Xây dựng sơ đồ và bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11

Luận văn tốt nghiệp giáo dục nghiên cứu tốt nghiệp hóa học xây dựng sơ đồ bảng biểu trong dạy học hóa học hữu cơ lớp 11 cơ bản, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề xuất

• Người hướng dẫn: Thầy Nguyễn Kim Ngọc
• Trường học: Đại học Sư phạm TPHCM
• Chuyên ngành: Hóa học
• Đề tài: Nâng cao phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC KÍ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ, SƠ ĐỒ
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Phương tiện trực quan trong dạy học Hóa học
• 1.2.1. Khái niệm phương tiện trực quan
• 1.2.2. Phân loại phương tiện trực quan
• 1.2.3. Tác động của phương tiện trực quan trong dạy học Hóa học
• 1.2.4. Thực tế sử dụng phương tiện trực quan trong dạy học Hóa học
• 1.3. Sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học
• 1.3.1. Cơ sở tâm sinh lý của việc áp dụng sơ đồ, bảng biểu
• 1.3.2. Ưu điểm của sơ đồ, bảng biểu
• 1.3.3. Hạn chế của sơ đồ, bảng biểu
• 1.3.4. Các căn cứ để sử dụng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học
• 1.4. Lý luận dạy học phần hóa hữu cơ chương trình hóa học THPT
• 1.4.1. Ý nghĩa và tầm quan trọng
• 1.4.2. Đặc điểm nội dung và cấu trúc
• 1.4.3. Hệ thống hóa học hữu cơ chương trình hóa học lớp 11 ban cơ bản
• 1.4.4. Các nguyên tắc sư phạm và phương pháp dạy học hóa học hữu cơ
• 1.4.5. Sử dụng phương tiện trực quan dạy học hóa học hữu cơ
• 1.4.6. Sử dụng sơ đồ bảng biểu trong dạy học hóa học hữu cơ
• 1.5. Tổng quan các mẫu sơ đồ bảng biểu
• 1.5.1. Mẫu dành cho chủ đề chứa các hình ảnh hay hình vẽ
• 1.5.2. Mẫu kích thích phát triển động não
• 1.5.3. Mẫu phát triển và tổ chức ý tưởng
• 1.5.4. Sơ đồ, bảng biểu dạy học hóa học hữu cơ
• 1.6. Hướng dẫn tạo các công cụ sơ đồ bảng biểu
• 1.7. Xây dựng sử dụng phần mềm Microsoft Office Word
• 1.8. Ví dụ về giáo án có sử dụng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học
• 1.8.1. Giáo án bài Benzen và ankyl benzen
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 2.1. Đối tượng thực nghiệm và thời điểm thực nghiệm
• 2.2. Phương pháp và tiến trình thực nghiệm
• 2.2.1. Phương pháp thực nghiệm
• 2.3. Tiến hành thực nghiệm
• 2.3.1. Điều tra tiền thực nghiệm
• 2.3.2. Chuẩn bị cho GiC lẫn TỒN
• 2.3.3. Tiến hành giảng dạy và thu thập kết quả
• 2.3.4. Phân tích, đánh giá kết quả thực nghiệm
• 2.3.4.1. Quan sát sư phạm và phiếu hỏi
• 2.4. Kết quả thực nghiệm định lượng
• 2.4.1. Phân tích, thảo luận và đánh giá
• PHỤ LỤC
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11

Phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11 đang trở thành một chủ đề nóng trong giáo dục hiện nay. Việc áp dụng các phương pháp dạy học mới không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức hiệu quả hơn mà còn kích thích sự sáng tạo và tư duy phản biện. Đặc biệt, việc sử dụng các công cụ trực quan như sơ đồ và bảng biểu đã chứng minh được hiệu quả trong việc nâng cao chất lượng dạy học. Theo nghiên cứu của Trần Văn Ngân, việc áp dụng các phương tiện trực quan trong dạy học Hóa học hữu cơ không chỉ giúp học sinh dễ dàng ghi nhớ kiến thức mà còn tạo điều kiện cho việc phát triển kỹ năng tư duy.

1.1. Khái niệm và vai trò của phương pháp dạy học Hóa học

Phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ là tập hợp các phương pháp và kỹ thuật được sử dụng để truyền đạt kiến thức cho học sinh. Vai trò của phương pháp này là rất quan trọng, giúp học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn phát triển kỹ năng thực hành và tư duy phản biện.

1.2. Lợi ích của việc áp dụng phương pháp dạy học mới

Việc áp dụng phương pháp dạy học mới giúp học sinh hứng thú hơn với môn học. Các nghiên cứu cho thấy rằng học sinh có khả năng tiếp thu kiến thức tốt hơn khi được học thông qua các phương pháp trực quan và tương tác.

II. Vấn đề và thách thức trong dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11

Dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11 gặp phải nhiều thách thức, từ việc học sinh khó tiếp thu kiến thức đến việc giáo viên chưa có đủ công cụ hỗ trợ. Một trong những vấn đề lớn nhất là sự thiếu hụt tài liệu và phương tiện dạy học hiện đại. Theo khảo sát, nhiều giáo viên vẫn còn sử dụng phương pháp truyền thống, dẫn đến việc học sinh không hứng thú với môn học.

2.1. Khó khăn trong việc tiếp cận kiến thức Hóa học hữu cơ

Học sinh thường gặp khó khăn trong việc hiểu các khái niệm trừu tượng của Hóa học hữu cơ. Điều này dẫn đến việc các em không thể áp dụng kiến thức vào thực tiễn.

2.2. Thiếu hụt tài liệu và công cụ dạy học

Nhiều giáo viên không có đủ tài liệu và công cụ hỗ trợ để giảng dạy hiệu quả. Việc thiếu các sơ đồ, bảng biểu và tài liệu trực quan làm giảm chất lượng dạy học.

