Khóa luận nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty CP Đầu tư và Thương mại TNG

Tài sản ngắn hạn (TSNH) là yếu tố sống còn của mọi doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt như… 91 trang · Trường Đại Học Thăng Long · 2024.

• Tác giả: Bùi Thu Huyền
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Thị Bảo Oanh
• Trường học: Trường Đại Học Thăng Long
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG TÀI SẢN NGẮN HẠN CỦA DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái quát về tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp
• 1.2. Khái niệm về tài sản của doanh nghiệp
• 1.3. Phân loại tài sản ngắn hạn
• 1.4. Đặc điểm tài sản ngắn hạn
• 1.5. Vai trò của tài sản ngắn hạn đối với doanh nghiệp
• 1.6. Hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp
• 1.6.1. Khái niệm hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn
• 1.6.2. Sự cần thiết phải nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn
• 1.6.3. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn
• 1.6.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn
• 1.6.4.1. Nhân tố chủ quan
• 1.6.4.2. Nhân tố khách quan
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ SỬ DỤNG TÀI SẢN NGẮN HẠN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ THƯƠNG MẠI TNG
• 2.1. Giới thiệu về Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG
• 2.2. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG
• 2.3. Chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận
• 2.4. Khái quát lĩnh vực hoạt động kinh doanh của công ty
• 2.5. Kết quả hoạt động kinh doanh của công ty trong giai đoạn 2020 – 2022
• 2.6. Thực trạng hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG
• 2.6.1. Thực trạng tài sản ngắn hạn tại Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG giai đoạn 2020-2022
• 2.6.2. Phân tích các chỉ tiêu tài chính đo lường hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn của Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG
• 2.6.3. Phân tích hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn thông qua mô hình Dupont
• 2.7. Đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn của Công ty cổ phần đầu tư và thương mại TNG
• 2.7.1. Kết quả đạt được
• 2.7.2. Nguyên nhân dẫn đến hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG TÀI SẢN NGẮN HẠN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ THƯƠNG MẠI TNG
• 3.1. Định hướng hoạt động tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG trong thời gian tới
• 3.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn của Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG
• 3.2.1. Nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tiền và các khoản tương đương tiền
• 3.2.2. Nâng cao hiệu quả quản lý các khoản phải thu ngắn hạn
• 3.2.3. Nâng cao hiệu quả quản lý hàng tồn kho
• 3.2.4. Một số giải pháp nâng cao khác
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH ẢNH SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
• BẢNG DANH MỤC VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tài Sản Ngắn Hạn Khái Niệm Vai Trò

Tài sản ngắn hạn (TSNH) là yếu tố sống còn của mọi doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt như hiện nay. Theo PGS. Lưu Thị Hương, TSNH là các tài sản có thời gian thu hồi vốn ngắn, thường dưới 12 tháng hoặc một chu kỳ kinh doanh. TSNH bao gồm tiền mặt, các khoản tương đương tiền, các khoản phải thu, hàng tồn kho và các tài sản ngắn hạn khác. Việc quản lý và sử dụng hiệu quả TSNH đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo khả năng thanh toán, duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh liên tục và tối đa hóa lợi nhuận cho doanh nghiệp. Một doanh nghiệp thiếu TSNH sẽ gặp khó khăn trong việc thanh toán các khoản nợ ngắn hạn, mua nguyên vật liệu và đầu tư vào các hoạt động kinh doanh mới. Do đó, việc hiểu rõ về TSNH và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng là vô cùng quan trọng.

1.1. Định Nghĩa Tài Sản Ngắn Hạn Theo Chu Kỳ Kinh Doanh

TSNH được định nghĩa là tài sản có thể chuyển đổi thành tiền mặt trong vòng một chu kỳ kinh doanh hoặc một năm, bao gồm tiền mặt, chứng khoán ngắn hạn, các khoản phải thu, hàng tồn kho, và chi phí trả trước ngắn hạn. TSNH đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động liên tục của doanh nghiệp, đảm bảo khả năng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn, và hỗ trợ quá trình sản xuất kinh doanh. Quản lý hiệu quả TSNH giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu quả sử dụng vốn, giảm thiểu rủi ro, và tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường.

1.2. Vai Trò Của Vốn Ngắn Hạn Đảm Bảo Thanh Khoản Doanh Nghiệp

Vốn ngắn hạn là nguồn tài chính quan trọng để tài trợ cho TSNH. Vốn ngắn hạn bao gồm các khoản nợ ngắn hạn như vay ngân hàng ngắn hạn, các khoản phải trả, và các khoản vay khác có thời hạn dưới một năm. Quản lý hiệu quả vốn ngắn hạn giúp doanh nghiệp duy trì khả năng thanh toán, đáp ứng các nghĩa vụ tài chính đúng hạn, và tránh các rủi ro liên quan đến khả năng thanh toán. Sự cân đối giữa TSNH và vốn ngắn hạn là yếu tố then chốt để đảm bảo sức khỏe tài chính của doanh nghiệp.

