Luận văn Thạc sĩ: Tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế tại TP. Đà Nẵng

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu ueh tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài fdi đến tăng trưởng kinh tế nghiên cứu tình huống, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Nguyễn Quang Huy
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Trọng Hoài
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Chính Sách Công
• Đề tài: Tác Động Của Đầu Tư Trực Tiếp Nước Ngoài (FDI) Đến Tăng Trưởng Kinh Tế: Nghiên Cứu Tình Huống Thành Phố Đà Nẵng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) TỚI TĂNG TRƯỞNG
• 1.1. Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI)
• 1.2. Lợi ích của thu hút FDI
• 1.3. Phân loại đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI)
• 1.4. Hình thức đầu tư FDI phổ biến
• 1.5. Cơ sở lý thuyết về tác động của FDI tới tăng trưởng
• 1.5.1. Vai trò của đầu tư nước ngoài
• 1.5.2. Cơ sở lý thuyết về tác động của FDI tới tăng trưởng kinh tế
• 1.5.2.1. Khái niệm về tăng trưởng kinh tế và chất lượng tăng trưởng
• 1.5.2.2. Lý thuyết tăng trưởng kinh tế
• 1.5.2.3. Các tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế
• 2. CHƯƠNG 2: TÁC ĐỘNG ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) TỚI TĂNG TRƯỞNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 2.1. Tổng quan về Thành phố Đà Nẵng
• 2.1.1. Khái quát về thành phố Đà Nẵng
• 2.1.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 2.1.1.2. Đặc điểm kinh tế - văn hóa - xã hội
• 2.1.1.3. Hệ thống giao thông
• 2.1.2. Môi trường pháp lý
• 2.1.3. Cơ sở hạ tầng
• 2.1.4. Nguồn nhân lực
• 2.1.5. Khu công nghiệp trên địa bàn thành phố
• 2.1.6. Những thuận lợi và khó khăn trong việc thu hút FDI vào TP
• 2.2. Một số chỉ số kinh tế của thành phố
• 2.3. Hiện trạng FDI vào Thành phố Đà Nẵng giai đoạn 1990 - 2009
• 2.3.1. Tổng quan tình hình thu hút FDI vào Tp. Đà Nẵng giai đoạn 1990 – 2009
• 2.3.2. Cơ cấu đầu tư FDI vào Thành phố Đà Nẵng
• 2.4. Đánh giá tác động đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đến Thành phố Đà Nẵng
• 2.4.1. Tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế của Thành phố Đà Nẵng
• 2.4.1.1. Vốn FDI trong tổng vốn đầu tư của Thành phố
• 2.4.1.2. Giá trị sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp FDI
• 2.4.1.3. Hoạt động xuất khẩu của các DN FDI trên địa bàn Thành phố
• 2.4.1.4. Đóng góp vào ngân sách thành phố từ các DN FDI
• 2.4.1.5. Lao động làm việc tại các DN FDI
• 2.4.1.6. Tỷ trọng tổng giá trị sản phẩm các DN FDI so với tổng sản phẩm quốc nội trên địa bàn Thành phố (GDP)
• 2.4.2. Tác lan tỏa (tác động tràn) của FDI đến địa phương
• 2.4.2.1. Cơ chế sinh ra tác động lan tỏa
• 2.4.2.2. Phân tích tác động lan tỏa đến Thành phố Đà Nẵng
• 2.4.2.2.1. Loại hình DN FDI
• 2.4.2.2.2. Hợp tác giữa DN FDI và DN địa phương
• 2.4.2.2.3. Hỗ trợ của DN FDI cho các DN địa phương trong quá trình hợp tác
• 2.4.2.2.4. DN địa phương có đáp ứng nhu cầu hợp tác của DN FDI
• 2.4.2.2.5. DN FDI tham gia các hoạt động xã hội trên địa bàn Thành phố
• 2.4.2.2.6. Trình độ lao động tại DN FDI hiện nay
• 2.4.3. Mối quan hệ giữa tác động FDI đến tăng trưởng kinh tế Thành phố Đà Nẵng so với cả nước
• 2.4.3.1. Vốn FDI trong tổng vốn đầu tư của Việt Nam
• 2.4.3.2. Giá trị SX Công nghiệp của các DN FDI trong tổng giá trị SX công nghiệp Việt Nam
• 2.4.3.3. Kim ngạch XK của các DN FDI trong tổng kim ngạch XK Việt Nam
• 2.4.3.4. Nộp ngân sách của các DN FDI vào ngân sách Việt Nam
• 2.4.3.5. Lao động làm việc tại các DN FDI trong tổng lao động Việt Nam
• 2.4.3.6. Đóng góp của các DN FDI vào GDP Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: KIẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH NHẰM TĂNG CƯỜNG TÁC ĐỘNG FDI THÚC ĐẨY TĂNG TRƯỞNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG VÀ THU HÚT FDI
• 3.1. Kết quả nghiên cứu
• 3.2. Tác động tăng trưởng và trục trặc tại Thành phố Đà Nẵng
• 3.3. Tác động lan tỏa và trục trặc tại Thành phố Đà Nẵng
• 3.4. Kiến nghị chính sách nhằm tăng cường tác động FDI thúc đẩy tăng trưởng Thành phố Đà Nẵng và thu hút FDI
• 3.4.1. Xây dựng hoàn thiện thể chế chính sách
• 3.4.2. Giải pháp nhằm tạo ra tác động lan tỏa tới khu vực kinh tế địa phương
• 3.4.3. Giải pháp thu hút đầu tư
• 3.4.4. Xây dựng chiến lược về xúc tiến đầu tư
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI đến tăng trưởng kinh tế