III. Phương pháp dạy học hiệu quả cho Hóa học hữu cơ lớp 11

Để nâng cao hiệu quả dạy học Hóa học hữu cơ, cần áp dụng các phương pháp dạy học tích cực. Việc sử dụng sơ đồ, bảng biểu và các công cụ trực quan sẽ giúp học sinh dễ dàng tiếp thu kiến thức. Theo nghiên cứu của Trần Văn Ngân, việc áp dụng các phương pháp này đã mang lại kết quả tích cực trong việc nâng cao chất lượng dạy học.

3.1. Sử dụng sơ đồ và bảng biểu trong giảng dạy

Sơ đồ và bảng biểu giúp học sinh hình dung rõ hơn về các khái niệm Hóa học. Việc sử dụng các công cụ này không chỉ giúp học sinh ghi nhớ kiến thức mà còn phát triển tư duy logic.

3.2. Tích hợp công nghệ vào dạy học Hóa học

Việc tích hợp công nghệ thông tin vào dạy học Hóa học hữu cơ sẽ tạo ra môi trường học tập hiện đại và hấp dẫn hơn cho học sinh. Các phần mềm mô phỏng và ứng dụng học tập trực tuyến có thể hỗ trợ giáo viên trong việc giảng dạy.

IV. Ứng dụng thực tiễn của phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ

Việc áp dụng các phương pháp dạy học mới trong Hóa học hữu cơ đã cho thấy nhiều kết quả tích cực. Học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức tốt hơn mà còn phát triển kỹ năng thực hành và tư duy phản biện. Theo khảo sát, nhiều học sinh cho biết họ cảm thấy hứng thú hơn với môn học khi được học thông qua các phương pháp trực quan.

4.1. Kết quả nghiên cứu về hiệu quả dạy học

Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng sơ đồ và bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ đã giúp học sinh cải thiện điểm số và khả năng hiểu bài.

4.2. Phản hồi từ học sinh và giáo viên

Học sinh và giáo viên đều nhận thấy sự khác biệt rõ rệt trong chất lượng dạy học khi áp dụng các phương pháp mới. Học sinh cảm thấy tự tin hơn trong việc giải quyết các bài tập Hóa học.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho dạy học Hóa học hữu cơ

Việc nâng cao phương pháp dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11 là một nhiệm vụ quan trọng trong giáo dục hiện đại. Cần tiếp tục nghiên cứu và phát triển các công cụ hỗ trợ dạy học để đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh. Hướng tới tương lai, việc áp dụng công nghệ và các phương pháp dạy học tích cực sẽ là chìa khóa để nâng cao chất lượng giáo dục.

5.1. Đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng dạy học

Cần xây dựng một kho tài liệu phong phú và đa dạng để hỗ trợ giáo viên trong việc giảng dạy. Việc tổ chức các khóa đào tạo cho giáo viên về phương pháp dạy học mới cũng rất cần thiết.

5.2. Tương lai của dạy học Hóa học hữu cơ

Tương lai của dạy học Hóa học hữu cơ sẽ phụ thuộc vào việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại và công nghệ thông tin. Điều này sẽ giúp học sinh phát triển toàn diện và đáp ứng tốt hơn với yêu cầu của xã hội.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục tại Việt Nam, việc chuyển đổi phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động của người học là nhiệm vụ trọng tâm. Môn Hóa học ở trường trung học phổ thông (THPT), đặc biệt là phân môn Hóa học hữu cơ lớp 11, có khối lượng kiến thức lớn, đa dạng và mang tính trừu tượng cao. Học sinh phải tiếp nhận đồng thời nhiều khái niệm phức tạp: cấu tạo phân tử, đồng đẳng, đồng phân, danh pháp, các quy tắc phản ứng thế - tách, cùng chuỗi phản ứng liên hoàn giữa các hợp chất hữu cơ. Thực tế dạy học cho thấy học sinh thường gặp khó khăn trong việc ghi nhớ, dễ nhầm lẫn giữa các nhóm chất và có xu hướng học vẹt nếu chỉ tiếp cận qua kênh chữ đơn thuần.

Phương tiện trực quan, đặc biệt là hệ thống sơ đồ và bảng biểu, được xem là công cụ hỗ trợ tư duy hiệu quả giúp mô hình hóa mối quan hệ giữa cấu trúc và tính chất của các chất. Tuy nhiên, qua tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước (như các đề tài của Lý Như Anh năm 2008, Võ Thị Kiều Hương năm 2010, Nguyễn Thị Thu Oanh năm 2011, Nguyễn Thới năm 2012, Hồ Minh Trang năm 2012), việc khai thác sơ đồ và bảng biểu chủ yếu mới dừng lại ở các tiết bài tập hoặc tiết ôn tập, luyện tập. Các tài liệu chưa cung cấp một hệ thống mẫu sơ đồ, bảng biểu đa dạng phục vụ cho việc hình thành kiến thức mới, cũng như thiếu các bài giảng mẫu hoàn chỉnh và hướng dẫn quy trình kỹ thuật thiết kế cụ thể cho giáo viên.

Từ thực tiễn trên, tác giả Trần Văn Ngân thực hiện khóa luận tốt nghiệp "Xây dựng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11 cơ bản" tại Khoa Hóa học, Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh (năm 2014), dưới sự hướng dẫn của cô Đào Thị Hoàng Hoa.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể:

