LỜI MỞ ĐẦU Trong bối cảnh nền kinh tế có nhiều biến động, các doanh nghiệp hoạt động kém hiệu quả, chủ trương tái cấu trúc nền kinh tế, tái cấu trúc doanh nghiệp Nhà nước đang được tiến hành để các doanh nghiệp Nhà nước và cả nền kinh tế có thể phát triển bền vững và hội nhập sâu rộng với kinh tế quốc tế thì không chỉ có khối doanh nghiệp Nhà nước mới quan tâm đến vấn đề này mà cả các doanh nghiệp khối tư nhân cũng đang rất lưu tâm tới việc cải tổ doanh nghiệp của mình theo hướng tinh giảm, gọn nhẹ, năng động trong đó yếu tố con người mang tính chất quyết định. Bởi vậy, việc tìm đúng người phù hợp để giao đúng việc, đúng cương vị đang là vấn đề đáng quan tâm với mọi hình thức doanh nghiệp hiện nay. Có nhiều yếu tố tạo nên thành công của một doanh nghiệp như có tiềm lực tài chính dồi dào, sở hữu công nghệ tiên tiến hay có đội ngũ lao động chất lượng… Các nguồn lực kể trên đều quan trọng và hỗ trợ nhau trong việc tạo nên sự thành công của doanh nghiệp nhưng yếu tố con người vẫn là yếu tố then chốt. Một doanh nghiệp dù có tiềm lực tài chính dồi dào hay sở hữu công nghệ tiên tiến đến đâu chăng nữa mà không có nguồn nhân lực chất lượng tốt thì cũng khó có thể thành công, con người sử dụng nguồn vốn cộng thêm vận hành công nghệ sản xuất để cho ra sản phẩm.
Tất cả các hoạt động trong doanh nghiệp đều có sự tham gia trực tiếp hay gián tiếp của người lao động nên nếu doanh nghiệp sử dụng tốt nguồn lực này thì đó sẽ trở thành một lợi thế cạnh tranh lớn mà khó có thể bắt trước so với các doanh nghiệp khác. Nói đến nguồn nhân lực trong một doanh nghiệp là phải nói tới số lượng và chất lượng nguồn nhân lực đó. Để có được nguồn nhân lực đủ về số lượng và đảm bảo về chất chất lượng thì việc đầu tiên doanh nghiệp cần làm đó là thu hút và hình thành nguồn nhân lực cho mình, công việc này bao gồm các khâu kế hoạch hóa nguồn nhân lực, tuyển mộ, tuyển chọn và bố trí nhân lực. Việc tuyển dụng có hiệu quả sẽ là cơ sở để doanh nghiệp có một đội ngũ lao động chất lượng và thực hiện tiếp các hoạt động chức năng khác của công tác quản trị nhân sự.
Tuy nhiên không phải doanh nghiệp nào cũng biết tìm kiếm, thu hút người lao động giỏi về với mình. Vì vậy, để hoạt động kinh doanh đạt hiệu quả, để công tác quản trị nhân sự phát huy hết tác dụng của mình thì khâu đầu tiên là công tác tuyển dụng nhân sự phải được doanh nghiệp quan tâm đặt lên vị trí hàng đầu. SVTH: Đỗ Trường Thao 1 Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Với mỗi loại hình doanh nghiệp và tùy từng điều kiện cụ thể mà doanh nghiệp khác nhau có thể có các cách thức khác nhau để tiến hành tuyển dụng nhân sự cho mình miễn là phù hợp và mang lại hiệu quả. Là sinh viên chuyên ngành quản trị nhân lực, sau thời gian thực tập tại công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Thái Dương, nhận thấy công tác tuyển dụng đã được công ty quan tâm nhưng việc thực hiện công tác tuyển dụng vẫn còn những mặt hạn chế nên em đã chọn đề tài: “Nâng cao hiệu quả công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Thái Dương”.
Thực hiện đề tài này cũng là để em vận dụng kiến thức mình đã được trang bị trong việc phân tích, đánh giá thực tế công tác tuyển dụng tại công ty và để đóng góp các biện pháp giúp công ty nâng cao hiểu quả công tác tuyển dụng của mình. Mục đích nghiên cứu của đề tài là trên dựa trên cơ sở những lí luận cơ bản về công tác quản trị nguồn nhân lực nói chung và công tác tuyển dụng nguồn nhân lực nói riêng đồng thời kết hợp với việc nghiên cứu thực trạng công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại công ty nhằm phân tích, đánh giá, phát hiện ra những ưu nhược điểm và những mặt còn hạn chế để đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng của công tác tuyển dụng nhân sự, giúp công ty có được đội ngũ lao động chất lượng cao. Đối tượng nghiên cứu của đề tài là công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Thái Dương, phạm vi nghiên cứu đề tài là từ năm 2008 đến nay. Các phương pháp nghiên cứu được sử dụng là: phương pháp tổng hợp, xử lý, phân tích số liệu, tài liệu, phương pháp quan sát, phương pháp phỏng vấn, thiết kế bảng hỏi để thu thập thông tin thực tế.
Kết cấu của đề tài bao gồm ba phần: Phần I: Cơ sở lý luận về công tác tuyển dụng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp Phần II: Thực trạng công tác tuyển dụng nguồn nhân lưc tại công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Thái Dương từ năm 2008 đến nay Phần III: Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại công ty cổ phần thức ăn chăn nuôi Thái Dương. SVTH: Đỗ Trường Thao 2 Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Phần I: Cơ sở lí luận về công tác tuyển dụng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp 1.1 Khái niệm nguồn nhân lực trong doanh nghiệp Nhân lực được hiểu là nguồn lực của mỗi con người, nằm trong mỗi con người. Đó là toàn bộ kiến thức, trình độ, chuyên môn mà mỗi người tích lũy được và có khả năng thể hiện ra bên ngoài bằng lao động để đem lại thu nhập cho họ trong tương lai. Nhân lực bao gồm thể lực và trí lực.
