phần mở đầu và kết luận, luận văn đƣợc kết cấu thành 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về kiểm soát nội bộ thu và chi trong đơn v trƣờng học. Chƣơng 2: Thực trạng kiểm soát nội bộ thu và chi tại Trƣờng Cao Đẳng Đông Du Đà Nẵng. Chƣơng 3: Các giải pháp hoàn thiện kiểm soát nội bộ thu và chi tại Trƣờng Cao Đẳng Đông Du Đà Nẵng. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Kiểm soát nội bộ là một qui trình không thể thiếu đƣợc trong một tổ chức nhằm đạt đƣợc các mục tiêu về: Hiệu lực và hiệu quả của các hoạt động, bảo vệ tài sản không b thất thoát, áo cáo tài ch nh ch nh xác và đáng tin cậy.
Việc kiểm soát tốt nguồn lực của đơn v là cách tốt nhất giúp đơn v giảm thiểu rủi ro, và từng ƣớc phát triển, tác động tích cực đến hiệu quả hoạt động của các đơn v. Thiết lập một hệ thống KSNB chính là xác lập một cơ chế giám sát bằng những qui đ nh rõ ràng, cụ thể để đạt đƣợc các mục tiêu đề ra. Kiểm soát nội bộ thu và chi là một kiểm soát quan trọng trong hệ thống KSNB, bởi hoạt động kiểm soát nà giúp cho đơn v kiểm soát tốt phần thu và hạn chế thấp nhất những gian lận sai sót trong phần chi. Hiện nay có rất nhiều đề tài nghiên cứu về kiểm soát nội bộ nói chung và KSNB thu và chi nói riêng.
Trong đó tác giả đã tham khảo và tìm hiểu các đề tài nghiên cứu ĩnh vực KSNB thu và chi cụ thể nhƣ sau: Luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyễn Anh Huân (2006) với đề tài “Tăng cường kiểm soát nội bộ đối với công tác thu, chi tại Đại Học Đà Nẵng”. Luận văn đã trình à ý uận cơ ản về SNB đối với công tác thu, chi ngân sách Luan van 4 nhà nƣớc trong đơn v sự nghiệp. Trên cơ sở lý luận và thông qua thực tế về KSNB thu, chi tại Đại Học Đà Nẵng, luận văn đã đƣa ra đƣợc những giải pháp hoàn thiện SNB thu và chi trên 3 phƣơng diện: hoàn thiện môi trƣờng kiểm soát, nâng cao chất ƣợng hệ thống thông tin kế toán, hoàn thiện các thủ tục KSNB công tác thu, chi ngân sách. Những đề xuất này mang tính chất chung cho tất cả các loại hình đơn v à các Trƣờng đại học trong việc áp dụng công tác KSNB thu, chi.
Luận văn thạc sĩ của tác giả Mai Th Lợi (2008) với đề tài “Tăng cường kiểm soát nội bộ thu, chi ngân sách Nhà nước tại Trường Cao Đẳng Công Nghệ - Đại Học Đà Nẵng “. Luận văn đã khái quát hóa ý uận cơ ản về KSNB thu, chi ngân sách, từ thực trạng thu, chi tại Trƣờng, luận văn đã chỉ ra những ƣu điểm, hạn chế cũng nhƣ ngu ên nh n dẫn đến những mặt tồn tại đấ. Đề xuất một số biện pháp nâng cao hiệu quả công tác kiểm soát nội bộ hoạt động thu, chi ng n sách nhà nƣớc tại Trƣờng Cao Đẳng Công Nghệ - Đại Học Đà Nẵng. Luận văn thạc sĩ Trần Th Tài (2010) với đề tài: “Tăng cường kiểm soát nội bộ thu, chi ngân sách tại trường Đại Học Quảng Nam“đã đề xuất các giải pháp tăng cƣờng kiểm soát nội bộ đối với các công tác thu, chi ngân sách tại Trƣờng Đại Học Quảng Nam sao cho hiệu quả nhất, hạn chế rủi ro, quản lý NSNN hiệu quả hơn, góp phần vào sự thành công của Đại học Quảng Nam.