1. Mục đích nghiên cứu: Xây dựng và sử dụng công cụ trực quan sơ đồ, bảng biểu vào giảng dạy và học tập tích cực Hóa học hữu cơ lớp 11 chương trình cơ bản; đồng thời thiết lập kho tư liệu hỗ trợ giáo viên giảng dạy và học sinh tự học.
2. Khách thể và đối tượng nghiên cứu: Khách thể nghiên cứu là quá trình dạy học Hóa học tại trường THPT; đối tượng nghiên cứu là việc xây dựng và áp dụng công cụ trực quan sơ đồ, bảng biểu vào giảng dạy và học tập Hóa học.
3. Giả thuyết khoa học: Nếu việc xây dựng và sử dụng các sơ đồ, bảng biểu phần Hóa hữu cơ lớp 11 cơ bản đảm bảo tính khoa học và tính khả thi thì sẽ góp phần nâng cao chất lượng lĩnh hội tri thức và hiệu quả giảng dạy của bộ môn.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu:
   • Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sử dụng công cụ trực quan sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ 11 cơ bản.
   • Nhiệm vụ 2: Thiết kế hệ thống các mẫu sơ đồ, bảng biểu và áp dụng vào dạy học các nội dung cụ thể trong chương trình.
   • Nhiệm vụ 3: Sử dụng các phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi, quan sát và phỏng vấn để khảo sát thực trạng và đánh giá tính khả thi của các công cụ.
   • Nhiệm vụ 4: Tiến hành thực nghiệm sư phạm tại trường THPT để kiểm chứng hiệu quả của hệ thống sơ đồ, bảng biểu đã thiết kế.
   • Nhiệm vụ 5: Đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao khả năng phổ biến và ứng dụng các công cụ này trong thực tế dạy học.
5. Phạm vi nghiên cứu: Giới hạn nội dung trong chương trình Hóa học hữu cơ lớp 11 cơ bản tại trường THPT. Địa bàn khảo sát thực trạng và thực nghiệm sư phạm được tiến hành tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (Quận Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh) trong năm học 2013–2014.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng nghiên cứu dựa trên các lý thuyết giáo dục học, tâm lý học tiếp nhận và phương pháp dạy học Hóa học chuyên ngành:

• Khung lý thuyết và khái niệm:
  • Phương tiện trực quan: Khóa luận tổng hợp định nghĩa từ các nhà nghiên cứu giáo dục như Trần Thị Hương, Đào Thị Hoàng Hoa, Nguyễn Minh Tân, xác định phương tiện trực quan là toàn bộ công cụ, thiết bị, hình ảnh, vật mẫu, mô hình đại diện cho hiện thực khách quan, phục vụ tổ chức và điều khiển hoạt động nhận thức của học sinh.
  • Sơ đồ, bảng biểu (Graphic Organizers): Dẫn chiếu quan điểm của Katherine S. McKnight, Edwin Ellis và Liliana Ciascai, tác giả định nghĩa sơ đồ, bảng biểu là các tổ chức đồ họa sử dụng hình khối, đường nét, mũi tên, màu sắc để sắp xếp thông tin theo trật tự logic, giúp tối ưu hóa không gian mặt phẳng và giảm tải xử lý ngôn ngữ ngữ nghĩa cho người học.
  • Cơ sở tâm sinh lý: Bùi Thị Phương Chi chỉ ra rằng khả năng lưu giữ thông tin đạt 20% khi chỉ nghe, 30% khi chỉ nhìn, và tăng lên 70% khi kết hợp đồng thời nghe, nhìn và hành động. Các tài liệu của James Harrison - Mike Hobbs, Pearl Chang và Huỳnh Văn Sơn khẳng định thị giác tiếp nhận khoảng 75% thông tin học tập, 40% não bộ dành cho xử lý thị giác; việc kết hợp từ ngữ và đồ họa giúp kích hoạt đồng thời cả hai bán cầu não (bán cầu trái xử lý logic, ngôn ngữ; bán cầu phải xử lý không gian, hình ảnh, trực giác).
  • Nguyên tắc sư phạm: Tuân thủ 6 nguyên tắc dạy học Hóa học hữu cơ, trong đó nhấn mạnh mối liên hệ biện chứng giữa cấu tạo và tính chất, tính kế thừa đồng tâm, và việc sử dụng sơ đồ bảng biểu theo hướng nghiên cứu (học sinh tự khám phá, điền khuyết) thay vì chỉ minh họa thụ động. Sử dụng phương tiện phải đảm bảo nguyên tắc: đúng lúc, đúng chỗ và đủ cường độ.

Tiêu chí phân loại	Các dạng sơ đồ, bảng biểu trong khóa luận
Theo hình thức biểu hiện	- Graph dạy học - Bản đồ khái niệm (Concept Map) - Sơ đồ tư duy (Mindmap) - Biểu đồ (cột, tròn, đường)
Theo chức năng dạy học	- Mẫu kích thích phát triển động não - Mẫu phát triển và tổ chức ý tưởng - Mẫu dùng cho so sánh, đối chiếu - Mẫu chứa hình ảnh, hình vẽ minh họa - Mẫu phát triển từ vựng, ghi chú, hỗ trợ kỹ năng đọc và học thuật

• Phương pháp nghiên cứu:
  • Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Phân tích, tổng hợp, phân loại và hệ thống hóa các tài liệu lý luận dạy học, chương trình sách giáo khoa Hóa học 11 cơ bản.
  • Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
    • Khảo sát thực trạng bằng phiếu hỏi đối với giáo viên Hóa học tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (thực hiện tháng 04/2014 trên 9/11 giáo viên).
    • Quan sát sư phạm tiến trình dạy học trên lớp.
    • Thực nghiệm sư phạm đối chứng trên 4 lớp học sinh khối 11 tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân.
  • Nhóm phương pháp thống kê toán học: Sử dụng phần mềm xử lý số liệu thực nghiệm với các đại lượng thống kê: Điểm trung bình ($\bar{X}$), Độ lệch tiêu chuẩn ($S$), Hệ số biến thiên ($V$), Sai số tiêu chuẩn ($m$), kiểm định tham số và vẽ đường lũy tích so sánh.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài

Chương 1 trình bày hệ thống lý luận về phương tiện trực quan và công cụ sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học. Tác giả phân tích lịch sử nghiên cứu của các công trình đi trước, đồng thời nêu rõ tác dụng của việc trực quan hóa kiến thức đối với việc kích thích hứng thú và phát triển năng lực nhận thức của học sinh.

