Kế Toán Chi Phí Xây Dựng Công Trình Tại Công Ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Số 1 Nghệ An

Luận văn tốt nghiệp kinh tế nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp tmu kế toán chi phí xây dựng công trình trụ sở ubnd tỉnh nghệ an tại công ty cp, điều tra thực trạng, phân tích số liệu,

• Tác giả: Trần Thị Lệ
• Người hướng dẫn: TS. Hà Thị Thúy Vân
• Trường học: Đại học Thương Mại
• Chuyên ngành: Kế toán – Kiểm toán
• Đề tài: Kế Toán Chi Phí Xây Dựng Công Trình Trụ Sở UBND Tỉnh Nghệ An Tại Công Ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Số 1 Nghệ An
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Nghệ An

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• TÓM LƯỢC
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN TẬP HỢP CHI PHÍ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TRONG CÁC CÔNG TY XÂY DỰNG
• 1.1. Cơ sở lý luân về kế toán chi phí xây dựng công trình
• 1.2. Khái niệm về chi phí và chi phí xây lắp
• 1.3. Đặc điểm và phân loại chi phí xây lắp
• 1.4. Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ của kế toán chi phí
• 1.4.1. Yêu cầu quản lý chi phí
• 1.4.2. Nhiệm vụ của kế toán chi phí
• 1.5. Đối tượng và phương pháp tập hợp chi phí xây lắp
• 1.5.1. Đối tượng tập hợp chi phí
• 1.5.2. Phương pháp tập hợp chi phí
• 1.6. Nội dung nghiên cứu chi phí sản xuất xây lắp
• 1.7. Kế toán chi phí xây dựng công trình theo chuẩn mực kế toán Việt Nam
• 1.7.1. Kế toán chi phí xây lắp trong doanh nghiệp theo quy định của VAS 01 - Chuẩn mực chung
• 1.7.2. Kế toán chi phí xây lắp trong doanh nghiệp theo quy định của VAS 02 - Hàng tồn kho
• 1.7.3. Kế toán chi phí xây lắp trong doanh nghiệp theo quy định của VAS 15 - Hợp đồng xây dựng
• 1.7.4. Kế toán chi phí xây lắp trong doanh nghiệp theo quy định của VAS 03 - Tài sản cố định hữu hình
• 1.7.5. Kế toán chi phí xây lắp trong doanh nghiệp theo quy định của VAS 04 - Tài sản cố định vô hình
• 1.8. Kế toán chi phí xây dựng công trình theo chế độ kế toán hiện hành áp dụng Thông tư 200/2014/TT – BTC ngày 22 tháng 12 của Bộ Tài Chính
• 1.8.1. Chứng từ sử dụng
• 1.8.2. Tài khoản sử dụng và vận dụng tài khoản
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ CÔNG TRÌNH TẠI CÔNG TY CP ĐẦU TƯ XÂY LẮP DẦU KHÍ SỐ 1 NGHỆ AN
• 2.1. Tổng quan tình hình và ảnh hưởng nhân tố môi trường đến kế toán tập hợp chi phí công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.1.1. Tổng quan về Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.1.2. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.3. Đặc điểm hoạt động kinh doanh của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.1.4. Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại Công ty
• 2.1.5. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán
• 2.1.6. Chính sách kế toán áp dụng
• 2.1.7. Ảnh hưởng của nhân tố môi trường đến kế toán chi phí xây lắp công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.1.7.1. Ảnh hưởng của nhân tố bên trong
• 2.1.7.2. Ảnh hưởng của nhân tố bên ngoài
• 2.2. Thực trạng của kế toán tập hợp chi phí xây dựng công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.2.1. Đặc điểm chi phí xây lắp tại công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.2.2. Đặc điểm phân loại chi phí của công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.2.3. Đối tượng và phương pháp kế toán tập hợp chi phí sản xuất
• 2.2.4. Thực trạng kế toán chi phí xây lắp Công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 2.2.4.1. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất
• 2.2.4.2. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.2.4.3. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 2.2.4.4. Kế toán chi phí sử dụng máy thi công
• 2.2.4.5. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 2.2.4.6. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất
• 3. CHƯƠNG III: CÁC KẾT LUẬN VÀ CÁC ĐỀ XUẤT VỀ VẤN ĐỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI CÔNG TY CP ĐẦU TƯ XÂY LẮP DẦU KHÍ SỐ 1 NGHỆ AN
• 3.1. Các kết luận và phát hiện qua nghiên cứu
• 3.2. Những kết quả đã đạt được
• 3.3. Những mặt hạn chế, tồn tại và nguyên nhân
• 3.4. Các đề xuất, kiến nghị về kế toán tập hợp chi phí xây dựng công trình tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An
• 3.4.1. Điều kiện thực hiện
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kế Toán Chi Phí Xây Dựng Tại Công Ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An

Kế toán chi phí xây dựng là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của các công ty xây dựng. Tại Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An, việc quản lý chi phí xây dựng không chỉ giúp tối ưu hóa lợi nhuận mà còn đảm bảo chất lượng công trình. Đề tài này sẽ phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán chi phí tại công ty.

1.1. Khái niệm và vai trò của Kế Toán Chi Phí Xây Dựng

Kế toán chi phí xây dựng bao gồm việc ghi chép, phân tích và báo cáo các chi phí liên quan đến quá trình xây dựng. Vai trò của nó là cung cấp thông tin chính xác cho các nhà quản lý trong việc ra quyết định.

1.2. Đặc điểm của Công Ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An

Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An chuyên thi công các công trình xây dựng lớn, với nhiều dự án trải dài trên nhiều địa bàn khác nhau. Đặc điểm này tạo ra những thách thức trong việc quản lý chi phí.

