Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép tại Từ Sơn, Bắc Ninh

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Ngô Thị Thủy
• Người hướng dẫn: GS. Đỗ Kim Chung
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NĂNG LỰC CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA NGÀNH SẮT THÉP
• 2.1. Cơ sở lý luận về năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép
• 2.1.1. Một số khái niệm cơ bản
• 2.1.2. Vai trò của nâng cao năng lực đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.1.3. Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.2. Nội dung nghiên cứu
• 2.2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép
• 2.3. Cơ sở thực tiễn
• 2.3.1. Kinh nghiệm nâng cao năng lực của DNNVV ngành sắt thép của một số nước trên thế giới
• 2.3.2. Bài học kinh nghiệm về nâng cao năng lực của doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép ở Việt Nam
• 2.3.2.1. Bài học kinh nghiệm rút ra từ các nước trên thế giới và ở Việt Nam
• 2.3.3. Chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước trong nâng cao năng lực của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.3.4. Các nghiên cứu liên quan đến đề tài
• 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Phương pháp thu thập và xử lý số liệu
• 3.2.3. Phương pháp phân tích số liệu
• 3.3. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu
• 4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Thực trạng năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn
• 4.1.1. Sự biến động số lượng của DNNVV ngành sắt thép trên địa bàn thị xã
• 4.1.2. Năng lực về sản phẩm
• 4.1.3. Năng lực về quy mô tài chính của các DNNVV ngành sắt thép
• 4.1.4. Khả năng áp dụng công nghệ
• 4.1.5. Khả năng liên kết và tiêu thụ sản phẩm của các DNNVV ngành sắt thép
• 4.1.6. Thị phần của các DNNVV trên thị trường
• 4.1.7. Giá thành sản phẩm
• 4.1.8. Kết quả sản xuất kinh doanh của các DN
• 4.1.9. Đánh giá chung
• 4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn
• 4.2.1. Năng lực, trình độ của chủ DN và người lao động trong các DNNVV ngành sắt thép
• 4.2.2. Thị trường cung ứng nguyên liệu đầu vào
• 4.2.3. Môi trường kinh doanh - Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI)
• 4.2.4. Thủ tục hành chính công, cung ứng dịch vụ công - Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI)
• 4.2.5. Tổ chức của các doanh nghiệp
• 4.2.6. Chính sách và cơ chế quản lý
• 5. GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA NGÀNH SẮT THÉP TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ TỪ SƠN
• 5.1. Định hướng và mục tiêu nâng cao năng lực của các DNNVV trên địa bàn thị xã Từ Sơn
• 5.2. Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn nghiên cứu
• 6. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 6.1. Đối với Nhà nước, cơ quan, ban ngành địa phương
• 6.2. Đối với các DNNVV ngành sắt thép
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp nâng cao năng lực doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép

Trong bối cảnh kinh tế thị trường hiện nay, việc nâng cao năng lực cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) ngành sắt thép tại Từ Sơn, Bắc Ninh là một nhiệm vụ cấp thiết. Các DNNVV đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế địa phương, tạo ra việc làm và đóng góp vào ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, họ đang phải đối mặt với nhiều thách thức như sức ép cạnh tranh từ thị trường, công nghệ lạc hậu và nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu.

1.1. Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép tại Từ Sơn

Các DNNVV ngành sắt thép tại Từ Sơn chủ yếu có quy mô nhỏ, với số lượng lao động từ 10 đến 49 người. Họ thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn và công nghệ hiện đại, dẫn đến năng suất lao động thấp và chất lượng sản phẩm chưa cao.

1.2. Vai trò của DNNVV trong phát triển kinh tế địa phương

DNNVV ngành sắt thép không chỉ tạo ra việc làm cho người lao động mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế bền vững của Từ Sơn. Họ đóng góp một phần lớn vào giá trị sản xuất công nghiệp và tạo ra sự đa dạng trong thị trường sản phẩm.

II. Những thách thức lớn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép

Các DNNVV ngành sắt thép tại Từ Sơn đang phải đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng. Sự cạnh tranh từ các doanh nghiệp lớn và nhập khẩu từ nước ngoài, đặc biệt là từ Trung Quốc, đã tạo ra áp lực lớn lên giá cả và chất lượng sản phẩm. Bên cạnh đó, môi trường kinh doanh cũng gặp nhiều khó khăn do cơ sở hạ tầng kém và thủ tục hành chính phức tạp.