Luận văn thạc sỹ của tác giả Trần Văn Phúc (2010) vói đề tài “Hoàn thiện kiểm soát thu- chi trong các Trường trung học bưu chính viễn thông và công nghệ thông tin thuộc tập đoàn bưu chính viễn thông Việt Nam” uận văn đã khái quát hóa các ý uận cơ ản về kiểm soát nói chung và kiểm soát nội bộ thu chi nói riêng, nghiên cứu và phân tích thực trạng kiểm soát thu, chi từ môi trƣờng kiểm soát, quy trình lập kế hoạch và hoạt động kiểm soát thu, chi trong quá trình hoạt động của Trƣờng, từ đó đƣa ra nhận xét, đánh giá về Luan van 5 những điểm còn tồn tại trong công tác kiểm soát thu, chi. Dựa trên cơ sở lý luận và tình hình thực tế tại các Trƣờng, luận văn đề xuất những giải pháp hoàn thiện kiểm soát thu chi nhƣ: hoàn thiện môi trƣờng kiểm soát, xây dựng qui trình lập kế hoạch, hoàn thiện thủ tục, trình tự kiểm soát thu, chi trong quá trình hoạt động quản lý và kiểm soát thu, chi chặt chẽ, hiệu quả. Luận văn thạc sĩ của tác giả Trần Th Anh Nga (2011) với đề tài “ iểm soát nội bộ thu chi tại Trường Đại học Phạm Văn Đồng”đã đƣa ra hệ thống các giải pháp tƣơng đối đồng bộ nhằm tăng cƣờng KSNB thu chi tại Trƣờng ĐH Phạm Văn Đồng, đáp ứng đƣợc yêu cầu quản lý của Trƣờng trong điều kiện giai đoạn hiện nay. Ngoài các công trình nghiên cứu trên còn có các bài báo, tạp chí bàn về vấn đề ên quan đến việc kiểm soát nội bộ .Tạp ch kinh tế và phát triển, (Số 185 tháng 11/2012) PGS.Trần Việt Lâm, “Kiểm soát nội bộ của các doanh nghiệp nhà nước”, àn uận về việc tiến hành tái cấu trúc các doanh nghiệp nhà nƣớc, việc doanh nghiệp nhà nƣớc hoạt động sản xuất kinh doanh với hiệu quả thấp, thất thoát ớn nguồn vốn à do sự ếu kém của kiểm soát nội ộ.
Tái cấu trúc các doanh nghiệp nhà nƣớc à một nội dung quan trọng của tái cơ cấu nền kinh tế với nhiều nội dung cần triển khai, song có thể nói rằng, tái cấu trúc các doanh nghiệp nhà nƣớc sẽ không đạt đƣợc những mục tiêu đề ra nếu không tổ chức thành công công tác kiểm soát nội ộ trong các doanh nghiệp nà. Theo Tạp chí Kiểm toán số 8/2011,”Đặc điểm hệ thống kiểm soát nội bộ trong các tập đoàn kinh tế”, TS.Ngu ễn Th Phƣơng Hoa, Trƣờng Đại học inh tế Quốc D n, đề cấp đến một số khái niệm cơ ản về việc tổ chức tốt hệ thống kiểm soát trong các doanh nghiệp. Hệ thống kiểm soát nội bộ là hệ thống chính sách và thủ tục giúp nhà quản ý đạt đƣợc các mục tiêu cụ thể là Luan van 6 bảo vệ tài sản, bảo đảm độ tin cậy của thông tin, bảo đảm sự tuân thủ qui đ nh pháp lý và bảo đảm hiệu quả hoạt động. Tạp chí nhà quản lý (2008) , “Kiểm soát nội bộ- nhà quản trị cần biết” đã tổng quan về kiểm soát nội bộ và đánh giá chất ƣợng của hệ thống kiểm soát nội bộ đã chỉ ra đƣợc những dấu hiệu bất ổn của hệ thống kiểm soát nội bộ và chỉ ra đƣợc công thức chung làm thế nào hệ thống SNB đạt hiệu quả.
