SỞ GD&ĐT NGHỆ AN ----------- SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM Tên Đề tài: THIẾT KẾ VÀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM THEO CHỦ ĐỀ NHẰM NÂNG CAO KẾT QUẢ HỌC TẬP: BÀI 6- PHÉP TOÁN, BIỂU THỨC, CÂU LỆNH GÁN, “SGK LỚP 11 MÔN TIN HỌC NXBGD” LĨNH VỰC: TIN HỌC NĂM HỌC 2021 - 2022 skkn SỞ GD&ĐT NGHỆ AN ----------- SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM Tên Đề tài: THIẾT KẾ VÀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM THEO CHỦ ĐỀ NHẰM NÂNG CAO KẾT QUẢ HỌC TẬP: BÀI 6- PHÉP TOÁN, BIỂU THỨC, CÂU LỆNH GÁN, “SGK LỚP 11 MÔN TIN HỌC NXBGD” LĨNH VỰC: TIN HỌC Nhóm tác giả: 1. Châu Đức Vinh - Trường THPT Thái Hòa 2. Nguyễn Thị Phươg Thảo - Trường THPT Thái Hòa NĂM HỌC 2021 - 2022 skkn MỤC LỤC DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Giải pháp thay thế. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .Phạm vi nghiên cứu .Thời gian, địa điểm thực hiện dự án .Khách thể nghiên cứu. Thiết kế nghiên cứu. Quy trình nghiên cứu.
Đo lường và thu thập dữ liệu. PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN. Phân tích dữ liệu. 10 Biểu đồ so sánh điểm trung bình môn trước và sau tác động của 2 nhóm.
13 KẾ HOẠCH HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM THEO CHỦ ĐỀ. Mục tiêu hoạt động. Nội dung trọng tâm và hình thức hoạt động. Tiến hành hoạt động: Tiết 1, sáng 02/10/2021.
20 NHIỆM VỤ CỦA MỖI NHÓM. 20 NỘI DUNG CÔNG VIỆC CẦN LÀM CỦA MỖI NHÓM. 41 Một số hình ảnh hoạt động của GV và HS trong quá trình thực hiện chủ đề:. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.
TÀI LIỆU THAM KHẢO. 45 skkn skkn DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Từ đầy đủ PTNL Phát triển năng lực GV Giáo viên HS Học sinh THPT Trung học phổ thông GD-ĐT Giáo dục – Đào tạo NNLT Ngôn ngữ lập trình CNTT Công nghệ thông tin CNTT-TT Công nghệ thông tin – Truyền thông SGK Sách giáo khoa ND Nội dung CH Câu hỏi TB Trung bình TNKQ Trắc nghiệm khách quan 1 skkn A. Lí do chọn đề tài Để nâng cao chất lượng giảng dạy, phục vụ sự nghiệp phát triển của đất nước, trong các năm qua, ngành GD & ĐT đã phát động cuộc vận động đổi mới phương pháp nâng cao tính tích cực, sáng tạo của người học trong quá trình dạy học. Qua chỉ thị 15/CT của Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng chỉ rõ: “Đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập trong trường sư phạm nhằm tích cực hoá hoạt động học tập, phát huy tính chủ động, sáng tạo và năng lực tự học, tự nghiên cứu của học sinh.
Giáo viên giữ vai trò chủ đạo trong việc tổ chức, điều khiển, định hướng quá trình dạy học, còn học sinh giữ vai trò chủ động trong quá trình học tập và tham gia nghiên cứu khoa học”. Để dạy và học theo hướng tích cực cần: giảm diễn giảng thông báo, tăng cường diễn giảng nêu vấn đề, nâng cao chất lượng thực hành trong phòng tin học, tăng cường các bài tập nghiên cứu khoa học Tin học, giải quyết các tình huống có vấn đề, tăng thời gian tự học, kết hợp với sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy. Muốn vậy, mỗi giáo viên cần chú trọng dạy cho học sinh cách học. Đứng trước yêu cầu của đổi mới giáo dục, yêu cầu của xã hội về “chuẩn đầu ra” của người học.
