Nâng Cao Hiệu Quả Kinh Doanh Tại Công Ty Cổ Phần Chứng Khoán FPT

Giai đoạn 2018-2022 đánh dấu nhiều biến động lớn trên toàn cầu, từ chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đến đại… 101 trang · Trường Đại học Kinh tế Luật · 2023.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hà Vi
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Chí Hải
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Luật
• Chuyên ngành: Kinh Tế & Quản Lý Công
• Đề tài: Nâng cao hiệu quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN
• NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN PHẢN BIỆN
• DANH SÁCH CÁC BẢNG BIỂU
• DANH SÁCH CÁC HÌNH VẼ & BIỂU ĐỒ
• DANH SÁCH CHÚ THÍCH CÁC TỪ VIẾT TẮT
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 0.3. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• 0.4. Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
• 0.5. Phương pháp nghiên cứu
• 0.6. Ý nghĩa thực tiễn của khoá luận
• 0.7. Cấu trúc của khoá luận
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
• 1.1. Các khái niệm cơ bản
• 1.2. Hoạt động kinh doanh
• 1.3. Hoạt động kinh doanh chứng khoán
• 1.4. Hiệu quả hoạt động kinh doanh
• 1.5. Hiệu quả hoạt động trong doanh nghiệp chứng khoán
• 1.6. Đặc điểm cơ bản trong kinh doanh của công ty chứng khoán
• 1.7. Các tiêu chí đánh giá hiệu quả kinh doanh của công ty chứng khoán
• 1.8. Tiêu chí đánh giá doanh nghiệp về mặt hiệu quả tài chính
• 1.9. Khả năng thanh toán ngắn hạn
• 1.10. Chỉ tiêu đánh giá hoạt động kinh doanh
• 1.11. Cơ cấu nguồn vốn
• 1.12. Các nhóm chỉ số đánh giá giá trị doanh nghiệp phổ biến
• 1.13. Tiêu chí đánh giá doanh nghiệp về mặt hiệu quả kinh tế - xã hội
• 1.14. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của công ty chứng khoán
• 1.14.1. Các yếu tố vi mô
• 1.14.2. Các yếu tố vĩ mô
• 1.15. Tóm tắt chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH VÀ HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN CHỨNG KHOÁN FPT
• 2.1. Giới thiệu chung về doanh nghiệp
• 2.2. Giới thiệu về công ty cổ phần chứng khoán FPT
• 2.3. Cơ cấu tổ chức
• 2.4. Các đặc điểm hoạt động của công ty
• 2.5. Thực trạng hoạt động kinh doanh của công ty cổ phần chứng khoán FPT
• 2.6. Thực trạng về cơ cấu tài sản và nguồn vốn của FPTS giai đoạn 2018 - 2022
• 2.7. Thực trạng về kết quả hoạt động kinh doanh của FPTS giai đoạn 2018 - 2022
• 2.8. Phân tích hiệu quả hoạt động về mặt tài chính tại CTCP chứng khoán FPT
• 2.8.1. Khả năng thanh toán ngắn hạn
• 2.8.2. Chỉ tiêu đánh giá năng lực hoạt động kinh doanh
• 2.8.3. Cơ cấu nguồn vốn
• 2.8.4. Các nhóm chỉ số đánh giá giá trị doanh nghiệp phổ biến
• 2.9. Phân tích hiệu quả hoạt động về mặt kinh tế - xã hội tại CTCP chứng khoán FPT
• 2.9.1. Đóng góp ngân sách nhà nước
• 2.9.2. Cơ hội việc làm và thu nhập bình quân người lao động
• 2.9.3. Tái phân phối xã hội
• 2.9.4. Đóng góp vào sự phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam
• 2.9.5. Đóng góp hoạt động bảo vệ môi trường
• 2.10. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của công ty
• 2.11. Cơ sở đề xuất nghiên cứu
• 2.12. Phương pháp nghiên cứu
• 2.13. Câu hỏi thảo luận
• 2.14. Kết quả thảo luận
• 2.15. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của công ty
• 2.15.1. Các yếu tố vi mô ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh
• 2.15.2. Các yếu tố vĩ mô ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh
• 2.16. Đánh giá chung về hiệu quả hoạt động kinh doanh và vấn đề đặt ra
• 2.16.1. Những kết quả tích cực
• 2.16.2. Những hạn chế và khó khăn
• 2.16.3. Nguyên nhân dẫn đến những hạn chế tồn tại
• 2.17. Định hướng phong cách hoạt động
• 2.18. Chiến lược quản trị rủi ro
• 2.19. Rào cản về phát triển công nghệ
• 2.20. Tóm tắt chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG, MỤC TIÊU VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN CHỨNG KHOÁN FPT
• 3.1. Dự báo các yếu tố tác động đến hiệu quả kinh doanh CTCP FPTS
• 3.2. Định hướng và mục tiêu phát triển của CTCP chứng khoán FPT
• 3.3. Định hướng hoạt động kinh doanh của FPTS trong 5 năm tới
• 3.4. Mục tiêu phát triển của FPTS đến năm 2024
• 3.5. Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh CTCP FPTS
• 3.5.1. Mở rộng quy mô hoạt động để nâng cao hiệu quả hoạt động
• 3.5.2. Lợi dụng ưu điểm của đòn bẩy tài chính
• 3.5.3. Phát triển chiến lược Marketing
• 3.5.4. Kết hợp con người và công nghệ
• 3.5.5. Thay đổi môi trường học hỏi tích cực hơn
• 3.6. Tóm tắt chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nâng Cao Hiệu Quả Kinh Doanh FPT Chứng Khoán

Giai đoạn 2018-2022 đánh dấu nhiều biến động lớn trên toàn cầu, từ chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đến đại dịch Covid-19. Những sự kiện này tác động mạnh mẽ đến kinh tế Việt Nam, đặc biệt là thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, với các giải pháp kịp thời của chính phủ, GDP Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng dương. Thị trường chứng khoán, dù trải qua giai đoạn suy giảm, vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc huy động vốn cho nền kinh tế. Các công ty chứng khoán, trong đó có FPT Securities (FPTS), cần phải có những chính sách hoạt động hiệu quả để đáp ứng nhu cầu của thị trường và nhà đầu tư. Việc nâng cao hiệu quả kinh doanh là yếu tố then chốt để FPTS tồn tại và phát triển bền vững.

1.1. Bối cảnh kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung và đại dịch Covid-19 đã tạo ra những cú sốc lớn cho nền kinh tế toàn cầu, ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường chứng khoán Việt Nam. Chỉ số VN-Index đã có những biến động mạnh trong giai đoạn này. Tuy nhiên, nhờ sự điều hành linh hoạt của chính phủ, kinh tế Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng. Các công ty chứng khoán cần phải thích ứng nhanh chóng với những thay đổi của môi trường kinh doanh để duy trì lợi thế cạnh tranh.