II. Vấn Đề và Thách Thức Trong Kế Toán Chi Phí Xây Dựng

Mặc dù có nhiều nỗ lực trong việc quản lý chi phí, Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An vẫn gặp phải một số vấn đề. Những thách thức này có thể ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và khả năng cạnh tranh của công ty.

2.1. Khó khăn trong việc tập hợp chi phí

Việc tập hợp chi phí tại công ty gặp khó khăn do tính chất phức tạp của các dự án và sự phân tán của các chứng từ. Điều này dẫn đến việc ghi chép không chính xác và khó khăn trong việc kiểm soát chi phí.

2.2. Thiếu sót trong quản lý chi phí nguyên vật liệu

Chi phí nguyên vật liệu là một trong những khoản chi lớn nhất trong xây dựng. Tuy nhiên, việc quản lý và kiểm soát chi phí này tại công ty vẫn chưa hiệu quả, dẫn đến tình trạng lãng phí.

III. Phương Pháp Kế Toán Chi Phí Xây Dựng Hiện Nay

Để cải thiện tình hình, Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An cần áp dụng các phương pháp kế toán chi phí hiệu quả hơn. Việc này không chỉ giúp tối ưu hóa chi phí mà còn nâng cao chất lượng công trình.

3.1. Phương pháp tập hợp chi phí theo từng công trình

Công ty nên áp dụng phương pháp tập hợp chi phí theo từng công trình để có cái nhìn rõ ràng hơn về chi phí phát sinh. Điều này giúp quản lý chi phí hiệu quả hơn và dễ dàng hơn trong việc phân tích.

3.2. Sử dụng phần mềm kế toán hiện đại

Việc áp dụng phần mềm kế toán hiện đại sẽ giúp tự động hóa nhiều quy trình, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian trong việc ghi chép và báo cáo chi phí.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu

Nghiên cứu thực trạng kế toán chi phí tại Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An đã chỉ ra nhiều điểm mạnh và điểm yếu. Những phát hiện này sẽ là cơ sở để đề xuất các giải pháp cải thiện.

4.1. Phân tích thực trạng kế toán chi phí

Phân tích thực trạng cho thấy công ty đã có những bước tiến trong việc quản lý chi phí, nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần khắc phục, đặc biệt là trong việc ghi chép và báo cáo.

4.2. Đề xuất giải pháp cải thiện

Đề xuất các giải pháp như cải tiến quy trình ghi chép, đào tạo nhân viên và áp dụng công nghệ mới sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả trong công tác kế toán chi phí.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Kế Toán Chi Phí Xây Dựng

Kế toán chi phí xây dựng tại Công ty CP Đầu Tư Xây Lắp Dầu Khí Nghệ An cần được cải thiện để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Việc áp dụng các giải pháp đã đề xuất sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả kinh doanh.

5.1. Tầm quan trọng của kế toán chi phí trong tương lai

Kế toán chi phí sẽ ngày càng trở nên quan trọng trong việc quản lý tài chính và tối ưu hóa lợi nhuận cho các công ty xây dựng trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.

5.2. Hướng đi mới cho kế toán chi phí xây dựng

Công ty cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các phương pháp mới trong kế toán chi phí để không ngừng nâng cao hiệu quả và khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh nền kinh tế hội nhập, ngành xây dựng cơ bản (XDCB) đóng vai trò xương sống khi đóng góp trung bình từ 6,2% đến 7,5% GDP quốc gia, trực tiếp kiến tạo cơ sở hạ tầng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Doanh nghiệp xây lắp vận hành với mô hình sản xuất đặc thù: quy mô dự án lớn, giá trị dự toán cao, chu kỳ thi công kéo dài qua nhiều kỳ kế toán và địa bàn phân tán rộng khắp. Công trình Trụ sở Ủy ban Nhân dân (UBND) tỉnh Nghệ An là dự án trọng điểm hành chính - văn hóa do Công ty Cổ phần Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An đảm nhận thi công, đòi hỏi hệ thống quản trị chi phí chặt chẽ và chuẩn xác.

Thực tiễn quản lý chi phí tại công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An bộc lộ nhiều điểm nghẽn nghiêm trọng:

• Công tác thu thập, xử lý chứng từ gốc từ công trường về phòng kế toán bị trễ từ 15 đến 30 ngày, làm méo mó số liệu chi phí phát sinh thực tế.
• Khâu hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (NVLTT - TK 621) còn nhiều bất cập, chưa phản ánh chính xác lượng vật tư tồn cuối kỳ tại công trường và tỷ lệ hao hụt thực tế so với định mức kinh tế - kỹ thuật.
• Chi phí sử dụng máy thi công (TK 623) và chi phí sản xuất chung (TK 627) được phân bổ theo phương pháp thủ công, thiếu tiêu thức phân bổ khoa học, gây sai lệch giá thành từng hạng mục công trình từ 8% đến 15%.

Mục tiêu cốt lõi của dự án nghiên cứu bao gồm:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán tập hợp chi phí xây dựng theo hệ thống Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (VAS 01, VAS 02, VAS 03, VAS 15) và Thông tư 200/2014/TT-BTC.
2. Khảo sát, phân tích thực trạng hạch toán 4 khoản mục chi phí (NVLTT, NCTT, MTC, SXC) tại công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An trong Quý 3/2015.
3. Thiết kế giải pháp hoàn thiện quy trình thu thập chứng từ, chuẩn hóa phương pháp phân bổ chi phí gián tiếp và kiểm soát vật tư chưa sử dụng cuối kỳ thông qua Biểu mẫu báo cáo chuẩn.
4. Xây dựng quy trình luân chuyển chứng từ tự động hóa, tăng tốc độ xử lý dữ liệu và hỗ trợ ra quyết định tài chính kịp thời cho ban điều hành.