Về mặt thực tiễn, tác giả dẫn số liệu khảo sát của Nguyễn Cương (2007) so sánh sách giáo khoa Việt Nam với sách giáo khoa của Nga, Anh (Chemistry for you của Lawrie Ryan) và Pháp (Chemie), qua đó chỉ ra sách giáo khoa nước ngoài dành tới 1/3 dung lượng mỗi trang cho hình vẽ, sơ đồ và mô tả thí nghiệm trực quan. Số liệu khảo sát diện rộng năm 1985 trên 101 giáo viên thuộc 39 trường THPT cho thấy chỉ có 4% giáo viên rất thường xuyên và 11% thường xuyên sử dụng sơ đồ, bảng biểu; có tới 66% không sử dụng. Kết quả điều tra thực trạng do chính tác giả tiến hành tháng 04/2014 tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân trên 9 giáo viên Hóa học ghi nhận:

• Về sử dụng phương tiện trực quan nói chung: 100% giáo viên chỉ sử dụng "một vài lần".
• Về sử dụng sơ đồ, bảng biểu: 77,78% giáo viên (7/9 người) sử dụng "một vài lần", và 22,22% (2/9 người) "chưa bao giờ sử dụng".

Chương 1 cũng phân tích cấu trúc chương trình Hóa học hữu cơ 11 cơ bản (chia làm 2 phần: Đại cương Hóa hữu cơ và Các hiđrocacbon, Dẫn xuất halogen - Ancol - Phenol, Anđehit - Axit cacboxylic), nêu rõ 6 nguyên tắc sư phạm và xác định các căn cứ (theo nội dung, mục đích nhận thức, mục đích giáo viên) cùng 3 yêu cầu cốt lõi khi sử dụng sơ đồ, bảng biểu: đúng lúc, đúng chỗ và đủ cường độ.

Chương 2. Sử dụng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ 11 cơ bản

Chương 2 là phần trọng tâm về mặt sản phẩm thiết kế của khóa luận. Tác giả phân loại và xây dựng hệ thống các công cụ sơ đồ, bảng biểu theo 4 nhóm chức năng chính, ứng dụng trực tiếp vào từng mạch kiến thức Hóa học 11:

1. Nhóm mẫu dành cho sự so sánh: Gồm sơ đồ Venn 2 vòng, Venn 3 vòng, bảng lựa chọn 2 cột, 3 cột. Ứng dụng để so sánh cấu tạo, tính chất tương đồng và khác biệt giữa anken và ankin; so sánh ancol đơn chức và đa chức; so sánh ancol và phenol; so sánh anđehit và xeton.
2. Nhóm mẫu dành cho chủ đề chứa hình ảnh, hình vẽ: Gồm sơ đồ chuỗi hình ảnh, vòng tròn hình ảnh, cụm hình ảnh tổ ong. Ứng dụng mô tả ứng dụng thực tế của các hiđrocacbon, cấu trúc không gian của phân tử metan, etilen, axetilen, benzen.
3. Nhóm mẫu kích thích phát triển động não: Gồm mẫu KWL (Know - Want - Learned), sơ đồ chữ Y, mẫu năm giác quan, động não băng chuyền. Ứng dụng trong việc gợi mở kiến thức cũ, suy đoán tính chất vật lý, cấu tạo phân tử trước khi tiến hành bài học mới.
4. Nhóm mẫu phát triển và tổ chức ý tưởng: Gồm bảng phân loại, bảng nhận biết hóa chất, chuỗi hướng dẫn (flowchart), ma trận phản ứng, mô hình tuyến tính, sơ đồ xương cá (Fishbone). Ứng dụng tổng kết tính chất hóa học, chuỗi phản ứng điều chế và phương pháp phân biệt các chất hữu cơ.

Bên cạnh việc thiết kế công cụ, chương 2 hướng dẫn chi tiết quy trình xây dựng sơ đồ, bảng biểu bằng phần mềm Microsoft Office Word 2013 (từ chọn khổ giấy A4, chọn hình khối Shapes, SmartArt, định dạng màu sắc, đường viền đến đóng gói biểu mẫu). Tác giả cũng thiết kế 2 giáo án thực nghiệm hoàn chỉnh có tích hợp hệ thống sơ đồ, bảng biểu:

• Giáo án bài Benzen và ankylbenzen
• Giáo án bài Ancol

Chương 3. Thực nghiệm sư phạm

Chương 3 trình bày toàn bộ quá trình tổ chức thực nghiệm sư phạm tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (Quận Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh). Thực nghiệm được tiến hành trên 4 lớp 11, chia thành 2 cặp lớp tương đương về trình độ học lực ban đầu:

• Cặp 1: Lớp Thực nghiệm (TN) 11A6 và Lớp Đối chứng (ĐC) 11C1.
• Cặp 2: Lớp Thực nghiệm (TN) 11A9 và Lớp Đối chứng (ĐC) 11A4.

Tiến trình thực nghiệm gồm: điều tra tiền thực nghiệm, biên soạn giáo án và phiếu học tập có sơ đồ bảng biểu cho lớp thực nghiệm, tiến hành giảng dạy song song (lớp đối chứng dạy theo phương pháp truyền thống dùng bảng phấn và thuyết trình minh họa), cho học sinh làm bài kiểm tra đánh giá và phát phiếu lấy ý kiến phản hồi.

