. 3 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2.
Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện của trang trại 2.Vị trí địa lý Trại lợn Phát Đạt thuộc địa phận thôn Cao Quang, xã Cao Minh, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Trang trại do ông Nguyễn Văn Tuấn làm chủ và được cán bộ kỹ thuật của Công ty cổ phần GreenFeed Việt Nam chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của trang trại. Đặc điểm khí hậu, địa hình Về địa hình: Có địa hình tương đối đa dạng, được chia thành 2 vùng chính: + Vùng đồi núi bán sơn địa gồm: Ngọc Thanh, Xuân Hòa, Cao Minh, Đồng Xuân.
+ Vùng đồng bằng gồm các phường: Hùng Vương, Tiền Châu, Phúc Thắng. + Có diện tích rất lớn 12029,55 ha và có hồ Đại Lải, nhiều đầm hồ khác có thể phát triển thêm nhiều loại hình du lịch. Về khí hậu: Thị xã Phúc Yên có khí hậu tương đối thuận lợi nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, nóng ẩm mưa nhiều về mùa hè, hanh khô và lạnh kéo dài về mùa đông. Có độ ẩm không khí trung bình năm là 83%, nhiệt độ bình quân năm là 23 °C.
Về hệ thống sông, suối: là nguồn cung cấp đảm bảo nước sạch, sinh hoạt cho đời sống của nhân dân và còn có thể giúp môi trường được cải thiện, phát triển nguồn lợi thủy sản. Ngoài ra, hệ thống sông, suối trong thành phố về mặt kinh tế có ý nghĩa lớn, thuận lợi cho việc xây dựng các hồ chứa sử dụng chống lũ, đồng thời kết hợp với tưới tiêu, phục vụ sản xuất nông nghiệp. Cơ cấu tổ chức của trang trại - Trại lợn Phát Đạt gồm có 15 người trong đó có: 4 + 01 chủ trại + 01 quản lý + 01 kỹ sư chính hỗ trợ cho trại + 10 công nhân + 02 sinh viên thực tập 2. Cơ sở vật chất của trang trại - Hệ thống chuồng nuôi Trại được xây dựng tách biệt với nơi sinh hoạt của công nhân và có đầy đủ cơ sở vật chất như: hệ thống điện, nguồn nước uống, kho để cám, kho để thuốc và phòng để pha tinh,… Trại gồm có: 2 chuồng nái đẻ, 2 chuồng nái chửa và khu chuồng thịt riêng biệt.
Xây dựng chuồng nuôi để luôn đảm bảo có khí hậu thoáng mát về mùa hè ấm áp về mùa đông. Cần xây dựng mô hình chuồng nuôi theo hướng Đông - Nam, Tây - Bắc để đảm bảo khí hậu được thuận lợi. Chuồng nuôi xây dựng theo kỹ thuật kiểu 2 mái gồm 4 dãy chuồng chạy dài. Trong đó, có 2 dãy chuồng lợn nái đẻ, 2 dãy chuồng lợn nái chửa.
Chuồng lợn chửa được chia thành 2 chuồng là bầu 1 và bầu 2, dãy chuồng bầu 1 với 129 ô kiểu chuồng cũi sắt và hai ô thử lợn chờ thụ tinh và dãy chuồng bầu 2 với 136 ô kiểu chuồng cũi sắt và nằm sát với chuồng đẻ. Hệ thống chiếu sáng và vòi uống nước tự động được các chuồng nuôi lắp đặt và xây dựng lên cho các ô chuồng để đảm bảo cung cấp đủ ánh sáng và nước uống cho con vật. Mùa hè có hệ thống làm mát bằng quạt thông gió và dàn mát, mùa đông trại chắn gió bằng bạt che 1/2 giàn mát tránh bớt gió lạnh vào chuồng. - Dãy nhà ở và khu sinh hoạt của công nhân.
+ Nhà ở của công nhân và sinh viên được xây dựng rất rộng rãi không gian thoáng mát, có đầy đủ các trang thiết bị tiện nghi phục vụ cho sinh hoạt hằng ngày như: tivi, tủ lạnh, điều hòa,… 5 + Khu nhà tắm, vệ sinh có đầy đủ thiết bị và đồ dùng vệ sinh như: tắm nóng lạnh, kem đánh răng, bàn chải, khăn mặt, xà phòng, dầu gội,… nhằm phục vụ tốt và đầy đủ cho sinh hoạt thuận tiện của công nhân và sinh viên thực tập. + Khu nhà ăn, khu nhà bếp xây dựng rộng rãi, sạch sẽ và hợp vệ sinh. + Trang trại có 2 nhà kho là kho chứa thuốc và kho chứa cám. Thuận lợi, khó khăn 2.