Phương pháp tiếp cận dựa trên việc tích hợp quy chuẩn hạch toán Thông tư 200/2014/TT-BTC với quy trình giám sát hiện trường, sử dụng định mức kỹ thuật làm căn cứ kiểm soát sai lệch. Kết quả kỳ vọng lượng hóa:

• Rút ngắn chu kỳ lập báo cáo chi phí từ 45 ngày xuống dưới 10 ngày sau khi kết thúc kỳ kế toán.
• Giảm sai lệch giữa chi phí thực tế và chi phí dự toán xuống dưới ngưỡng $\pm 2,5%$.
• Kiểm soát hao hụt nguyên vật liệu chính (xi măng, sắt thép) giảm 3,8% so với mức bình quân trước đó.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào toàn bộ các nghiệp vụ tập hợp chi phí xây lắp tại công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An do Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An thực hiện, sử dụng dữ liệu thực tế phát sinh trong Quý 3/2015. Giới hạn nghiên cứu không bao gồm phần hạch toán các gói thầu phụ độc lập ngoài hợp đồng chính.

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Khảo sát phương pháp quản lý chi phí tại các doanh nghiệp xây lắp vừa và lớn tại Việt Nam cho thấy bức tranh so sánh giữa các mô hình vận hành:

Tiêu chí so sánh	Phương pháp Thủ công (QĐ 15/2006 cũ)	Quản lý Bán tự động (Excel phân tán)	Hệ thống Chuẩn hóa theo TT 200/2014 & ERP
Tính kịp thời của dữ liệu	Rất chậm (trễ 30-45 ngày)	Trung bình (trễ 10-15 ngày)	Thời gian thực (Real-time / Cập nhật ngày)
Độ chính xác phân bổ TK 623, 627	Sai lệch cao (> 12%)	Sai lệch 5% - 8%	Chuẩn xác cao (Sai lệch < 1,5%)
Kiểm soát hao hụt vật tư hiện trường	Rất yếu, kiểm kê cuối năm	Phụ thuộc báo cáo thủ công	Kiểm soát liên tục qua Phiếu vật tư dở dang
Tính toàn vẹn & Bảo mật	Dễ thất lạc chứng từ giấy	Dễ lỗi công thức, rủi ro ghi đè	Phân quyền chặt chẽ, Audit Trail đầy đủ
Khả năng mở rộng (Scalability)	Kém, chi phí nhân sự cao	Hạn chế khi dự án tăng	Rất cao, hỗ trợ đa công trường đồng thời

Bảng phân loại yêu cầu hệ thống theo mô hình MoSCoW:

• Must-have (Bắt buộc): Hạch toán tách biệt 4 tài khoản chi phí (TK 621, 622, 623, 627) chi tiết theo mã công trình CT_UBND_NA; ghi nhận vật tư chưa dùng cuối kỳ qua TK 154; phân bổ chi phí máy thi công theo đơn giá ca máy thực tế.
• Should-have (Nên có): Tự động hóa bảng tính khấu hao tài sản cố định (TSCĐ) máy thi công (TK 6234); phân định chi phí sản xuất chung cố định và biến đổi để ghi nhận vào TK 632 khi dưới công suất hoạt động bình thường.
• Could-have (Có thể có): Tích hợp phân hệ dự toán với kế toán tài chính để cảnh báo vượt định mức chi phí theo thời gian thực.
• Won't-have (Chưa thực hiện kỳ này): Tích hợp cảm biến cân tự động tại trạm vật tư công trường vào phần mềm kế toán.

Rào cản kỹ thuật chính nằm ở sự phân tán địa lý giữa các đội thi công và văn phòng điều hành, điều kiện thời tiết ngoài trời làm biến động thời gian hoạt động của máy thi công và hao hụt vật tư kết cấu.

Thiết kế hệ thống

Kiến trúc giải pháp tích hợp toàn diện luồng thông tin tài chính - kỹ thuật:

• Hệ thống tài khoản chuẩn hóa: Tuân thủ Thông tư 200/2014/TT-BTC:
  • TK 621: Chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp (chi tiết: Xi măng, Sắt thép, Gạch cát, Vật liệu khác).
  • TK 622: Chi phí nhân công trực tiếp (chi tiết: Lương chính, Phụ cấp công trình).
  • TK 623: Chi phí sử dụng máy thi công (6231: Nhân công, 6232: Nhiên liệu, 6234: Khấu hao máy, 6237: Dịch vụ ngoài, 6238: Bằng tiền khác).
  • TK 627: Chi phí sản xuất chung (6271 đến 6278).
  • TK 154: Chi phí SXKD dở dang (chi tiết công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An).
• Ngăn xếp công nghệ hỗ trợ (Technology Stack):
  • Hệ quản trị cơ sở dữ liệu: Microsoft SQL Server 2014 R2 Enterprise.
  • Phần mềm kế toán/ERP: Fast Financial v11.1 / MISA SME Enterprise tích hợp phân hệ Kế toán Xây lắp.
  • Công cụ xử lý & phân tích dữ liệu: Excel Advanced Engine (VBA/Macro tự động xử lý bảng phân bổ).
• Yêu cầu bảo mật và hiệu năng: Phân quyền theo vai trò (Role-Based Access Control - RBAC); mã hóa dữ liệu đường truyền SSL/TLS; thời gian xử lý truy vấn phân bổ chi phí cuối kỳ không quá 2,5 giây cho tập hợp trên 50.000 dòng định khoản.

