Luận văn: Phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV Sở Giao dịch 2

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp tại ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh Sở Giao dịch 2.

• Tác giả: Nguyễn Hữu Trung
• Người hướng dẫn: GS. Dương Thị Bình Minh
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở giao dịch 2
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• TRANG PHỤ BÌA
• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC CÁC HÌNH VÀ BIỂU ĐỒ
• DANH MỤC CÁC PHỤ LỤC
• PHẦN MỞ ĐẦU
• Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu
• Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài
• Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước
• Điểm mới của luận văn
• Kết cấu của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. LÝ LUẬN CHUNG VỀ KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP
• 1.1.1. Khái niệm về khách hàng doanh nghiệp
• 1.1.2. Đặc điểm của khách hàng doanh nghiệp
• 1.1.3. Các loại khách hàng doanh nghiệp
• 1.2. CÁC HÌNH THỨC HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.2.1. Tiền gửi không kỳ hạn
• 1.2.2. Tiền gửi có kỳ hạn
• 1.2.3. Phát hành giấy tờ có giá
• 1.3. CÁC CHỈ TIÊU VỀ PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG VỐN ĐỐI VỚI KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.3.1. Tỷ lệ nguồn vốn huy động khách hàng doanh nghiệp / dư nợ tín dụng
• 1.3.2. Tỷ lệ nguồn vốn huy động khách hàng doanh nghiệp/ Tổng nguồn vốn huy động
• 1.3.3. Cơ cấu vốn huy động từ khách hàng doanh nghiệp theo loại tiền và kỳ hạn
• 1.3.4. Tốc độ tăng trưởng nguồn vốn huy động từ khách hàng doanh nghiệp
• 1.4. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.4.1. Các nhân tố chủ quan
• 1.4.2. Các nhân tố khách quan
• 1.5. KINH NGHIỆM HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI CÁC NHTM
• 1.5.1. Kinh nghiệm huy động tiền gửi doanh nghiệp của các Ngân hàng trên thế giới
• 1.5.2. Một số bài học kinh nghiệm huy động tiền gửi doanh nghiệp tại các NHTM Việt Nam
• 1.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG I
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.1. KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.2. PHÂN TÍCH CÁC HÌNH THỨC HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.2.1. Tình hình huy động vốn theo các sản phẩm tiền gửi doanh nghiệp của BIDV-CNSGD2
• 2.2.2. Tình hình huy động tiền gửi doanh nghiệp theo kỳ hạn tiền gửi
• 2.2.3. Tình hình huy động tiền gửi doanh nghiệp theo cơ cấu loại tiền
• 2.3. PHÂN TÍCH CÁC CHỈ TIÊU PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.3.1. Tỷ lệ nguồn vốn huy động khách hàng doanh nghiệp / Dư nợ tín dụng
• 2.3.2. Tỷ lệ nguồn vốn huy động khách hàng doanh nghiệp / Tổng nguồn vốn huy động
• 2.3.3. Tốc độ tăng trưởng nguồn vốn huy động từ khách hàng doanh nghiệp
• 2.4. PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.4.1. Các nhân tố chủ quan
• 2.4.2. Các nhân tố khách quan
