ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH PHẠM THỊ THU HƢỜNG NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƢ HỖ TRỢ PHỤ NỮ NGHÈO TỈNH THÁI NGUYÊN LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ CHUYÊN NGÀNH: KINH TẾ NÔNG NGHIỆP THÁI NGUYÊN - 2014 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH PHẠM THỊ THU HƢỜNG NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƢ HỖ TRỢ PHỤ NỮ NGHÈO TỈNH THÁI NGUYÊN Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60 62 01 15 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Quốc Tiến THÁI NGUYÊN - 2014 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả trong luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào khác. Các kết quả nghiên cứu của luận văn có tính độc lập, số liệu và dữ liệu sử dụng trong luận văn đƣợc trích dẫn đúng quy định. Tác giả luận văn Phạm Thị Thu Hƣờng Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ ii LỜI CẢM ƠN Trong quá trình thực hiện Luận văn này, tôi đã nhận đƣợc sự quan tâm giúp đỡ của Quý thầy, cô, bạn bè. Trƣớc tiên tôi xin trân trọng cảm ơn Thầy giáo TS. Nguyễn Quốc Tiến, ngƣời đã định hƣớng cho chủ đề nghiên cứu; nghiêm túc về mặt khoa học và tận tình giúp đỡ tôi về mọi mặt để hoàn thành Luận văn. Xin trân trọng cảm ơn Ban Giám Hiệu; các Thầy giáo, Cô giáo Khoa Kinh tế; cán bộ và chuyên viên Phòng QLĐT Sau Đại học - Trƣờng ĐH Kinh tế và QTKD đã hƣớng dẫn và giúp đỡ tôi về các điều kiện trong quá trình thực hiện luận văn. Xin trân trọng cảm ơn Ban lãnh đạo và cán bộ, công chức Hội Phụ Nữ tỉnh Thái Nguyên; các Phòng, Ban chuyên môn của sở Kế hoạch và Đầu tƣ tỉnh Thái Nguyên đã cung cấp thông tin, tài liệu và hợp tác giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện luận văn. Để có đƣợc kiến thức nhƣ ngày hôm nay, cho phép em gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Quý thầy, cô trƣờng Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh thuộc Đại học Thái Nguyên trong thời gian qua đã truyền đạt cho em những kiến thức quý báu. Trân trọng cảm ơn sự quan tâm của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Tác giả luận văn Phạm Thị Thu Hƣờng Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .ii MỤC LỤC . iii DANH MỤC CÁC CỤM TỪ VIẾT TẮT . vi DANH MỤC CÁC BẢNG.vii DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ . viii MỞ ĐẦU . Tính cấp thiết của đề tài . Mục tiêu nghiên cứu . Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu . Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài của luận văn . Đóng góp của luận văn . Bố cục của luận văn . 5 Chƣơng 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ ĐẦU TƢ VÀ HIỆU QUẢ ĐẦU TƢ HỖ TRỢ PHỤ NỮ NGHÈO . Khái quát về đầu tƣ hỗ trợ và hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo . Đầu tƣ hỗ trợ . Hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ . Bài học kinh nghiệm về nâng cao hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo của một số địa phƣơng ở Việt Nam . Kinh nghiệm đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Bắc Ninh . Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Ninh Bình . Một số bài học kinh nghiệm cho tỉnh Thái Nguyên . 