1.2. Vai trò của công ty chứng khoán trong nền kinh tế

Các công ty chứng khoán đóng vai trò trung gian quan trọng trong việc kết nối nhà đầu tư với thị trường vốn. Họ cung cấp các dịch vụ như môi giới, tư vấn đầu tư, tự doanh và bảo lãnh phát hành. Để thực hiện tốt vai trò này, các công ty chứng khoán cần không ngừng nâng cao hiệu quả hoạt động, cải thiện chất lượng dịch vụ và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng. FPTS, với gần 16 năm kinh nghiệm, đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể, nhưng vẫn còn nhiều dư địa để phát triển.

II. Xác Định Vấn Đề Hạn Chế Hiệu Quả Kinh Doanh Chứng Khoán FPT

Mặc dù FPTS đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng vẫn còn tồn tại một số hạn chế trong hoạt động kinh doanh. Việc phân tích hiệu quả tài chính và kinh tế - xã hội là cần thiết để xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Nghiên cứu này sẽ đi sâu vào phân tích các chỉ số tài chính, đánh giá các yếu tố vi mô và vĩ mô tác động đến hoạt động của FPTS. Từ đó, đề xuất các giải pháp cải thiện các bất cập tồn đọng, đồng thời phát huy những điểm mạnh vốn có, nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh của FPTS.

2.1. Phân tích hiệu quả tài chính của FPTS giai đoạn 2018 2022

Việc phân tích các chỉ số tài chính như khả năng thanh toán, hiệu quả hoạt động, cơ cấu vốn và khả năng sinh lời là rất quan trọng để đánh giá hiệu quả kinh doanh của FPTS. Dữ liệu tài chính từ năm 2018 đến 2022 sẽ được sử dụng để phân tích xu hướng và xác định các điểm yếu cần cải thiện. So sánh với các đối thủ cạnh tranh cũng sẽ giúp FPTS nhận diện được vị thế của mình trên thị trường.

2.2. Đánh giá các yếu tố vi mô và vĩ mô ảnh hưởng đến FPTS

Các yếu tố vi mô như năng lực quản lý, chất lượng dịch vụ, chiến lược marketing và yếu tố vĩ mô như tình hình kinh tế, chính sách pháp luật, biến động thị trường đều có tác động đến hiệu quả kinh doanh của FPTS. Việc đánh giá kỹ lưỡng các yếu tố này sẽ giúp FPTS đưa ra các quyết định kinh doanh phù hợp và giảm thiểu rủi ro.

2.3. Xác định hạn chế và thách thức trong hoạt động kinh doanh

Thông qua phân tích và đánh giá, nghiên cứu sẽ xác định những hạn chế và thách thức mà FPTS đang đối mặt, chẳng hạn như sự cạnh tranh gay gắt từ các công ty chứng khoán khác, biến động thị trường khó lường, hay các vấn đề về quản trị rủi ro. Việc nhận diện rõ các vấn đề này là bước đầu tiên để đưa ra các giải pháp hiệu quả.

III. Phương Pháp Giải Pháp Nâng Cao Doanh Thu Chứng Khoán FPT

Nghiên cứu này sử dụng kết hợp phương pháp định tính và định lượng để phân tích và đánh giá hiệu quả kinh doanh của FPTS. Dữ liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính, báo cáo thường niên và các nguồn thống kê tin cậy sẽ được thu thập và phân tích. Phương pháp hồi quy sẽ được sử dụng để xác định mối quan hệ giữa các yếu tố và hiệu quả kinh doanh. Ngoài ra, các cuộc phỏng vấn với các chuyên gia và nhà quản lý của FPTS cũng sẽ được thực hiện để thu thập thông tin định tính và có được cái nhìn sâu sắc hơn về hoạt động của doanh nghiệp. Việc kết hợp cả hai phương pháp sẽ giúp đưa ra những kết luận chính xác và đáng tin cậy.

3.1. Thu thập và xử lý dữ liệu thứ cấp về hoạt động kinh doanh

Dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo tài chính, báo cáo thường niên của FPTS và các nguồn thống kê chính thức sẽ được thu thập và xử lý. Quá trình xử lý dữ liệu bao gồm kiểm tra tính chính xác, làm sạch dữ liệu và chuẩn hóa dữ liệu để đảm bảo tính nhất quán và sẵn sàng cho phân tích.

3.2. Phân tích hồi quy để xác định các yếu tố ảnh hưởng

Phương pháp hồi quy sẽ được sử dụng để phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố như quy mô doanh nghiệp, khả năng thanh toán, cơ cấu vốn và hiệu quả kinh doanh của FPTS. Kết quả phân tích hồi quy sẽ giúp xác định các yếu tố nào có tác động lớn nhất đến hiệu quả kinh doanh và mức độ tác động của từng yếu tố.

3.3. Phỏng vấn chuyên gia để thu thập thông tin định tính

Các cuộc phỏng vấn với các chuyên gia trong ngành chứng khoán và các nhà quản lý của FPTS sẽ được thực hiện để thu thập thông tin định tính về các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh, các thách thức mà FPTS đang đối mặt và các giải pháp tiềm năng để cải thiện hiệu quả hoạt động.

IV. Đề Xuất Giải Pháp Chiến Lược Phát Triển Chứng Khoán FPT

Dựa trên kết quả phân tích và đánh giá, nghiên cứu đề xuất một số giải pháp để nâng cao hiệu quả kinh doanh của FPTS. Các giải pháp này tập trung vào việc mở rộng quy mô hoạt động, tận dụng đòn bẩy tài chính, phát triển chiến lược marketing hiệu quả, kết hợp con người và công nghệ, và xây dựng môi trường học hỏi tích cực. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp này sẽ giúp FPTS cải thiện năng lực cạnh tranh, tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận, và đạt được các mục tiêu phát triển đã đề ra. Đồng thời, FPTS cần liên tục theo dõi và đánh giá hiệu quả của các giải pháp để có những điều chỉnh kịp thời, đảm bảo tính phù hợp và hiệu quả trong dài hạn.

4.1. Mở rộng quy mô hoạt động thông qua đa dạng hóa sản phẩm

FPTS có thể mở rộng quy mô hoạt động bằng cách đa dạng hóa các sản phẩm và dịch vụ, chẳng hạn như phát triển các sản phẩm phái sinh, cung cấp dịch vụ tư vấn tài chính cá nhân, hoặc mở rộng mạng lưới chi nhánh và phòng giao dịch. Việc đa dạng hóa sản phẩm sẽ giúp FPTS thu hút thêm khách hàng và tăng doanh thu.

4.2. Tận dụng đòn bẩy tài chính một cách hợp lý

Đòn bẩy tài chính có thể giúp FPTS tăng khả năng sinh lời, nhưng cũng đi kèm với rủi ro cao. Do đó, FPTS cần sử dụng đòn bẩy tài chính một cách thận trọng và hợp lý, đảm bảo duy trì tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu ở mức an toàn. Việc quản lý rủi ro hiệu quả là rất quan trọng khi sử dụng đòn bẩy tài chính.