“ Nguồn nhân lực của một tổ chức bao gồm tất cả những người lao động làm việc trong tổ chức đó, biểu hiện ra bằng số lượng cũng như chất lượng người lao động làm việc trong tổ chức.” [1 trang 12] Như vậy có thể cho rằng: Nguồn nhân lực của một doanh nghiệp là tổng thể các tiềm năng của người lao động đang làm việc trong doanh nghiệp đó, được biểu hiện ra bằng số lượng cũng như chất lượng của những người lao động đang làm việc trong doanh nghiệp.2 Khái niệm tuyển mộ nguồn nhân lực Có nhiều khái niệm về tuyển mộ như: “Tuyển mộ là quá trình thu hút những người xin việc có trình độ từ lực lượng lao động bên ngoài cũng như lực lượng lao động bên trong doanh nghiệp tham gia vào quá trình tuyển chọn.” [ 2 trang 93] “Tuyển mộ nhân viên là một tiến trình thu hút những người có khả năng từ nhiều nguồn khác nhau đến đăng ký nộp đơn tìm việc làm.” [ 3 trang112] Có nhiều tác giả đưa ra khái niệm về tuyển mộ nhưng tựu chung lại thì đều cho rằng tuyển mộ là quá trình thu hút những ứng viên có trình độ phù hợp với yêu cầu công việc từ các nguồn lao động bên trong và bên ngoài doanh nghiệp nộp đơn tham gia vào quá trình tuyển chọn.3 Khái niệm tuyển chọn nguồn nhân lực “Tuyển chọn nguồn nhân lực là quá trình đánh giá các ứng viên đã thu hút được từ quá trình tuyển mộ theo các tiêu chí khác nhau dựa vào các yêu cầu của SVTH: Đỗ Trường Thao 3 Chuyên đề thực tập tốt nghiệp công việc để tìm được những người phù hợp nhất với các yêu cầu đặt ra cho các vị trí công việc trong số những người tham gia.” [ 2 trang 105] “Tuyển mộ là tập trung các ứng viên lại còn tuyển chọn là quyết định xem trong số các ứng viên ấy ai là người hội đủ các tiêu chuẩn để làm việc cho công ty.” [ 3 trang 138] Tuyển chọn là quá trình đánh giá, sàng lọc để lựa chọn ứng viên đáp ứng tốt nhất các yêu cầu đặt ra cho vị trí công việc trong số những người ứng viên đã thu hút được trong quá trình tuyển mộ.4 Khái niệm tuyển dụng nguồn nhân lực Tuyển dụng nguồn nhân lực là một hoạt động tổng thể gồm có tìm kiếm và thu hút những người lao động bên trong, bên ngoài doanh nghiệp tham gia vào quá trình tuyển chọn sau đó từ những người thu hút được sẽ tiến hành sàng lọc ứng viên theo các yêu cầu của công việc để tìm được người phù hợp nhất với yêu cầu của từng vị trí công việc bổ sung vào nguồn nhân lực của doanh nghiệp.5 Khái niệm hiệu quả tuyển dụng nguồn nhân lực Hiệu quả là tương quan so sánh kết quả thu được với chi phí phải bỏ ra để có được kết quả đó. Nó được tính bằng hiệu số hoặc thương số giữa kết quả thu được và chi phí phải bỏ ra để có được kết quả đó. Hiệu quả tuyển dụng nguồn nhân lực là tương quan so sánh giữa lợi ích mà nguồn lao động mới tuyển dụng được mang lại với chi phí phải bỏ ra để có được nguồn nhân lực đó. Các chỉ tiêu đo lường hiệu quả tuyển dụng nguồn nhân lực: - Tỉ lệ tuyển dụng thực tế so với kế hoạch - Chi phí tuyển dụng bình quân 1 người lao động - Chất lượng người lao động được tuyển dụng - Sự phù hợp giữa chuyên môn của người lao động với yêu cầu công việc - Kết quả khảo sát ý kiến đánh giá của ứng viên và người lao động về công tác tuyển dụng 1.2 Nội dung công tác tuyển dụng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp 1.1 Lập kế hoạch tuyển dụng SVTH: Đỗ Trường Thao 4 Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 1.1 Xác định nhu cầu tuyển dụng Xác định nhu cầu tuyển dụng là xác định số lượng cũng như cơ cấu nhân lực cần bổ sung để thực hiện những vị trí công việc còn trống với mục đích hoàn thành khối lượng sản phẩm, dịch vụ hay khối lượng công việc của doanh nghiệp trong một thời gian nhất định.
Xác định nhu cầu tuyển dụng thường được thực hiện trong ngắn hạn tức là xác định nhu cầu tuyển dụng cho thời hạn 1 năm, tuy vậy, do đặc điểm của mỗi tổ chức mà khoảng thời gian có thể linh hoạt hơn. Căn cứ để xác định nhu cầu tuyển dụng là kế hoạch sản xuất kinh doanh năm kế hoạch, số lượng sản phẩm cũng như dịch vụ mới, cơ cấu của tổ chức, ngân sách chi tiêu, sự thay đổi về công nghệ, tốc độ áp dụng kỹ thuật mới vào sản xuất, sự thay đổi chiến lược sản xuất kinh doanh, số người thuyên chuyển công tác, số người tham gia các khóa đào tạo, số người nghỉ hưu hay mãn hạn hợp đồng lao động.