2.1. Áp lực cạnh tranh từ thị trường

Sự gia tăng của các sản phẩm sắt thép nhập khẩu đã làm giảm thị phần của các DNNVV trong nước. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp phải cải thiện chất lượng sản phẩm và giảm giá thành để duy trì sức cạnh tranh.

2.2. Khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn

Nhiều DNNVV gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn vay từ ngân hàng do thiếu tài sản đảm bảo và hồ sơ tín dụng không đủ mạnh. Điều này hạn chế khả năng đầu tư vào công nghệ mới và mở rộng sản xuất.

III. Phương pháp nâng cao năng lực doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép

Để nâng cao năng lực cho các DNNVV ngành sắt thép, cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Việc đầu tư vào công nghệ mới, đào tạo nhân lực và cải thiện quản lý là những yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

3.1. Đầu tư vào công nghệ mới

Việc áp dụng công nghệ tiên tiến trong sản xuất sẽ giúp các DNNVV nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Các doanh nghiệp cần tìm kiếm các nguồn hỗ trợ từ nhà nước và các tổ chức tài chính để đầu tư vào công nghệ.

3.2. Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực

Đào tạo nhân lực là một yếu tố then chốt trong việc nâng cao năng lực của DNNVV. Các doanh nghiệp cần tổ chức các khóa đào tạo kỹ năng cho nhân viên để nâng cao trình độ và hiệu quả làm việc.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Từ Sơn

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các giải pháp nâng cao năng lực đã mang lại những kết quả tích cực cho các DNNVV ngành sắt thép tại Từ Sơn. Nhiều doanh nghiệp đã cải thiện được quy trình sản xuất và tăng trưởng doanh thu.

4.1. Kết quả từ việc áp dụng công nghệ mới

Nhiều DNNVV đã đầu tư vào công nghệ tự động hóa, giúp giảm chi phí sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm. Điều này đã giúp họ tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường.

4.2. Tác động của đào tạo nhân lực đến hiệu quả sản xuất

Các doanh nghiệp đã nhận thấy sự cải thiện rõ rệt trong năng suất lao động sau khi tổ chức các khóa đào tạo cho nhân viên. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn tạo ra môi trường làm việc tích cực hơn.

V. Kết luận và triển vọng tương lai cho doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép

Tương lai của các DNNVV ngành sắt thép tại Từ Sơn phụ thuộc vào khả năng thích ứng với thị trường và áp dụng các giải pháp nâng cao năng lực. Việc cải thiện công nghệ, quản lý và nguồn nhân lực sẽ là chìa khóa để các doanh nghiệp này phát triển bền vững.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Các DNNVV cần xây dựng chiến lược phát triển bền vững, tập trung vào việc cải thiện chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ. Điều này sẽ giúp họ tồn tại và phát triển trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt.