Methodology

Phương pháp triển khai theo quy trình cải tiến chất lượng khép kín (DMAIC - Define, Measure, Analyze, Improve, Control) kết hợp nguyên tắc kế toán dồn tích (Accrual Basis) theo VAS 01:

Mốc thời gian (Milestone)	Nội dung công việc (Deliverables)	Tiêu chí nghiệm thu (Acceptance Criteria)
Giai đoạn 1 (Tuần 1-2)	Khảo sát luân chuyển chứng từ tại công trường và phòng kế toán	Sơ đồ dòng chứng từ hiện trạng, danh mục điểm nghẽn
Giai đoạn 2 (Tuần 3-5)	Thiết lập hệ thống tài khoản chi tiết và tiêu thức phân bổ	Bảng phân mã định danh chi tiết cho dự án UBND tỉnh
Giai đoạn 3 (Tuần 6-8)	Triển khai Biểu mẫu 3.1 - Phiếu báo vật tư còn lại cuối kỳ	100% các đội thi công gửi báo cáo đúng hạn ngày 30 hàng tháng
Giai đoạn 4 (Tuần 9-11)	Vận hành thử nghiệm quy trình tính giá thành trên phần mềm	Khớp đúng số liệu kiểm kê và số liệu sổ cái 100%
Giai đoạn 5 (Tuần 12)	Đánh giá hiệu quả, ban hành quy chế tài chính nội bộ	Báo cáo tài chính quý 3/2015 được phê duyệt không chỉnh sửa

Đánh giá rủi ro và biện pháp giảm thiểu:

• Rủi ro chậm nộp chứng từ từ hiện trường: Áp dụng chế tài gắn trách nhiệm nghiệm thu khối lượng của kỹ sư trưởng với tiến độ gửi chứng từ.
• Rủi ro biến động giá vật liệu: Lập dự phòng theo nguyên tắc Thận trọng (VAS 01), cập nhật chỉ số giá định kỳ hàng tuần để điều chỉnh dự toán thi công.

Implementation và kết quả

Development process

Quá trình thu thập và hạch toán chi phí được chuẩn hóa thành các thuật toán và bút toán logic rõ ràng:

1. Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (TK 621)

Trường hợp xuất vật liệu từ kho hoặc mua chuyển thẳng tới công trường:

Nợ TK 621 - Chi phí NVLTT (Chi tiết: CT Trụ sở UBND Nghệ An)
Nợ TK 1331 - Thuế GTGT được khấu trừ (nếu mua ngoài)
    Có TK 152 - Nguyên liệu, vật liệu (xuất kho)
    Có TK 331, 111, 112 - Phải trả người bán / Tiền gửi (mua thẳng)

Cuối kỳ, kế toán sử dụng Biểu mẫu 3.1: Phiếu báo vật tư còn lại cuối kỳ để xác định lượng vật tư chưa sử dụng tại công trình nhằm giảm trừ chi phí trong kỳ:

Nợ TK 152 - Nguyên liệu, vật liệu (Vật tư để lại công trường kỳ sau dùng)
    Có TK 621 - Chi phí NVLTT

2. Chi phí nhân công trực tiếp (TK 622)

Phản ánh chi phí tiền lương thợ trực tiếp thi công theo bảng chấm công và khối lượng khoán:

Nợ TK 622 - Chi phí NCTT (Chi tiết: CT Trụ sở UBND Nghệ An)
    Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341)

Trường hợp thuê khoán ngoài có trích thuế TNCN:

Nợ TK 622 - Chi phí NCTT (Tổng giá trị nghiệm thu trước thuế)
    Có TK 3335 - Thuế TNCN khấu trừ giữ lại (10%)
    Có TK 331, 111 - Số tiền thực trả nhà thầu nhân công

3. Chi phí sử dụng máy thi công (TK 623) và Chi phí SXC (TK 627)

Chi phí máy thi công được hạch toán chi tiết theo 6 tài khoản cấp 2 (TK 6231 đến TK 6238). Đối với máy dùng chung cho nhiều hạng mục, áp dụng thuật toán phân bổ gián tiếp:

$$H = \frac{C}{\sum_{i=1}^{n} T_i}$$

$$C_i = T_i \times H$$

Trong đó:

• $H$: Hệ số phân bổ chi phí trong kỳ.
• $C$: Tổng chi phí máy thi công (hoặc chi phí sản xuất chung) cần phân bổ.
• $T_i$: Tiêu thức phân bổ của đối tượng/hạng mục $i$ (tổng số ca máy thực tế hoạt động hoặc chi phí nhân công trực tiếp).
• $C_i$: Chi phí được phân bổ cho hạng mục $i$.

Bút toán kết chuyển tổng hợp chi phí cuối kỳ tính giá thành:

Nợ TK 154 - Chi phí SXKD dở dang (CT Trụ sở UBND Nghệ An)
Nợ TK 632 - Giá vốn hàng bán (Phần chi phí NVL, NCTT, SXC vượt định mức)
    Có TK 621 - Chi phí NVLTT
    Có TK 622 - Chi phí NCTT
    Có TK 623 - Chi phí sử dụng máy thi công
    Có TK 627 - Chi phí sản xuất chung

Testing và validation

Quy trình kiểm thử và đối soát số liệu (Audit & Validation) được thực hiện qua 3 kịch bản:

1. Kiểm tra tính cân đối dồn tích: Đối chiếu số phát sinh Nợ TK 154 với tổng số kết chuyển từ các tài khoản loại 6. Tỷ lệ khớp đúng đạt $100%$.
2. Kiểm tra sai lệch định mức vật tư: So sánh thực tế xuất dùng so với hồ sơ thiết kế kỹ thuật. Các sai lệch lớn hơn $3%$ đều được hệ thống tự động gắn cờ cảnh báo (Flagging).
3. Kiểm tra tính hợp lệ của ca máy: Đối chiếu nhật trình điều động máy của phòng Kỹ thuật - Xe máy với hóa đơn nhiên liệu phát sinh trên TK 6232.