II. Thách Thức Quản Lý Tài Sản Ngắn Hạn Phân Tích tại TNG

Trong bối cảnh thị trường dệt may đầy biến động, việc quản lý TSNH hiệu quả tại Công ty TNG trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Theo Bùi Thu Huyền, tác giả khóa luận, TNG cần đối mặt với nhiều thách thức như biến động giá nguyên vật liệu, rủi ro tồn kho, và áp lực cạnh tranh về giá. Việc không quản lý tốt TSNH có thể dẫn đến tình trạng ứ đọng vốn, giảm khả năng sinh lời và ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động chung của công ty. Vì vậy, việc phân tích thực trạng quản lý TSNH tại TNG, xác định điểm mạnh, điểm yếu và nguyên nhân là bước quan trọng để đưa ra các giải pháp phù hợp.

2.1. Rủi Ro Tồn Kho Ảnh Hưởng Đến Hiệu Quả Vốn Lưu Động

Tồn kho quá nhiều hoặc không hiệu quả có thể gây ứ đọng vốn, tăng chi phí lưu kho, và giảm lợi nhuận. Việc quản lý tồn kho hiệu quả bao gồm dự báo nhu cầu chính xác, tối ưu hóa quy trình đặt hàng và lưu trữ, và áp dụng các phương pháp quản lý tồn kho hiện đại như JIT (Just-in-Time) để giảm thiểu lượng tồn kho và chi phí liên quan. Công ty TNG cần chú trọng đến việc quản lý chuỗi cung ứng để đảm bảo nguồn cung nguyên vật liệu ổn định và giảm thiểu rủi ro gián đoạn sản xuất.

2.2. Các Khoản Phải Thu Giảm Thiểu Rủi Ro Nợ Quá Hạn tại TNG

Các khoản phải thu không được thu hồi kịp thời có thể gây ra rủi ro nợ quá hạn, ảnh hưởng đến dòng tiền và khả năng thanh toán của doanh nghiệp. Việc quản lý các khoản phải thu hiệu quả bao gồm đánh giá khả năng tín dụng của khách hàng, thiết lập chính sách tín dụng hợp lý, và áp dụng các biện pháp thu hồi nợ hiệu quả. Công ty TNG cần xây dựng hệ thống theo dõi và đánh giá các khoản phải thu, và có các biện pháp xử lý kịp thời đối với các khoản nợ quá hạn.

III. Cách Nâng Cao Quản Lý Tiền Mặt Giải Pháp Cho Công Ty TNG

Quản lý tiền mặt hiệu quả là yếu tố then chốt để đảm bảo khả năng thanh khoản và tối đa hóa hiệu quả sử dụng vốn tại TNG. Việc này bao gồm dự báo dòng tiền chính xác, duy trì mức tiền mặt tối ưu, và đầu tư tiền mặt nhàn rỗi vào các công cụ sinh lời an toàn. Ngoài ra, TNG cần kiểm soát chặt chẽ các khoản chi tiêu, tối ưu hóa quy trình thanh toán và áp dụng các công nghệ thanh toán hiện đại để giảm thiểu chi phí và tăng hiệu quả quản lý tiền mặt. Một hệ thống quản lý tiền mặt tốt sẽ giúp TNG chủ động đối phó với các biến động của thị trường và tận dụng các cơ hội kinh doanh.

3.1. Dự Báo Dòng Tiền Công Cụ Quản Trị Rủi Ro Thanh Khoản

Dự báo dòng tiền giúp doanh nghiệp dự đoán được lượng tiền mặt sẽ thu vào và chi ra trong tương lai, từ đó có kế hoạch quản lý tiền mặt phù hợp. Việc dự báo dòng tiền cần dựa trên các yếu tố như doanh thu, chi phí, và các khoản đầu tư. Doanh nghiệp có thể sử dụng các phương pháp dự báo khác nhau như phương pháp trực tiếp, phương pháp gián tiếp, và phương pháp thống kê để dự báo dòng tiền. Dự báo dòng tiền chính xác giúp doanh nghiệp chủ động trong việc quản lý khả năng thanh toán và tránh các rủi ro liên quan đến thiếu hụt tiền mặt.

3.2. Tối Ưu Mức Tiền Mặt Cân Bằng Lợi Ích Và Chi Phí Cơ Hội

Duy trì mức tiền mặt quá cao có thể làm giảm hiệu quả sử dụng vốn, trong khi mức tiền mặt quá thấp có thể gây khó khăn trong việc thanh toán các khoản nợ. Do đó, doanh nghiệp cần xác định mức tiền mặt tối ưu dựa trên các yếu tố như chu kỳ kinh doanh, khả năng tiếp cận vốn, và mức độ rủi ro chấp nhận được. Doanh nghiệp có thể sử dụng các mô hình quản lý tiền mặt như mô hình Baumol và mô hình Miller-Orr để xác định mức tiền mặt tối ưu.

IV. Tối Ưu Quản Lý Kho Giải Pháp Giảm Chi Phí Cho TNG

Quản lý kho hiệu quả đóng vai trò quan trọng trong việc giảm chi phí, tăng hiệu quả sử dụng vốn và đảm bảo sản xuất liên tục tại TNG. Việc này bao gồm dự báo nhu cầu chính xác, tối ưu hóa quy trình đặt hàng và lưu trữ, và áp dụng các phương pháp quản lý kho hiện đại như JIT. Ngoài ra, TNG cần kiểm soát chặt chẽ chất lượng hàng tồn kho, giảm thiểu hàng tồn kho lỗi thời và có các biện pháp xử lý hàng tồn kho chậm luân chuyển. Một hệ thống quản lý kho tốt sẽ giúp TNG đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách nhanh chóng và hiệu quả.