5.2. Khuyến nghị cho các doanh nghiệp và chính quyền địa phương

Cần có sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho các DNNVV, bao gồm việc cải thiện cơ sở hạ tầng và đơn giản hóa thủ tục hành chính. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc phát triển và mở rộng quy mô.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong cấu trúc kinh tế Việt Nam, chiếm tới 98% tổng số doanh nghiệp và đóng góp khoảng 40% vào Tổng sản phẩm quốc nội. Tại thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh, ngành công nghiệp chiếm tỷ trọng chi phối 78% cơ cấu kinh tế địa phương và tạo việc làm cho hơn 18.000 lao động. Trong đó, khối doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép giữ vị thế nòng cốt khi đóng góp trên 80% giá trị sản xuất và chiếm hơn 50% tổng số cơ sở sản xuất kinh doanh ngành thép trên toàn tỉnh. Tuy nhiên, trước bối cảnh hội nhập sâu rộng, các doanh nghiệp này đang đối mặt với nhiều rào cản nghiêm trọng như quy mô vốn mỏng, trên 50% đơn vị có quy mô lao động dưới 50 người, công nghệ sản xuất chậm đổi mới, áp lực cạnh tranh gay gắt từ thép nhập khẩu giá rẻ và các thách thức về xử lý ô nhiễm môi trường.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung hệ thống hóa cơ sở lý luận, phân tích thực trạng năng lực sản xuất kinh doanh, đồng thời xác định các nhân tố ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép tại Từ Sơn. Phạm vi nghiên cứu bao quát các hoạt động sản xuất, tài chính và thị trường trong giai đoạn 2013 - 2016 trên địa bàn thị xã Từ Sơn. Đề tài mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi cung cấp hệ thống giải pháp đồng bộ giúp doanh nghiệp nâng cao năng suất, tối ưu hóa chi phí vận hành, cải thiện năng lực quản trị và hướng tới mục tiêu tăng trưởng doanh thu từ 10% đến 15% mỗi năm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết lợi thế cạnh tranh của Michael Porter (1990), khẳng định năng lực doanh nghiệp bắt nguồn từ khả năng tối ưu hóa chi phí sản xuất, tạo sự khác biệt về chất lượng sản phẩm và mức độ thích ứng linh hoạt trước biến động thị trường. Đồng thời, nghiên cứu vận dụng khung tiêu chuẩn phân loại theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ để định vị quy mô vốn đăng ký dưới 20 tỷ đồng hoặc dưới 100 tỷ đồng cùng quy mô lao động từ 10 đến 300 người trong ngành công nghiệp.

Hệ thống lý thuyết tích hợp bốn khái niệm trọng tâm:

• Năng lực của doanh nghiệp: Tổng hòa các yếu tố nội lực bao gồm tiềm lực tài chính, trình độ công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực và hiệu quả quản trị nhằm duy trì lợi nhuận ổn định.
• Năng lực cạnh tranh sản phẩm: Khả năng cung ứng các dòng phôi thép, thép cán đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng TCVN với mức giá hợp lý và thời gian giao hàng tối ưu.
• Liên kết kinh tế: Cơ chế hợp tác theo chuỗi liên kết dọc giữa đơn vị cung ứng phế liệu với nhà luyện phôi, và liên kết ngang giữa các cơ sở cán kéo thép để chia sẻ thị trường tiêu thụ.
• Môi trường thể chế và kinh doanh: Tác động của 10 chỉ số thành phần trong Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) và 6 trục nội dung của Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI) đến hoạt động đầu tư và chi phí tuân thủ của doanh nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Đề tài sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp từ Niên giám thống kê tỉnh Bắc Ninh, báo cáo kinh tế xã hội của UBND thị xã Từ Sơn và Hiệp hội Thép Việt Nam trong giai đoạn 2013 - 2016. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phiếu điều tra khảo sát trực tiếp 120 đối tượng, bao gồm 105 chủ doanh nghiệp, giám đốc điều hành các cơ sở luyện cán thép tại các làng nghề trọng điểm như Đa Hội, Châu Khê và 15 cán bộ chuyên trách thuộc cơ quan quản lý kinh tế địa phương. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho từng nhóm quy mô vốn và công đoạn sản xuất.

Các phương pháp phân tích chủ đạo bao gồm thống kê mô tả, phân tích chuỗi thời gian 4 năm, so sánh tỷ lệ tương đối và tuyệt đối, đánh giá ma trận điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) cùng phân tích cấu trúc chi phí giá thành. Việc lựa chọn các phương pháp này cho phép đánh giá khách quan mối tương quan giữa quy mô vốn, trình độ tay nghề lao động và năng suất thiết bị trong điều kiện thực tiễn của kinh tế địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô và số lượng doanh nghiệp có sự biến động theo hướng phục hồi kinh tế. Năm 2014, toàn thị xã ghi nhận 984 doanh nghiệp sắt thép hoạt động, tăng 56 đơn vị so với năm 2013; đến năm 2016 tăng thêm 35 doanh nghiệp so với năm 2015, tiếp tục duy trì mức đóng góp hơn 50% tổng số cơ sở sản xuất sắt thép toàn tỉnh.

Thứ hai, chất lượng nguồn nhân lực và trình độ quản trị còn ở mức thấp. Có từ 50% đến 70% chủ doanh nghiệp và công nhân lao động trực tiếp chỉ có trình độ học vấn từ trung học phổ thông trở xuống. Hơn 50% doanh nghiệp duy trì quy mô lao động từ 10 đến 49 người; trong giai đoạn 2013 - 2016, có tới 70% doanh nghiệp giữ nguyên quy mô nhân sự, chỉ 10% doanh nghiệp mở rộng tuyển dụng và 20% doanh nghiệp phải cắt giảm lao động.

