HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN THỊ THANH TÂM NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM BỆNH LÝ CỦA BỆNH NẤM PHỔI (ASPERGILLOSIS) Ở ĐÀN NGAN – VỊT NUÔI TẠI PHÚ XUYÊN – HÀ NỘI Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Hữu Nam NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự giúp đỡ của tập thể trong và ngoài cơ quan. Các kết quả nêu trong luận văn là trung thực và tôi xin chịu trách nhiệm về những số liệu trong bản luận văn này. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Trần Thị Thanh Tâm i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Có được công trình nghiên cứu này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng sâu sắc tới các thầy cô giáo trong bộ môn Bệnh lý, Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam đã giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập và thực hiện đề tài.
Tôi xin chân thành cảm ơn PGS. TS Nguyễn Hữu Nam đã đầu tư nhiều công sức và thời gian chỉ bảo tận tình giúp tôi thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Nhân dịp này, cho phép tôi được bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới các nhà khoa học, các thầy cô giáo và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi nâng cao kiến thức, hoàn thành bản luận văn này. Tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành luận văn.
Xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Trần Thị Thanh Tâm ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. v Danh mục bảng biểu.
vi Danh mục hình ảnh. vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.
Mục đích của đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Tổng quan tài liệu.
Tình hình nghiên cứu bệnh nấm phổi gia cầm ở trong nước và thế giới .1 Tình hình nghiên cứu bệnh nấm phổi gia cầm trên thế giới .2 Tình hình nghiên cứu bệnh nấm phổi ở trong nước. Đặc điểm sinh lý của ngan, vịt. Vịt Super Meat. Hiểu biết về căn bệnh.
Một số đặc điểm của nấm Aspergillosis. Một số nguyên nhân gây bệnh nấm phổi. Cơ chế sinh bệnh của bệnh nấm phổi. Dịch tễ bệnh.
Triệu chứng của ngan, vịt mắc nấm phổi. Bệnh tích của ngan, vịt mắc nấm phổi. Chẩn đoán của ngan, vịt mắc nấm phổi. Phòng và kiểm soát bệnh nấm phổi.
23 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Điều trị bệnh nấm phổi. Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu. Đối tượng, địa điểm, nguyên liệu nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Nguyên liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp xác định triệu chứng lâm sàng và bệnh tích. Phương pháp xác định các chỉ tiêu theo dõi. Phương pháp điều tra lấy mẫu.
Phương pháp làm tiêu bản vi thể. Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Điều tra tình hình bệnh nấm phổi trên đàn ngan, vịt nuôi tại phú xuyên - hà nội.
Kết quả nghiên cứu triệu chứng lâm sàng của ngan, vịt mắc bệnh nấm phổi. Kết quả nghiên cứu bệnh tích của ngan, vịt bệnh. Kết quả nghiên cứu bệnh tích đại thể của ngan – vịt mắc bệnh. Kết quả nghiên cứu bệnh tích vi thể của ngan – vịt mắc bệnh.
Kết luận và đề nghị. 52 Tài liệu tham khảo. 54 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa Tiếng Việt A. Aspergillus CV Cherry Valley KHKT Khoa học kỹ thuật PAS Periodic acid-Shiff stain v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 4.
Tỷ lệ mắc, tỷ lệ chết của ngan, vịt mắc bệnh nấm phổi tại 1 số xã thuộc huyện Phú Xuyên – Hà Nội. Triệu chứng lâm sàng của ngan, vịt bệnh trong đợt kiểm tra lần thứ nhất. Triệu chứng lâm sàng của ngan, vịt quan sát được trong đợt kiểm tra lần thứ hai. Kết quả mổ khám bệnh tích ở ngan, vịt bị bệnh nấm phổi.
Vị trí xuất hiện ở hạt nấm ở ngan, vịt bệnh. Kích thước của các hạt nấm ở ngan, vịt bị bệnh. Kết quả biến đổi bệnh lý vi thể ở ngan, vịt mắc bệnh nấm phổi .47 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 2. Ngan Pháp giống.
Ngan Pháp trưởng thành. Vịt Super Meat. Vịt bại liệt. Vịt thở khó, ngoẹo đầu.
Xác khô, gầy, lông xơ xác. Mí mắt phù, chảy nước mắt. Hạt nấm mặt sau phổi. Hạt nấm ở thành túi khí.
Hạt nấm ở màng treo ruột, màng gan. Hạt nấm thành ruột. Hạt nấm ở phổi và thành túi khí. Hạt nấm mọc trong phổi.
Giới hạn hạt nấm với vùng xung quanh. Hạt nấm con đang hình thành trong phổi. Xuất hiện tế bào bán liên và tế bào khổng lồ xung quanh hạt nấm. Sung huyết mạch quản phổi.
Phế quản giãn rộng, chứa đầy dịch nhầy. Xuất huyết phổi. Sung huyết khí quản, tế bào biểu mô tổn thương. Khí quản xuất huyết.
Sung huyết gan. Gan thoái hóa mỡ. Sung huyết ruột. Xuất huyết ở kẽ thận.