• 2.5. ĐÁNH GIÁ HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 2.5.1. Các ưu điểm trong huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV- CNSDG2
• 2.5.2. Các hạn chế trong huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV- CNSDG2
• 2.5.3. Nguyên nhân của các hạn chế trong huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2
• 2.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 3.1. ĐỊNH HƯỚNG HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 3.1.1. Mục tiêu huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2
• 3.1.2. Định hướng huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2
• 3.2. CÁC GIẢI PHÁP ĐỐI VỚI PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 3.2.1. Chú trọng đến các yếu tố liên quan đến sự tin cậy
• 3.2.1.1. Tăng cường sự hợp tác và gìn giữ sự tin cậy đối với khách hàng
• 3.2.1.2. Quan tâm nâng cao quyền lợi của khách hàng doanh nghiệp
• 3.2.2. Nâng cao sự sẵn sàng trong đáp ứng các nhu cầu của doanh nghiệp
• 3.2.2.1. Chú trọng nâng cao tính ưu việt sản phẩm tiền gửi nhằm đem lại nhiều tiện ích cho doanh nghiệp
• 3.2.2.2. Xây dựng chiến lược phát triển sản phẩm tiền gửi đa dạng
• 3.2.2.3. Xây dựng chính sách giá linh hoạt và cạnh tranh
• 3.2.2.4. Tăng cường công tác tư vấn khách hàng về tiện ích của dịch vụ tiền gửi tại Chi nhánh
• 3.2.3. Không ngừng nâng cao hiệu quả phục vụ khách hàng doanh nghiệp
• 3.2.3.1. Hoàn thiện và nâng cao hiệu quả phục vụ khách hàng của nhân viên ngân hàng
• 3.2.3.2. Đầu tư phát triển công nghệ và các dịch vụ tiện ích hỗ trợ công tác huy động vốn nhằm đáp ứng nhanh các nhu cầu KH doanh nghiệp
• 3.2.3.3. Quảng bá hình ảnh và thương hiệu của BIDV nói chung và BIDV-CNSGD2 nói riêng
• 3.2.4. Gia tăng sự thuận tiện trong giao dịch tiền gửi giữa doanh nghiệp với ngân hàng
• 3.2.4.1. Không ngừng cải thiện thủ tục và quy trình giao dịch tiền gửi tại Chi nhánh
• 3.2.4.2. Đảm bảo thông suốt trong sự liên kết với khách hàng doanh nghiệp
• 3.2.5. Nâng cao tính hữu hình của ngân hàng
• 3.2.5.1. Đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị của chi nhánh
• 3.2.5.2. Chú trọng xây dựng phong cách chuyên nghiệp của nhân viên ngân hàng
• 3.3. CÁC GIẢI PHÁP TỪ PHÍA NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM VÀ CÁC BAN NGÀNH HỮU QUAN ĐỐI VỚI PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP TẠI CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 2
• 3.3.1. Đề xuất thành lập trung tâm kinh doanh vốn khu vực phía nam tại Chi nhánh Sở giao dịch 2 đối với Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam
• 3.3.2. Đối với Ngân hàng Nhà nước và cơ quan quản lý Nhà nước
• 3.3.2.1. Kiến nghị đối với Chính phủ
• 3.3.2.2. Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước
• 3.4. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ KIẾN NGHỊ CHO CÁC NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• 3.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• PHẦN KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV CNSGD2

Phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở giao dịch 2 (BIDV-CNSGD2). Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam đang phục hồi, việc huy động vốn từ doanh nghiệp không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng nguồn vốn mà còn tạo điều kiện cho các doanh nghiệp phát triển bền vững. Đề tài này sẽ phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2.

1.1. Khái niệm và vai trò của huy động tiền gửi doanh nghiệp

Huy động tiền gửi doanh nghiệp là hoạt động thu hút vốn từ các doanh nghiệp thông qua các sản phẩm tiền gửi. Hoạt động này không chỉ giúp ngân hàng tăng cường nguồn vốn mà còn tạo ra mối quan hệ bền vững với khách hàng doanh nghiệp.

1.2. Tình hình huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV CNSGD2

Trong giai đoạn 2008-2012, BIDV-CNSGD2 đã đạt được nhiều thành tựu trong việc huy động tiền gửi doanh nghiệp. Tỷ lệ huy động vốn từ doanh nghiệp chiếm một phần lớn trong tổng nguồn vốn của ngân hàng, cho thấy sự quan tâm và đầu tư vào lĩnh vực này.

II. Những thách thức trong phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng BIDV-CNSGD2 cũng phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp. Các yếu tố như cạnh tranh từ các ngân hàng khác, sự thay đổi trong nhu cầu của doanh nghiệp và tình hình kinh tế vĩ mô đều ảnh hưởng đến hoạt động này.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng thương mại khác

Sự gia tăng số lượng ngân hàng thương mại cổ phần và ngân hàng nước ngoài đã tạo ra áp lực cạnh tranh lớn đối với BIDV-CNSGD2. Các ngân hàng này thường có các sản phẩm và dịch vụ hấp dẫn hơn, thu hút khách hàng doanh nghiệp.

2.2. Thay đổi trong nhu cầu của doanh nghiệp

Nhu cầu của doanh nghiệp về dịch vụ ngân hàng đang thay đổi nhanh chóng. Các doanh nghiệp hiện nay không chỉ tìm kiếm lãi suất cao mà còn quan tâm đến chất lượng dịch vụ và sự tiện lợi trong giao dịch.

III. Phương pháp phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp hiệu quả

Để phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp, BIDV-CNSGD2 cần áp dụng các phương pháp hiệu quả nhằm thu hút và giữ chân khách hàng. Việc cải thiện chất lượng dịch vụ và tăng cường mối quan hệ với khách hàng là rất quan trọng.

3.1. Cải thiện chất lượng dịch vụ ngân hàng

Chất lượng dịch vụ ngân hàng là yếu tố quyết định trong việc thu hút khách hàng doanh nghiệp. BIDV-CNSGD2 cần nâng cao kỹ năng phục vụ và đáp ứng nhanh chóng các nhu cầu của khách hàng.

3.2. Tăng cường mối quan hệ với khách hàng doanh nghiệp

Xây dựng mối quan hệ bền vững với khách hàng doanh nghiệp thông qua các chương trình chăm sóc khách hàng và các hoạt động giao lưu, kết nối sẽ giúp BIDV-CNSGD2 giữ chân khách hàng lâu dài.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại BIDV CNSGD2

Nghiên cứu này sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về tình hình huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2. Các kết quả từ nghiên cứu sẽ giúp ngân hàng điều chỉnh chiến lược huy động vốn một cách hiệu quả hơn.

4.1. Phân tích kết quả huy động tiền gửi doanh nghiệp

Kết quả huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV-CNSGD2 trong giai đoạn 2008-2012 cho thấy sự tăng trưởng ổn định. Tuy nhiên, cần có các biện pháp để duy trì và phát triển hơn nữa.

4.2. Đánh giá hiệu quả các chiến lược huy động vốn

Đánh giá hiệu quả của các chiến lược huy động vốn hiện tại sẽ giúp BIDV-CNSGD2 nhận diện được những điểm mạnh và điểm yếu trong hoạt động huy động tiền gửi doanh nghiệp.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho BIDV CNSGD2

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp là một nhiệm vụ quan trọng và cần thiết cho sự phát triển bền vững của BIDV-CNSGD2. Ngân hàng cần tiếp tục cải thiện chất lượng dịch vụ và xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng.

5.1. Tầm quan trọng của huy động tiền gửi doanh nghiệp

Huy động tiền gửi doanh nghiệp không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng nguồn vốn mà còn tạo ra sự ổn định trong hoạt động kinh doanh.