Dữ liệu định lượng từ các bài kiểm tra được tổng hợp và phân tích qua các tham số thống kê: lập bảng phân phối tần số, tính điểm trung bình ($\bar{X}$), độ lệch tiêu chuẩn ($S$), hệ số biến thiên ($V$), sai số tiêu chuẩn ($m$), vẽ đồ thị phân loại điểm số và dựng đồ thị đường lũy tích so sánh giữa các lớp. Đánh giá định tính qua quan sát sư phạm cho thấy học sinh lớp thực nghiệm tích cực trao đổi nhóm, nắm bắt mối liên hệ giữa các chất nhanh hơn và ghi nhớ kiến thức có hệ thống hơn.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả cụ thể và mang lại đóng góp thiết thực cho công tác dạy học bộ môn Hóa học:

• Hệ thống dữ liệu và kết quả thực nghiệm:

  • Khảo sát thực trạng khẳng định việc sử dụng sơ đồ, bảng biểu tại trường THPT chưa thường xuyên (77,78% giáo viên chỉ dùng đôi lần, 22,22% chưa từng dùng).
  • Kết quả thực nghiệm định lượng trên 4 lớp (11A6, 11C1, 11A9, 11A4) cho thấy các lớp thực nghiệm sử dụng sơ đồ, bảng biểu đạt điểm trung bình cao hơn rõ rệt so với lớp đối chứng, độ lệch tiêu chuẩn và hệ số biến thiên ở mức cho phép, chứng minh độ tin cậy của phương pháp.
  • Đồ thị đường lũy tích của các lớp thực nghiệm (11A6, 11A9) luôn nằm lệch về phía bên phải so với các lớp đối chứng (11C1, 11A4), phản ánh tỉ lệ học sinh đạt điểm khá, giỏi cao hơn và tỉ lệ điểm yếu, kém giảm rõ rệt.

• Giải pháp và đề xuất của tác giả:

  • Cung cấp quy trình 2 hướng khai thác sơ đồ, bảng biểu: phương pháp nghiên cứu (học sinh tự điền khuyết thông tin dưới sự hướng dẫn của giáo viên) và phương pháp minh họa. Tác giả khuyến khích chuyển dịch hoàn toàn sang phương pháp nghiên cứu để kích hoạt năng lực tự học.
  • Chuẩn hóa quy trình kỹ thuật tạo lập sơ đồ, bảng biểu bằng công cụ Microsoft Word 2013, giúp giáo viên dễ dàng tự thiết kế mà không đòi hỏi phần mềm đồ họa chuyên dụng phức tạp.
  • Soạn thảo bộ giáo án mẫu có tích hợp đầy đủ hệ thống sơ đồ Venn, sơ đồ chuỗi, bảng nhận biết trong các bài trọng tâm (Benzen và ankylbenzen, Ancol).

• Đóng góp mới của đề tài:

  • Làm rõ cơ sở lý luận và tâm sinh lý của việc ứng dụng sơ đồ, bảng biểu trong việc truyền đạt và hình thành kiến thức mới của phần Hóa học hữu cơ lớp 11, thay vì chỉ bó hẹp trong các giờ giải bài tập hay luyện tập như các công trình trước đây.
  • Xây dựng được thư viện biểu mẫu sơ đồ, bảng biểu đa dạng theo 4 nhóm chức năng (so sánh, minh họa hình ảnh, động não, tổ chức ý tưởng), tạo nguồn tư liệu dạy học trực quan đồng bộ cho giáo viên và tài liệu tự học cho học sinh phổ thông.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận phản ánh một số giới hạn nghiên cứu được rút ra từ phạm vi và quá trình triển khai thực tế:

• Hạn chế:

  • Phạm vi thực nghiệm sư phạm mới chỉ triển khai tại một trường THPT (Trường THPT Nguyễn Hữu Huân, Quận Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh) trên quy mô 4 lớp học, chưa mở rộng ra nhiều trường với các điều kiện cơ sở vật chất và mặt bằng học lực khác nhau.
  • Nội dung nghiên cứu mới tập trung vào phần Hóa học hữu cơ thuộc chương trình Hóa học lớp 11 ban cơ bản, chưa bao quát chương trình nâng cao và các phần kiến thức khác.
  • Việc lập sơ đồ, bảng biểu đòi hỏi phải chọn lọc nội dung phù hợp; nếu quá lạm dụng vào những nội dung đơn giản hoặc trình bày quá tải thông tin có thể làm học sinh phân tán sự chú ý vào hình thức mà bỏ quên các dấu hiệu bản chất hóa học.

• Hướng nghiên cứu tiếp:

  • Mở rộng xây dựng kho tư liệu sơ đồ, bảng biểu cho toàn bộ chương trình Hóa học phổ thông (Hóa học đại cương, Hóa học vô cơ lớp 10, 11 và Hóa học hữu cơ lớp 12).
  • Ứng dụng thêm các phần mềm công nghệ thông tin chuyên dụng khác ngoài Microsoft Word để thiết kế bài giảng điện tử tương tác đa phương tiện.
  • Triển khai thực nghiệm sư phạm trên diện rộng ở nhiều địa bàn trường học khác nhau nhằm hoàn thiện bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả phương pháp.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị thực tiễn và học thuật cao đối với nhiều nhóm đối tượng:

• Giáo viên Hóa học tại các trường THPT: Là tài liệu tham khảo trực tiếp khi soạn giáo án bài mới và bài ôn tập chương Hóa học hữu cơ lớp 11. Các mẫu sơ đồ Venn, bảng nhận biết, sơ đồ chuỗi hướng dẫn và giáo án mẫu bài Benzen - Ankylbenzen, Ancol có thể đưa vào sử dụng ngay trên lớp học.
• Sinh viên ngành Sư phạm Hóa học: Hữu ích trong quá trình chuẩn bị thực tập sư phạm, rèn luyện kỹ năng thiết kế đồ dùng dạy học trực quan và ứng dụng công nghệ thông tin (MS Word) trong xử lý biểu bảng giáo án.
• Học viên cao học và người làm nghiên cứu phương pháp dạy học: Cung cấp khung phương pháp luận hoàn chỉnh về thiết kế nghiên cứu thực nghiệm sư phạm, hệ thống công cụ khảo sát thực trạng giáo viên và quy trình xử lý số liệu thống kê toán học ($\bar{X}$, $S$, $V$, $m$, đường lũy tích).
• Học sinh THPT: Cung cấp các khung ghi chép tóm tắt, giúp phát triển kỹ năng tự học, hệ thống hóa kiến thức các nhóm chất hữu cơ và nâng cao khả năng phân tích, so sánh các hợp chất đồng đẳng, đồng phân.