Hoạt động tổ chức trải nghiệm theo chủ đề sẽ chính thức bắt buộc trong chương trình sách giáo khoa mới. Để góp phần vào công cuộc đổi mới đó, giải pháp của tôi là: Thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề nhằm nâng cao kết quả học tập:Bài 6- Phép toán, Biểu thức, Câu lệnh gán, “SGK lớp11môn Tin học NXBGD”. Hiện trạng Trong chương trình Tin học 11, “Bài 6: Phép toán, biểu thức, câu lệnh gán” đòi hỏi học sinh phải biết các khái niệm: phép toán, biểu thức số học, hàm số học chuẩn và biểu thức quan hệ; biết được cấu trúc và chức năng của lệnh gán trong NNLT Pascal. Qua quá trình giảng dạy thực tế, tôi nhận thấy đa số học sinh chỉ nhớ qua loa, không hiểu nhiều về phép toán, biểu thức, câu lệnh gán và học bài theo cách học thuộc lòng nên kỹ năng vận dụng rất hạn chế.
Vì thế, rất khó khăn khi học những kiến thức tiếp theo, đặc biệt kết quả học tập “Bài 6: Phép toán, Biểu thức, Câu lệnh gán” của học sinh các lớp 11 trường THPT Thái Hòa chưa cao. Nguyên nhân Qua quá trình tìm hiểu, phân tích thực trạng trên, tôi đã rút ra một số nguyên nhân như sau: 2 skkn - Học sinh vẫn có suy nghĩ Tin học là môn phụ nên chưa quan tâm, đầu tư, tập trung khi học môn này. - Đối với kiến thức về ngôn ngữ lập trình nói chung và kiến thức “Bài 6: Phép toán, biểu thức, câu lệnh gán” nói riêng tương đối trừu tượng, khó học, cần thời gian để áp dụng lý thuyết vào thực hành mới hiểu được cấu trúc câu lệnh nên học sinh thường khó hiểu, khó nhớ dẫn tới kết quả học tập bài này chưa cao. - Phụ huynh học sinh chưa quan tâm nhiều đến việc học bộ môn Tin học.
- Giáo viên chưa mạnh dạn áp dụng phương pháp dạy học phát huy tính tích cực của học sinh. Phương pháp giảng dạy thực tế chưa giúp HS trả lời được các câu hỏi liên quan đến kiến thức “Bài 6: Phép toán, Biểu thức, Câu lệnh gán”. Các em chỉ dừng lại ở mức nhận biết kiến thức hàn lâm đơn giản. Giáo viên đưa ra hệ thống câu hỏi gợi mở dẫn dắt học sinh tìm hiểu vấn đề.
Học sinh suy nghĩ, trả lời câu hỏi của giáo viên, phát hiện và giải quyết vấn đề, kết quả là học sinh thuộc bài nhưng hiểu chưa sâu sắc về các kiến thức đó. Đặc biệt là các em học sinh yếu, kém thường không nhớ được các kiến thức đã học, dễ bị nhầm lẫn các kiến thức với nhau. Đối với các học sinh khá, các em có thể nhớ kiến thức bằng cách học thuộc lòng nhưng chưa hiểu rõ bản chất nên khả năng vận dụng các kiến thức cũng chưa cao. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến kết quả học tập “Bài 6: Phép toán, biểu thức, câu lệnh gán” của học sinh chưa cao.
Trong những nguyên nhân trên, theo tôi việc giáo viên chưa mạnh dạn thay đổi phương pháp tích cực để phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh vì vậy kết quả học tập chưa cao, các em chưa nhận thức đúng vai trò của môn Tin học trong nhà trường và cuộc sống là nguyên nhân tôi quan tâm nhất. Giải pháp thay thế Để khắc phục hiện trạng trên, tôi đã áp dụng đến nhiều giải pháp thay thế như: Tăng cường bài tập về nhà, tích cực kiểm tra, đánh giá. Ứng dụng CNTT vào giảng dạy, áp dụng phương pháp dạy học tích cực nhằm phát huy tính chủ động tìm hiểu kiến thức của học sinh. Trong quá trình đó, tôi nhận thấy việc thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề giúp học sinh hứng thú và tích cực hoạt động trong giờ học đồng thời phát triển năng lực tư duy sáng tạo góp phần nâng cao kết quả học tập.