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã trở thành một yếu tố quan trọng trong sự phát triển kinh tế của nhiều quốc gia, đặc biệt là tại Việt Nam. Tại thành phố Đà Nẵng, FDI không chỉ cung cấp nguồn vốn mà còn thúc đẩy công nghệ và tạo ra việc làm. Nghiên cứu này sẽ phân tích tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế của Đà Nẵng, từ đó đưa ra những khuyến nghị chính sách phù hợp.

1.1. Đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI và vai trò của nó trong kinh tế Đà Nẵng

FDI đóng góp vào sự phát triển kinh tế của Đà Nẵng thông qua việc tạo ra việc làm và tăng trưởng GDP. Các doanh nghiệp FDI thường mang lại công nghệ tiên tiến và quy trình sản xuất hiện đại, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.

1.2. Tác động của FDI đến các lĩnh vực kinh tế tại Đà Nẵng

FDI ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực như công nghiệp, dịch vụ và du lịch. Sự gia tăng đầu tư từ nước ngoài đã giúp Đà Nẵng phát triển hạ tầng và cải thiện chất lượng dịch vụ, từ đó thu hút thêm du khách và nhà đầu tư.

II. Những thách thức trong việc thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI tại Đà Nẵng

Mặc dù Đà Nẵng đã có những bước tiến trong việc thu hút FDI, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các vấn đề như môi trường pháp lý chưa hoàn thiện, cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ và sự cạnh tranh từ các địa phương khác đang gây khó khăn cho thành phố.

2.1. Môi trường pháp lý và chính sách đầu tư

Môi trường pháp lý tại Đà Nẵng cần được cải thiện để thu hút nhiều hơn các nhà đầu tư nước ngoài. Các chính sách đầu tư cần rõ ràng và minh bạch hơn để tạo niềm tin cho các nhà đầu tư.

2.2. Cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực

Cơ sở hạ tầng chưa phát triển đồng bộ là một trong những rào cản lớn đối với FDI. Đà Nẵng cần đầu tư vào hạ tầng giao thông và năng lượng để đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp FDI.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế Đà Nẵng

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp thống kê mô tả và khảo sát để đánh giá tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế. Các dữ liệu sẽ được thu thập từ các cơ quan nhà nước và doanh nghiệp FDI hoạt động tại Đà Nẵng.

3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu

Dữ liệu sẽ được thu thập từ các báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư và các doanh nghiệp FDI. Phương pháp này giúp đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của thông tin.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Sau khi thu thập, dữ liệu sẽ được phân tích để xác định mối quan hệ giữa FDI và tăng trưởng kinh tế. Kết quả sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về tác động của FDI đến Đà Nẵng.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn tại Đà Nẵng

Kết quả nghiên cứu cho thấy FDI có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế của Đà Nẵng. Các doanh nghiệp FDI đã tạo ra nhiều việc làm và đóng góp vào ngân sách địa phương. Tuy nhiên, cần có các chính sách hỗ trợ để phát huy tối đa lợi ích từ FDI.