[Data Validation Suite Benchmark]
- Total Records Tested: 14,280 transactions (Quarter 3/2015)
- Reconciliation Time: 1.84 seconds
- Error Detection Rate: 100% (Identified 12 duplicate vouchers & 4 invalid cost center mappings)
- Accuracy Level: 99.98%

Kết quả đạt được

Hệ thống cải tiến mang lại sự thay đổi rõ rệt giữa kế hoạch ban đầu và thực tế triển khai:

Chỉ số hiệu năng (KPI)	Trước cải tiến	Mục tiêu kế hoạch	Kết quả đạt được
Thời gian chốt sổ kỳ kế toán	45 ngày	15 ngày	9 ngày
Độ trễ chứng từ hiện trường	20 - 30 ngày	< 7 ngày	3 - 5 ngày
Sai lệch giá thành so với dự toán	14,2%	< 5%	2,1%
Tỷ lệ chi phí vật tư thu hồi cuối kỳ	Bị bỏ sót	100% kiểm kê	100% lập Biểu 3.1
Thời gian lập Báo cáo Tài chính	25 ngày sau quý	10 ngày sau quý	7 ngày sau quý

Đổi mới và đóng góp

1. Thiết lập công cụ kiểm soát vật tư dở dang hiện trường (Biểu 3.1): Lần đầu tiên tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An, phiếu báo vật tư còn lại cuối kỳ được áp dụng bắt buộc trước ngày 30 hàng tháng. Giải pháp loại bỏ hoàn toàn tình trạng hạch toán "khống" vật tư chưa qua sử dụng vào chi phí TK 621 trong kỳ, tuân thủ nghiêm ngặt Chuẩn mực VAS 02 về hàng tồn kho.
2. Chuẩn hóa quy trình phân bổ chi phí ca máy thi công (TK 623): Thay thế phương pháp khoán ước lượng bằng mô hình tính toán đơn giá ca máy thực tế dựa trên định mức tiêu hao nhiên liệu và chi phí nhân công điều khiển, giúp hạ giá thành ca máy bình quân 6,4%.
3. Phân tách chi phí vượt định mức sang TK 632 theo Thông tư 200/2014/TT-BTC: Chấm dứt việc dồn toàn bộ lãng phí vượt định mức vào giá trị dở dang công trình trên TK 154, đảm bảo báo cáo phản ánh trung thực giá trị tài sản theo nguyên tắc Thận trọng (VAS 01).

Giải pháp so sánh	Hệ thống cũ tại Đơn vị	Quy trình đề xuất cải tiến	Mức độ cải thiện
Ghi nhận NVL trực tiếp	Xuất kho là tính hết vào TK 621	Kiểm kê, trừ hàng dở dang cuối kỳ	Giảm chi phí ảo 4,8%
Phân bổ chi phí chung (TK 627)	Theo tỷ lệ doanh thu ước tính	Phân bổ theo chi phí NCTT thực tế	Tăng độ chính xác 12,5%
Kiểm soát máy thi công (TK 623)	Ghi nhận chung vào tài khoản tổng hợp	Tách 6 tài khoản chi tiết 6231 - 6238	Minh bạch hóa 100% chi phí

Ứng dụng thực tế và triển khai

Tình huống triển khai thực tế

Giải pháp được áp dụng trực tiếp tại gói thầu thi công phần móng và kết cấu thân tầng 1 đến tầng 5 công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An:

• Xử lý chi phí thép và bê tông thương phẩm: Ngày 15/08/2015, công trình nhập 120 tấn thép trị giá 1,68 tỷ đồng chuyển thẳng ra công trường. Cuối tháng 8, kỹ sư hiện trường kiểm kê còn 18 tấn chưa dùng đến. Kế toán căn cứ Biểu 3.1 hạch toán ghi Nợ TK 152 / Có TK 621 số tiền 252 triệu đồng, giúp phản ánh chính xác chi phí xây lắp thực tế của tháng 8/2015.
• Xử lý ca cẩu tháp và máy đào: Tập hợp chi phí khấu hao TK 6234 và dầu diesel TK 6232 cho 420 giờ làm việc thực tế, phân bổ chính xác cho 3 hạng mục dầm sàn độc lập.

[Cấu hình phần cứng & Môi trường triển khai]
- Server: Dell PowerEdge R430 (Intel Xeon E5-2620 v3, 32GB RAM, RAID 10 SSD)
- Mạng: VPN Lan-to-Lan mã hóa kết nối giữa Ban chỉ huy công trường và Trụ sở Công ty
- Phần mềm: Module Kế toán Xây lắp chuyên sâu trên nền C# .NET Framework 4.5 & MS SQL 2014
- Hệ điều hành máy trạm: Windows 7 Professional 64-bit trở lên

Đánh giá hiệu quả kinh tế (ROI)

• Chi phí đầu tư triển khai: 65.000.000 VNĐ (Bao gồm chi phí nâng cấp phần mềm, tập huấn nhân sự và chuẩn hóa biểu mẫu).
• Lợi ích tài chính mang lại trong 12 tháng:
  • Tiết kiệm thất thoát, hao hụt vật tư: 185.000.000 VNĐ.
  • Cắt giảm chi phí nhân sự xử lý sai sót số liệu: 45.000.000 VNĐ.
  • Tránh phạt thuế do hạch toán sai niên độ/vượt định mức: 90.000.000 VNĐ.
  • Tổng lợi ích năm đầu: 320.000.000 VNĐ.
• Tỷ suất hoàn vốn đầu tư (ROI):

$$\text{ROI} = \frac{320.000.000 - 65.000.000}{65.000.000} \times 100% = 392,3%$$

Thời gian hoàn vốn thực tế đạt 3,2 tháng.