Thứ ba, về năng lực thị trường và chính sách giá, 91,5% sản phẩm được tiêu thụ tại thị trường nội địa thông qua kênh bán trực tiếp. Khoảng 90% doanh nghiệp áp dụng phương thức định giá dựa trên chi phí cộng thêm vì nguồn nguyên liệu đầu vào chủ yếu phụ thuộc vào mạng lưới phế liệu tự do. Do tác động từ suy thoái bất động sản và thép nhập khẩu, giá bán bình quân giai đoạn 2013 - 2016 có xu hướng giảm nhẹ.

Thứ tư, về công nghệ và hiệu quả tài chính, 100% doanh nghiệp đã ứng dụng máy tính kết nối mạng trong điều hành, nhưng tỷ lệ đầu tư cho tự động hóa khâu nung và cán phôi chỉ chiếm khoảng 15% đến 20% cơ cấu chi phí đổi mới. Mặc dù 100% doanh nghiệp báo cáo đạt lợi nhuận dương trong 4 năm khảo sát, tốc độ tăng trưởng doanh thu thiếu tính ổn định, dẫn đến 50% doanh nghiệp dự kiến giữ nguyên quy mô sản xuất và 45% có kế hoạch mở rộng trong các năm tiếp theo.

Thảo luận kết quả

Các kết quả khảo sát phản ánh rõ nét đặc trưng của mô hình sản xuất xuất thân từ làng nghề truyền thống. Dữ liệu giá thành có thể được mô hình hóa qua biểu đồ cột so sánh, cho thấy giá bán sản phẩm thép Từ Sơn thường thấp hơn từ 5% đến 8% so với các tập đoàn lớn, nguyên nhân chủ yếu do việc tận dụng phế liệu tái chế giúp giảm chi phí phôi ban đầu nhưng đồng thời làm giảm độ đồng đều của chất lượng mác thép.

So sánh với mô hình thành công của Công ty Cổ phần Thép Hòa Phát (đạt doanh thu hơn 5.300 tỷ đồng, lợi nhuận 356 tỷ đồng năm 2011 nhờ công nghệ lò cao khép kín và tiết kiệm 60 tỷ đồng mỗi năm qua cải tiến nhiên liệu) hay Công ty Cổ phần Thương mại Thái Hưng (đầu tư hệ thống hút lọc bụi xử lý 98% khí thải, công suất 300.000 tấn phôi mỗi năm), các doanh nghiệp Từ Sơn bộc lộ khoảng cách lớn về công nghệ xử lý môi trường và năng lực chuỗi cung ứng. Hạn chế về vốn và trình độ quản lý khiến các cơ sở sản xuất tại đây dễ bị tổn thương trước biến động giá nguyên liệu. Do đó, việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh thông qua việc nâng cao điểm số PCI và chỉ số minh bạch hành chính PAPI là điều kiện tiên quyết để thúc đẩy các doanh nghiệp chuyển dịch sang mô hình sản xuất sạch hơn, nâng cao tỷ suất sinh lời trên mỗi đơn vị vốn.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm tạo bước đột phá cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép thị xã Từ Sơn, hệ thống 4 nhóm giải pháp hành động được xác lập cụ thể:

• Chuẩn hóa chất lượng nhân lực quản trị và kỹ thuật: Hiệp hội Doanh nghiệp phối hợp cùng các cơ sở đào tạo tổ chức các chương trình bồi dưỡng kiến thức quản trị tài chính, chuyển đổi số và an toàn lao động cho 100% lãnh đạo doanh nghiệp và kỹ thuật viên, phấn đấu đến năm 2020 nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo chuyên môn đạt trên 65%.
• Đẩy mạnh đổi mới công nghệ và kiểm soát môi trường: Các cơ sở sản xuất chủ động trích từ 15% đến 25% lợi nhuận sau thuế hằng năm để đầu tư hệ thống điều khiển tự động hóa lò nung, thay thế nhiên liệu đốt và lắp đặt trạm xử lý khí thải đạt hiệu suất lọc bụi trên 95% theo lộ trình 2018 - 2022.
• Gia tăng tiềm lực tài chính và tiếp cận vốn vay ưu đãi: Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh và các tổ chức tín dụng triển khai các gói vay trung, dài hạn với mức lãi suất ưu đãi giảm từ 0,2% đến 0,5% mỗi tháng, đồng thời đơn giản hóa quy trình thẩm định tài sản thế chấp là quyền thuê đất tại các cụm công nghiệp tập trung.
• Tăng cường liên kết ngang và cải cách môi trường thể chế: UBND thị xã Từ Sơn đẩy mạnh quy hoạch hạ tầng cụm công nghiệp làng nghề tập trung, rút ngắn 30% thời gian giải quyết các thủ tục hành chính công theo chuẩn PAPI, đồng thời hỗ trợ xúc tiến thương mại giúp các doanh nghiệp nâng thị phần tiêu thụ ngoại tỉnh lên mức 20% vào năm 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Chủ cơ sở và nhà quản lý doanh nghiệp sắt thép: Nhận diện rõ ràng các điểm nghẽn về năng suất, cơ cấu giá thành và phương pháp định giá, từ đó áp dụng các giải pháp cải tiến dây chuyền nung cán phôi nhằm tối ưu hóa chi phí vận hành.
• Cơ quan quản lý nhà nước và ban quản lý các cụm công nghiệp: Khai thác bức tranh thực chứng về hoạt động của hơn 900 doanh nghiệp để xây dựng chính sách quy hoạch đất đai, kiểm soát khí thải làng nghề và nâng cao chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh PCI.
• Giảng viên, học viên và nhà nghiên cứu kinh tế: Sử dụng bộ khung lý thuyết về năng lực cạnh tranh kết hợp số liệu khảo sát thực tế 4 năm làm tài liệu nghiên cứu chuyên sâu về quá trình chuyển đổi mô hình kinh tế công nghiệp địa phương.
• Các ngân hàng thương mại và quỹ bảo lãnh tín dụng: Đánh giá chính xác mức độ an toàn tài chính, chu kỳ luân chuyển vốn và tiềm năng tăng trưởng của khối doanh nghiệp sản xuất thép vừa và nhỏ để thiết kế các gói tài trợ vốn khả thi.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao đa số doanh nghiệp sắt thép Từ Sơn áp dụng định giá theo chi phí sản xuất? Khoảng 90% doanh nghiệp địa phương áp dụng phương pháp này do nguồn phôi liệu đầu vào chủ yếu phụ thuộc vào sắt thép phế liệu thu gom trôi nổi. Việc định giá bằng chi phí thực tế cộng biên lợi nhuận kỳ vọng giúp sản phẩm duy trì mức giá rẻ hơn thị trường từ 5% đến 8% để cạnh tranh trực tiếp.

Trình độ công nghệ của các cơ sở sản xuất sắt thép Từ Sơn hiện ở mức độ nào? Mặc dù 100% doanh nghiệp đã kết nối mạng Internet phục vụ giao dịch, chỉ có khoảng 15% đến 20% đơn vị đầu tư hệ thống nung cán tự động. Đa số vẫn vận hành các lò luyện điện quy mô nhỏ, tiêu tốn nhiều điện năng và chưa hoàn thiện hệ thống xử lý khí thải đồng bộ.

Chỉ số PCI và PAPI có tác động như thế nào tới năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp? Chỉ số PCI tác động trực tiếp qua 10 chỉ số thành phần như tính minh bạch thông tin và chi phí gia nhập thị trường, trong khi PAPI đánh giá chất lượng phục vụ hành chính công. Cải thiện hai chỉ số này giúp doanh nghiệp giảm từ 10% đến 15% chi phí không chính thức.

Doanh nghiệp vừa và nhỏ Từ Sơn có thể vận dụng kinh nghiệm gì từ Thép Hòa Phát và Thái Hưng? Bài học cốt lõi là phát triển quy trình sản xuất khép kín và đầu tư bài bản cho môi trường. Điển hình như Hòa Phát tiết kiệm 60 tỷ đồng mỗi năm nhờ chuyển đổi nhiên liệu lò sinh khí, còn Thái Hưng xử lý 98% bụi thải để đưa phôi thép chất lượng cao vào các dự án lớn.