Câu hỏi thường gặp

1. Khảo sát thực trạng năm 2014 tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân ghi nhận tỷ lệ sử dụng sơ đồ, bảng biểu của giáo viên Hóa học như thế nào?
Kết quả khảo sát trên 9/11 giáo viên Hóa học cho thấy: 100% giáo viên chỉ sử dụng phương tiện trực quan nói chung ở mức độ "một vài lần". Riêng đối với công cụ sơ đồ, bảng biểu, có 77,78% giáo viên (7 người) sử dụng ở mức độ "một vài lần" và 22,22% giáo viên (2 người) "chưa bao giờ sử dụng", phản ánh mức độ ứng dụng công cụ này còn rất hạn chế.

2. Khóa luận phân loại sơ đồ, bảng biểu theo những hình thức và chức năng cụ thể nào?
Theo hình thức, sơ đồ bảng biểu gồm: Graph dạy học, Bản đồ khái niệm, Sơ đồ tư duy và Biểu đồ. Theo chức năng dạy học, khóa luận chia thành 4 nhóm chính: (1) Mẫu dành cho sự so sánh; (2) Mẫu dành cho chủ đề chứa hình ảnh/hình vẽ; (3) Mẫu kích thích phát triển động não; (4) Mẫu phát triển và tổ chức ý tưởng (ngoài ra còn có các mẫu phát triển từ vựng, ghi chú, kỹ năng học thuật và hỗ trợ đọc).

3. Cơ sở tâm sinh lý nào khẳng định tính ưu việt của việc kết hợp văn bản và hình ảnh trong sơ đồ, bảng biểu?
Các nghiên cứu tâm lý học được trích dẫn chỉ ra rằng thị giác tiếp nhận khoảng 75% lượng thông tin và 40% não bộ dành cho xử lý hình ảnh; tỷ lệ lưu giữ kiến thức tăng từ 20% (chỉ nghe), 30% (chỉ nhìn) lên đến 70% khi kết hợp nghe - nhìn - hành động. Sơ đồ bảng biểu kích hoạt đồng thời cả hai bán cầu não: bán cầu trái phụ trách tư duy logic, phân tích, ngôn ngữ và bán cầu phải phụ trách hình ảnh, không gian, trực giác.

4. Hai cách thức giáo viên sử dụng sơ đồ, bảng biểu được phân tích trong khóa luận là gì?
Khóa luận chỉ rõ hai cách thức: (1) Sử dụng minh họa (sơ đồ bảng biểu chỉ dùng để liệt kê kiến thức có sẵn, ít kích thích người học); (2) Sử dụng nghiên cứu (sơ đồ bảng biểu đóng vai trò là nhiệm vụ học tập để học sinh tự quan sát, phân tích, tổng hợp và tự hoàn thành nội dung dưới sự hướng dẫn của giáo viên). Tác giả định hướng khai thác theo phương pháp nghiên cứu để phát huy tính chủ động.

5. Các tham số thống kê toán học nào được tác giả sử dụng để đánh giá kết quả kiểm tra thực nghiệm sư phạm?
Tác giả sử dụng các đại lượng thống kê mô tả gồm: Điểm trung bình cộng ($\bar{X}$), Độ lệch tiêu chuẩn ($S$), Hệ số biến thiên ($V$), Sai số tiêu chuẩn ($m$), cùng với đồ thị phân loại điểm số và đồ thị đường lũy tích của hai cặp lớp thực nghiệm - đối chứng (11A6 - 11C1 và 11A9 - 11A4).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Trần Văn Ngân đã giải quyết toàn diện vấn đề xây dựng và ứng dụng hệ thống sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa học hữu cơ lớp 11 cơ bản. Nghiên cứu đã làm rõ cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng giảng dạy tại trường THPT và đề xuất kho mẫu sơ đồ, bảng biểu phong phú theo từng chức năng sư phạm cụ thể. Kết quả thực nghiệm tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân khẳng định việc sử dụng sơ đồ bảng biểu theo hướng nghiên cứu giúp học sinh nắm vững bản chất kiến thức, nâng cao năng lực tư duy logic và cải thiện rõ rệt kết quả học tập. Đây là tài liệu tham khảo có giá trị chuyên môn cao đối với giáo viên Hóa học phổ thông và sinh viên chuyên ngành sư phạm.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VA THỰC TIEN CUA ĐÈ TÀI. Tổng quan vấn đề nghiên cứu. Phương tiện trực quan trong dạy học Hóa học.

Khái niệm phương tiện trực quan. Phân loại phương tiện trực quan. Tác đụng của phương tiện trực quan trong day học Hóa học. Thực tế sử dung phương tiện trực quan trong day học Hóa hoc.

14 195: PRN NẾPos:-c xit 0 G1626 00000100010100/00GG266060(5050085y5460. Sơ đỏ, bảng biểu trong day học Hóa học .-- 5-55 ©Sszsee l6 Ti HAI 8, NHÀ ne ee 16 15:2; Phân bại sơ đề, Uảng DB sss scat canna cena 17 1. Cơ sở tâm sinh lý của việc áp dụng sơ đỏ, bảng biểu. Ưu điểm của sơ đổ, bảng biGU.

Hạn chế của sơ đỏ, bảng biểu. Các căn cử dé sử dụng sơ đỏ, bảng biểu trong day học Hóa học. Dựa vào các nội dung dạy học.2, Dựa vào mục đích nhận thức. Dựa theo mục dich sử dụng của giáo viên.

Sử đang G8) dỗ băn HT eeeeseee-eesnieeessssseeeeeneosene 24 De A Dy GIÌNC GIỀNG BÁC tuc 0030026000210 ï000X22ýagtaá 24 14:73: SH dù AS CÀ áo iaveoiieciicỷaiicasoisdaeadas 24 13. 00 GUS đi CƯỜNG OO áoseeicseiocciciboaabooioaosesoe 25 1. Ly luận day học phần hóa hữu cơ chương trình hóa học THPT. Ý nghĩa và tầm quan trọng.--2-©--cz+22zz+ccczzicEzZ.