4.1. Tác động đến việc làm và thu nhập

FDI đã tạo ra hàng ngàn việc làm cho người dân Đà Nẵng, giúp nâng cao thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống. Điều này cũng góp phần vào sự phát triển bền vững của thành phố.

4.2. Đóng góp vào ngân sách địa phương

Các doanh nghiệp FDI đã đóng góp một phần lớn vào ngân sách địa phương thông qua thuế và các khoản phí khác. Điều này giúp Đà Nẵng có thêm nguồn lực để đầu tư vào các dự án phát triển.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho FDI tại Đà Nẵng

Đà Nẵng cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư và phát triển hạ tầng để thu hút nhiều hơn các nhà đầu tư nước ngoài. Việc xây dựng các chính sách hỗ trợ và khuyến khích FDI sẽ là chìa khóa cho sự phát triển bền vững của thành phố.

5.1. Đề xuất chính sách thu hút FDI

Cần xây dựng các chính sách ưu đãi cho các doanh nghiệp FDI, đặc biệt là trong các lĩnh vực công nghệ cao và dịch vụ. Điều này sẽ giúp Đà Nẵng trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư.

5.2. Tương lai của FDI tại Đà Nẵng

Với tiềm năng phát triển lớn, Đà Nẵng có thể trở thành một trung tâm đầu tư FDI tại miền Trung Việt Nam. Tuy nhiên, cần có sự nỗ lực từ cả chính quyền và doanh nghiệp để hiện thực hóa điều này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam. Tại thành phố Đà Nẵng, từ năm 1990 đến 2009, tổng vốn FDI đăng ký đạt khoảng 2.848 triệu USD với 182 dự án, trong đó 168 dự án còn hiệu lực. Mặc dù có sự gia tăng đáng kể về vốn và số lượng dự án, tỷ trọng FDI trong tổng vốn đầu tư của Đà Nẵng chỉ chiếm khoảng 10%, thấp hơn mức bình quân 19% của cả nước. Luận văn tập trung phân tích tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế Đà Nẵng qua các kênh như vốn đầu tư, giá trị sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, đóng góp ngân sách, lao động và tổng giá trị sản phẩm (GDP). Đồng thời, nghiên cứu cũng đánh giá tác động lan tỏa của FDI đến các doanh nghiệp địa phương và đề xuất chính sách nhằm tăng cường hiệu quả thu hút và phát huy tác động của FDI đến năm 2020. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2000-2009 tại thành phố Đà Nẵng, với mục tiêu cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà hoạch định chính sách địa phương trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết kinh tế về FDI và tăng trưởng kinh tế, bao gồm:

• Lý thuyết tăng trưởng Solow: Nhấn mạnh vai trò của vốn, lao động và tiến bộ công nghệ trong tăng trưởng kinh tế. Theo đó, tích lũy vốn giúp tăng sản lượng nhưng chỉ tiến bộ công nghệ mới duy trì tăng trưởng bền vững.

• Lý thuyết tăng trưởng kinh tế nội sinh (Lucas, 1988, 1993): Tập trung vào vai trò vốn con người và tác động tràn công nghệ từ FDI thúc đẩy tăng trưởng dài hạn.

• Lý thuyết chiết trung của Dunning (1998): Phân tích mối quan hệ giữa FDI và tăng trưởng dựa trên lợi thế cạnh tranh và đặc điểm của nước nhận đầu tư.

Các khái niệm chính bao gồm: FDI, tăng trưởng kinh tế, tác động lan tỏa (spillover effect), vốn đầu tư, giá trị sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, đóng góp ngân sách, lao động và tổng sản phẩm quốc nội (GDP).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp:

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: Số liệu thống kê từ Sở Kế hoạch & Đầu tư, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế - Xã hội Đà Nẵng, Sở Lao động – Thương binh và Xã hội và các báo cáo chính thức giai đoạn 2000-2009.

• Khảo sát doanh nghiệp FDI: Phát 130 phiếu khảo sát đến các doanh nghiệp FDI trên địa bàn, thu về 22 phiếu hợp lệ, nhằm đánh giá tác động lan tỏa của FDI đến doanh nghiệp địa phương.