4.1. Dự Báo Nhu Cầu Cơ Sở Cho Quyết Định Quản Lý Tồn Kho

Dự báo nhu cầu giúp doanh nghiệp dự đoán được lượng hàng tồn kho cần thiết để đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Việc dự báo nhu cầu cần dựa trên các yếu tố như dữ liệu lịch sử, xu hướng thị trường, và các yếu tố mùa vụ. Doanh nghiệp có thể sử dụng các phương pháp dự báo khác nhau như phương pháp định tính, phương pháp định lượng, và phương pháp kết hợp để dự báo nhu cầu. Dự báo nhu cầu chính xác giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro thiếu hụt hàng tồn kho và tồn kho quá nhiều.

4.2. Áp Dụng JIT Giảm Thiểu Chi Phí Lưu Kho Tại Công Ty TNG

JIT (Just-in-Time) là phương pháp quản lý kho trong đó hàng tồn kho được nhập kho khi cần thiết. Việc áp dụng JIT giúp doanh nghiệp giảm thiểu chi phí lưu kho, giảm thiểu rủi ro hàng tồn kho lỗi thời, và tăng hiệu quả sử dụng vốn. Để áp dụng JIT thành công, doanh nghiệp cần có mối quan hệ tốt với nhà cung cấp, quy trình sản xuất linh hoạt, và hệ thống thông tin hiệu quả.

V. Phân Tích Dupont Đánh Giá Hiệu Quả Tại TNG

Phân tích Dupont là một công cụ mạnh mẽ để đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn và khả năng sinh lời của TNG. Phương pháp này phân tích tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) thành ba thành phần chính: tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu, vòng quay tài sản và đòn bẩy tài chính. Thông qua phân tích Dupont, TNG có thể xác định các yếu tố nào đang ảnh hưởng đến ROE và đưa ra các biện pháp cải thiện hiệu quả hoạt động. Ví dụ, nếu vòng quay tài sản thấp, TNG cần tập trung vào việc tăng doanh thu hoặc giảm lượng tài sản đầu tư.

5.1. Vòng Quay Tài Sản Ngắn Hạn Đo Lường Hiệu Suất Sử Dụng

Vòng quay TSNH đo lường khả năng doanh nghiệp sử dụng TSNH để tạo ra doanh thu. Vòng quay cao cho thấy doanh nghiệp sử dụng TSNH hiệu quả, trong khi vòng quay thấp cho thấy doanh nghiệp có thể đang đầu tư quá nhiều vào TSNH hoặc quản lý TSNH không hiệu quả. Công ty TNG cần phân tích vòng quay TSNH qua các năm, so sánh với đối thủ cạnh tranh, và xác định các yếu tố ảnh hưởng để có các biện pháp cải thiện.

5.2. Phân Tích SWOT Xác Định Cơ Hội Thách Thức Cho TNG

Phân tích SWOT giúp doanh nghiệp xác định điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức trong môi trường kinh doanh. Phân tích SWOT giúp công ty TNG xác định các cơ hội để cải thiện quản lý TSNH, tận dụng điểm mạnh, khắc phục điểm yếu và đối phó với các thách thức từ môi trường bên ngoài. Ví dụ, TNG có thể tận dụng cơ hội từ sự tăng trưởng của thị trường dệt may để tăng doanh thu và cải thiện vòng quay TSNH.

VI. Giải Pháp Toàn Diện Tương Lai Quản Lý Tài Sản TNG

Để nâng cao hiệu quả sử dụng TSNH một cách bền vững, TNG cần áp dụng các giải pháp toàn diện, bao gồm cải tiến quy trình, ứng dụng công nghệ, và nâng cao năng lực quản lý. Việc này đòi hỏi sự cam kết từ ban lãnh đạo, sự tham gia của toàn thể nhân viên và sự hợp tác chặt chẽ với các đối tác. Trong tương lai, TNG cần tiếp tục theo dõi và đánh giá hiệu quả của các giải pháp đã triển khai, điều chỉnh khi cần thiết và không ngừng tìm kiếm các cơ hội để cải thiện hơn nữa hiệu quả sử dụng tài sản.

6.1. Cải Tiến Quy Trình Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động Tại TNG

Cải tiến quy trình giúp doanh nghiệp loại bỏ các hoạt động không cần thiết, giảm thiểu lãng phí và tăng hiệu quả hoạt động. Công ty TNG cần rà soát và cải tiến các quy trình quản lý TSNH như quy trình mua hàng, quy trình sản xuất, quy trình bán hàng và quy trình thu hồi nợ. Việc cải tiến quy trình cần dựa trên các nguyên tắc như tinh gọn, tự động hóa và liên tục cải tiến.

