ĐẶT VẤN ĐỀ Sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ, đặc biệt là ngành công nghệ thông tin đã tác động mạnh mẽ đến mọi mặt hoạt động của đời sống kinh tế - xã hội, làm thay đổi nhận thức và phương pháp sản xuất kinh doanh của nhiều lĩnh vực. nhiều ngành kinh tế khác nhau, trong đó có lĩnh vực hoạt động ngân hàng. Với một ngân hàng hiện đại thì việc cung cấp các dịch vụ tiện ích, đa dạng là điều kiện cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả hoạt động. Thương mại điện tử đã đưa ra một giải pháp hữu hiệu, một hướng đi trực tiếp trong việc trao đổi thông tin, hàng hoá, dịch vụ và mở rộng quy mô thị trường, thị trường không biên giới.
Chính cuộc cách mạng về quy mô thị trường này đã trở thành động lực cho một cuộc cách mạng trong ngành ngân hàng hướng tới một hệ thống thanh toán phù hợp với yêu cầu của thị trường thương mại điện tử. Điều này đã tạo ra một dịch vụ ngân hàng mới, dịch vụ ngân hàng điện tử. Sự ra đời của dịch vụ này đã làm thay đổi hoàn toàn mối quan hệ truyền thống giữa khách hàng với ngân hàng, giúp khách hàng có thể thực hiện giao dịch với ngân hàng từ xa vào bất cứ thời gian nào mà không nhất thiết phải ra giao dịch trực tiếp tại ngân hàng theo khung giờ quy định, việc đó mang lại tiện ích rất lớn và giảm chi phí cho khách hàng. Phát triển các hoạt động ngân hàng điện tử là xu hướng tất yếu, mang tính khách quan trong nền kinh tế hiện đại, trong thời đại hội nhập kinh tế quốc tế.
Lợi ích đem lại của hoạt động ngân hàng điện tử là rất lớn cho khách hàng, ngân hàng và cho nền kinh tế, nhờ tính tiện ích, tiện lợi, nhanh chóng, chính xác và bảo mật. Là kết quả tất yếu của quá trình phát triển công nghệ thông tin được ứng dụng trong hoạt động kinh doanh ngân hàng, các ngân hàng trên thế giới đã và đang phát triển mạnh các hoạt động ngân hàng điện tử. Đối với Việt Nam, đây là lĩnh vực hoạt động hoàn toàn mới và mới chỉ phát triển ở một mức độ nhất định. Không nằm ngoài xu hướng đó, hoạt động ngân hàng điện tử đã và đang được triển khai áp dụng tại ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam nói chung và chi nhánh Bắc Ninh nói riêng.
Đã có một số đề tài của sinh viên thực tập và cán bộ của chi nhánh đã đặt ra vấn đề phát triển các hoạt động ngân hàng điện tử tại chi nhánh tuy nhiên trong bối cảnh hoạt động hiện nay với trình độ phát 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com triển kinh tế, trình độ dân trí trên địa bàn thì phần lớn khách hàng còn dè dặt, thăm dò và sử dụng còn hạn chế vì những khái niệm như home-banking, phone-banking, mobile-banking, E-banking vẫn còn tương đối mới mẻ và lạ lẫm. Do nhiều nguyên nhân (Tài chính, con người, công nghệ…)để phát triển hoạt động ngân hàng điện tử mang lại hiệu quả cao góp phần vào kết quả hoạt động kinh doanh của chi nhánh là một vấn đề không dễ có biện pháp và giải pháp thích hợp. Chính vì vậy, việc tiếp tục nghiên cứu để đưa ra các giải pháp phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử sẽ có ý nghĩa về phương diện lý luận và thực tiễn đối với ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Bắc Ninh. Từ những yếu tố trên, tôi đã lựa chọn đề tài “Phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh’’ làm đề tài luận văn thạc sĩ.
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1. Mục tiêu chung Phân tích thực trạng phát triển hoạt động dịch vụ ngân hàng điện tử để từ đó đề xuất giải pháp nhằm phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển Việt Nam - Chi nhánh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh. Mục tiêu cụ thể - Góp phần hệ thống hóa cơ sở lý luận và tổng kết thực tiễn về phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử của ngân hàng thương mại. - Phân tích và đánh giá thực trạng phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử tại BIDV chi nhánh Bắc Ninh giai đoạn 2014 - 2016.
- Đề xuất giải pháp đẩy mạnh phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử tại BIDV chi nhánh Bắc Ninh đến năm 2020 1. ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI NGHIÊN CỨU 1. Đối tượng nghiên cứu Dịch vụ ngân hàng điện tử của Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh. Phạm vi nghiên cứu 1.
Nội dung Phát triển dịch vụ ngân hàng điện tử tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Không gian Đề tài được nghiên cứu tại ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Bắc Ninh. Thời gian Số liệu và tài liệu được thu thập qua 3 năm 2014 - 2016, đề xuất giải pháp đến năm 2020.
Thời gian thực hiện luận văn từ tháng 8/2016 – 8/2017. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ DỊCH VỤ ĐIỆN TỬ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 2. Một số khái niệm cơ bản 2.