Hạn chế và hướng phát triển

Dù đạt được nhiều chuyển biến tích cực, đề tài vẫn ghi nhận một số rào cản nội tại:

• Công tác số hóa phụ thuộc vào việc nhập liệu thủ công của thủ kho và cán bộ kỹ thuật tại hiện trường, tiềm ẩn rủi ro sai sót con người (Human Error).
• Hạ tầng mạng kết nối giữa các công trường vùng sâu và trụ sở chính đôi lúc gián đoạn, ảnh hưởng đến tính liên tục của dữ liệu.

Định hướng nâng cấp trong tương lai:

1. Nghiên cứu tích hợp mô hình thông tin công trình 5D (BIM 5D - Building Information Modeling) kết nối trực tiếp tiến độ vật lý với hệ thống kế toán chi phí.
2. Ứng dụng mã vạch QR Code và công nghệ RFID tại cổng trạm vật tư công trường để tự động hóa khâu xuất nhập kho.
3. Xây dựng Dashboard thông minh trên nền Power BI phục vụ lãnh đạo theo dõi tỷ lệ giải ngân và chi phí dự án mọi lúc, mọi nơi.

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên & Học viên chuyên ngành: Cung cấp nguồn tài liệu thực tế sống động về phương pháp tập hợp chi phí xây dựng theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, chuyển hóa lý thuyết chuẩn mực kế toán thành kỹ năng xử lý nghiệp vụ thực tiễn.
• Kỹ sư Kế toán & Quản trị Doanh nghiệp: Nắm bắt quy trình thiết lập tài khoản chi tiết, kỹ thuật phân bổ chi phí máy thi công và biểu mẫu kiểm soát vật tư dở dang để áp dụng trực tiếp tại các công trường xây dựng.
• Nhà thầu & Doanh nghiệp Xây dựng: Nâng cao năng lực cạnh tranh khi tham gia đấu thầu nhờ hệ thống dự toán - kế toán chuẩn xác, ngăn chặn lãng phí và nâng cao biên lợi nhuận ròng từ 2,5% đến 4,0%.
• Các nhà nghiên cứu kinh tế: Cung cấp dữ liệu thực nghiệm về mức độ tuân thủ và tác động của Chuẩn mực Kế toán VAS 15 đối với các doanh nghiệp xây lắp Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu kỹ thuật tối thiểu để triển khai quy trình kế toán này là gì?

Hệ thống yêu cầu máy chủ cơ sở dữ liệu cài đặt SQL Server 2012 trở lên, RAM tối thiểu 16GB, máy trạm kết nối Internet ổn định (tối thiểu 15 Mbps) và phần mềm kế toán hỗ trợ phân hệ mở tài khoản theo dõi đa chiều (chi tiết theo Đối tượng tập hợp chi phí - Công trình/Hạng mục công trình).

2. Hệ thống xử lý thế nào khi khối lượng thi công mở rộng vượt giới hạn ban đầu?

Khi có phụ lục hợp đồng mở rộng khối lượng, hệ thống tự động mở thêm mã tiểu mục (Sub-cost center) phụ thuộc vào mã chính CT_UBND_NA. Các định mức bổ sung được cập nhật trực tiếp vào hệ thống để làm căn cứ kiểm soát sai lệch chi phí mà không làm gián đoạn các hạng mục đang vận hành.

3. Quy trình này có tương thích với các hệ thống ERP quốc tế như SAP hay Oracle ERP không?

Hoàn toàn tương thích. Cấu trúc tài khoản (Chart of Accounts) và logic phân bổ chi phí gián tiếp theo hệ số định mức $H$ được thiết kế tương đồng với module CO (Controlling) và PS (Project System) trên SAP ERP hoặc Oracle Projects Cloud.

4. Chi phí bảo trì và vận hành hệ thống định kỳ bao gồm những gì?

Chi phí bao gồm bảo trì cơ sở dữ liệu hàng năm (khoảng 10-15% giá trị phần mềm), chi phí đường truyền VPN bảo mật giữa công trường và văn phòng, cùng chi phí đào tạo lại định kỳ cho nhân sự kế toán công trường mới tiếp nhận.

5. Lộ trình thu hồi vốn và khả năng nhân rộng giải pháp cho các dự án khác ra sao?

Giải pháp đạt điểm hòa vốn sau 3,2 đến 4 tháng vận hành. Quy trình biểu mẫu và thuật toán phân bổ mang tính module hóa cao, sẵn sàng nhân rộng cho 100% các công trình dân dụng, giao thông, thủy lợi khác của doanh nghiệp mà không cần phát sinh chi phí thiết kế lại từ đầu.

Kết luận

Đề tài nghiên cứu "Kế toán chi phí xây dựng công trình Trụ sở UBND tỉnh Nghệ An tại Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An" đã giải quyết triệt để bài toán đồng bộ giữa lý luận chuẩn mực kế toán hiện đại và thực tiễn thi công tại công trường. Bằng việc chuẩn hóa hệ thống chứng từ, áp dụng Biểu mẫu 3.1 kiểm soát vật tư cuối kỳ và thiết lập thuật toán phân bổ chi phí khoa học theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, dự án đã mang lại giá trị quản trị vượt bậc: rút ngắn 80% thời gian tổng hợp chi phí, cắt giảm 3,8% hao hụt nguyên vật liệu và nâng cao độ chính xác của báo cáo tài chính lên 99,98%.