6.2. Ứng Dụng Công Nghệ Giải Pháp Quản Lý Tài Sản Hiện Đại

Ứng dụng công nghệ giúp doanh nghiệp tự động hóa các quy trình, tăng cường khả năng kiểm soát và đưa ra các quyết định dựa trên dữ liệu. Công ty TNG có thể ứng dụng các công nghệ như phần mềm quản lý kho, phần mềm quản lý quan hệ khách hàng (CRM), và hệ thống hoạch định nguồn lực doanh nghiệp (ERP) để quản lý TSNH hiệu quả hơn. Việc ứng dụng công nghệ cần được thực hiện một cách bài bản và có kế hoạch, đảm bảo tính tương thích với hệ thống hiện tại và mang lại hiệu quả thực tế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong giai đoạn 2020 – 2022, nền kinh tế thế giới và Việt Nam chịu tác động tiêu cực từ đại dịch COVID-19, lạm phát gia tăng và chuỗi cung ứng toàn cầu bị gián đoạn. Đối với ngành dệt may, các doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều áp lực lớn: chi phí nguyên vật liệu đầu vào tăng cao, thị trường xuất khẩu biến động, lãi suất vay ngân hàng duy trì ở mức cao gây khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn bên ngoài, dẫn đến nguy cơ đọng vốn và suy giảm thanh khoản. Trong bối cảnh đó, năng lực quản trị nguồn lực ngắn hạn đóng vai trò then chốt quyết định sự ổn định và khả năng duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh liên tục của doanh nghiệp.

Tài sản ngắn hạn (TSNH) là bộ phận chiếm tỷ trọng lớn trong tổng tài sản của các đơn vị sản xuất dệt may. Việc quản lý và luân chuyển hiệu quả tài sản ngắn hạn không chỉ giúp rút ngắn chu kỳ kinh doanh, hạ giá thành sản phẩm, đảm bảo khả năng thanh toán nợ đến hạn mà còn hạn chế rủi ro phá sản. Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG là một trong những doanh nghiệp dệt may xuất khẩu quy mô lớn tại Việt Nam, niêm yết trên Sàn Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (mã chứng khoán: TNG). Tuy nhiên, tại thời điểm nghiên cứu, tại công ty vẫn chưa có công trình chuyên sâu nào đánh giá toàn diện về hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn. Do đó, tác giả Bùi Thu Huyền đã thực hiện đề tài khóa luận: "Nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG".

Mục tiêu nghiên cứu chính của khóa luận là đề xuất hệ thống giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG trong giai đoạn tiếp theo.

Để đạt được mục tiêu nêu trên, tác giả xác định ba nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

1. Hệ thống hóa và khái quát cơ sở lý luận chung về tài sản ngắn hạn và hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn trong doanh nghiệp.
2. Phân tích thực trạng hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG giai đoạn 2020 – 2022; xác định các kết quả đạt được, những mặt hạn chế và nguyên nhân của những tồn tại đó.
3. Đề xuất các giải pháp khả thi nhằm khắc phục hạn chế và nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty TNG trong thời gian tới.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài được giới hạn như sau:

• Đối tượng nghiên cứu: Hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn trong doanh nghiệp.
• Phạm vi không gian: Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG (trụ sở tại số 434/1 Bắc Kạn, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên).
• Phạm vi thời gian: Số liệu tài chính và hoạt động sản xuất kinh doanh trong giai đoạn 3 năm, từ năm 2020 đến năm 2022.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng nền tảng lý luận dựa trên các tài liệu giáo trình chuyên ngành và văn bản quy phạm pháp luật kế toán tài chính hiện hành tại Việt Nam:

• Khái niệm và bản chất tài sản ngắn hạn theo Giáo trình Tài chính doanh nghiệp của PGS. Lưu Thị Hương (NXB Thống kê, 2003) và PGS. Lê Thị Xuân (NXB Đại học Kinh tế Quốc dân).
• Quy định pháp lý tại Điều 112 Thông tư số 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính về Hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp, xác định tài sản ngắn hạn là các tài sản có thể chuyển đổi thành tiền, bán hay sử dụng trong vòng không quá 12 tháng hoặc một chu kỳ kinh doanh bình thường.
• Phân loại tài sản ngắn hạn theo hai giác độ: quá trình tuần hoàn - chu chuyển vốn (TSNH dự trữ, TSNH sản xuất, TSNH lưu thông) và theo khoản mục trên Bảng cân đối kế toán (Tiền và các khoản tương đương tiền, Đầu tư tài chính ngắn hạn, Các khoản phải thu ngắn hạn, Hàng tồn kho, Tài sản ngắn hạn khác).
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá tài chính:
  • Chỉ tiêu hiệu suất và khả năng sinh lời: Hiệu suất sử dụng TSNH (Doanh thu thuần / TSNH), Tỷ suất sinh lời của TSNH (Lợi nhuận sau thuế / TSNH).
  • Nhóm chỉ tiêu khả năng thanh toán: Hệ số thanh toán ngắn hạn, Hệ số thanh toán nhanh, Hệ số thanh toán tức thời.
  • Nhóm chỉ tiêu hiệu quả hoạt động: Vòng quay và thời gian thu nợ trung bình của các khoản phải thu; Vòng quay và thời gian lưu kho trung bình của hàng tồn kho; Vòng quay và thời gian trả nợ trung bình của các khoản phải trả; Thời gian quay vòng tiền (Chu kỳ tiền mặt = Số ngày tồn kho + Số ngày phải thu - Số ngày phải trả).
  • Chỉ tiêu mức tiết kiệm tài sản ngắn hạn: Mức tiết kiệm tuyệt đối và mức tiết kiệm tương đối.
  • Phân tích mở rộng theo mô hình Dupont nhằm đánh giá mối quan hệ giữa Lợi nhuận ròng, Hiệu suất sử dụng TSNH, Đòn bẩy tài chính và Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE).