4.3. Phát triển chiến lược marketing phù hợp với thị trường

FPTS cần xây dựng một chiến lược marketing hiệu quả để tăng cường nhận diện thương hiệu, thu hút khách hàng mới và giữ chân khách hàng hiện tại. Chiến lược marketing nên tập trung vào việc sử dụng các kênh truyền thông kỹ thuật số, tổ chức các sự kiện và hội thảo, và cung cấp các chương trình khuyến mãi hấp dẫn.

V. Thực Tiễn Ứng Dụng và Đo Lường Hiệu Quả Kinh Doanh FPTS

Việc triển khai các giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh cần đi kèm với việc đo lường và đánh giá hiệu quả thực tế. Các chỉ số tài chính như doanh thu, lợi nhuận, ROA, ROE và các chỉ số phi tài chính như mức độ hài lòng của khách hàng, thị phần và nhận diện thương hiệu cần được theo dõi và đánh giá thường xuyên. Kết quả đánh giá sẽ giúp FPTS xác định những giải pháp nào đang hoạt động hiệu quả và những giải pháp nào cần điều chỉnh hoặc thay thế. Quá trình theo dõi và đánh giá cần được thực hiện một cách khách quan và minh bạch.

5.1. Thiết lập hệ thống đo lường hiệu quả kinh doanh toàn diện

FPTS cần thiết lập một hệ thống đo lường hiệu quả kinh doanh toàn diện, bao gồm cả các chỉ số tài chính và phi tài chính. Hệ thống này cần được thiết kế để cung cấp thông tin chính xác và kịp thời về hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.

5.2. Theo dõi và đánh giá hiệu quả của các giải pháp đã triển khai

FPTS cần thường xuyên theo dõi và đánh giá hiệu quả của các giải pháp đã triển khai. Quá trình đánh giá cần được thực hiện một cách khách quan và minh bạch, dựa trên các dữ liệu thực tế và các tiêu chí đã được xác định trước.

5.3. Điều chỉnh và cải thiện các giải pháp dựa trên kết quả đánh giá

Dựa trên kết quả đánh giá, FPTS cần điều chỉnh và cải thiện các giải pháp để đảm bảo tính phù hợp và hiệu quả trong dài hạn. Quá trình điều chỉnh và cải thiện cần được thực hiện một cách linh hoạt và sáng tạo.

VI. Kết Luận Tương Lai và Tiềm Năng Phát Triển Chứng Khoán FPT

Nghiên cứu này đã phân tích và đánh giá hiệu quả kinh doanh của FPTS, xác định các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất các giải pháp cải thiện. Việc nâng cao hiệu quả kinh doanh là một quá trình liên tục và đòi hỏi sự cam kết của toàn bộ tổ chức. Với những nỗ lực không ngừng, FPTS có thể tận dụng tối đa tiềm năng phát triển, củng cố vị thế trên thị trường chứng khoán Việt Nam và đóng góp vào sự phát triển chung của nền kinh tế. Tương lai của FPTS phụ thuộc vào khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường, đổi mới sáng tạo và xây dựng một đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp và tận tâm.

6.1. Tổng kết các kết quả nghiên cứu và khuyến nghị

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc mở rộng quy mô hoạt động, tận dụng đòn bẩy tài chính, phát triển chiến lược marketing hiệu quả và xây dựng môi trường học hỏi tích cực là những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả kinh doanh của FPTS.

6.2. Thảo luận về các thách thức và cơ hội trong tương lai

FPTS sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức trong tương lai, như sự cạnh tranh gay gắt, biến động thị trường và yêu cầu ngày càng cao của khách hàng. Tuy nhiên, cũng có nhiều cơ hội để FPTS phát triển, như sự tăng trưởng của thị trường chứng khoán Việt Nam, sự phát triển của công nghệ và sự quan tâm ngày càng tăng của nhà đầu tư đến các sản phẩm và dịch vụ tài chính.

6.3. Đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo

Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc phân tích sâu hơn các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của FPTS, đánh giá tác động của chuyển đổi số đến hoạt động của doanh nghiệp, hoặc nghiên cứu các mô hình kinh doanh mới trong ngành chứng khoán.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Giai đoạn 2018 - 2022 ghi nhận những biến động phức tạp của kinh tế toàn cầu và Việt Nam do tác động từ cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung (bùng nổ từ tháng 3/2018), các đợt điều chỉnh tăng lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), đại dịch Covid-19 (từ đầu năm 2020) và xung đột địa chính trị Nga - Ukraine năm 2022. Mặc dù nền kinh tế Việt Nam duy trì được tốc độ tăng trưởng GDP thực tế (năm 2018 tăng 7,08%, năm 2019 tăng 7,02%, năm 2020 tăng 2,91%, năm 2021 tăng 2,58% và năm 2022 tăng 8,02%), thị trường chứng khoán trong nước đã trải qua các chu kỳ biến động dữ dội: chỉ số VN-Index sụt giảm từ vùng 1.200 điểm xuống 890 điểm trong năm 2018, thiết lập mức đỉnh lịch sử 1.536 điểm vào năm 2021 trước khi bước vào giai đoạn suy giảm mạnh và thanh khoản đóng băng trong năm 2022.

Trong bối cảnh thị trường tài chính biến động mạnh, các công ty chứng khoán giữ vai trò trung gian định chế quan trọng thông qua các nghiệp vụ môi giới, tự doanh, bảo lãnh phát hành, lưu ký và tư vấn đầu tư. Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT (FPTS) thành lập từ năm 2007, niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HOSE) từ tháng 1/2017 với mã chứng khoán FTS. Dù sở hữu lợi thế nền tảng công nghệ và đội ngũ nhân sự ổn định, FPTS vẫn bộc lộ những hạn chế trong mô hình kinh doanh, chiến lược phân bổ nguồn vốn và quản trị rủi ro khi thị trường bước vào các chu kỳ suy thoái. Do đó, việc nghiên cứu thực trạng và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh của FPTS là yêu cầu thực tiễn cấp thiết.