Vì vậy tôi đã áp dụng giải pháp: Thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề trong việc dạy bài mới, bài thực hành, làm bài tập. Về vấn đề đổi mới phương pháp dạy học trong đó có sử dụng giải pháp dạy học theo chủ đề đã có nhiều bài viết đã được trình bày. Ví dụ: 3 skkn Đề tài: Vận dụng dạy học chủ đề trong môn Tin học của cô: Huỳnh Thị Hương, Trường THPT Cẩm Thuỷ 1(Thanh Hóa) đã đạt giải B cấp Tỉnh. Đề tài: Vận dụng dạy học chủ đề trong dạy học ở môn Tin học 10 của thầy: Nguyễn Văn Minh, Trường THPT Nguyễn Trãi (Thái Bình) đạt giải B cấp Tỉnh.
Đề tài: Sử dụng dạy học theo hướng chủ đề nhằm phát triển năng lực học sinh trong dạy học ở môn Tin học của thầy: Hoàng Văn Hải, Trường THPT Ngô Quyền( Nam Định) đạt giải B cấp Tỉnh. Các đề tài này đều đề cập tới định hướng, tác dụng, kết quả của việc dạy học theo chủ đề và chủ yếu bàn về sử dụng kỹ thuật dạy học theo chủ đề và phát triển năng lực học sinh như thế nào trong dạy học nói chung mà chưa có tài liệu, đề tài nào đi sâu vào việc dạy bài mới cụ thể trong chương trình Tin học THPT. Nhìn chung các công trình nghiên cứu, các bài viết trên dù ở những góc độ nghiên cứu khác nhau song đều đề cập đến việc sử dụng dạy học theo chủ đề và phát triển năng lực học sinh góp phần nâng cao chất lượng các môn học ở trường THPT. Các công trình, các bài viết trên là nguồn tài liệu tham khảo quý báu giúp tôi mạnh dạn nghiên cứu đề tài: Thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề nhằm nâng cao kết quả học tập:Bài 6- Phép toán, Biểu thức, Câu lệnh gán, “SGK lớp11môn Tin học NXBGD”.Vấn đề nghiên cứu Việc thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề có nâng cao kết quả học tập “Bài 6: Phép toán, Biểu thức, Câu lệnh gán” cho học sinh lớp 11A trường THPT Thái Hòa không? 3.Giả thuyết nghiên cứu Có, việc thiết kế và tổ chức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề sẽ nâng cao kết quả học tập của học sinh lớp 11A trường THPT Thái Hòa.
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 1.Phạm vi nghiên cứu Chủ đề : Cụ thể là “Bài 6: Phép toán, biểu thức, câu lệnh gán” – Chương II – Tin học 11 bậc THPT.Thời gian, địa điểm thực hiện dự án - 1 tuần, từ ngày 27/09/2021 đến 02/10/2021. - Ở nhà học sinh và lớp học.Khách thể nghiên cứu Khách thể được tôi sử dụng để nghiên cứu là nhóm 43 học sinh lớp 11A và nhóm 45 học sinh lớp11I trường THPT Thái Hòa vì đối tượng này có nhiều thuận lợi cho việc nghiên cứu KHSPƯD về cả phía giáo viên và học sinh: - Về phía giáo viên: Bản thân tôi là giáo viên đã có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy, yêu nghề và có trách nhiệm trong công tác giảng dạy. - Về phía học sinh: + Về ý thức học tập: Học sinh hai lớp đều tích cực, chủ động. + Về kết quả học tập tôi lấy bài kiểm tra khảo sát chất lượng đầu năm (thời gian: 20 phút) học kỳ I của môn Tin học 11 trong năm học 2021-2022: hai lớp này tương đương nhau về tỉ lệ học sinh Giỏi, Khá, Trung bình, Yếu, Kém.