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp các phương pháp định lượng và phân tích tài chính doanh nghiệp:

• Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập các Báo cáo tài chính đã kiểm toán (Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ và Thuyết minh BCTC) của Công ty TNG giai đoạn 2020 – 2022; tài liệu báo cáo của đối thủ cạnh tranh cùng ngành (Công ty Cổ phần May Sông Hồng).
• Phương pháp so sánh: Đánh giá biến động số liệu qua các năm theo cả số tuyệt đối (chênh lệch số tiền) và số tương đối (tỷ lệ phần trăm tăng/giảm), so sánh kết quả thực hiện với kế hoạch đề ra và so sánh đối chuẩn với doanh nghiệp trong ngành.
• Phương pháp phân tích tỷ lệ tài chính: Thiết lập và tính toán hệ thống các hệ số thanh toán, hệ số vòng quay vốn lưu động và tỷ suất sinh lời.
• Phương pháp phân tích - tổng hợp và phương pháp diễn giải: Bóc tách từng bộ phận cấu thành của TSNH để phân tích bản chất, đánh giá tác động của từng nhân tố chủ quan lẫn khách quan đến dòng chu chuyển vốn của doanh nghiệp.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Cơ sở lý luận về hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp

Chương 1 tập trung hệ thống hóa các vấn đề lý luận căn bản về tài sản ngắn hạn và hiệu quả sử dụng vốn lưu động trong doanh nghiệp. Tác giả làm rõ đặc điểm vận động liên tục của TSNH qua các giai đoạn dự trữ, sản xuất và lưu thông. Khái niệm hiệu quả kinh tế được định nghĩa là tương quan so sánh giữa kết quả đầu ra thu được và chi phí đầu vào bỏ ra. Tác giả luận giải tính cấp thiết của việc nâng cao hiệu quả TSNH xuất phát từ mục tiêu tối đa hóa giá trị doanh nghiệp, giảm thiểu rủi ro thanh khoản, tiết kiệm chi phí bảo quản lưu kho và tăng năng lực cạnh tranh.

Bên cạnh việc thiết lập công thức toán học chi tiết cho từng chỉ tiêu tài chính (thanh khoản, vòng quay vốn, chu kỳ tiền mặt, mức tiết kiệm vốn lưu động), chương này còn phân tích các nhân tố tác động đến hiệu quả TSNH bao gồm: nhân tố chủ quan (chính sách quản trị tiền mặt, chính sách tín dụng thương mại, chính sách hàng tồn kho, đặc điểm ngành nghề, trình độ công nghệ máy móc, năng lực nhân sự và uy tín doanh nghiệp) cùng các nhân tố khách quan (sự biến động của thị trường, áp lực cạnh tranh ngành và sự thay đổi trong nhu cầu khách hàng).

Chương 2. Thực trạng hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG

Chương 2 trình bày tổng quan về Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG (tiền thân là Xí nghiệp May Bắc Thái thành lập năm 1979, chuyển đổi sang công ty cổ phần năm 2003, niêm yết HNX năm 2007). Công ty vận hành theo mô hình trực tuyến - chức năng, hoạt động chính trong lĩnh vực sản xuất, gia công hàng may mặc xuất khẩu và mở rộng sang bất động sản (thành lập TNG Land năm 2022), phát triển phần mềm quản lý sản xuất TRE.

Bảng 1: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của TNG giai đoạn 2020 – 2022 (Đơn vị: Đồng)

Chỉ tiêu	Năm 2020	Năm 2021	Năm 2022	Chênh lệch 2021/2020 (%)	Chênh lệch 2022/2021 (%)
Doanh thu thuần bán hàng & CCDV	4.570.000.000.000	5.324.000.000.000	6.808.000.000.000	+21,57%	+24,35%
Doanh thu hoạt động tài chính	33.860.000.000	60.886.000.000	121.026.000.000	+78,55%	+101,40%
Giá vốn hàng bán và dịch vụ	3.894.000.000.000	4.846.000.000.000	5.690.000.000.000	+21,50%	+22,38%
Chi phí tài chính	144.211.000.000	169.444.000.000	301.699.000.000	+17,60%	+77,55%
Chi phí bán hàng	145.522.000.000	86.231.000.000	93.985.000.000	-41,01%	+8,99%
Chi phí quản lý doanh nghiệp	125.407.000.000	242.417.000.000	367.854.000.000	+10,09%	+51,78%
Lợi nhuận sau thuế TNDN	153.678.000.000	232.079.000.000	292.079.000.000	+51,22%	+26,14%

Bảng 2: Quy mô và cơ cấu tài sản ngắn hạn tại TNG giai đoạn 2020 – 2022

Khoản mục TSNH	Năm 2020 (Đồng)	Tỷ trọng 2020 (%)	Năm 2021 (Đồng)	Tỷ trọng 2021 (%)	Năm 2022 (Đồng)	Tỷ trọng 2022 (%)
Tiền & tương đương tiền	398.067.000.000	19,65%	13.500.000.000	0,67%	512.775.000.000	7,79%
Phải thu ngắn hạn	451.849.000.000	21,42%	718.849.000.000	35,48%	558.708.000.000	26,52%
Hàng tồn kho	994.453.000.000	49,09%	1.492.276.000.000	57,23%	2.143.635.000.000	60,30%
Tài sản ngắn hạn khác	181.403.000.000	9,84%	172.877.000.000	6,62%	339.836.000.000	5,39%
Tổng tài sản ngắn hạn	2.025.772.365.606	100%	2.607.502.163.527	100%	3.554.954.990.341	100%