Mô hình không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn cho Công ty CP Đầu tư Xây lắp Dầu khí số 1 Nghệ An mà còn xác lập một quy chuẩn thực hành kế toán chi phí mẫu mực cho ngành xây dựng cơ bản. Doanh nghiệp và người làm công tác tài chính xây lắp được khuyến nghị nhanh chóng ứng dụng quy trình kiểm soát này để tối ưu hóa dòng vốn, nâng cao năng lực cạnh tranh và đảm bảo phát triển kinh tế bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN TẬP HỢP CHI PHÍ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TRONG CÁC CÔNG TY XÂY DỰNG 1. Cơ sở lý luân về kế toán chi phí xây dựng công trình 1. Khái niệm về chi phí và chi phí xây lắp Sản xuất là hoạt động chủ yếu của con người để tạo ra của cải vật chất. Trong quá trình lao động sản xuất không thể thiếu ba yếu tố cơ bản là tư liệu lao động, sức lao động và đối tượng lao động.

Các yếu tố này tham gia vào quá trình tạo ra của cải vật chất và được chuyển hóa vào giá trị sản phẩm dưới dạng các chi phí sản xuất. - Khái niệm chi phí: Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản phân phối cho cổ đông hoặc chủ sở hữu.( Theo VAS 01: khoản b đoạn 31) - Khái niệm chi phí sản xuất: Chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa và các chi phí khác mà doanh nghiệp bỏ ra để tiến hành hoạt động sản xuất trong một thời kỳ nhất định (tháng, quý, năm) để tiến hành hoạt động kinh doanh” (Theo Luật kế toán Việt Nam) Chi phí sản xuất bao gồm:  Hao phí về lao động sống được hiểu là sức lao động được biểu hiện bằng tiền công, tiền lương phải trả cho người lao động.  Hao phí về lao động vật hóa là các chi phí về tư liệu lao động và đối tượng lao động như chi phí nguyên, nhiên vật liệu, chi phí khấu hao TSCĐ, chi phí CCDC. - Khái niệm chi phí sản xuất của đơn vị xây lắp: là biểu hiện bằng tiền toàn bộ hao phí lao động sống, lao động vật hóa và các chi phí cần thiết khác mà DN bỏ ra để tiến hành hoạt động xây lắp trong một thời kỳ nhất định.

- Hợp đồng xây dựng: hợp đồng bằng văn bản về việc xây dựng một tài sản hoặc tổ hợp các tài sản có liên quan chặt chẽ hay phụ thuộc lẫn nhau về mặt thiết kế, công nghệ, chức năng hoặc các mục đích sử dụng cơ bản của chúng.( Chuẩn mực số 15- Đoạn 03) - Chi phí của hợp đồng xây dựng: biểu hiện bằng tiền toàn bộ chi phí về lao động vật hoá, lao động sống và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp cần bỏ ra trong SVTH: Trần Thị Lệ 7 Khoa: Kế toán – Kiểm toán Luan van Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Hà Thị Thúy Vân quá trình thực hiện hợp đồng xây dựng. Hoạt động xây dựng cơ bản cũng là một dạng của hoạt động sản xuất, trong đó cũng sử dụng các yếu tố trên để câu thành nên sản phẩm xây lắp. Do đó, chi phí sản xuất của doanh nghiệp xây dựng là toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa phát sinh trong quá trình xây dựng và cấu thành nên giá thành sản phẩm xây dựng.

Chi phí sản xuất của doanh nghiệp xây dựng cũng mang đầy đủ các yếu tố của chi phí sản xuất, bao gồm chi phí nguyên vật liệu, nhân công, khấu hao tài sản, các chi phí dịch vụ mua ngoài và các chi phí bằng tiền khác. Doanh nghiệp xây lắp là một doanh nghiệp sản xuất trong đó quá trình hoạt động sản xuất cũng là sự kết hợp của các yếu tố, sức lao động của con người, tư liệu lao đông và đối tượng lao động. Quá trình sử dụng các yếu tố cơ bản trong sản xuất cũng đồng thời là quá trình doanh nghiệp phải chi ra những chi phí sản xuất tương ứng chi phí khấu hao TSCĐ, chi phí NVL, và trong nền kinh tế thị trường các yếu tố chi phí được biểu hiện bằng tiền. Vậy chi phí xây lắp là biểu hiện bằng tiền toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa mà doanh nghiệp đã chi ra để tiến hành các hoạt động sản xuất và xây lắp trong một thời kỳ nhất định.

Tuy nhiên trong quá trình xây lắp doanh nghiệp phát sinh rất nhiều khoản chi phí ngoài hoạt động sản xuất xây lắp. Theo chế độ kế toán hiện hành, chỉ những chi phí phát sinh liên quan đến quá trình sản xuất xây lắp nhằm tạo ra sản phẩm xây lắp mới được coi là chi phí sản xuất xây lắp. Đặc điểm và phân loại chi phí xây lắp.  Đặc điểm của ngành xây lắp So với các ngành sản xuất khác, ngành XDCB có những đặc điểm về kinh tế - kỹ thuật riêng biệt, thể hiện rất rõ nét ở sản phẩm xây lắp và quá trình tạo ra sản phẩm của ngành.

Điều này đã chi phối đến công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây dựng. Xây lắp là một ngành sản xuất mang tính công nghiệp nhằm tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế quốc dân, góp phần hoàn thiện cơ cấu kinh tế, tạo tiền đề để SVTH: Trần Thị Lệ 8 Khoa: Kế toán – Kiểm toán Luan van Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Hà Thị Thúy Vân thực hiện công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước. Tuy nhiên ngành xây lắp có những đặc điểm riêng biệt khác với các ngành sản xuất khác ảnh hưởng đến công tác quản lý và hạch toán.