5.2. Định hướng phát triển trong tương lai

BIDV-CNSGD2 cần xác định rõ các mục tiêu phát triển trong tương lai, từ đó xây dựng các chiến lược huy động vốn phù hợp với nhu cầu của thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2008 - 2012, hệ thống tài chính Việt Nam trải qua nhiều biến động sâu sắc do tác động từ khủng hoảng kinh tế toàn cầu, lạm phát tăng cao và áp lực nợ xấu gia tăng. Tại trung tâm kinh tế sôi động Thành phố Hồ Chí Minh, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở giao dịch 2 giữ vai trò là một trong những đơn vị đầu tàu thuộc cụm chi nhánh động lực phía Nam. Hoạt động huy động vốn từ khối khách hàng doanh nghiệp được xác định là nền tảng thanh khoản vững chắc, đảm bảo nguồn lực cho hoạt động cấp tín dụng và cung ứng dịch vụ ngân hàng hiện đại. Dù chỉ chiếm tỷ lệ khiêm tốn khoảng 4% trên tổng số lượng khách hàng toàn chi nhánh với 1.827 doanh nghiệp, nguồn vốn tiền gửi từ nhóm này lại đóng góp bình quân tới 55,7% tổng nguồn vốn huy động trong suốt 5 năm, thậm chí đạt tỷ trọng đỉnh điểm 59,2% vào cuối năm 2012.

Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là phân tích toàn diện thực trạng công tác huy động tiền gửi khách hàng doanh nghiệp tại Chi nhánh Sở giao dịch 2, nhận diện các rào cản nội tại và sự chi phối của môi trường kinh tế vĩ mô. Từ đó, tác giả xây dựng hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm gia tăng quy mô và chất lượng nguồn vốn doanh nghiệp giai đoạn đến năm 2015. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào nguồn tiền gửi doanh nghiệp tại chi nhánh trong chuỗi thời gian 2008 - 2012. Kết quả phân tích cho thấy quy mô vốn huy động doanh nghiệp tăng trưởng từ khoảng 5.314,7 tỷ đồng năm 2008 lên mức 7.431,6 tỷ đồng năm 2012, đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 13,4%/năm. Nguồn vốn này đóng vai trò quyết định trong việc bảo đảm thanh khoản khi đáp ứng trung bình 43,6% tổng dư nợ tín dụng của toàn chi nhánh. Luận văn mang lại giá trị thực tiễn to lớn trong việc định hình chiến lược quản trị nguồn vốn tại các ngân hàng thương mại quy mô lớn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng hệ thống luận cứ dựa trên lý thuyết trung gian tài chính và quản trị thanh khoản ngân hàng thương mại. Nghiên cứu tiếp thu mô hình hành vi rút tiền của người gửi do Diamond và Dybvig phát triển năm 1983, kết hợp với phân tích của Shin năm 2009 về tính bất ổn định của dòng tiền tổ chức khi thị trường gặp cú sốc tài chính. Đặc biệt, nghiên cứu của Sophie Ahlswede và Jan Schildbach thuộc Deutsche Bank chỉ ra rằng tiền gửi doanh nghiệp là nguồn gây quỹ mang tính cốt lõi nhưng có độ nhạy cảm cao trước các thay đổi lãi suất so với tiền gửi dân cư. Đồng thời, báo cáo tài chính của tập đoàn JPMorgan công bố vào tháng 12/2011 khẳng định có 56% lượng tiền mặt thặng dư của doanh nghiệp được duy trì tại ngân hàng thương mại và 21% nằm ở các quỹ thị trường tiền tệ.

Bên cạnh các mô hình lý thuyết, tác giả chuẩn hóa 4 khái niệm nền tảng trong hoạt động huy động vốn:

• Tiền gửi không kỳ hạn: Khoản tiền phục vụ nhu cầu thanh toán và giao dịch thường xuyên với chi phí vốn rất thấp.
• Tiền gửi có kỳ hạn: Công cụ sinh lời có cam kết thời gian rút tiền, mang tính ổn định cao và tạo nền tảng cho tín dụng trung dài hạn.
• Phát hành giấy tờ có giá: Công cụ vay nợ thông qua chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu hoặc trái phiếu ngân hàng.
• Tỷ lệ nguồn vốn huy động trên dư nợ tín dụng: Thước đo mức độ tự chủ thanh khoản và năng lực đáp ứng dòng tiền cho vay của tổ chức tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa thống kê mô tả, giải thích và so sánh chuỗi thời gian đối với toàn bộ dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2008 - 2012. Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát toàn bộ 1.827 khách hàng doanh nghiệp có quan hệ tiền gửi tại 3 phòng nghiệp vụ chuyên trách: Phòng Khách hàng doanh nghiệp 1 với 455 khách hàng, Phòng Khách hàng doanh nghiệp 2 với 168 khách hàng và Phòng Khách hàng doanh nghiệp 3 với 1.204 khách hàng. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được áp dụng nhằm phản ánh tuyệt đối bức tranh dòng tiền mà không bị sai lệch chọn mẫu.