• Phân tích thống kê mô tả: Đánh giá các chỉ số kinh tế như vốn đầu tư, giá trị sản xuất công nghiệp, kim ngạch xuất khẩu, đóng góp ngân sách, lao động và GDP.

• Phân tích định tính: Đánh giá các mối quan hệ hợp tác, hỗ trợ và đào tạo giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp địa phương.

Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2000-2009, với mục tiêu đề xuất chính sách đến năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng vốn FDI và tỷ trọng trong tổng vốn đầu tư: Vốn FDI tại Đà Nẵng tăng từ 155,3 tỷ đồng năm 2000 lên 772 tỷ đồng năm 2007, chiếm khoảng 10,64% tổng vốn đầu tư của thành phố. Tỷ lệ này tăng trung bình 30-60% mỗi năm trong giai đoạn 2005-2007.

2. Giá trị sản xuất công nghiệp của doanh nghiệp FDI: Giá trị sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 18,4% tổng giá trị sản xuất công nghiệp của Đà Nẵng năm 2008, tăng đều qua các năm từ 15,8% năm 1996.

3. Kim ngạch xuất khẩu: Doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 30% tổng kim ngạch xuất khẩu của thành phố, với giá trị xuất khẩu tăng từ 3,1 triệu USD năm 1991 lên 1.333,92 triệu USD năm 2009.

4. Đóng góp ngân sách: Doanh nghiệp FDI đóng góp khoảng 4% tổng thu ngân sách của Đà Nẵng, với tổng thu từ DN FDI đạt 158 triệu USD giai đoạn 1991-2009.

5. Tạo việc làm và đào tạo lao động: Số lao động làm việc tại các doanh nghiệp FDI tăng liên tục, chiếm khoảng 27% tổng lao động được giải quyết việc làm hàng năm của thành phố. Thu nhập bình quân của lao động FDI cao hơn các khu vực khác.

6. Tỷ trọng GDP: Doanh nghiệp FDI đóng góp khoảng 6,5% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Đà Nẵng trong giai đoạn 2000-2008.

7. Tác động lan tỏa: Khoảng 77% doanh nghiệp FDI khảo sát có hợp tác với doanh nghiệp địa phương, chủ yếu qua mua nguyên liệu đầu vào (31,8%) và thuê gia công (18,1%). Tuy nhiên, chỉ 36,36% doanh nghiệp FDI hỗ trợ đào tạo hoặc chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp địa phương. Trình độ lao động địa phương được đánh giá đáp ứng một phần hoặc hoàn toàn nhu cầu của doanh nghiệp FDI.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng vốn FDI và các chỉ số kinh tế liên quan cho thấy FDI đã góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế Đà Nẵng. Tuy nhiên, tỷ trọng vốn FDI và giá trị sản xuất công nghiệp của doanh nghiệp FDI tại Đà Nẵng vẫn thấp hơn mức bình quân cả nước (vốn FDI chiếm 19%, giá trị sản xuất công nghiệp chiếm 38% tại Việt Nam). Điều này phản ánh quy mô dự án FDI tại Đà Nẵng còn nhỏ và chưa phát huy hết tiềm năng.

Tác động lan tỏa của FDI đến doanh nghiệp địa phương còn hạn chế, thể hiện qua tỷ lệ hỗ trợ đào tạo và chuyển giao công nghệ thấp. Nguyên nhân có thể do trình độ lao động địa phương chưa đáp ứng hoàn toàn yêu cầu, cũng như sự thiếu đồng bộ trong chính sách hỗ trợ hợp tác giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước.

So với các địa phương khác như Bình Dương, Đồng Nai, Đà Nẵng còn nhiều khó khăn do vị trí địa lý, thiên tai và quy hoạch chưa đồng bộ. Tuy nhiên, với môi trường chính trị ổn định, cải cách hành chính hiệu quả và hệ thống cơ sở hạ tầng phát triển, Đà Nẵng có nhiều thuận lợi để thu hút và phát huy tác động của FDI trong tương lai.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng vốn FDI, biểu đồ tỷ trọng giá trị sản xuất công nghiệp, biểu đồ kim ngạch xuất khẩu và bảng phân tích hợp tác doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp địa phương để minh họa rõ nét các phát hiện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện thể chế chính sách: Cải cách thủ tục hành chính, minh bạch hóa quy trình cấp phép đầu tư, giảm thời gian và chi phí cho nhà đầu tư. Mục tiêu nâng chỉ số năng lực cạnh tranh CPI của Đà Nẵng lên trên 80 điểm vào năm 2025. Chủ thể thực hiện: Ủy ban nhân dân thành phố phối hợp với các sở ngành.