Giải pháp then chốt nào giúp doanh nghiệp thép địa phương cạnh tranh với thép nhập khẩu? Doanh nghiệp cần liên kết thành lập hiệp hội thu mua chung để ổn định giá phế liệu, đồng thời đầu tư nâng cấp mác thép đạt chuẩn TCVN. Việc đa dạng hóa thị trường ra ngoài tỉnh sẽ giảm sự phụ thuộc vào mạng lưới bán lẻ nội vùng.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện thực trạng hơn 980 doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép tại Từ Sơn, khẳng định vai trò đóng góp trên 80% giá trị ngành thép của tỉnh Bắc Ninh.
• Xác định rõ các hạn chế cốt tử gồm hơn 50% lao động chưa qua đào tạo chuyên sâu, quy mô vốn nhỏ và công nghệ tiêu hao nhiều năng lượng.
• Đề xuất hệ thống giải pháp liên hoàn bao gồm chuẩn hóa nguồn nhân lực, mở rộng tiếp cận vốn ưu đãi và cải cách thủ tục hành chính PCI và PAPI.
• Thiết lập lộ trình nâng cấp thiết bị và nâng cao hiệu suất xử lý chất thải trên 95% hoàn thành trong giai đoạn 2018 - 2022.
• Khuyến nghị cộng đồng doanh nghiệp và chính quyền địa phương triển khai ngay các mô hình liên kết chuỗi giá trị nhằm xây dựng thương hiệu thép Từ Sơn phát triển bền vững và hội nhập kinh tế hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGÔ THỊ THỦY GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA NGÀNH SẮT THÉP TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ TỪ SƠN, TỈNH BẮC NINH Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã ngành: 60.15 Người hướng dẫn khoa học: GS. Đỗ Kim Chung NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2017 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Ngô Thị Thủy i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc GS. Đỗ Kim Chung đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính Sách, Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức UBND Thị xã Từ Sơn đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Ngô Thị Thủy ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục các từ viết tắt .vi Danh mục bảng.

vii Danh mục đồ thị. viii Danh mục sơ đồ .ix Danh hộp. x Trích yếu luận văn .xiv Thesis Abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Câu hỏi nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn.

Cơ sở lý luận và thực tiễn về năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép. Cơ sở lý luận về năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép. Một số khái niệm cơ bản. Vai trò của nâng cao năng lực đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nội dung nghiên cứu. Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép. Cơ sở thực tiễn.

21 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kinh nghiệm nâng cao năng lực của DNNVV ngành sắt thép của một số nước trên thế giới. Bài học kinh nghiệm về nâng cao năng lực của doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép ở Việt Nam. Bài học kinh nghiệm rút ra từ các nước trên thế giới và ở Việt Nam.

Chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước trong nâng cao năng lực của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Các nghiên cứu liên quan đến đề tài. Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu.

Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.

Phương pháp thu thập và xử lý số liệu. Phương pháp phân tích số liệu. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả và thảo luận.

Thực trạng năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn. Sự biến động số lượng của DNNVV ngành sắt thép trên địa bàn thị xã. Năng lực về sản phẩm. Năng lực về quy mô tài chính của các DNNVV ngành sắt thép.

Khả năng áp dụng công nghệ. Khả năng liên kết và tiêu thụ sản phẩm của các DNNVV ngành sắt thép. Thị phần của các DNNVV trên thị trường. Giá thành sản phẩm.

Kết quả sản xuất kinh doanh của các DN. Đánh giá chung. Các yếu tố ảnh hưởng đến nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn. 68 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Năng lực, trình độ của chủ DN và người lao động trong các DNNVV ngành sắt thép. Thị trường cung ứng nguyên liệu đầu vào. Môi trường kinh doanh - Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI). Thủ tục hành chính công, cung ứng dịch vụ công - Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI).

Tổ chức của các doanh nghiệp. Chính sách và cơ chế quản lý. Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn. Định hướng và mục tiêu nâng cao năng lực của các DNNVV trên địa bàn thị xã Từ Sơn.

Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn nghiên cứu. Kết luận và kiến nghị. Đối với Nhà nước, cơ quan, ban ngành địa phương. Đối với các DNNVV ngành sắt thép.