Mục tiêu nghiên cứu:

• Mục tiêu chung: Đánh giá toàn diện hiệu quả hoạt động kinh doanh của FPTS giai đoạn 2018 - 2022 trên cả hai phương diện tài chính và kinh tế - xã hội; nhận diện các nhân tố vi mô, vĩ mô tác động; từ đó dự báo xu hướng và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của công ty theo hướng bền vững.
• Mục tiêu cụ thể (gồm 6 nhiệm vụ được đánh số theo văn bản):
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về hoạt động kinh doanh, hiệu quả kinh doanh, các tiêu chí đánh giá và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của công ty chứng khoán.
  2. Khái quát quá trình hình thành, phát triển, đặc điểm hoạt động và cơ cấu tổ chức của CTCP Chứng khoán FPT.
  3. Trình bày và đánh giá thực trạng hoạt động kinh doanh của FPTS thông qua chuỗi số liệu thực tế giai đoạn 2018 - 2022.
  4. Phân tích chuyên sâu hiệu quả hoạt động của FPTS trên khía cạnh tài chính và kinh tế - xã hội giai đoạn 2018 - 2022.
  5. Làm rõ các yếu tố vi mô (môi trường bên trong) và vĩ mô (môi trường bên ngoài) ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
  6. Gợi ý và đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh tại FPTS đến năm 2024.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hiệu quả hoạt động kinh doanh của Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT.
• Phạm vi không gian: CTCP Chứng khoán FPT (trụ sở chính tại Hà Nội, 2 chi nhánh tại TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng cùng 4 phòng giao dịch).
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn thu thập số liệu và phân tích từ năm 2018 đến năm 2022; các định hướng và mục tiêu kinh doanh dự phóng đến năm 2024.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận thiết lập khung lý thuyết dựa trên các chuẩn mực kinh tế học quản trị và luật định chứng khoán hiện hành:

• Khái niệm hoạt động kinh doanh và kinh doanh chứng khoán: Hoạt động kinh doanh được tiếp cận theo phân loại của Nguyễn Văn Công (2009) gồm ba mảng quan hệ biện chứng: hoạt động kinh doanh, hoạt động đầu tư và hoạt động tài chính. Kinh doanh chứng khoán được xác định theo quy định tại Điều 4 Luật Chứng khoán 2019 và giáo trình của Thái Bá Cẩn & Đặng Lan Hương (2014), bao gồm các nghiệp vụ môi giới, tự doanh, bảo lãnh phát hành, tư vấn đầu tư chứng khoán, lưu ký và các dịch vụ tài chính liên quan.
• Khái niệm hiệu quả hoạt động kinh doanh: Vận dụng quan điểm của Nguyễn Ngọc Huyền (2013) và Trần Văn Hải (2008), xem hiệu quả là mức độ khai thác tối ưu các nguồn lực (vốn, nhân lực, công nghệ, thời gian) nhằm hiện thực hóa mục tiêu tài chính và phát triển bền vững.
• Lý thuyết cấu trúc vốn: Sử dụng Lý thuyết đánh đổi (Trade-Off Theory của Kraus & Litzenberger, 1973) để xem xét sự cân bằng giữa lợi ích lá chắn thuế từ lãi vay và chi phí kiệt quệ tài chính; kết hợp Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory của Myers & Majluf, 1984) lý giải trật tự ưu tiên sử dụng nguồn vốn (vốn nội bộ, nợ vay và phát hành cổ phiếu mới) dưới tác động của bất cân xứng thông tin.
• Hệ thống tiêu chí đánh giá:
  • Hiệu quả tài chính (Josette Peyrard, 1999; Nguyễn Năng Phúc, 2004): Khả năng thanh toán ngắn hạn (chỉ số thanh toán hiện hành, chỉ số thanh toán tiền mặt); Năng lực hoạt động (vòng quay tổng tài sản, vòng quay vốn lưu động); Cơ cấu nguồn vốn và đòn bẩy (tỷ lệ Nợ/Tổng tài sản, Nợ/VCSH, hệ số đòn bẩy); Khả năng sinh lời (biên lợi nhuận ròng, biên lợi nhuận gộp, ROA, ROE, ROS, tỷ lệ tăng trưởng bền vững).
  • Hiệu quả kinh tế - xã hội (theo Quyết định số 622/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ): Đóng góp ngân sách nhà nước, giải quyết việc làm và thu nhập người lao động, tái phân phối xã hội, đóng góp cho sự phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam và ý thức bảo vệ môi trường.
  • Các nhân tố tác động: Nhóm vi mô (quy mô tổ chức, đòn bẩy tài chính, nhân lực, trình độ công nghệ thông tin); nhóm vĩ mô (lạm phát, lãi suất, tăng trưởng GDP, khung pháp lý thị trường chứng khoán).

Phương pháp nghiên cứu:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ Báo cáo tài chính đã kiểm toán của FPTS giai đoạn 2018 - 2022, Báo cáo thường niên giai đoạn 2018 - 2022, Bản cáo bạch các năm 2016, 2017 và 2022, cùng số liệu thống kê vĩ mô từ Tổng cục Thống kê (GSO) và Ngân hàng Thế giới (World Bank).
• Phương pháp xử lý và phân tích số liệu: Thống kê mô tả, tính toán chuỗi chỉ số tài chính theo thời gian, phân tích tỷ trọng cơ cấu.
• Phương pháp so sánh (Benchmarking): Đối chiếu trực tiếp các chỉ tiêu tài chính, khả năng thanh toán, đòn bẩy và sinh lời của FPTS với 3 công ty chứng khoán có quy mô vốn hóa lớn nhất thị trường: SSI, VNDirect (VND) và Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HCM).
• Phương pháp nghiên cứu định tính: Phỏng vấn sâu và thảo luận chuyên gia nội bộ tại FPTS để xác thực mức độ ảnh hưởng của các yếu tố vi mô, vĩ mô đến kết quả kinh doanh.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý thuyết về hiệu quả hoạt động kinh doanh

Chương 1 hệ thống hóa toàn bộ khung lý luận về hiệu quả hoạt động trong ngành chứng khoán. Tác giả tổng quan 7 công trình quốc tế tiêu biểu (Hifza Malik, 2011; Omondi & Muturi, 2013; Lucy Wamugo Mwangi, 2014; Boubaker & Sghaier, 2014; Berhe & Kaur, 2017; Alarussi & Alhaderi, 2017; Egbunike & Okerekeoti, 2018) và 5 công trình trong nước (Ngô Thị Ngọc và cộng sự, 2020; Phan Thu Hiền & Nguyễn Nhật Hà, 2021; Lại Cao Mai Phương và cộng sự, 2022; Nguyễn Khánh Linh & Phan Thị Hằng Nga, 2022; Trần Văn Hải, 2022). Điểm cốt lõi được rút ra từ các công trình này là quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, vòng quay tài sản cùng các biến số vĩ mô (GDP, lãi suất, lạm phát) có quan hệ mật thiết đến ROA và ROE. Chương 1 xác lập bộ tiêu chí kép gồm 5 chỉ tiêu tài chính định lượng và 5 tiêu chí kinh tế - xã hội định tính/định lượng làm nền tảng cho việc mổ xẻ dữ liệu tại chương tiếp theo.

Chương 2: Thực trạng hoạt động kinh doanh và hiệu quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT

Chương 2 mô tả chi tiết mô hình hoạt động của FPTS: thành lập ngày 13/07/2007 với vốn điều lệ ban đầu 440 tỷ đồng, niêm yết trên HOSE tháng 01/2017. Về tổ chức quản trị, công ty hoạt động theo mô hình cổ phần gồm Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị (6 thành viên), Ban kiểm toán trực thuộc HĐQT, Ban điều hành (1 Tổng Giám đốc, 2 Phó Tổng Giám đốc) và các khối nghiệp vụ chuyên môn.