37 Chƣơng 2: ĐẦU TƢ HỖ TRỢ PHỤ NỮ NGHÈO . Câu hỏi nghiên cứu . Cách tiếp cận . Phƣơng pháp nghiên cứu . Cơ sở phƣơng pháp luận . 41 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu hiệu quả hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Thái Nguyên . Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả của hoạt động đầu tƣ hỗ trợ . Các chỉ tiêu nghiên cứu . 44 Chƣơng 3: THỰC TRẠNG ĐẦU TƢ VÀ HIỆU QUẢ HỖ TRỢ ĐẦU TƢ PHỤ NỮ NGHÈO Ở TỈNH THÁI NGUYÊN, GIAI ĐOẠN 2010 - 2012 . 45 - hƣởng đến đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo . Đặc điểm điều kiện tự nhiên . Điều kiện kinh tế - xã hội. Thực trạng đầu tƣ hỗ trợ ngƣời nghèo và kết quả giảm nghèo tỉnh Thái Nguyên . Thực trạng ngƣời nghèo ở tỉnh Thái Nguyên . 55 Thái Nguyên, từ năm 2010 - 2012 . Giới thiệu Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam. Giới thiệu về Hội LHPN tỉnh Thái Nguyên . Thực trạng hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo thông qua Hội LHPN tỉnh Thái Nguyên . Một số hạn chế và nguyên nhân trong đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo trong thời gian qua. 90 Chƣơng 4: GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƢ HỖ TRỢ PHỤ NỮ NGHÈO TỈNH THÁI NGUYÊN . Định hƣớng đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Thái Nguyên . Định hƣớng đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Thái Nguyên đến năm 2015 . Giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo tỉnh Thái Nguyên . Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức đối với phụ nữ về xóa đói giảm nghèo . Tăng cƣờng huy động vốn đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ giảm nghèo . 100 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www. Nâng cao chất lƣợng công tác chuyển giao khoa học kỹ thuật và đào tạo nghề hỗ trợ phụ nữ nghèo . Đầu tƣ hỗ trợ phụ nữ nghèo thông qua các hoạt động khác . Một số kiến nghị . Đối với Nhà nƣớc và Chính phủ . Đối với Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam . 109 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 115 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ vi DANH MỤC CÁC CỤM TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Tên đầy đủ tiếng Việt BTC Bộ Tài Chính CBVC Cán bộ viên chức CNH, HĐH Công nghiệp hoá, hiện đại hoá CP Chính Phủ CT Chỉ thị CTK Cục Thống kê DN DNNN Doanh nghiệp Nhà nƣớc HNKTQT Hội nhập Kinh tế quốc tế HLHPN Hội Liên hiệp Phụ nữ HQĐT Hiệu quả đầu tƣ KTQT Kinh tế quốc tế ILO Tổ chức lao động quốc tế (International Labour Organization) WB Ngân hàng thế giới (Word Bank) KT-XH Kinh tế - Xã hội NĐ Nghị định NLĐ NNT Ngƣời nộp thuế NQ Nghị quyết NSNN Ngân sách Nhà nƣớc TCTK Tổng Cục Thống Kê TT Thông tƣ UBND Uỷ Ban Nhân dân XĐGN Xóa đói giảm nghèo XHCN Xã hội Chủ nghĩa NGO Tổ chức phi chính phủ KHKT Khoa học kỹ thuật NHCSXH Ngân hàng chính sách xã hội Tổ TK&VV Tổ tiết kiệm và vay vốn Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ vii DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3. Các Dân tộc chủ yếu của tỉnh Thái Nguyên . Thực trạng nghèo đói của tỉnh Thái Nguyên . Bảng thống kê nguồn nhân lực của Hội LHPN tỉnh Thái Nguyên . Tổng hợp số phụ nữ nghèo qua 3 năm 2010-2012 . Bảng số