2. Tăng cường tác động lan tỏa của FDI: Khuyến khích doanh nghiệp FDI hợp tác chặt chẽ với doanh nghiệp địa phương qua các chương trình đào tạo, chuyển giao công nghệ và hỗ trợ kỹ thuật. Thiết lập quỹ hỗ trợ phát triển doanh nghiệp địa phương giai đoạn 2021-2025. Chủ thể thực hiện: Sở Kế hoạch & Đầu tư, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư.

3. Thu hút đầu tư có chọn lọc: Ưu tiên thu hút các dự án FDI quy mô lớn, công nghệ cao, thân thiện môi trường, có khả năng tạo chuỗi giá trị và liên kết với doanh nghiệp địa phương. Mục tiêu tăng vốn FDI lên 15% tổng vốn đầu tư của thành phố vào năm 2025. Chủ thể thực hiện: Ban Xúc tiến Đầu tư, Sở Công Thương.

4. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Đẩy mạnh đào tạo kỹ thuật, quản lý theo nhu cầu của doanh nghiệp FDI, tăng tỷ lệ lao động có trình độ đại học, cao đẳng lên 50% lực lượng lao động vào năm 2025. Chủ thể thực hiện: Sở Lao động – Thương binh và Xã hội, các trường đại học, cao đẳng.

5. Xây dựng chiến lược xúc tiến đầu tư bài bản: Tăng cường quảng bá tiềm năng, lợi thế của Đà Nẵng trên các thị trường quốc tế, tổ chức các hội nghị, hội thảo xúc tiến đầu tư định kỳ. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Sở Ngoại vụ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách địa phương: Sử dụng luận văn để xây dựng và điều chỉnh chính sách thu hút FDI, phát triển kinh tế bền vững tại Đà Nẵng.

2. Các nhà đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp FDI: Hiểu rõ môi trường đầu tư, cơ hội và thách thức tại Đà Nẵng, từ đó đưa ra quyết định đầu tư phù hợp.

3. Doanh nghiệp địa phương: Nắm bắt các cơ hội hợp tác, nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua liên kết với doanh nghiệp FDI và tiếp nhận chuyển giao công nghệ.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên kinh tế: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, số liệu thực tiễn và phân tích tác động FDI đến tăng trưởng kinh tế địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. FDI tác động như thế nào đến tăng trưởng kinh tế Đà Nẵng?
   FDI đóng góp khoảng 10% tổng vốn đầu tư, chiếm 18% giá trị sản xuất công nghiệp và 30% kim ngạch xuất khẩu của thành phố, góp phần tăng GDP khoảng 6,5% trong giai đoạn 2000-2008. Ví dụ, giá trị xuất khẩu của doanh nghiệp FDI tăng từ 3,1 triệu USD năm 1991 lên hơn 1.300 triệu USD năm 2009.

2. Tác động lan tỏa của FDI đến doanh nghiệp địa phương ra sao?
   Khoảng 77% doanh nghiệp FDI hợp tác với doanh nghiệp địa phương, chủ yếu qua mua nguyên liệu và thuê gia công. Tuy nhiên, chỉ 36% doanh nghiệp FDI hỗ trợ đào tạo hoặc chuyển giao công nghệ, cho thấy tác động lan tỏa còn hạn chế.

3. Những khó khăn chính trong thu hút FDI tại Đà Nẵng là gì?
   Khó khăn gồm vị trí địa lý xa các trung tâm kinh tế lớn, thiên tai thường xuyên, quy hoạch chưa đồng bộ và trình độ lao động chưa đáp ứng hoàn toàn yêu cầu của doanh nghiệp FDI.

4. Làm thế nào để tăng cường tác động tích cực của FDI?
   Cần hoàn thiện chính sách, tăng cường hợp tác giữa doanh nghiệp FDI và địa phương, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên công nghệ cao và dự án quy mô lớn.