Nhƣ vậy, các công trình nghiên cứu trên cùng với các ài áo đã nghiên cứu các vấn đề chủ yếu sau: tổng quan về hệ thống KSNB, thực trạng KSNB thu, chi ngân sách tại đơn v sự nghiệp, nhận thấy những mặt tồn tại của đơn v từ đó đề xuất những giải pháp hoàn thiện môi trƣờng kiểm soát, hệ thống thông tin kế toán và hoàn thiện các thủ tục kiểm soát. Tuy nhiên, các giải pháp về KSNB trong các công trình này là những đề xuất mang tính chất chung cho các đơn v hành chính sự nghiệp thuộc ngân sách nhà nƣớc, chƣa đóng góp nhất đ nh vào việc hạn chế rủi ro, ngăn ngừa đến mức thấp nhất những sai sót có thể xả ra trong tƣơng ai cho các đơn v giáo dục ngoài công lập. Do đó tác giả chọn đề tài “Hoàn thiện kiểm soát nội bộ thu và chi tại Trƣờng Cao Đẳng Kinh Tế Kỹ Thuật Đông Du Đà Nẵng “nhằm mục đ ch nâng cao tính kiểm soát trong các kh u thu và chi và đem ại hiệu quả kinh tế cho đơn v. Luan van 7 C ƢƠN 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ THU VÀ CHI TRON TRƢỜNG HỌC 1.1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ ẢN VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ 1.1 Khái niệm, bản chất KSNB a) Khái niệm về KSNB Hiện nay có nhiều đ nh nghĩa về kiểm soát nội bộ, trong phạm vi luận văn nà , tác giả giới thiệu 02 khái niệm nhƣ sau[9] : Theo ủy ban của hội đồng quốc gia Hoa kỳ về việc chống gian lận về báo cáo tài chính (COSO): Kiểm soát nội bộ là một quá trình do ngƣời quản lý, hội đồng quản tr và các nhân viên của đơn v chi phối, nó đƣợc thiết lập để cung cấp một sự bảo đảm hợp lý nhằm đạt đƣợc các mục tiêu.
Trong đ nh nghĩa trên, ốn nội dung cơ ản à quá trình, con ngƣời, đảm bảo hợp lý và mục tiêu cần phải đƣợc tìm hiểu. Cụ thể nhƣ sau: Kiểm soát nội bộ là một quá trình: kiểm soát nội bộ bao gồm một chuỗi hoạt động kiểm soát hiện diện ở mọi bộ phận trong đơn v và đƣợc kết hợp với nhau thành một thể thống nhất. Quá trình kiểm soát à phƣơng tiện để giúp cho đơn v đạt đƣợc các mục tiêu của mình. Kiểm soát nội bộ được thiết kế và vận hành bởi con người: Kiểm soát nội bộ không chỉ đơn thuần là những chính sách, thủ tục, biểu mẫu.
mà phải bao gồm cả những con ngƣời trong tổ chức nhƣ Hội đồng quản tr , Ban giám đốc, các nh n viên khác. Ch nh con ngƣời đ nh ra mục tiêu, thiết lập cơ chế kiểm soát ở mọi nơi và vận hành chúng. Kiểm soát nội bộ cung cấp một sự đảm bảo hợp lý, chứ không phải đảm bảo tuyệt đối là các mục tiêu đƣợc thực hiện. Vì khi vận hành hệ thống kiểm soát, những yếu kém có thể xẩy ra do sai lầm của con ngƣời nên dẫn đến Luan van 8 không thực hiện đƣợc các mục tiêu.
Kiểm soát nội bộ có thể ngăn chặn và phát hiện những sai phạm nhƣng không thể đảm bảo là chúng không bao giờ xả ra. Hơn nữa, một nguyên tắc cơ ản trong việc đƣa ra qu ết đ nh quản lý là chi phí cho quá trình kiểm soát không thể vƣợt quá lợi ch đƣợc mong đợi từ quá trình kiểm soát đó. Do vậ , ngƣời quản lý có thể nhận thức đầ đủ về các rủi ro nhƣng nếu chi phí cho quá trình kiểm soát quá cao thì họ vẫn không thể áp dụng các thủ tục để kiểm soát rủi ro. Các mục tiêu của kiểm soát nội bộ: Đối với báo cáo tài chính: kiểm soát nội bộ phải bảo đảm về tính trung thực và đáng tin cậy.