HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ VĂN MINH ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP CỦA MỘT SỐ DÂN TỘC THIỂU SỐ HUYỆN THUẬN CHÂU, TỈNH SƠN LA Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Người hướng dẫn khoa học: GS. Nguyễn Hữu Thành NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chƣa hề đƣợc sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã đƣợc cám ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều đã đƣợc chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Đỗ Văn Minh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy giáo, cô giáo Khoa Quản lý đất đai, Ban Quản lý Đào tạo - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và nhiệt tình giảng dạy, hƣớng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu luận văn này.
Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới GS. Nguyễn Hữu Thành, là ngƣời trực tiếp hƣớng dẫn khoa học, đã tận tình giúp đỡ và hƣớng dẫn tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin trân trọng cảm ơn UBND huyện Thuận Châu, Phòng Tài nguyên và Môi trƣờng, Phòng Thống kê, Phòng Dân tôc, Phòng Nông nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và cung cấp đầy đủ các thông tin, số liệu, trong quá trình nghiên cứu luận văn này. Cuối cùng tôi xin trân trọng cảm ơn các bạn học viên cùng lớp, những ngƣời thân trong gia đình và bạn bè đã giúp đỡ và động viên tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận văn này.
Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Đỗ Văn Minh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.
vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.
Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học của đề tài.
Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tàı lıệu. Khái quát về dân tộc thiểu số. Quy mô dân số và thành phần dân tộc.
Đặc điểm cƣ trú, phân bố và phong tục tập quán của đồng bào dân tộc thiểu số. Thực trạng phát triển kinh tế - xã hội của đồng bào dân tộc thiểu số. Về kinh tế. Những vấn đề chung về sử dụng đất nông nghiệp.
Đất nông nghiệp và quan điểm sử dụng đất nông nghiệp. Các yếu tố ảnh hƣởng đến hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Đặc điểm sử dụng đất nông nghiệp của đồn bào dân tộc. Phƣơng pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp.
Tiêu chí đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. 20 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các nghiên cứu về hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp trên thế giới và Việt Nam.
Nghiên cứu hiệu quả sử dụng đất trên thế giới. Các nghiên cứu hiệu quả sử dụng đất ở Việt Nam. Các nghiên cứu hiệu quả sử dụng đất ở tỉnh Sơn La. Nội dung và phƣơng pháp nghiên cứu.
Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tƣợng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.
Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Thuận Châu. Thực trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số:. Định hƣớng sử dụng đất và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số.
Phƣơng pháp nghiên cứu. Phƣơng pháp điều tra, thu thập tài liệu thứ cấp. Phƣơng pháp điều tra số liệu sơ cấp. Phƣơng pháp tổng hợp, xử lý số liệu.
Phƣơng pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất. Kết quả nghiên cứu. Khái quát điều kiện tự nhiên kinh tế - xã hội huyện Thuận Châu. Điều kiện tự nhiên.
Phân tích đặc điểm các nguồn tài nguyên. Thực trạng phát triển kinh tế, xã hội và hạ tầng. Đánh giá chung điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. Tình hình dân số, đặc điểm cƣ trú, phân bố và phong tục tập quán của đồng bào dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu.
THực trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu. 50 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tình hình quản lý, sử dụng đất chung của huyện. Thực trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc huyện Thuận Châu.
Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc huyện Thận Châu. Đánh giá hiệu quả kinh tế các loại hình sử dụng đất. Đánh hiệu quả về mặt xã hội của các loại sử dụng đất. Đánh giá hiệu quả về mặt môi trƣờng.
Đánh giá tổng hợp các LUT và kiểu sử dụng đất. Định hƣớng sử dụng đất và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số. Lựa chọn các loại sử dụng đất có hiệu quả để đề xuất định hƣớng sử dụng cho đồng bào các dân tộc thiểu số. Các yếu tố ảnh hƣởng đến hiệu quả của các loại sử dụng đất đƣợc lựa chọn.
Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp. Kết luận và kiến nghị. 104 Tài liệu tham khảo. 105 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVTV Bảo vệ thực vật CLĐ Công lao động CPTG Chi phí trung gian GTNC Giá trị ngày công lao động HQĐV Hiệu quả đồng vốn LĐ Lao động TNHH Thu nhập hỗn hợp vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 3.
Phân cấp hiệu quả kinh tế của các kiểu sử dụng đất. Phân cấp các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả xã hội. Phân cấp các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả môi trƣờng. Tổng hợp hiệu quả sử dụng đất của LUT/kiểu sử dụng đất.
Hiện trạng sử dụng đất của huyện Thuận Châu. Diện tích, cơ cấu đất nông nghiệp huyện Thuận Châu. Diện tích, cơ cấu sử dụng đất phi nông nghiệp huyện Thuận Châu. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của 100 hộ đồng bào dân tộc .5: Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc Thái.
Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc H’Mông. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc Kháng. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc Khơ Mú. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc La Ha.
Hiệu quả kinh tế các kiểu sử dụng đất của đồng bào dân tộc Thái. Hiệu quả kinh tế các kiểu sử dụng đất của đồng bào dân tộc H’Mông. Hiệu quả kinh tế các kiểu sử dụng đất của đồng bào dân tộc Kháng. Hiệu quả kinh tế các kiểu sử dụng đất của đồng bào dân tộc La Ha.
Hiệu quả kinh tế các kiểu sử dụng đất của đồng bào dân tộc Khơ Mú. Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất chuyên lúa. Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất chuyên màu. Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất cây công nghiệp.
Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất cây công nghiệp – cây ăn quả. Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất cây công nghiệp – cây ăn quả. Hiệu quả kinh tế loại sử dụng đất cây dƣợc liệu. Đánh giá hiệu quả xã hội của loại sử dụng đất.
So sánh mức phân bón của nông hộ với quy trình kỹ thuật. Lƣợng thuốc BVTV thực tế và khuyến cáo trên cây trồng (tính trên 1 ha). Khả năng che phủ đất của các loại sử dụng đất. Đánh giá hiệu quả môi trƣờng của loại sử dụng đất.
Tổng hợp đánh giá hiệu quả các LUT và kiểu sử dụng đất. 94 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Đỗ Văn Minh Tên luận văn: Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của một số dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu, tỉnh Sơn La. Chuyên ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu: - Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của một số dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu, tỉnh Sơn La; - Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của đồng bào dân tộc thiểu số huyện Thuận Châu, tỉnh Sơn La. Phƣơng pháp nghiên cứu: Để thực hiện các nội dung của đề tài, các phƣơng pháp đƣợc sử dụng gồm: phƣơng pháp điều tra thu thập tài liệu; phƣơng pháp điều tra số liệu sơ cấp; phƣơng pháp tổng hợp, xử lý số liệu; phƣơng pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất.
Kết quả chính và kết luận: - Tập quán canh tác, sản xuất nông nghiệp của đồng bảo dân tộc thiểu số mang tính chất manh mún, nhỏ lẻ, sản xuất theo quy mô hộ gia đình, các công cụ dùng để sản xuất nông nghiệp đều là các dụng cụ thủ công; diện tích gieo trồng chủ yếu trên đất đồi núi dốc, một phần nhỏ ở các nơi bằng phẳng thì trồng lúa nƣớc hoặc làm ruộng bậc thang trên đất dốc, cây trồng chủ lực trên địa bàn huyện là ngô, khoai, sắn…Việc sản xuất hầu hết dựa vào điều kiện tự nhiên làm cho năng suất cây trồng rất thấp nên hiệu quả sử dụng đất không cao. - Kết quả đánh giá hiệu quả sử dụng đất: + Về hiệu quả kinh tế: Trong 18 kiểu sử dụng đất có 4 kiểu sử dụng đất đạt hiệu quả kinh tế trung bình và 14 kiểu sử dụng đất đạt hiểu quả kinh tế cao.