50 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trần Thị Thanh Tâm Tên luận văn: “Nghiên cứu một số đặc điểm bệnh lý của bệnh nấm phổi (Aspergillosis)ở đàn ngan - vịt nuôi tại Phú Xuyên - Hà Nội”. Ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu: - Xác định đặc điểm dịch tễ bệnh nấm phổi trên các đàn ngan - vịt nuôi tại Phú Xuyên – Hà Nội. - Nghiên cứu đặc điểm bệnh lý của ngan – vịt mắc nấm phổi. Phương pháp nghiên cứu: - Xác định tỷ lệ mắc, chết do bệnh nấm phổi ở đàn ngan – vịt bằng phương pháp điều tra, phỏng vấn trực tiếp người chăn nuôi kết hợp với việc theo dõi, thăm khám trực tiếp.
- Xác định triệu chứng lâm sàng bằng phương pháp quan sát trực tiếp đàn ngan – vịt theo dõi. - Xác định bệnh tích đại thể bằng phương pháp mổ khám, quan sát những biến đổi ở các cơ quan con vật mắc bệnh. - Xác định bệnh tích vi thể bằng phương pháp thu thập mẫu bệnh phẩm ở cơ quan có tổn thương bệnh lý hình thái rõ làm tiêu bản vi thể, quan sát các biến đổi cấu trúc của mẫu bệnh phẩm đó dưới kính hiển vi quang học có độ phóng đại khác nhau. - Phương pháp xử lý số liệu.
Kết quả chính và kết luận: 1. Đàn ngan – vịt mắc bệnh nấm phổi ở nhiều lứa tuổi, chết nhiều từ 5 – 7 ngày, đặc biệt ở con bệnh ở ngày thứ 5. Bệnh có các triệu chứng lâm sàng: ủ rũ, mệt mỏi, bỏ ăn, khát nước, thở nhanh, thở khó, vươn cổ để thở, ỉa phân xanh trắng (100%). Ngoài ra còn thấy con vật mắc bệnh có các triệu chứng khác nhau như chảy nước mắt,, mũi, ngoẹo đầu, ngoẹo cổ.
Con vật chết ở tư thế lả dần chiếm 75,00%. Bệnh tích đại thể đặc trưng: hạt nấm mọc nhiều ở các cơ quan: túi khí, phổi, màng ngực, khí quản, bao tim, gan, màng treo ruột nhưng nhiều nhất ở phổi (100%). Bệnh tích vi thể điển hình: tế bào nhu mô phổi bị thoái hóa, hoại tử. Vùng xung quanh hạt nấm xuất hiện nhiều tế bào viêm.
viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com THESIS ABSTRACT Master candidate: Tran Thi Thanh Tam Thesis title: “A study of pathological characteristics of pulmonary fungal disease (Aspergillosis) in breeding ducks in the flock of geese-Phu Xuyen, Ha Noi”. Major: Veterinary Medicine Code: 60 64 01 01 Educational organization: Vietnam National University of Agriculture (VNUA) Research Objectives: - Identificate epidemiological characteristics of pulmonary fungus in the herd of ducks in Phu Xuyen - Hanoi. - Investigate pathological characteristics of pulmonary diphtheria. Research Methods: - To determine the morbidity and mortality rates because of fungal hernia in the herd of ducks by survey and direct interview of livestock producers in combination with direct monitoring and examination.
- To identify clinical symptoms by direct observation of ducks. - To determinate general lesions by surgical methods, observation of changes in the organs of infected animals. - To determinate microscopic lesions by the method of collecting specimens in the organs with morphologically pathological lesions as microscopic specimens, observing the structural changes of the specimens under the optical microscope which have different magnification. - To determine the criteria of the red blood cell and white blood system by blood test of unhealthy ducks compared to the healthy one.
- To process data processing methods. Materials and Methods 1. Ducks and lung disease in many ages, many died from 5-7 days, especially in the fifth day. The disease has clinical symptoms: somnolence, fatigue, quit eating, thirst, rapid breathing, difficulty breathing, stretching neck to breathe, white feces (100%).
In addition, the infected animals have different symptoms such as tears, nose, head turn, dull neck. Animals die in the position gradually losing 75. Major general morbidities: fungal seeds grow in organs: air sacs, lungs, thoracic membrane, airway, heart, liver, mesentery but most in the lung (100%). Typical microscopic lesions: pulmonary parenchyma cells degenerate, necrosis.
The surrounding fungal seeds appear more inflammatory. ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Việt Nam là một nước có truyền thống lâu đời về ngành nông nghiệp, trong đó ngành chăn nuôi giữ vai trò hết sức quan trọng, nó góp phần vào việc phát triển kinh tế nông nghiệp và nâng cao chất lượng cho cuộc sống của nhân dân.Trong đó chăn nuôi các loài gia cầm và thủy cầm hiện nay đang mang lại giá trị kinh tế to lớn. Nắm bắt được những lợi thế về điều kiện khí hậu nhiệt đới nóng ẩm, cùng đa dạng trong phương thức nuôi thả ở nước ta người chăn nuôi đã liên tục bổ sung những giống gà, ngan, vịt có chất lượng cao để chăn thả trên diện rộng.
Đặc biệt trong những năm gần đây các nổi lên giống ngan Pháp cho chất lượng thịt, trứng rất cao. Ngan Pháp là giống ngan có nguồn gốc từ Pháp và có rất nhiều dòng khác nhau, chúng cho sản lượng trứng cao và ổn định. Các dòng phổ biến như: R31, R41, R51, R61, R71 và giống siêu nặng.