Chỉ tiêu tài sản & nguồn vốn (tỷ đồng)	2018	2019	2020	2021	2022
Tiền và các khoản tương đương tiền	458,06	50,28	206,37	1.868,84	262,79
Tài sản tài chính ghi nhận qua lãi/lỗ (FVTPL)	268,75	470,35	508,64	1.071,59	743,30
Các khoản cho vay (margin, ứng trước)	1.346,26	1.555,48	2.478,94	6.254,44	3.829,35
Các khoản phải thu	14,04	9,27	15,92	24,66	21,97
Tài sản dài hạn	206,94	198,52	192,79	201,49	200,19
Tổng tài sản	2.288,00	2.286,33	3.891,48	9.420,11	5.275,69
Nợ phải trả	939,97	826,54	2.086,16	6.551,32	1.700,56
Vốn chủ sở hữu	1.348,03	1.459,79	1.805,32	2.868,79	3.575,13

Cơ cấu tài sản của FPTS phản ánh đặc trưng của định chế tài chính với tỷ trọng tài sản ngắn hạn chiếm trên 90%. Đáng chú ý, năm 2021 tổng tài sản tăng vọt lên 9.420,11 tỷ đồng khi dư nợ cho vay đạt mức kỷ lục 6.254,44 tỷ đồng (trong đó cho vay ký quỹ đạt 5.007,23 tỷ đồng; ứng trước tiền bán đạt 1.246,42 tỷ đồng; cho vay phái sinh đạt 789 triệu đồng). Nợ phải trả năm 2021 tăng vọt lên 6.551,32 tỷ đồng, chủ yếu do khoản nhận đặt cọc môi giới trái phiếu chính phủ trị giá 4.830 tỷ đồng, trong khi nợ vay tài chính thực tế chỉ chiếm 978 tỷ đồng. Năm 2022, thị trường suy thoái khiến tổng tài sản co hẹp gần 56%, dừng ở mức 5.275,69 tỷ đồng.

Kết quả hoạt động kinh doanh (tỷ đồng)	2018	2019	2020	2021	2022
Doanh thu hoạt động	695,24	386,65	403,54	1.383,48	850,24
- Lãi từ các tài sản tài chính FVTPL	284,55	59,15	-7,85	340,38	-123,92
- Lãi từ các khoản cho vay và phải thu	207,64	201,89	189,86	404,92	519,90
- Doanh thu môi giới chứng khoán	171,35	99,70	193,89	594,99	408,38
- Doanh thu bảo lãnh, đại lý phát hành	0,27	0,00	0,00	0,00	0,00
- Doanh thu tư vấn đầu tư chứng khoán	0,00	0,18	0,63	4,88	3,85
- Doanh thu lưu ký chứng khoán	11,99	8,62	8,63	9,87	9,80
- Doanh thu tư vấn tài chính	18,59	16,87	18,27	28,18	31,89
Lợi nhuận trước thuế	542,95	255,22	220,60	981,38	441,54
Lợi nhuận sau thuế	489,98	214,30	170,55	845,98	318,66

Diễn biến kết quả kinh doanh cho thấy hai nguồn thu trụ cột của FPTS là lãi cho vay margin và phí môi giới chứng khoán. Năm 2018, lợi nhuận sau thuế đạt mức cao đột biến (489,98 tỷ đồng) nhờ khoản hoàn nhập/ghi nhận lãi FVTPL từ cổ phiếu May Sông Hồng (MSH niêm yết trên HOSE vào tháng 11/2018, FPTS sở hữu 13,61%). Năm 2021 là năm đỉnh cao với doanh thu đạt 1.383,48 tỷ đồng và LNST đạt 845,98 tỷ đồng. Năm 2022, dù FVTPL ghi nhận lỗ 123,92 tỷ đồng do định giá cổ phiếu sụt giảm, mảng lãi cho vay vẫn tăng trưởng đạt 519,90 tỷ đồng, giữ cho LNST ở mức 318,66 tỷ đồng. Mảng tư vấn tài chính tăng trưởng đều đặn từ 16,87 tỷ đồng (2019) lên 31,89 tỷ đồng (2022). Mảng tư vấn đầu tư sau khi triển khai từ năm 2019 đã đạt doanh thu 4,88 tỷ đồng năm 2021 và 3,85 tỷ đồng năm 2022.

Chỉ số khả năng thanh toán của FPTS	2018	2019	2020	2021	2022	TB 5 năm
Chỉ số thanh toán ngắn hạn (lần)	4,36	5,63	2,68	1,43	2,62	3,34
Chỉ số thanh toán tiền mặt (lần)	0,87	0,12	0,17	0,29	0,14	0,32

Chỉ số thanh toán ngắn hạn của FPTS luôn duy trì lớn hơn 1 (bình quân 3,34 lần), cho thấy năng lực thanh toán các nghĩa vụ đến hạn ở mức an toàn cao. Hệ số thanh toán tiền mặt bình quân ở mức 0,32 lần, phản ánh việc doanh nghiệp chủ động luân chuyển tiền nhàn rỗi vào cho vay ký quỹ ngắn hạn để tối ưu hiệu suất vốn thay vì tích trữ tiền mặt tại quỹ.

Về phương diện kinh tế - xã hội, FPTS đóng góp ngân sách nhà nước thông qua thuế TNDN liên tục tăng trong các năm tăng trưởng mạnh, tạo việc làm ổn định với thu nhập bình quân cải thiện cho người lao động, gia tăng số lượng tài khoản nhà đầu tư mở mới, đồng thời thực hiện các biện pháp tiết giảm năng lượng và tài nguyên trong vận hành văn phòng theo định hướng chuyển đổi số.

Hạn chế và nguyên nhân: Tác giả chỉ rõ phong cách hoạt động mang tính thận trọng cao và cơ chế kiểm soát rủi ro cho vay quá nghiêm ngặt đã khiến FPTS bỏ lỡ cơ hội mở rộng thị phần môi giới trong các giai đoạn thị trường tăng trưởng bùng nổ; tỷ lệ sử dụng nợ vay tài chính quá thấp làm giảm hiệu ứng khuếch đại sinh lời của đòn bẩy; đồng thời công nghệ thông tin bắt đầu xuất hiện rào cản khi các đối thủ cạnh tranh mới áp dụng chính sách miễn phí giao dịch (zero-fee) và hệ thống giao dịch hiện đại hóa.