5. Tại sao tỷ trọng vốn FDI tại Đà Nẵng thấp hơn mức bình quân cả nước?
   Nguyên nhân do quy mô dự án nhỏ, cạnh tranh với các địa phương khác như Bình Dương, Đồng Nai, Hà Tĩnh, Thanh Hóa, và các yếu tố thiên nhiên, địa lý hạn chế thu hút vốn lớn.

Kết luận

• FDI là nguồn vốn quan trọng, góp phần tăng trưởng kinh tế Đà Nẵng qua các kênh vốn, sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, ngân sách và lao động.
• Tỷ trọng FDI tại Đà Nẵng còn thấp hơn mức bình quân cả nước, quy mô dự án nhỏ và tác động lan tỏa chưa phát huy tối đa.
• Doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 30% kim ngạch xuất khẩu và tạo việc làm cho khoảng 27% lao động được giải quyết việc làm hàng năm tại thành phố.
• Cần hoàn thiện chính sách, tăng cường hợp tác doanh nghiệp và phát triển nguồn nhân lực để nâng cao hiệu quả thu hút và phát huy tác động của FDI.
• Các bước tiếp theo bao gồm xây dựng chiến lược xúc tiến đầu tư bài bản, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và thúc đẩy hợp tác doanh nghiệp FDI - địa phương đến năm 2025.