Đặc điểm nội dung và cấu trúc. Hệ thông hóa học hữu cơ chương trình hóa học lớp 11 ban cơ bản. Các nguyên tắc sư phạm và phương pháp dạy học hóa học hữu cơ. Các nguyên tắc sư phạm.

Sư dụng phương tiện trực quan day học hóa học hữu cơ. Sử dụng sơ dé bảng biểu trong dạy học hóa học hữu cơ. SỬ DỤNG SƠ DO, BANG BIEU TRONG DAY HỌC HÓA TH TT aay — — 2. Tổng quan các mẫu sơ đồ bảng biểu.1: Mibdnh cho opp 60 SH À6 2222222202102 2 33 2.

Mẫu đành cho chủ đề chứa các hình ảnh hay hình vẽ. Mẫu kích thích phát triển động não. Mẫu phát triển và tổ chức ý tưởng. Sơ đồ, bảng biểu day học hóa học hữu cơ.2--22c5c2zcccczcrcee 37 EE | | Tớ N 37 2:2.

FN: SOGS Vion 2 WOMB sisi cscs icscaccais cates ia aisacat 37 Bb: kth: SO MI NGỆ ODL ác: G617 5104140142x446)61)6ase04212552666g666 4] Bib dhe 00 GR OO C ad iceBar Ren alpeasa Ge 44 3:22. MÃN đu Oban Til is aah ago iỷicie¿ẳeeciieeeoie 4? Ä;0:5¡1.: Su đồ RÌnkÂNÂ:2 1666100256 2vA021200Ađ8020ÀG 0334600806 47 2. Sơ đồ chuồi hình ảnh. Cum hình ảnh tổ OMG.

Mẫu kích thích phát triển động não.2-©25<csxcszcc- s9 mm DR Of || Tư ớÏ—— neo 59 PE Cc) ie a 63 By ESO |,| a a 66 BR Ce (en 69 2. Động não băng ChUy@N. Mẫu phát triển và t6 chức ý tưởng. 4S BOG PRG IO sosevsnvicspncsvcasasuispsraceriisorstineseesessncatiaviseseenivivers 77 2.

Bảng nhận biẾL. MAI NÀNG LỆ eeeeiiiaeeiiiiseseeeseeseeeee 83 BEES ' -ý. 95 aE NaI a ga a QUANG CA 102 2. Hướng dẫn tạo các công cụ sơ đỗ bảng biểu.

2-55-5222 Sv2Zc 106 ERE OS oi. ————— 106 32 res ÁN Nai ieiiikciGeeciaoesseiore 106 BSc: 1s An Ng Mim lina 2222001022262 2062222202 108 2. Xây dung sử dung phan mém Microsoft Office Word. Ví dụ về giáo án cỏ sử dụng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học Hóa hoc.

Giáo án bài Benzen và ankyl benzen. co 114 247107 ïÿ He dữ HN a ne 126 CHƯƠNG 3. THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM.5-csss5sesssse 128 C DẦN, lo v LLORES TORTI OOK. nẽ ng SG.

Đối tượng thực nghiệm và thời điểm thực nghiệm. Phương pháp vả tiến trình thực nghiệm. Phương pháp thực nghiệm. 128 5550 iden trình thực nghỀNH osccccebiccccoitSG062202iG2andiaksasai 129 3.

Tiến hành thực nghiệm. Điều tra tiền thực nghiệm. 130 54:3: Chuẩn bị cho GiC lẫn TỒN cac. ccc cca Saale 131 3.

Tiến hành giảng day và thu thập kết qua. Phân tích, đánh giá kết quả thực nghiệm. Quan sát sư phạm và phiếu hỏi .1, CN BAT GE DI Non eonineiriiiniaenekrriirbiieee 134 I TTI eweseneor000166600000000000001000216006000601100annxugy 136 3. Kết quả thực nghiệm định lượng.

Phân tích, thảo luận và đánh giá.--- 2s xzCCCtzzcetcvrreererrz 144 In MEN ae Hy arraraararranraraarrrararararaaaarraaeeni 146 KẾT LOAN VÀ KWÊNNGRI.M PHỤ LỤC 4Ì MỞ ĐÀU 1. Ly do chọn đề tài Thay đổi phương pháp day học đang được chú trọng trong giáo dục tại Việt Nam, việc áp dụng các công cụ trực quan sơ đỏ, bảng biểu trong quá trình day học hóa học khá được quan tâm nhưng chưa được thường xuyên. Mặt khác, xảy dựng một hệ thông các công cụ trực quan sơ đồ, bảng biểu va áp dụng chúng vào bai dạy Hóa học ở Việt Nam là để tài tuy không còn mới song chưa được khai thác tối đa. Một kho tai nguyên cung cấp các công cụ trực quan và hỗ trợ khai khác các công cụ này vào đạy học tích cực sẽ giúp học sinh có cơ hội hệ thống hóa các kiến thức trên lớp, dé dang ghi nhớ cũng như nhanh chóng tái hiện kiến thức; đồng thời giáo viên được cung cấp thêm nguôn tư liệu hữu ích nhằm nâng cao chất lượng day học Hóa học ở trường phỏ thông.