Chương 3: Định hướng, mục tiêu và giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh tại Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT

Chương 3 xây dựng các dự báo về môi trường kinh doanh và đề ra định hướng phát triển trong giai đoạn 5 năm tiếp theo cùng kế hoạch kinh doanh đến năm 2024. Để hiện thực hóa mục tiêu, tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp cụ thể:

1. Mở rộng quy mô hoạt động: Nâng cao năng lực vốn điều lệ để tăng trần hạn mức cho vay ký quỹ đối với danh mục cổ phiếu tiêu chuẩn; mở rộng phạm vi tiếp cận nhóm khách hàng cá nhân và tổ chức.
2. Khai thác ưu điểm của đòn bẩy tài chính: Vận dụng Lý thuyết đánh đổi nhằm tái cấu trúc nguồn vốn, tăng tỷ trọng nợ vay tín dụng ngắn hạn từ các ngân hàng thương mại với chi phí vốn hợp lý, tận dụng lá chắn thuế từ chi phí lãi vay để nâng cao tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE).
3. Phát triển chiến lược Marketing và chính sách phí: Thiết lập lại biểu phí giao dịch chứng khoán niêm yết linh hoạt theo từng nhóm quy mô tài sản và tần suất giao dịch; đẩy mạnh quảng bá hình ảnh thương hiệu và định vị dịch vụ tư vấn tài chính chuyên nghiệp.
4. Kết hợp con người và công nghệ: Tận dụng định danh điện tử (eKYC) để mở rộng tệp khách hàng; nâng cấp hạ tầng phần mềm giao dịch; chuẩn hóa năng lực tư vấn tài sản cá nhân cho đội ngũ chuyên viên nhằm chuyển hướng từ môi giới thuần túy sang quản lý gia sản.
5. Xây dựng môi trường học hỏi tích cực: Tăng cường các chương trình huấn luyện chuyên môn nội bộ, xây dựng văn hóa chia sẻ tri thức và quản trị hiệu suất công việc minh bạch.

Kết quả và đóng góp

• Hệ thống hóa số liệu thực chứng: Phản ánh bức tranh tài chính và kinh doanh của FPTS qua chu kỳ 5 năm (2018 - 2022) với các dữ kiện chính xác: mức doanh thu cao nhất đạt 1.383,48 tỷ đồng (2021), LNST đạt đỉnh 845,98 tỷ đồng (2021); sự dịch chuyển cơ cấu nguồn thu sang mảng lãi cho vay (519,90 tỷ đồng năm 2022) và tư vấn tài chính (31,89 tỷ đồng năm 2022).
• Làm rõ sự đánh đổi trong quản trị vốn: Khóa luận chứng minh việc duy trì hệ số thanh toán ngắn hạn bình quân cao (3,34 lần) và tỷ lệ nợ vay tài chính thấp giúp FPTS an toàn vượt qua các cú sốc thanh khoản năm 2018 và 2022, nhưng lại trực tiếp kiềm chế chỉ số sinh lời ROE trong giai đoạn thị trường thăng hoa so với các đối thủ đầu ngành (SSI, VND, HCM).
• Tính khả thi của hệ thống giải pháp: 5 nhóm giải pháp được đề xuất bám sát các phát hiện từ khảo sát thực tế và thảo luận chuyên gia nội bộ, kết hợp hài hòa giữa tái cơ cấu đòn bẩy tài chính và khai thác giá trị cốt lõi "con người - công nghệ".
• Đóng góp học thuật: Khắc phục hạn chế của các nghiên cứu tiền nhiệm vốn chỉ khảo sát riêng rẽ yếu tố vi mô hoặc vĩ mô ở quy mô tổng hợp; khóa luận tích hợp đồng thời cả hai nhóm yếu tố trong một nghiên cứu trường hợp (case study) điển hình và gắn kết đánh giá tài chính với trách nhiệm xã hội doanh nghiệp.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài: Phạm vi không gian giới hạn tại một doanh nghiệp đơn lẻ (FPTS), chưa triển khai phân tích hồi quy kinh tế lượng trên bộ dữ liệu bảng toàn ngành để đo lường định lượng mức độ tác động của từng biến số vi mô và vĩ mô; hoạt động phỏng vấn chuyên gia còn mang tính chất định tính quy mô hẹp.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang toàn bộ nhóm công ty chứng khoán niêm yết trên hai sở giao dịch HOSE và HNX; ứng dụng các mô hình hồi quy dữ liệu bảng (FEM, REM, GLS) để kiểm định các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời; cập nhật khung dữ liệu sau năm 2022 khi hệ thống công nghệ mới và các chính sách quản lý giao dịch mới của cơ quan quản lý được áp dụng.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Kinh tế, Quản lý công, Tài chính - Ngân hàng, Chứng khoán: Tham khảo khung phân tích hiệu quả hoạt động kinh doanh đặc thù của định chế tài chính trung gian, phương pháp bóc tách báo cáo tài chính công ty chứng khoán và cách xây dựng bộ chỉ số đối chuẩn ngành (benchmarking).
• Chuyên viên phân tích tài chính và nhà quản trị doanh nghiệp chứng khoán: Tham khảo dữ liệu đối chiếu cơ cấu nguồn vốn, tỷ suất thanh toán và kinh nghiệm quản trị rủi ro danh mục cho vay margin của FPTS trong các giai đoạn thị trường biến động cực đoan.
• Nội dung đáng tham khảo nhất: Phương pháp tiếp cận kết hợp giữa phân tích báo cáo tài chính định lượng với phân tích trách nhiệm kinh tế - xã hội tại Chương 2; cùng kỹ thuật bóc tách tác động của các khoản đặt cọc trái phiếu và biến động giá trị hợp lý danh mục FVTPL (điển hình là cổ phiếu May Sông Hồng) đối với cơ cấu bảng cân đối kế toán.

Câu hỏi thường gặp

1. Nguyên nhân chính khiến doanh thu hoạt động và lợi nhuận của FPTS năm 2018 tăng trưởng đột biến là gì?
Năm 2018, doanh thu hoạt động của FPTS tăng 119,66% đạt 695,24 tỷ đồng và LNST tăng 173,40% đạt 489,98 tỷ đồng. Động lực chính đến từ khoản lãi tài sản tài chính FVTPL đạt 284,55 tỷ đồng khi cổ phiếu CTCP May Sông Hồng (mã MSH mà FPTS sở hữu 13,61%) chính thức niêm yết trên sàn HOSE vào cuối tháng 11/2018, làm gia tăng mạnh giá trị thị trường của khoản đầu tư này.

2. Cơ cấu nguồn vốn của FPTS giai đoạn 2018 - 2022 có điểm gì khác biệt so với các công ty chứng khoán đối chuẩn (SSI, VND, HCM)?
FPTS thực hiện chiến lược tài chính thận trọng, hạn chế phụ thuộc vào nợ vay ngân hàng và ưu tiên sử dụng vốn chủ sở hữu. Các chỉ số thanh toán ngắn hạn của FPTS luôn ở mức cao (trung bình 5 năm đạt 3,34 lần). Ngay cả năm 2021 khi tổng nợ phải trả tăng lên 6.551,32 tỷ đồng thì phần lớn là khoản đặt cọc môi giới trái phiếu chính phủ (4.830 tỷ đồng), còn dư nợ vay tài chính ngắn và dài hạn chỉ chiếm 978 tỷ đồng (khoảng 15% tổng nợ), thấp hơn đáng kể so với mức đòn bẩy của các đối thủ cùng ngành.