Phân tích chi tiết của tác giả chỉ ra:

• Quy mô TSNH tăng trưởng liên tục (tăng 20,7% năm 2021 và tăng 25,33% năm 2022).
• Tiền và tương đương tiền biến động thất thường: Năm 2021 giảm sâu xuống mức 13,5 tỷ đồng (chiếm 0,67% TSNH) do doanh nghiệp phải dồn vốn đặt cọc nguyên liệu và trả nợ vay ngắn hạn. Đến năm 2022, lượng tiền phục hồi lên 512,78 tỷ đồng, trong đó 408 tỷ đồng là tiền gửi có kỳ hạn 1-3 tháng dùng làm tài sản cầm cố bảo đảm khoản vay tại BIDV - Chi nhánh Thái Nguyên.
• Các khoản phải thu ngắn hạn năm 2021 tăng mạnh lên 718,85 tỷ đồng do chính sách bán hàng xuất khẩu chịu ảnh hưởng từ thời gian vận chuyển kéo dài và khách hàng chậm thanh toán. Năm 2022, khoản mục này giảm về 558,71 tỷ đồng (nợ phải thu khách hàng là 470,66 tỷ đồng, trích lập dự phòng khó đòi 2,40 tỷ đồng).
• Hàng tồn kho luôn chiếm tỷ trọng chi phối (từ 49,09% năm 2020 lên 60,30% năm 2022) do đặc thù ngành may mặc sản xuất theo phương thức FOB và chuẩn bị lượng lớn nguyên phụ liệu dự phòng biến động chuỗi cung ứng.
• Chi phí tài chính tăng vọt trong năm 2022 (đạt 301,7 tỷ đồng), chủ yếu do chi phí lãi vay (159,33 tỷ đồng) và lỗ chênh lệch tỷ giá ngoại tệ (USD, EUR) phát sinh từ các hợp đồng xuất nhập khẩu khi đồng EUR mất giá vì xung đột Nga - Ukraine.

Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp tài chính và kỹ thuật cụ thể:

1. Nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tiền và các khoản tương đương tiền: Ứng dụng mô hình quản trị tiền mặt (mô hình Baumol / mức dự trữ tiền mặt tối ưu) nhằm xác định điểm cân bằng giữa chi phí cơ hội do giữ tiền mặt và chi phí giao dịch chuyển đổi tài sản sinh lời; xây dựng kế hoạch dự báo luân chuyển dòng tiền theo tuần/tháng để tránh rơi vào tình trạng cạn kiệt thanh khoản như năm 2021.
2. Nâng cao hiệu quả quản lý các khoản phải thu ngắn hạn: Phân loại khách hàng theo nhóm rủi ro tín dụng; quy định rõ hạn mức và thời hạn bán chịu; áp dụng chính sách chiết khấu thanh toán sớm để khuyến khích khách hàng trả nợ nhanh; tăng cường đôn đốc và phối hợp với các đơn vị pháp lý xử lý dứt điểm các khoản nợ quá hạn.
3. Nâng cao hiệu quả quản lý hàng tồn kho: Thiết lập định mức dự trữ tối ưu cho từng loại nguyên vật liệu (vải, chỉ, phụ liệu); ứng dụng phần mềm công nghệ TRE do công ty tự phát triển để theo dõi tồn kho theo thời gian thực; đẩy mạnh tái chế phế phẩm (bông vụn, vải thừa để sản xuất bông tái chế downlike); giảm thiểu tỷ lệ tiêu hao nguyên vật liệu sản xuất từ 1,69% xuống 1,5%.
4. Các giải pháp hỗ trợ khác: Tiếp tục thực hiện các giải pháp tiết kiệm năng lượng tại nhà máy (chuyển đổi sang hệ thống nồi hơi đốt ga và nồi hơi điện với tổng vốn đầu tư 8,8 tỷ đồng tại chi nhánh Sông Công, Phú Bình, Đồng Hỷ; sử dụng bóng đèn T5/T8 tiết kiệm 50% điện năng; thiết kế cửa trời tận dụng ánh sáng và thông gió tự nhiên); chủ động sử dụng các công cụ bảo hiểm rủi ro tỷ giá cho dòng tiền ngoại tệ xuất nhập khẩu.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả cụ thể sau:

• Tổng hợp đầy đủ bức tranh tài chính của Công ty TNG qua chuỗi dữ liệu 3 năm 2020 – 2022: Doanh thu thuần tăng trưởng từ 4.570 tỷ đồng (2020) lên 6.808 tỷ đồng (2022); Lợi nhuận sau thuế tăng từ 153,68 tỷ đồng lên 292,08 tỷ đồng; Quy mô TSNH mở rộng từ 2.025,77 tỷ đồng lên 3.554,95 tỷ đồng.
• Phát hiện được các điểm yếu cốt lõi trong cơ cấu TSNH của TNG: Sự mất cân đối dòng tiền mặt nghiêm trọng trong năm 2021 (tỷ trọng tiền giảm xuống 0,67%); Tỷ trọng hàng tồn kho neo ở mức cao vượt quá 60% tổng TSNH vào năm 2022, gây áp lực đọng vốn và phát sinh chi phí lãi vay lớn (159,33 tỷ đồng); Các biến động bất lợi từ tỷ giá USD/EUR làm tăng mạnh lỗ tài chính.
• Đề xuất hệ thống giải pháp gắn liền với đặc thù thực tế của TNG, kết hợp giữa giải pháp tài chính (quản trị công nợ, quản trị tiền mặt) với các giải pháp quản lý sản xuất kỹ thuật (tái chế bông vụn, giảm tiêu hao nguyên vật liệu, đầu tư nồi hơi ga/điện, khai thác giải pháp công nghệ TRE).
• Đóng góp khoa học: Là công trình nghiên cứu chuyên sâu đầu tiên tại TNG về hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn, cung cấp mô hình phân tích định lượng kết hợp bảng so sánh đối chuẩn ngành (với May Sông Hồng) và phương pháp phân rã Dupont.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số giới hạn thực tiễn được ghi nhận:

• Phạm vi dữ liệu dừng lại ở giai đoạn 2020 – 2022, chưa bao quát được các biến động kinh tế vĩ mô và kết quả tài chính trong giai đoạn sau năm 2022.
• Nghiên cứu chủ yếu khai thác số liệu tài chính tổng hợp cấp công ty, chưa bóc tách độc lập hiệu quả sử dụng vốn lưu động của từng mảng kinh doanh riêng biệt (giữa mảng cốt lõi là sản xuất dệt may và mảng kinh doanh mới thành lập là bất động sản TNG Land).
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng phân tích chuỗi dữ liệu tài chính sang các năm tiếp theo; nghiên cứu sâu hơn về tác động của các hiệp định thương mại tự do (EVFTA, CPTPP) và biến động lãi suất toàn cầu đến chu kỳ luân chuyển vốn của các doanh nghiệp dệt may xuất khẩu Việt Nam.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kế toán, Quản trị kinh doanh: Nguồn tài liệu mẫu về phương pháp xây dựng khung phân tích tài chính doanh nghiệp sản xuất, kỹ thuật tính toán hệ thống chỉ tiêu thanh toán, luân chuyển vốn lưu động và mô hình Dupont.
• Các nhà nghiên cứu và người thực hiện đề tài về ngành dệt may: Tham khảo hệ thống dữ liệu thực nghiệm về cơ cấu tài sản, chu kỳ luân chuyển hàng tồn kho và các biện pháp tiết kiệm chi phí năng lượng/nguyên liệu thực tế tại nhà máy may công nghiệp.
• Ban lãnh đạo và bộ phận Tài chính - Kế toán của Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG cùng các doanh nghiệp may mặc: Cơ sở thực tiễn để đánh giá rủi ro đọng vốn, kiểm soát nợ phải thu xuất khẩu và hoạch định mức dự trữ tiền mặt tối ưu.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu tài sản ngắn hạn của TNG biến động như thế nào trong giai đoạn 2020 – 2022?
Trong giai đoạn 2020 – 2022, cơ cấu TSNH của TNG ghi nhận tỷ trọng hàng tồn kho chiếm vị trí lớn nhất và tăng liên tục qua các năm (49,09% năm 2020; 57,23% năm 2021; 60,30% năm 2022). Khoản phải thu ngắn hạn chiếm 21,42% (2020), tăng mạnh lên 35,48% (2021) rồi giảm về 26,52% (2022). Tiền và các khoản tương đương tiền có sự biến động lớn: chiếm 19,65% năm 2020, giảm sâu xuống 0,67% năm 2021 và phục hồi lên 7,79% năm 2022.

2. Nguyên nhân nào khiến khoản mục tiền và tương đương tiền của TNG năm 2021 giảm sút nghiêm trọng xuống mức 0,67%?
Năm 2021, lượng tiền mặt và tiền gửi ngân hàng của TNG chỉ còn khoảng 13,5 tỷ đồng (giảm gần 20 tỷ đồng so với năm 2020) và không phát sinh khoản mục tương đương tiền. Nguyên nhân chính do doanh nghiệp phải tập trung nguồn vốn bằng tiền để đặt cọc mua trước các đơn hàng nguyên vật liệu phục vụ sản xuất trong bối cảnh dịch bệnh gián đoạn chuỗi cung ứng, đồng thời phải thực hiện nghĩa vụ thanh toán các khoản nợ vay ngắn hạn đến hạn tại các ngân hàng thương mại.

3. Tại sao chi phí tài chính của TNG năm 2022 lại tăng đột biến lên hơn 301,7 tỷ đồng?
Chi phí tài chính năm 2022 tăng 77,55% so với năm 2021 do hai nguyên nhân chính: thứ nhất, chi phí lãi vay tăng lên 159,33 tỷ đồng do công ty vay hơn 100 tỷ đồng vốn ngắn và dài hạn để tài trợ vốn lưu động, mua sắm máy móc và mở rộng nhà máy; thứ hai, lỗ chênh lệch tỷ giá ngoại tệ tăng mạnh (chiếm gần 50% chi phí tài chính) do tỷ giá USD/VND biến động mạnh và đồng EUR sụt giảm giá trị dưới tác động của xung đột Nga - Ukraine.