Thực tiễn dạy và học đã minh chứng rang học sinh có thé học hỏi vàtiếp thu tốt hơn thông tin khi có nhiều hơn một cách thức học tập được sử dụng trong quá trình giảng dạy. Công cụ trực quan sơ 46, bang biểu đáp ứng yêu câu trên một cách toàn vẹn bởi các lý đo sau: Thử nhất, công cụ sơ đề, bảng biểu trình bay tai liệu thông qua các hình ảnh và các hình thức không gian, vì thế việc sử dụng các tổ chức đổ họa giúp học sinh tiếp thu những gì họ đang học một cách thuận lợi hơn. Thứ hai, các công cụ trực quan tạo ra một hình ảnh thị giác mạnh mẽ, tổ chức đô họa hỗ trợ cho học sinh thể hiện các liên kết giữa các thông tin, dit liệu một cách hệ thống, súc tích, đầy đủ, khoa học đồng thời phát huy tính sáng tạo, tự đọc, tự học của học sinh. Thứ ba, bằng cách kết hợp văn ban và hinh ảnh thị giác, công cụ trực quan sơ đò, bảng biểu giúp học sinh với các trình độ nhận thức khác nhau đều có cơ hội tích cực tham gia vào các hoạt động của lớp học, hé trợ học tập cho bắt kì van dé nao và rat dé đàng tích hợp vào kế hoạch đào tạo ở nhiêu giai đoạn học tập khác nhau.

[5] Thử tư, nhiều nghiên cứu cũng đã cho thay công cụ trực quan sơ đỏ. bang biểu có hiệu quả cho việc dạy vả học, hỗ trợ đắc lực cho việc lĩnh hội tri thức của học sinh. Với các công cụ này, giảo viên cỏ thé lập kế hoạch va phát triển chương trình giảng đạy; giúp đỡ học sinh trong việc đọc hiểu các tài liệu mới, cải thiện khả năng học tập của học sinh trong lớp học hay đánh gia giáo duc. Mặt khác, các thay cô chủ biên sách giáo khoa cũng đã lưu ý tắm quan trọng của công cụ trực quan cho việc đạy vả học, vả thường xuyên biểu đạt chúng trong sách giáo khoa.

Sở di các sơ 46, bảng biểu nảy thành công rộng rai và được sử dung trong tất ca các cấp lớp bởi chúng giúp thị giác được kích thích, thu hút sự chủ ý của người học. Từ đỏ, bai học mới lạ vả trực quan hap dẫn hơn do não được trang bị nhiều hơn để xử lý hình ảnh so với văn bản. Song song đó, các sơ đỏ, khi sử dụng bảng biểu tích hợp văn bản và hình ảnh trực quan, người học được hoạt động hai bán cầu não một cách tối đa. Ngoài ra, các công cụ này có thể áp dụng cho học sinh mọi lứa tuổi, tạo điều kiện cho ghí nhở dai hạn vả thúc day tong hợp thông tin mới.

Do đó, xây dựng một kho tư liệu và các bài giảng áp dụng các công cụ trực quan sơ 46, bang biểu vào bài giảng sẽ là nguồn tư liệu thật sự có giá trị cho việc day — học tích cực của giáo viên, phát triển tư đuy và góp phần nâng cao chất lượng quá trình lĩnh hội tri thức của học sinh. Chính vi tim quan trọng của sơ 46, bảng biểu trong dạy học như đã nêu ở trên, chúng tôi quyết định nghiên cứu về việc xảy đựng sơ dé, bảng biểu trong day học hỏa học hitu cơ lớp 11 cơ bản. Mục đích nghiên cứu - Xây dựng và sử dụng công cụ trực quan sơ đỏ, bảng biểu vào giảng dạy va học tập tích cực hóa học hữu cơ |! chương trinh cơ bản. - Xây dựng kho tư liệu các sơ 46, bảng biểu nhằm cung cấp nguồn tư liệu giảng day đành cho giáo viên và tài liệu tự học đối với học sinh.

Khách thể và đối tượng nghiên cứu [6] a) Khách thể nghiên cứu: quá trình dạy học hóa học THPT. b) Đối tượng nghiên cứu: việc xây dựng và áp dung công cụ trực quan sơ 46, bảng biểu vào giảng dạy và học tập hóa học. Giả thuyết khoa học Nếu việc xây dựng va sử dụng các sơ 44, bảng biểu phan hóa hữu cơ 11 chương trình nâng cao có tính khoa học va khả thi thì sẽ góp phản nâng cao hiệu quả giảng đạy và học tập hóa học. Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu co sở lý luận va thực tiễn việc sử dụng công cụ trực quan sơ đỗ, bảng biểu trong day học Hóa hữu cơ lớp | I chương trình cơ bản.

- Thiết kế cdc công cụ trực quan va áp dụng chúng trong giảng dạy, học tập phần Hóa học hữu co 11. - Sử dụng các phương pháp nghiên cứu như quan sát, phỏng van, điều tra bằng phiếu hỏi để kháo sát thực trạng sử dụng và đánh giá tính khả thi khi vận dụng các công cụ sơ 46, bảng biểu day học Hóa học. - Tiến hành thực nghiệm sư phạm để đánh giá hiệu qua của các sơ 44, bảng biểu trong giảng dạy va học tập Hóa học hữu cơ Ì l. - Đề xuất một số biện pháp nâng cao khả năng phổ biển va áp dụng các công cụ sơ đỏ, bảng biểu vào bài giảng Hóa học.

Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 6. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết - Đọc và nghiên cứu các tải liệu liên quan đến đẻ tải - Sứ dụng phối hợp các phương pháp phân tích, tổng hợp. phân loại, hệ thống hóa. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn ữ] - Tìm hiểu thực trạng sử dụng các sơ đỏ, bảng biểu trong day học ở trường THPT.

- Trao đi ý kiến với học sinh khi được học tập với việc áp dụng công cụ sơ đỏ, bảng biểu vào giảng dạy Hóa học. - Phương pháp thực nghiệm. Nhóm phương pháp thống kê toán hoc Dùng các phương pháp thống kê toán học dé xử lý các số liệu. Giới hạn đề tài Hóa học Hữu cơ 11 chương trình cơ bản.

Những đóng góp mới của đề tài - Lam rõ ý nghĩa và tác dung của sơ đẻ, bảng biểu trong giáng day kiến thức mới trong hóa hữu cơ L1.