3. Tại sao chỉ số thanh toán ngắn hạn của FPTS năm 2021 lại giảm xuống mức 1,43 lần dù lợi nhuận đạt kỷ lục?
Năm 2021, chỉ số thanh toán ngắn hạn giảm từ mức 2,68 lần (năm 2020) xuống 1,43 lần do nợ ngắn hạn tăng mạnh, chịu tác động trực tiếp từ khoản mục nợ phải trả phát sinh từ việc đặt cọc các hợp đồng môi giới trái phiếu chính phủ giá trị 4.830 tỷ đồng ghi nhận trên bảng cân đối kế toán.

4. Sự chuyển dịch cơ cấu sản phẩm dịch vụ của FPTS giai đoạn 2018 - 2022 diễn ra theo hướng nào?
Bên cạnh nguồn thu truyền thống từ môi giới và cho vay margin, FPTS đã chủ động đa dạng hóa sang các mảng dịch vụ tạo giá trị gia tăng: mảng tư vấn tài chính doanh nghiệp duy trì đà tăng trưởng liên tục từ 18,59 tỷ đồng (2018) lên 31,89 tỷ đồng (2022); nghiệp vụ tư vấn đầu tư chứng khoán được triển khai từ năm 2019 với doanh thu ban đầu 0,18 tỷ đồng và đạt đỉnh 4,88 tỷ đồng vào năm 2021.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Hà Vi đã hoàn thành việc đánh giá thực trạng hiệu quả hoạt động kinh doanh tại Công ty Cổ phần Chứng khoán FPT giai đoạn 2018 - 2022 trên cả hai khía cạnh tài chính và trách nhiệm xã hội. Kết quả nghiên cứu làm nổi bật sự đánh đổi giữa mức độ an toàn thanh khoản cao với năng lực khai thác đòn bẩy tài chính để tối ưu hóa tỷ suất sinh lời của doanh nghiệp. Hệ thống 5 nhóm giải pháp đề xuất tại Chương 3 cung cấp cơ sở tham khảo có giá trị ứng dụng thực tiễn, giúp FPTS cải thiện năng lực cạnh tranh và hướng tới mục tiêu tăng trưởng bền vững trong giai đoạn tiếp theo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Giai đoạn năm 2018 - 2022 được xem là những năm có nhiều thách thức khó khăn cũng như cơ hội lớn đối với kinh tế thế giới nói chung và kinh tế Việt Nam nói riêng bởi các sự kiện ảnh hưởng quy mô toàn cầu như cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung, sự xuất hiện của đại dịch Covid-19. Tháng 3 năm 2018, chiến tranh thương mại Mỹ - Trung chính thức bùng nổ, cuộc xung đột này diễn ra ngày càng sâu đậm khi hai nước có nền kinh tế lớn nhất thế giới (Worldbank, 2021) liên tục đáp trả bằng những hình phạt từ các công cụ kinh tế đối với các mặt hàng và lĩnh vực công nghệ khiến kinh tế toàn cầu bị tác động mạnh mẽ. Với vị thế là một quốc gia đang phát triển và là nước được hưởng lợi từ các hiệp định thương mại đã ký kết, Việt Nam nhận được nhiều ảnh hưởng tích cực, nhưng bên cạnh đó không thể tránh khỏi những tác động tiêu cực theo.

Một trong số đó là sự lao dốc của thị trường chứng khoán (sau đây viết tắt là TTCK), chỉ số VNIndex giảm từ khoảng 1200 điểm xuống 890 điểm (Xem Phụ lục 1). Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng kinh tế vẫn đạt mức cao, GDP năm 2018 tăng 7,08% và 7,02% năm 2019 (theo Báo cáo tình hình kinh tế – xã hội, 2018,2019, GSO) nhờ các giải pháp kịp thời và hiệu quả của chính phủ. Đến giữa đầu năm 2020, do những diễn biến phức tạp từ virus corona, các hoạt động kinh tế - xã hội tại các quốc gia trên thế giới đều bị gián đoạn bởi các chính sách cách ly, phong toả từ chính phủ và đặc biệt là thiệt hại nặng nề về con người và tiền bạc. Thế nhưng, Việt Nam vẫn giữ vững phong độ nhờ những giải pháp mạnh mẽ và quyết liệt thực hiện theo mục tiêu kép “Vừa chống dịch, vừa phát triển kinh tế” khiến GDP của nước ta không những dương mà còn đạt 2,91% (theo Báo cáo tình hình kinh tế – xã hội, 2020, GSO), trở thành một trong những nước tăng trưởng kinh tế ở mức cao nhất trong khu vực và thế giới.

Năm 2021 và 2022 tuy ảnh hưởng tiêu cực từ suy thoái kinh tế thế giới, chuỗi liên kết xuất nhập khẩu của Việt Nam ảnh hưởng khá nặng nề nhưng GDP 2 năm này vẫn tăng trưởng tích cực lần lượt là 2,58% và 8,02% (2021,2022, GSO). 2 Cùng lúc đó, TTCK Việt Nam với thâm niên tồn tại và phát triển trên 20 năm đã và đang hoàn thành tốt vai trò của mình chính là công cụ huy động vốn cho nền kinh tế, tạo môi trường và cơ hội cho các nhà đầu tư tham gia giao dịch chứng khoán. Sau sự ảnh hưởng của các sự kiện trong nền kinh tế thế giới, TTCK Việt Nam rơi vào giai đoạn suy giảm nặng nề. Thế nhưng, TTCK là nơi diễn ra hoạt động trao đổi sôi động, do đó luôn có những “kẻ săn gấu” đợi chờ sự sụt giảm mạnh để có thể tham gia thị trường với vị thế hấp dẫn.

Là một trong những thành phần quan trọng của thị trường, các công ty chứng khoán cần có những chính sách hoạt động hiệu quả để đáp ứng nhu cầu cần thiết của thị trường và các nhà đầu tư. Để làm tốt vai trò của các tổ chức định chế tài chính trung gian thông qua các hoạt động chính là lưu ký, môi giới, tư vấn đầu tư chứng khoán, tự doanh và bảo lãnh phát hành, các công ty chứng khoán cần có những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của mình để tồn tại và phát triển bền vững trên TTCK Việt Nam. Là một trong những công ty đồng hành lâu đời cùng thị trường tài chính Việt Nam, FPTS luôn đặt trọng tâm cốt lõi vào việc phát triển nhân lực và xây dựng lợi thế cạnh tranh về công nghệ. Gần 16 năm hoạt động và phát triển, FPTS đạt được nhiều thành tựu nổi bật trong ngành về các hoạt động chính như môi giới cổ phiếu cơ sở, trái phiếu và phái sinh trong nhiều năm liền.