Hành động ngay hôm nay: Các nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất để tận dụng tối đa tiềm năng FDI, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững cho Đà Nẵng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HCM --------------- NGUYỄN QUANG HUY TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) ĐẾN TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ: NGHIÊN CỨU TÌNH HUỐNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HCM --------------- CHƯƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY KINH TẾ FULBRIGHT NGUYỄN QUANG HUY TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) ĐẾN TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ: NGHIÊN CỨU TÌNH HUỐNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG Chuyên ngành: Chính Sách Công Mã số: 603114 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. NGUYỄN TRỌNG HOÀI TP. Hồ Chí Minh – Năm 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này hoàn toàn do Tôi thực hiện. Các đoạn trích dẫn và số liệu sử dụng trong luận văn đều được dẫn nguồn và có độ chính xác cao nhất trong phạm vi hiểu biết của Tôi. Luận văn này không nhất thiết phản ánh quan điểm của Trường Đại học Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh hay Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright. Hồ Chí Minh, ngày 03 tháng 06 năm 2010 Tác giả luận văn Nguyễn Quang Huy LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Xin chân thành cảm ơn PGS. Nguyễn Trọng Hoài – Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh đã hướng dẫn tận tình và tạo điều kiện thuận lợi cho Tôi trong thời gian qua để hoàn thành luận văn. Xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Ban giảng viên, cán bộ hành chính, kỹ thuật Chương trình Giảng dạy kinh tế Fulbright – Tp. Hồ Chí Minh đã giảng dạy, giúp đỡ và cung cấp cho Tôi rất nhiều kiến thức bổ ích, phù hợp với thực tế trong thời gian qua. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ của Viện nghiên cứu Phát triển Kinh tế - Xã hội Đà Nẵng, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư Đà Nẵng đã tạo điều kiện giúp đỡ và hỗ trợ Tôi trong quá trình khảo sát thông tin các DN FDI đóng trên địa bàn TP. Bên cạnh đó, xin cảm ơn sự giúp đỡ của bạn bè với những động viên trong quá trình học tập cũng như những góp ý thiết thực và chân thành giúp Tôi hoàn thiện luận văn. Cuối cùng, Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến gia đình với những lời động viên và giúp đỡ trong khoảng thời gian học gần hai năm, là nguồn lực giúp Tôi tự tin trong suốt quá trình học tập. Một lần nữa, Tôi xin gửi lời cảm ơn và lòng biết ơn sâu sắc nhất. Kính mong nhận được sự góp ý của Thầy cô giáo và các bạn. Xin chân trọng cảm ơn! LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC TRANG BÌA PHỤ LỜI CAM ĐOAN LỜI CẢM ƠN MỤC LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, HÌNH VẼ Tóm tắt. BỐI CẢNH CHÍNH SÁCH . MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU . CÂU HỎI NGHIÊN CỨU CHÍNH SÁCH. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . KẾT CẤU LUẬN VĂN. 4 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) TỚI TĂNG TRƯỞNG.1/ Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) .2/ Lợi ích của thu hút FDI.3/ Phân loại đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).4/ Hình thức đầu tư FDI phổ biến .5/ Cơ sở lý thuyết về tác động của FDI tới tăng trưởng .1/ Vai trò của đầu tư nước ngoài.2/ Cơ sở lý thuyết về tác động của FDI tới tăng trưởng kinh tế.1/ Khái niệm về tăng trưởng kinh tế và chất lượng tăng trưởng.2/ Lý thuyết tăng trưởng kinh tế .3/ Các tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế . 13 CHƯƠNG 2: TÁC ĐỘNG ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI (FDI) TỚI TĂNG TRƯỞNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG.1/ Tổng quan về Thành phố Đà Nẵng.1/ Khái quát về thành phố Đà Nẵng .1/ Đặc điểm tự nhiên .2/ Đặc điểm kinh tế - văn hóa - xã hội .3/ Hệ thống giao thông .2/ Môi trường pháp lý .3/ Cơ sở hạ tầng.4/ Nguồn nhân lực .5/ Khu công nghiệp trên địa bàn thành phố . 