93 Tài liệu tham khảo. 94 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CNH – HĐH Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa CN – TTCN Công nghiệp – Tiểu thủ công nghiệp DN Doanh nghiệp DNNVV Doanh nghiệp nhỏ và vừa DNTN Doanh nghiệp tư nhân GDP Tổng sản phẩm quốc nội KCN Khu công nghiệp KH – CN Khoa học – Công nghệ KT – XH Kinh tế - xã hội KWh Ki lô oát giờ NN Nông nghiệp OECD Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế PCI Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh PAPI Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam Ø Phi SXKD Sản xuất kinh doanh TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TMDV Thương mại dịch vụ TTCN - XD Tiểu thủ công nghiệp – xây dựng TNHH Trách nhiệm hữu hạn UBND Ủy ban nhân dân VNĐ Việt Nam đồng VSA Hiệp hội Thép Việt Nam vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Phân loại DNNVV theo quy mô ở Việt Nam. Tình hình sử dụng đất đai của thị xã Từ Sơn trong 4 năm 2013 - 2016.

Tình hình dân số và lao động của thị xã Từ Sơn trong 4 năm 2013 - 2016. Các chỉ tiêu kinh tế xã hội tổng hợp của thị xã Từ Sơn trong 4 năm 2013 - 2016. Số lượng mẫu điều tra. Các loại hình DNNVV ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn.

Số lượng một số sản phẩm chính của các DN. Quy mô vốn của các DNNVV ngành sắt thép giai đoạn 2013 – 2016. Đánh giá của DN về tầm quan trọng của công nghệ thông tin đối với sự phát triển của DN. So sánh giá bán sắt thép của DNNVV với một DN lớn trên địa bàn thị Từ Sơn năm 2016.

Thu nhập bình quân của người lao động giai đoạn 2013 – 2016. Tổng hợp điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của các DNNVV ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn. Kinh nghiệm của chủ DNNVV ngành sắt thép. Trình độ của người lao động tại DNNVV ngành sắt thép trong 4 năm qua.

Quy mô lao động của các DNNVV ngành sắt thép giai đoạn 2013 - 2016. Kinh nghiệm của người lao động trong các DNNVV ngành sắt thép giai đoạn 2013 - 2016. Bảng thống kê các chỉ số được lựa chọn. Đánh giá của DN về chất lượng thủ tục hành chính công, cung ứng dịch vụ công của địa phương.

76 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC ĐỒ THỊ Đồ thị 4. Sự thay đổi chủng loại sản phẩm trong 4 năm qua. Khó khăn của doanh nghiệp trong quá trình vay vốn. Cơ cấu chi phí dành cho công nghệ của các DNNVV ngành sắt thép.

Đánh giá của DN về đầu tư vào công nghệ thông tin. Chính sách định giá của doanh nghiệp. Giá bán sắt thép của DN so với giá trên thị trường. Đánh giá về sự thay đổi giá sắt thép trong giai đoạn 2013 - 2016.

Đánh giá kết quả SXKD của DN trong 4 năm. Kế hoạch kinh doanh của DN trong thời gian tới. Đánh giá của cán bộ quản lý về thủ tục hành chính công, cung ứng dịch vụ công của địa phương. Trình độ học vấn của chủ doanh nghiệp.

Đánh giá của DN về chất lượng môi trường kinh doanh. 73 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 4.Thị trường tiêu thụ sản phẩm của các DN. Kênh cung cấp nguyên liệu đầu vào. 72 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HỘP Hộp 4.

Nhiều doanh nghiệp phải tạm ngừng sản xuất. Vẫn chưa có nhiều chính sách ưu đãi, hỗ trợ. Các doanh nghiệp rất cần sự hỗ trợ kịp thời. 66 x LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Họ và tên học viên: Ngô Thị Thủy Đề tài: Giải pháp nâng cao năng lực của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành sắt thép trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.

Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60.15 Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Sự gia nhập của các tổ chức kinh tế thế giới mang đến cho các doanh nghiệp (DN) Việt Nam nói chung nhiều cơ hội để phát triển nhưng đồng thời cũng mang lại nhiều đe dọa, thách thức. Đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV). Họ không những phải cạnh tranh gay gắt với các DN trong nước mà còn phải cạnh tranh với các DN nước ngoài. Ở Việt Nam, cả nước hiện nay có trên 600.000 DNNVV chiếm 98% tổng số lượng DN của cả nước.