Dữ liệu sơ cấp và thứ cấp được tổng hợp trực tiếp từ Phòng Kế hoạch Tổng hợp của Chi nhánh Sở giao dịch 2, hệ thống báo cáo thường niên của BIDV, các nghiên cứu quốc tế liên quan và hệ thống văn bản pháp quy của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam như Thông tư 30/2011/TT-NHNN, Thông tư 14/2011/TT-NHNN cùng Thông tư 14, 15/2013/TT-NHNN. Các phương pháp phân tích cơ cấu, chỉ số tăng trưởng và ma trận điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) được lựa chọn vì tính chính xác cao, giúp làm sáng tỏ diễn biến cấu trúc kỳ hạn, cơ cấu tiền tệ và năng lực cạnh tranh của chi nhánh qua từng năm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế giai đoạn 2008 - 2012 mang lại 4 phát hiện quan trọng về thực trạng huy động tiền gửi doanh nghiệp tại Chi nhánh Sở giao dịch 2:

• Tăng trưởng quy mô vốn ấn tượng: Quy mô vốn tự huy động từ khách hàng doanh nghiệp tăng mạnh từ khoảng 5.314,7 tỷ đồng năm 2008 lên 7.431,6 tỷ đồng năm 2012, tăng tuyệt đối 2.116,9 tỷ đồng với tốc độ tăng trưởng bình quân 13,4%/năm. Tỷ trọng vốn doanh nghiệp trên tổng vốn huy động đạt mức bình quân 55,7%, tỷ lệ vốn huy động doanh nghiệp trên tổng dư nợ đạt bình quân 43,6%.
• Sự mất cân đối nghiêm trọng trong tệp khách hàng: Cơ cấu tiền gửi phụ thuộc sâu sắc vào nhóm khách hàng lớn theo nguyên lý Pareto. Toàn chi nhánh chỉ có 42 khách hàng chiến lược với số dư bình quân trên 10 tỷ đồng (chiếm 2,3% số lượng khách hàng) nhưng nắm giữ tới 55% tổng số dư huy động vốn. Ngược lại, có tới 1.395 doanh nghiệp nhỏ có số dư dưới 100 triệu đồng (chiếm 76% số lượng) nhưng chỉ đóng góp khiêm tốn khoảng 7 tỷ đồng vào nguồn vốn.
• Chuyển dịch mạnh mẽ về cơ cấu loại tiền: Tỷ trọng tiền gửi VNĐ tăng vọt từ 50,1% năm 2008 lên 72,7% năm 2012, tương đương 5.405,4 tỷ đồng. Trái lại, tỷ trọng ngoại tệ quy đổi giảm liên tục từ 49,9% năm 2008 xuống còn 27,3% năm 2012 với 2.026,1 tỷ đồng. Đồng USD luôn chiếm trên 80% trong tổng danh mục ngoại tệ huy động.
• Kỳ hạn tiền gửi lệch pha về ngắn hạn: Nguồn vốn huy động ngắn hạn chiếm tỷ trọng áp đảo trên 85% tổng nguồn tiền gửi. Năm 2012, tiền gửi ngắn hạn đạt tới 6.388 tỷ đồng, trong khi tiền gửi trung dài hạn giảm mạnh chỉ còn 1.043 tỷ đồng.