Ngân hàng thương mại Luật các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 do Quốc hội khóa 12 thông qua ngày 6/10/2010 có hiệu lực từ ngày 1/1/2011 định nghĩa: Ngân hàng thương mại là một loại hình tổ chức tín dụng được thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng và các hoạt động khác có liên quan như: nhận tiền gửi, cấp tín dụng và cung cấp các dịch vụ thanh toán qua tài khoản, nhằm mục tiêu lợi nhuận. Luật này còn định nghĩa: Tổ chức tín dụng là doanh nghiệp thực hiện một, một số hoặc tất cả các hoạt động ngân hàng. Tổ chức tín dụng bao gồm ngân hàng, tổ chức tín dụng phi ngân hàng, tổ chức tài chính vi mô và quỹ tín dụng nhân dân. Như vậy, có thể đưa ra khái niệm về Ngân hàng thương mại: Ngân hàng thương mại là một doanh nghiệp đặc biệt kinh doanh về tiền tệ với hoạt động thường xuyên là huy động vốn, cho vay, chiết khấu, bảo lãnh …, cung cấp các dịch vụ tài chính và các hoạt động khác có liên quan.
NHTM là tổ chức tài chính trung gian cung cấp danh mục các dịch vụ tài chính đa dạng nhất. Ngân hàng điện tử Ngân hàng điện tử, hiểu theo nghĩa trực quan nhất là sự kết hợp hoạt động của ngân hàng với phương tiện điện tử. Đây là kết quả tất yếu của quá trình phát triển công nghệ thông tin được ứng dụng trong hoạt động kinh doanh ngân hàng. Các ngân hàng trên thế giới đã và đang phát triển mạnh các hoạt động dịch vụ của ngân hàng điện tử.
Đối với nước ta đây là lĩnh vực hoạt động hoàn toàn mới, hiện đã có một số dịch vụ được phát triển riêng lẻ mang nội dung hoạt động ngân hàng điện tử như xây dựng và phát triển trang Web riêng của ngân hàng; dịch vụ HomeBanking; MobileBanking, internet banking, Các trang web hiện chủ yếu để để quảng bá dịch vụ, lĩnh vực hoạt động và cơ cấu tổ chức. mô hình quản lý của ngân hàng. Đây chỉ là những ý tưởng ban đầu để phát triển hoạt động ngân hàng 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com điện tử, hoạt động ngân hàng qua mạng di động, mạng iternet đã được phát triển với nhiều tiện ích như cung cấp thông tin về tài khoản, thông tin về thị trường (tỷ giá, lãi suất, giá cả, giao dịch chứng khoán chuyển tiền)… Hiện nay, công nghệ điện tử viễn thông đang là điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của hoạt động ngân hàng điện tử tại các ngân hàng thương mại tại Việt Nam. Hoạt động ngân hàng điện tử không chỉ giới hạn trong phạm vi mạng Internet và các mạng thông tin khác mà còn mở rộng đối với tất cả các giao dịch được thực hiện bằng phương tiện điện tử.
Sự phát triển của hoạt động ngân hàng điện tử phụ thuộc vào sự phát triển của các phương tiện điện tử, những thành tựu mới của khoa học công nghệ có ảnh hưởng lớn tới sự phát triển hoạt động ngân hàng điện tử và cũng đặt ra những vấn đề mới đối với môi trường pháp lý, trình độ dân trí cũng như tính khả thi và hiệu quả khi áp dụng những hoạt động này tại các ngân hàng thương mại ở Việt Nam. Quá trình nhận thức từ biết và hiểu đến và nắm vững cũng như quản lý và kiểm toát tốt hoạt động ngân hàng điện tử và những rủi ro liên quan là một quá trình lâu dài và không đơn giản. Rất nhiều người nhầm tưởng hoạt động ngân hàng điện tử với hoạt động cung cấp dịch vụ ngân hàng điện tử qua mạng Internet, nhưng thực tế không phải như vậy. Hoạt động ngân hàng điện tử là một khái niệm rộng hơn nhiều và có thể được định nghĩa một cách tổng quát như sau: Hoạt động ngân hàng điện tử là hoạt động cung ứng các sản phẩm và dịch vụ ngân hàng thông qua các kênh điện tử.
(electronic banking hay E-banking) Hoạt động ngân hàng điện tử có thể bao gồm từ những sản phẩm dịch vụ truyền thống như nhận tiền gửi, cho vay, thanh toán hóa đơn … cho đến việc phát hành, cung ứng và chấp nhận thanh toán tiền điện tử. Tất cả những hoạt động này đều có điểm chung ở bản chất của kênh phân phối mà qua đó khách hàng tiếp cận được với các sản phẩm dịch vụ. Dù đó là Internet banking, telephone banking, hay PC banking và sử dụng hệ thống mạng đóng (là mạng hạn chế tiếp cận trong phạm vi những người tham gia thông qua các thỏa thuận về điều kiện thành viên) hay mạng mở (là mạng không hạn chế và không có những yêu cầu về tư cách thành viên) thì đều có một điểm chung là sử dụng các kênh phân phối điện tử. Dịch vụ Ngân hàng điện tử Khoảng hơn hai thập kỷ trước đây hàng loạt các ngân hàng bắt đầu cung 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ứng một chương trình phần mềm cho khách hàng nhằm giúp khách hàng có thể xem số dư tài khoản, đồng thời thực hiện một loạt thanh toán cho một số dịch vụ công.
Đến năm 1995, nghiệp vụ ngân hàng điện tử (E-banking) chính thức được triển khai thông qua phần mềm Quicken của công ty Intuit Inc.