Thuận lợi + UBND xã Cao Minh, Trạm thú y thị xã Phúc Yên đã đưa ra các chính sách hỗ trợ đúng đắn và tạo điều kiện cho sự phát triển của trại. + Trang trại được xây dựng ở vị trí thuận lợi như cách xa khu dân cư, xa các nhà máy xí nghiệp, đảm bảo an toàn sinh học và không làm ảnh hưởng đến người dân xung quanh, giao thông thuận tiện. + Đội ngũ quản lý, cán bộ kỹ thuật của trại luôn có trách nhiệm tinh thần cao trong công việc quản lý và đào tạo công nhân cũng như truyền đạt những kinh nghiệm kiến thức cho sinh viên, có năng lực tốt, trình độ chuyên môn vững vàng, năng động, nhiệt. + Trại được xây dựng theo mô hình khép kín theo hướng công nghiệp hóa hiện đại hóa, trang thiết bị hiện đại, nguồn nước xử lý sạch sẽ rất phù hợp với điều kiện chăn nuôi lợn công nghiệp hiện nay.
Khó khăn + Chăn nuôi còn gặp một số khó khăn do khí hậu còn diễn biến phức tạp nhiệt đới gió mùa nên việc phòng trị bệnh còn gặp khó. + Tiến độ công việc đôi lúc còn chậm do trong quá trình làm việc để đảm bảo việc phòng bệnh có hiệu quả, việc ra vào trại bị hạn chế nên công nhân thường xin thôi việc dẫn đến việc thay đổi công nhân liên tục làm ảnh hưởng đến công việc. 6 + Trang trại có quy mô lớn nên lượng phân và nước tiểu thải rất lớn dẫn đến công tác xử lý còn gặp nhiều khó khăn. Cơ sở khoa học liên quan đến đề tài 2.
Những hiểu biết về quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc lợn nái giai đoạn mang thai Trong giai đoạn lợn nái mang thai nếu nguồn dinh dưỡng không đủ hay chất lượng dinh dưỡng kém đều ảnh hưởng tới quá trình mang thai của lợn nái cũng như heo con trong bụng mẹ. Vì vậy, để đạt được chất lượng heo nái sinh sản và sinh ra con non đạt chất lượng tốt thì phải có kỹ thuật nuôi dưỡng và chăm sóc tốt, đòi hỏi người chăn nuôi phải thật sự tập trung và mất nhiều thời gian chăm sóc và nuôi dưỡng. Để có quy trình kỹ thuật 9 tốt cần phải đáp ứng được 3 mục tiêu là: Con giống tốt; quản lý, chăm sóc tốt và phòng, trị bệnh nghiêm ngặt. *Về giống lợn: Để lợn nái sinh trưởng và đẻ được nhiều thì việc chọn con giống cần chọn qua 2 khía cạnh đó là nguồn gốc lợn nái được sinh ra từ những lợn mẹ có năng suất cao, đẻ sai con, nuôi con khéo, có lý lịch rõ rang, xuất thân nơi không có xảy ra dịch bệnh và con non trong quá trình nuôi không bị các bệnh truyền nhiễm.
- Chọn bản thân con lợn cái đó cần có các yêu cầu sau: mông nở, thân dài, 4 chân chắc khỏe, dáng đi nhanh nhẹn, lông thưa, mắt sáng, có từ 12 vú trở lên, các vú nổi rõ và đều nhau, không có vú kẹ, vú lép, 2 hàng vú cách đều nhau. Qúa trình lựa chọn con cái từ 2,5 - 3 tháng tuổi. - Chọn lợn đực giống: Việc lựa chọn đực giống tốt có ý nghĩa quyết định tới thành công của trại. Có 2 đặc điểm để chọn lựa con đực giống tốt: + Về lý lịch đời ông bà: Việc xem lý lịch đời ông bà, cha mẹ của con đực giống là rất cần thiết.
Chọn lợn đực giống từ đàn có lợn mẹ đẻ sai, có ngoại hình và đặc điểm giống đặc trưng, nổi trội nhất trong đàn, khối lượng cai sữa 7 đạt khoảng 15 kg trở lên, lợn ăn khỏe, sức đề kháng tốt, lượng tinh dịch xuất mỗi lần đạt từ 15 - 50 ml. + Lựa chọn đực giống về ngoại hình thể chất: Lợn đực khỏe mạnh, nhanh nhẹn, lưng thẳng, ngực nở, cơ thể rắn chắc, da có độ đàn hồi tốt. Thân hình cân đối, không béo hay gầy, 4 chân thẳng, chắc chắn, không dị tật, chân đi bằng móng. Chọn đực có vú đều và cách xa nhau, ít nhất 6 cặp vú trở lên.