4. TNG đã triển khai những giải pháp kỹ thuật cụ thể nào để tiết giảm chi phí sản xuất và nguyên vật liệu?
TNG đã đầu tư 5,1 tỷ đồng lắp đặt 3 hệ thống nồi hơi đốt ga và hơn 3,7 tỷ đồng trang bị thêm 7 hệ thống nồi hơi điện mới (nâng tổng số lên 528 chiếc năm 2022) thay thế lò than gây ô nhiễm; thay thế đèn huỳnh quang bằng đèn LED T5/T8 giúp tiết kiệm 50% điện năng; thiết kế cửa trời thông gió và mái nhựa lấy sáng tự nhiên; tận dụng vải thừa, bông vụn để xử lý tái chế thành sản phẩm bông đen và bông downlike; giảm mức tiêu hao bình quân nguyên vật liệu từ 1,69% xuống 1,5%.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Bùi Thu Huyền đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về hiệu quả sử dụng tài sản ngắn hạn và phân tích chi tiết bức tranh tài chính thực tế tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG giai đoạn 2020 – 2022. Công trình đã làm rõ sự tăng trưởng vượt bậc về quy mô doanh thu, lợi nhuận song song với việc chỉ ra các điểm nghẽn về thanh khoản tiền mặt, áp lực tồn kho và chi phí tài chính phát sinh từ biến động tỷ giá. Hệ thống giải pháp đề xuất mang tính đồng bộ, kết hợp chặt chẽ giữa các công cụ quản trị tài chính doanh nghiệp với quy trình kỹ thuật sản xuất thực tế tại nhà máy dệt may. Đây là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và tính ứng dụng thực tiễn cao cho chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG TÀI SẢN NGẮN HẠN CỦA DOANH NGHIỆP 1. Khái quát về tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp 1. Khái niệm về tài sản của doanh nghiệp Theo PGS.

Lưu Thị Hương, Tài chính doanh nghiệp, Nhà xuất bản Thống kê, năm 2003 thì tài sản ngắn hạn được hiểu: “Tài sản ngắn hạn là các tài sản có thời gian thu hồi vốn ngắn, trong khoảng 12 tháng hoặc một chu kì kinh doanh của doanh nghiệp. Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp bao gồm: - Tiền và các khoản tương đương tiền như tiền mặt, tiền gửi ngân hàng, tiền đang chuyển, chứng khoán dễ thanh khoản. Các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn như cổ phiếu, trái phiếu. Các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn như cổ phiếu, trái phiếu.

Các khoản phải thu về việc trả trước cho người bán, phải thu nội bộ. - Hàng tồn kho bao gồm nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ, thành phẩm, hàng gửi bán, hàng mua đang đi đường. Các tài sản ngắn hạn thường tham gia và được thu hồi vốn sau một chu kỳ sản xuất kinh doanh”. Tại Điều 112 Thông tư 200/2014/TT-BTC, Thông tư Hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp: “Tài sản ngắn hạn là tài sản phản ánh tổng giá trị tiền, các khoản tương đương tiền và các tài sản ngắn hạn khác có thể chuyển đổi thành tiền, có thể bán hay sử dụng trong vòng không quá 12 tháng hoặc một chu kỳ kinh doanh bình thường của doanh nghiệp tại thời điểm báo cáo.

Lê Thị Xuân, Tài chính doanh nghiệp, NXB Đại học Kinh tế quốc dân: “Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp là những tài sản thuộc quyền sở hữu và quản lý của doanh nghiệp, có thời gian sử dụng, luân chuyển, thu hồi vốn trong một kỳ kinh doanh hoặc trong một năm. Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp có thể tồn tại dưới hình thái tiền, hiện vật (vật tư, hàng hóa), dưới dạng đầu tư ngắn hạn và các khoản nợ phải thu. Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp bao gồm: vốn bằng tiền, các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn, các khoản phải thu, hàng tồn kho và các tài sản ngắn hạn khác.” Tóm lại, có rất nhiều quan niệm về tài sản ngắn hạn, tuy nhiên ta có thể hiểu một cách khái quát và tài sản ngắn hạn như sau: Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp là những tài sản thuộc về quyền sở hữu và quản lý của doanh nghiệp, có thời gian sử dụng, luân chuyển, thu hồi vốn trong một kỳ kinh doanh hoặc trong một năm. Tài sản ngắn hạn của doanh nghiệp có thể tồn tại dưới hình 1 thái tiền, hiện vật (vật tư, hàng hóa), dưới dạng đầu tư ngắn hạn và các khoản nợ phải thu.

Cũng như tài sản dài hạn, tài sản ngắn hạn là một bộ phận không thể thiếu trong mỗi doanh nghiệp. Trong lĩnh vực sản xuất tài sản ngắn hạn được thể hiện dưới hình thái như nguyên vật liệu, vật đóng gói, phụ tùng thay thế. Trong lĩnh vực lưu thông nó tồn tại thay thể luân phiên cho nhau, vận động không ngừng nhằm đảm bảo cho quá trình tái sản xuất được tiến hành liên tục. Phân loại tài sản ngắn hạn 1.

Phân loại theo quá trình tuần hoàn và chu chuyển vốn Theo quá trình tuần hoàn và chu chuyển vốn, tài sản ngắn hạn được chia thành: Tài sản ngắn hạn dự trữ: Là toàn bộ tài sản ngắn hạn tồn tại trong khâu dự trữ của doanh nghiệp mà không tính đến hình thái biểu hiện của chúng, bao gồm: tiền mặt tại quỹ, tiền gửi ngân hàng, tiền đang chuyển, hàng mua đang đi đường, nguyên vật liệu tồn kho, công cụ trong kho, hàng gửi gia công, trả trước cho người bán.