liệu phụ nữ nghèo đƣợc đầu tƣ hỗ trợ vốn qua các năm (2010- 2012) . Bảng số liệu số phụ nữ nghèo tham gia học nghề qua các năm (2010-2012) . Số liệu kết quả dạy nghề cho phụ nữ nghèo . Kết quả số phụ nữ nghèo có việc làm sau đào tạo nghề . Bảng số liệu số phụ nữ nghèo tham gia các lớp tập huấn chuyển giao KHKT qua các năm (2010-2012) . Tổng hợp số liệu phụ nữ nghèo đƣợc tham gia các khóa đào tạo kỹ năng . Số nhà mái ấm tình thƣơng đƣợc hỗ trợ xây dựng từ 2010-2012 . Tổng số tiền đƣợc đầu tƣ hỗ trợ cho số lƣợt phụ nữ nghèo qua 3 năm (2010-2012) . Thông tin cơ bản của hộ phụ nữ nghèo điều tra .14: Nguyên nhân nghèo của các hộ phụ nữ nghèo điều tra . Tình hình vay vốn của các hộ phụ nữ nghèo điều tra . Tình hình sử dụng vốn hỗ trợ của hộ điều tra. Thu nhập bình quân của một khẩu trong gia đình phụ nữ nghèo trƣớc và sau khi đƣợc hỗ trợ đầu tƣ qua 3 năm (2010-2012) . Kết quả hộ phụ nữ thoát nghèo 3 năm (2010-2012) . 89 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ viii DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ Hình 3. Bản đồ tỉnh Thái Nguyên .1: Sơ đồ cơ cấu tổ chức Hội LHPN các cấp . Cơ cấu tổ chức cơ quan Hội LHPN tỉnh Thái Nguyên. 64 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.vn/ 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đói nghèo là một vấn đề xã hội mang tính toàn cầu. Những năm gần đây, nhờ có chính sách đổi mới, nền kinh tế nƣớc ta tăng trƣởng nhanh, đời sống của đại bộ phận nhân dân đƣợc nâng lên rõ rệt. Bên cạnh đó, vẫn còn một bộ phận dân cƣ, đặc biệt dân cƣ ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa… đang chịu cảnh đói nghèo, chƣa đảm bảo đƣợc điều kiện tối thiểu của cuộc sống. Sự phân hóa giàu nghèo đang diễn ra là vấn đề xã hội cần đƣợc quan tâm. Chính vì lẽ đó, chƣơng trình xóa đói giảm nghèo (XĐGN) là một trong những mục tiêu quan trọng hàng đầu trong chiến lƣợc phát triển kinh tế xã hội ở nƣớc ta. Đảng, Nhà nƣớc ta đã có nhiều chủ trƣơng, chính sách, giải pháp đầu tƣ nguồn lực cho công cuộc xóa đói giảm nghèo nhƣ Chƣơng trình phát triển kinh tế - xã hội các xã đặc biệt khó khăn vùng đồng bào dân tộc và miền núi (Chƣơng trình 135), các chính sách về tín dụng ƣu đãi của chính phủ, về y tế, giáo dục hỗ trợ đồng bào dân tộc đặc biệt khó khăn, trợ giúp pháp lý, hỗ trợ nhà ở, đất canh tác, tƣ liệu sản xuất, định canh, định cƣ, di dân kinh tế mới, hỗ trợ về văn hóa thông tin, đào tạo nâng cao năng lực cho ngƣời nghèo… Kết quả đạt đƣợc trong giai đoạn 2006-2010, tỷ lệ hộ nghèo của Việt Nam giảm từ 22% xuống còn 9,45%. Tuy nhiên, chúng ta đang phấn đấu xây dựng một nƣớc Việt Nam “Dân giàu, nƣớc mạnh, .” thì tỷ lệ hộ nghèo này vẫn cao, cần phải hạ thấp hơn nữa. Thực hiện mục tiêu xóa đói giảm nghèo, Nghị quyết các kỳ Đại hội phụ nữ Toàn quốc đã xác định nhiệm vụ “Hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo” là nhiệm vụ quan trọng thúc đẩy các hoạt động khác của Hội. Trong những năm qua, thực hiện chủ trƣơng XĐGN của Đảng, Chính phủ và thực hiện Nghị quyết TW 7 khoá IX, với mục tiêu hƣớng về cơ sở và tập trung cho cơ sở, nhằm đáp ứng nhu cầu của phụ nữ nghèo, Hội Liên hiệp Phụ nữ Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.