Tuy nhiên trong suốt quá trình hình thành và phát triển, không thể phủ nhận một số hạn chế tồn đọng trong hoạt động kinh doanh. Với mục tiêu hệ thống các kiến thức, phân tích doanh nghiệp và giúp FPTS có góc độ quan sát khách quan, nghiên cứu “Nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh tại công ty cổ phần chứng khoán FPT” được thực hiện thông qua việc phân tích hiệu quả tài chính và kinh tế - xã hội, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Từ đó, đề xuất, gợi ý những giải pháp cải thiện bất cập tồn đọng đồng thời phát huy những điểm mạnh vốn có nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp FPTS. Tổng quan tình hình nghiên cứu Hiệu quả hoạt động của bất kỳ doanh nghiệp trong mọi thời điểm đều là mối quan tâm của nền kinh tế nói chung và các nhà quản trị nói riêng.

Do đó trên thế 3 giới đã tồn tại nhiều nghiên cứu liên quan đến vấn đề việc đánh giá hiệu quả hoạt động và các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Đặc điểm chung của các bài nghiên cứu được chọn lọc là đều nhận thức được tầm quan trọng của hiệu quả hoạt động và tối đa hoá lợi nhuận trong doanh nghiệp. Do đó mục tiêu chung của các nghiên cứu là tìm ra các yếu tố ảnh hưởng hay chứng minh sự tác động của một, một vài hoặc nhiều yếu tố đối với khả năng sinh lời và hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp. Các nghiên cứu đa phần được thực hiện bằng phương pháp định lượng thông qua phân tích hồi quy và dữ liệu được đưa vào phân tích là dữ liệu thứ cấp thu thập từ các báo cáo của doanh nghiệp, dữ liệu vĩ mô được thu thập từ các cơ sở dữ liệu thống kê tin cập như worldbank và các bản thống kê thuộc chính phủ các nước.

Có thể tổng quan những công trình nghiên cứu mà tác giả đã tham khảo theo khía cạnh ngoài nước và trong nước như sau: Các nghiên cứu ngoài nước: Hifza Malik (2011), Determinants of insurance companies profitability: An analysis of insurance sector of Pakistan. Tác giả cho rằng khả năng sinh lời là một trong những mục tiêu quan trọng nhất của công ty bởi nó chính là tối đa hóa sự giàu có và là yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả hoạt động. Do đó với nghiên cứu được thực hiện với mục tiêu xác định và đo lường các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của các công ty tại Pakistan được đo bằng ROA - lợi nhuận trên tổng tài sản. Dữ liệu được sử dụng trong nghiên cứu là thứ cấp và được thu thập từ báo cáo tài chính của 35 công ty bảo hiểm nhân thọ và phi nhận thọ được niêm yết trong giai đoạn 2005 - 2009.

Trong đó, mô hình ban đầu được xác định có 5 biến độc lập ảnh hưởng đến khả năng sinh lời ROA bao gồm: số năm thành lập và phát triển (tuổi của công ty), quy mô của công ty, tỷ lệ đòn bẩy, tỷ lệ thua lỗ, khối lượng vốn của công ty. Các bước phân tích định lượng được sử dụng trong nghiên cứu lần lượt là: thống kê mô tả, phân tích hệ số tương quan, phân tích hồi quy. Kết quả cho thấy, quy mô và khối lượng vốn có tác động cùng chiều, đáng kể tới ROA. Ngược lại, tỷ lệ đòn bẩy và tỷ lệ thua lỗ có ảnh hưởng nhưng trái chiều với khả năng sinh lợi.

Đối 4 với biến độc lập tuổi của công ty, không có mỗi quan hệ nào giữa biến này và khả năng sinh lợi của công ty. Omondi & Willy Muturi (2013), Factors Affecting the Financial Performance of Listed Companies at the Nairobi Securities Exchange in Kenya. Tác giả nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả tài chính (ROA) của các công ty được niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoáng Nairobi ở Kenya dựa trên báo cáo tài chính của 29 công ty giai đoạn 2006 - 2012. Thông qua các phương pháp thống kê mô tả, phân tích hệ số tương quan và hồi quy dữ liệu, nghiên cứu cho thấy đòn bẩy có tác động tiêu cực đến hiệu quả tài chính, các yếu tố có ảnh hưởng tích cực đến hiệu quả tài chính theo mức độ tăng dần như: tuổi công ty, khả năng thanh toán và quy mô doanh nghiệp.

Lý giải rằng, đòn bẩy chỉ tiêu cực với công ty ở mức báo động, nhưng nếu xác định và duy trì ở mức đòn bẩy tối ưu sẽ có lợi thế về thuế, yếu tố về tuổi, khả năng thanh toán và quy mô của công ty đều giúp công ty hoạt động hiệu quả hơn bởi tối ưu chúng sẽ giúp tăng khả năng cạnh tranh của công ty hoạt động trong cùng lĩnh vực. Lucy Wamugo Mwangi (2014), Relationship between Capital Structure and Performance of NonFinancial Companies Listed In the Nairobi Securities Exchange, Kenya. Nghiên cứu điều ra về mối quan hệ giữa cấu trúc vốn đến hiệu quả hoạt động của các tổ chức phi tài chính được niêm yết trên sàn Nairobi. Dữ liệu nghiên cứu là dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2006 - 2012, từ báo cáo tài chính và báo cáo thường niên của 42 tổ chức phi tài chính.

Kết quả sau khi phân tích hồi quy cho thấy đòn bẩy tài chính tiêu cực đối với hiệu suất đo bằng ROA và ROE. Do đó, các nhà quản lý của các công ty phi tài chính niêm yết nên giảm phụ thuộc nợ dài hạn là khuyến nghị được đưa ra nhằm tăng hiệu quả hoạt động các tổ chức. Heni Boubaker & Nadia Sghaier (2014), How Do the Interest Rate and the Ináation Rate A§ect the Non-Life Insurance Premiums? Nhằm mục đích điều tra sự ảnh hưởng của lãi suất và lạm phát đối với các công ty bảo hiểm, nghiên cứu xem xét dữ liệu hàng năm của 14 quốc gia phát triển gồm: Mỹ, Canada, Nhật, Đức, Anh, Pháp, Ý, Thuỵ Sĩ, Thuỵ Điển, Bỉ, Áo, Đan Mạch, Úc và Na Uy giai đoạn 1965 - 5 2008. Kết quả cho thấy, trong thời kỳ phát triển, lãi suất được khẳng định tích cực đến phí bảo hiểm nhân thọ, lạm phát thì tiêu cực.

Và trong thời kỳ suy thoái thì ngược lại. Teklit Atsbeha Berhe & Jasmindeep Kaur (2017), Determinants of insurance companies’s profitability Analysis of insurance sector in Ethiopia. Mục đích chính của nghiên cứu là xác định các yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận của các công ty bảo hiểm ở Ethiopia. Dữ liệu phân tích trong bài có phạm vi 10 năm của 17 công ty bảo hiểm, giai đoạn từ 2005 - 2014.