Thảo luận kết quả

Sự suy giảm của tỷ trọng tiền gửi ngoại tệ và kỳ hạn dài xuất phát trực tiếp từ các quyết sách điều hành vĩ mô của Ngân hàng Nhà nước. Khi Thông tư 14/2011/TT-NHNN áp trần lãi suất tiền gửi USD ở mức 0,5%/năm đối với tổ chức kinh tế, động lực găm giữ ngoại tệ tại ngân hàng của các tập đoàn sụt giảm rõ rệt. Bên cạnh đó, các Thông tư 14 và 15/2013/TT-NHNN hạ trần lãi suất tiền gửi VNĐ không kỳ hạn và dưới 1 tháng xuống còn 1,2%/năm, cùng trần kỳ hạn dưới 6 tháng xuống 7%/năm, đã làm triệt tiêu sức hút của các dòng sản phẩm tiền gửi kỳ hạn linh hoạt. Điển hình là việc sụt giảm dòng tiền ngoại tệ quy mô 150 triệu USD từ các đơn vị thuộc Tập đoàn Dầu khí sau giai đoạn 2008 - 2009.

Kết quả này hoàn toàn nhất quán với nghiên cứu của Rebecca Brace năm 2013 trên 95 quốc gia và kết luận của Huang - Ratnovski năm 2011, khẳng định các tổ chức nắm giữ số dư lớn luôn nhanh chóng dịch chuyển vốn khi xuất hiện biến động lãi suất. Dữ liệu có thể được mô tả trực quan thông qua biểu đồ cột chồng cơ cấu kỳ hạn, cho thấy cột tiền gửi ngắn hạn phình to qua các năm và phân khúc trung dài hạn thu hẹp đáng kể. Ngoài ra, biểu đồ tròn cơ cấu ngành nghề phản ánh mức độ tập trung rủi ro cao khi nhóm doanh nghiệp bất động sản và xây dựng chiếm tới 58% lợi ích tại Phòng Khách hàng doanh nghiệp 1 và 60% tại Phòng Khách hàng doanh nghiệp 3.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm phát triển bền vững nguồn vốn tiền gửi doanh nghiệp tại Chi nhánh Sở giao dịch 2 đến năm 2015, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

• Tái thiết kế gói sản phẩm tiền gửi thanh toán tự động: Ban Phát triển Sản phẩm phối hợp cùng các phòng khách hàng triển khai giải pháp quản lý thanh khoản tập trung, tài khoản chi lương tự động và hoàn thiện sản phẩm phái sinh tiền gửi Pro Invest. Mục tiêu đặt ra là gia tăng quy mô tiền gửi không kỳ hạn giá rẻ với tốc độ tăng trưởng tối thiểu 18 - 20%/năm trong giai đoạn 2013 - 2015.
• Khai phóng tiềm năng phân khúc doanh nghiệp vừa và nhỏ: Cả 3 Phòng Khách hàng doanh nghiệp cần xây dựng quy trình tiếp thị chuyên biệt cho nhóm 1.395 doanh nghiệp có quy mô số dư dưới 100 triệu đồng. Mục tiêu chuyển đổi và nâng tổng số dư đóng góp của phân khúc này từ 7 tỷ đồng lên ít nhất 100 - 150 tỷ đồng trước năm 2015, giảm thiểu rủi ro phụ thuộc vào 42 khách hàng lớn.
• Nâng cấp hạ tầng công nghệ CoreBanking và ngân hàng điện tử: Khối Công nghệ thông tin đẩy mạnh số hóa giao dịch trực tuyến, rút ngắn thời gian xử lý thủ tục tiền gửi xuống dưới 3 phút cho mỗi lượt giao dịch, đồng thời kết nối trực tiếp cổng thanh toán điện tử vào phần mềm kế toán của doanh nghiệp.
• Thành lập Trung tâm Kinh doanh Vốn khu vực phía Nam tại chi nhánh: Kiến nghị Hội đồng Quản trị BIDV và Ngân hàng Nhà nước chấp thuận thành lập trung tâm điều phối vốn chuyên trách đặt tại Chi nhánh Sở giao dịch 2 trước năm 2015. Trung tâm sẽ đóng vai trò mua bán vốn nội bộ, mở rộng thị phần huy động của BIDV tại Thành phố Hồ Chí Minh lên mức trên 25%.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Lãnh đạo cấp cao và cán bộ quản trị nguồn vốn ngân hàng thương mại: Nắm bắt mô hình thực tiễn trong việc cân đối tỷ lệ vốn huy động trên dư nợ trên mức 40%, từ đó xây dựng chính sách điều hành thanh khoản và phòng ngừa rủi ro biến động lãi suất.
• Chuyên viên quan hệ khách hàng doanh nghiệp: Tiếp thu phương pháp phân nhóm khách hàng theo quy mô số dư (từ dưới 100 triệu đồng đến trên 10 tỷ đồng) để thiết kế các giải pháp tư vấn tài chính và bán chéo sản phẩm tiền gửi phù hợp với từng ngành nghề.
• Giám đốc tài chính và Kế toán trưởng doanh nghiệp: Tận dụng các phát hiện của nghiên cứu để tối ưu hóa lợi nhuận từ dòng tiền nhàn rỗi ngắn hạn thông qua các công cụ tiền gửi bậc thang, tiền gửi ký quỹ và hệ thống quản lý dòng tiền trực tuyến.
• Giảng viên, nghiên cứu viên và học viên cao học: Sử dụng công trình như một tài liệu tham khảo học thuật giá trị về phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp định tính trong lĩnh vực ngân hàng thương mại tại thị trường mới nổi.