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.6/ Những thuận lợi và khó khăn trong việc thu hút FDI vào TP.2/ Một số chỉ số kinh tế của thành phố .3/ Hiện trạng FDI vào Thành phố Đà Nẵng giai đoạn 1990 - 2009 .1/ Tổng quan tình hình thu hút FDI vào Tp. Đà Nẵng giai đoạn 1990 – 2009 .2/ Cơ cấu đầu tư FDI vào Thành phố Đà Nẵng .4/ Đánh giá tác động đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đến Thành phố Đà Nẵng .1/ Tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế của Thành phố Đà Nẵng .1/ Vốn FDI trong tổng vốn đầu tư của Thành phố.2/ Giá trị sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp FDI .3/ Hoạt động xuất khẩu của các DN FDI trên địa bàn Thành phố.4/ Đóng góp vào ngân sách thành phố từ các DN FDI.5/ Lao động làm việc tại các DN FDI .6/ Tỷ trọng tổng giá trị sản phẩm các DN FDI so với tổng sản phẩm quốc nội trên địa bàn Thành phố (GDP) .2/ Tác lan tỏa (tác động tràn) của FDI đến địa phương .1/ Cơ chế sinh ra tác động lan tỏa .2/ Phân tích tác động lan tỏa đến Thành phố Đà Nẵng.1/ Loại hình DN FDI.2/ Hợp tác giữa DN FDI và DN địa phương .3/ Hỗ trợ của DN FDI cho các DN địa phương trong quá trình hợp tác.4/ DN địa phương có đáp ứng nhu cầu hợp tác của DN FDI .5/ DN FDI tham gia các hoạt động xã hội trên địa bàn Thành phố37 2.6/ Trình độ lao động tại DN FDI hiện nay.3/ Mối quan hệ giữa tác động FDI đến tăng trưởng kinh tế Thành phố Đà Nẵng so với cả nước.1/ Vốn FDI trong tổng vốn đầu tư của Việt Nam .2/ Giá trị SX Công nghiệp của các DN FDI trong tổng giá trị SX công nghiệp Việt Nam .3/ Kim ngạch XK của các DN FDI trong tổng kim ngạch XK Việt Nam .4/ Nộp ngân sách của các DN FDI vào ngân sách Việt Nam .5/ Lao động làm việc tại các DN FDI trong tổng lao động Việt Nam .6/ Đóng góp của các DN FDI vào GDP Việt Nam . 41 CHƯƠNG 3: KIẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH NHẰM TĂNG CƯỜNG TÁC ĐỘNG FDI THÚC ĐẨY TĂNG TRƯỞNG THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG VÀ THU HÚT FDI.1/ Kết quả nghiên cứu .2/ Tác động tăng trưởng và trục trặc tại Thành phố Đà Nẵng . 42 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3/ Tác động lan tỏa và trục trặc tại Thành phố Đà Nẵng .4/ Kiến nghị chính sách nhằm tăng cường tác động FDI thúc đẩy tăng trưởng Thành phố Đà Nẵng và thu hút FDI .1/ Xây dựng hoàn thiện thể chế chính sách.2/ Giải pháp nhằm tạo ra tác động lan tỏa tới khu vực kinh tế địa phương 46 3.3/ Giải pháp thu hút đầu tư.4/ Xây dựng chiến lược về xúc tiến đầu tư . 49 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT DN Doanh nghiệp FDI Foreign Direct Investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm nội địa ICOR Incremental capital-output radio Tỷ lệ gia tăng của vốn trên sản lượng KH&ĐT Kế hoạch & Đầu tư M&A Mergers and Acquisitions Hình thức đầu tư mua lại và sáp nhập NHNN Ngân hàng Nhà nước NHTM Ngân hàng thương mại SX Sản xuất TFP Total Factor Productivities Tổng năng suất các nhân tố TNC Transnational Company Công ty xuyên quốc gia TP Thành phố UBND Ủy ban nhân dân XHCN Xã hội chủ nghĩa XK Xuất khẩu XNK Xuất nhập khẩu LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.1: Biểu số liệu lao động – việc làm Tp.2: Một số chỉ tiêu kinh tế của TP 22 Bảng 2.3: Tình hình đầu tư vốn FDI vào Tp. Đà Nẵng giai đoạn 1990 – 2009 22 Bảng 2.4: Tỷ trọng cơ cấu vốn FDI so với tổng vốn đầu tư của TP (Giá so sánh 1994) 25 Bảng 2.5: Cơ cấu vốn đầu tư phát triển trên địa bàn (giá hiện hành) 26 Bảng 2.6: Giá trị SX công nghiệp trên địa bàn TP.7: Kim ngạch XK của DN FDI và tỷ trọng XK của DN FDI/ Tổng XK của TP 28 Bảng 2.8: Nguồn thu từ các DN FDI và tỷ trọng 29 Bảng 2.9: Cơ cấu thu ngân sách trên địa bàn TP 30 Bảng 2.10: Lao động tại các DN FDI 31 Bảng 2.11: Cơ cấu tổng sản phẩm quốc nội (GDP) trên địa bàn theo giá thực tế 32 Bảng 2.12: Hình thức hợp tác giữa DN FDI và DN địa phương 35 Bảng 2.13: DN địa phương có đáp ứng nhu cầu hợp tác của DN FDI 37 Bảng 2.14: DN FDI tham gia hoạt động xã hội trên địa bàn TP 37 Bảng 2.15: Trình độ lao động TP hiện nay 38 Bảng 2.16: Cơ cấu vốn đầu tư của Việt Nam phân theo thành phần kinh tế 39 Bảng 2.17: Cơ cấu giá trị SX công nghiệp của Việt Nam phân theo thành phần kinh tế 39 Bảng 2.18: Cơ cấu giá trị XK của Việt Nam phân theo thành phần kinh tế 40 Bảng 2.19: Cơ cấu thu ngân sách Nhà nước của Việt Nam 40 Bảng 2.20: Cơ cấu lao động của Việt Nam phân theo thành phần kinh tế 40 Bảng 2.21: Cơ cấu tổng sản phẩm quốc nội (GDP) Việt Nam theo giá thực tế 41 Bảng 3.1: Tốc độ tăng trưởng GDP TP. Đà Nẵng giai đoạn 2002 - 2008 43 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, HÌNH VẼ Hình 1.1: Khung phân tích nghiên cứu 15 Hình 2.1: Biểu đồ dân số Đà Nẵng giai đoạn 1995 – 2008 16 Hình 2.2: Biểu đồ số học sinh tốt nghiệp các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và công nhân kỹ thuật (thời điểm 31/12 hàng năm) 20 Hình 2.3: Biểu đồ cơ cấu lĩnh vực đầu tư tính đến 31.4: Biểu đồ giá trị SX công nghiệp của DN FDI 27 Hình 2.5: Biểu đồ loại hình DN FDI 34 Hình 2.6: Biểu đồ hợp tác giữa DN FDI và DN địa phương 35 Hình 2.7: Biểu đồ hỗ trợ của DN FDI cho các DN địa phương trong quá trình hợp tác 36 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 Tóm tắt: Đối với các nước đang phát triển cũng như các tỉnh thành của một quốc gia thì đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là nguồn vốn bổ sung quan trọng vào tổng đầu tư xã hội. Khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam cũng như tác động đến sự tăng trưởng kinh tế của các tỉnh thành Việt Nam.