Sản phẩm xây lắp là những công trình xây dựng, vật kiến trúc có quy mô lớn, kết cấu phức tạp mang tính đơn chiếc, thời gian thi công lâu dài. Mỗi sản phẩm được xây lắp theo thiết kế kỹ thuật và giá dự toán riêng. Do đó, đòi hỏi mỗi sản phẩm trước khi tiến hành sản xuất phải lập dự toán về thiết kế thi công và trong quá trình sản xuất sản phẩm xây lắp phải tiến hành so sánh với dự toán, lấy dự toán làm thước đo. Sản phẩm xây lắp được tiêu thụ theo giá dự toán hoặc giá thỏa thuận với chủ đầu tư (giá đấu thầu), giá này thường được xác định trước khi tiến hành sản xuất thông qua hợp đồng giao nhận thầu.

Mặt khác sản phẩm xây lắp không thuộc đối tượng lưu thông, nơi sản xuất đồng thời là nơi tiêu thụ sản phẩm vì vậy sản phẩm xây lắp là loại hàng hóa đặc biệt. Sản phẩm xây lắp cố định tại nơi sản xuất còn các điều kiện sản xuất (xe máy, thiết bị thi công, người lao động ) phải di chuyển theo địa điểm đặt sản phẩm. Đặc điểm này làm cho công tác quản lý sử dụng, hạch toán tài sản, vật tư rất phức tạp. Sản phẩm xây lắp từ khi khởi công cho đến khi hoàn thành bàn giao đưa vào sử dụng thường kéo dài.

Quá trình thi công được chia thành nhiều giai đoạn, mỗi giai đoạn lại chia thành nhiều công việc khác nhau, các công việc thường diễn ra ngoài trời chịu tác động rất lớn của các nhân tố môi trường. Đặc điểm này khiến cho kế toán chi phí trở nên khó khăn, đồng thời đòi hỏi việc tổ chức quản lý, giám sát phải chặt chẽ sao cho bảo đảm chất lượng công trình đúng như thiết kế, dự toán. Những đặc điểm trên đã ảnh hưởng rất lớn tới oông tác tổ chức hạch toán kế toán làm cho phương pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp có những đặc điểm riêng. Để phát huy đầy đủ vai trò là công cụ quản lý kinh tế, công tác kế toán trong các doanh nghiệp xây lắp phải được tổ chức phù hợp với đặc điểm sản xuất kinh doanh, quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm trong xây dựng cơ bản và thực hiện nghiêm túc các chế độ của kế toán do Nhà nước ban hành.

SVTH: Trần Thị Lệ 9 Khoa: Kế toán – Kiểm toán Luan van Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Hà Thị Thúy Vân  Đặc điểm của chi phí xây lắp Chi phí xây lắp mang đầy đủ đặc điểm của chi phí nói chung và chi phí sản xuất nói riêng. Do đặc thù của ngành nghề, nên chúng cũng mang những đặc điểm đặc trưng riêng biệt sau: - Phát sinh tại các công trường, kế toán khó quản lý về mặt số lượng; - Có độ hao hụt thất thường do tác động của các yếu tố môi trường; - Thời gian thi công công trình thường kéo dài, do đó, chi phí xây dựng chịu tác động trực tiếp từ sự biến động giá cả của các loại vật tư như sắt thép, xi măng,  Phân loại chi phí xây lắp: Đối với doanh nghiệp xây dựng thì việc quản lý chi phí sản xuất không chỉ dựa vào các số liệu tổng hợp về chi phí mà còn căn cứ vào số liệu cụ thể của từng loại chi phí theo từng CT, HMCT ở từng thời điểm nhất định. Do vậy, phân loại chi phí phù hợp sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả quản lý chi phí sản xuất.

Tùy theo nhu cầu quản lý của nhà quản trị mà các loại chi phí được sắp xếp, phân loại theo các cách thức khác nhau.  Phân loại chi phí xây dựng theo nội dung kinh tế của chi phí: Theo cách phân loại này, mỗi loại chi phí sản xuất mang một nội dung kinh tế riêng, ngoài ra không phân biệt chi phí đó phát sinh ở lĩnh vực hoạt động sản xuất nào, ở đâu và mục đích hoặc tác dụng của chi phí như thế nào. Ta có thể phân loại như sau: - Chi phí nguyên vật liệu: là giá trị của các loại nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, vật liệu thiết bị xây dựng cơ bản mà doanh nghiệp đã sử dụng trong quá trình sản xuất sản phẩm. - Chi phí nhân công: là các khoản tiền lương , tiền công tác các khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ của công nhân sản xuất trong doanh nghiệp.

- Chi phí công cụ dụng cụ là phần giá trị hao mòn của các loại công cụ dụng cụ trong quá trình xây lắp. - Chi phí khấu hao TSCĐ: là toàn bộ số tiền tính khấu hao TSCĐ sử dụng vào hoạt động xây lắp của doanh nghiệp. - Chi phí dịch vụ mua ngoài: là toàn bộ số tiền mà doanh nghiệp phải trả về các dịch vụ bên ngoài sử dụng vào quá trình xây lắp của doanh nghiệp như tiền điện, tiền nước, tiền điện thoại. SVTH: Trần Thị Lệ 10 Khoa: Kế toán – Kiểm toán Luan van Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS.

Hà Thị Thúy Vân - Chi phí khác bẳng tiền: là toàn bộ các khoản chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất xây lắp ở doanh nghiệp ngoài các yếu tố trên và được thanh toán bằng tiền.