Câu hỏi thường gặp

Nguồn tiền gửi từ khách hàng doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng như thế nào tại BIDV Chi nhánh Sở giao dịch 2? Nguồn vốn này chiếm bình quân 55,7% tổng quy mô vốn huy động giai đoạn 2008 - 2012, đạt đỉnh 59,2% năm 2012. Tiền gửi doanh nghiệp đáp ứng trung bình 43,6% tổng dư nợ tín dụng, đóng vai trò sống còn trong việc tạo lập thanh khoản và tối ưu hóa chi phí vốn cho chi nhánh.

Nguyên nhân nào dẫn đến sự sụt giảm nguồn vốn huy động của chi nhánh trong năm 2011? Sự sụt giảm xuất phát từ việc chi nhánh thực hiện nhiệm vụ chiến lược của hệ thống BIDV khi chuyển giao hàng loạt phòng giao dịch và tệp khách hàng để thành lập mới Chi nhánh Nam Sài Gòn cuối năm 2010, cùng các Chi nhánh Bến Thành và Phú Nhuận vào cuối năm 2011.

Việc Ngân hàng Nhà nước ban hành trần lãi suất tác động ra sao đến cơ cấu tiền gửi? Quy định trần lãi suất USD ở mức 0,5%/năm và giảm trần lãi suất VNĐ kỳ hạn dưới 1 tháng xuống 1,2%/năm đã làm giảm sức hấp dẫn của tiền gửi ngoại tệ, kéo tỷ trọng ngoại tệ giảm từ 49,9% xuống 27,3% và khiến dòng tiền tập trung chủ yếu vào VNĐ ngắn hạn.

Tại sao sự phụ thuộc vào 42 khách hàng chiến lược lại tiềm ẩn rủi ro thanh khoản lớn? Do 42 khách hàng này chiếm tới 55% tổng số dư vốn huy động. Khi các tập đoàn này dịch chuyển vốn do yêu cầu sản xuất kinh doanh hoặc biến động chính sách, nguồn vốn của chi nhánh sẽ chịu cú sốc rút tiền đột ngột, tương tự như việc sụt giảm 150 triệu USD tiền gửi dầu khí trước đây.

Đề xuất thành lập Trung tâm Kinh doanh Vốn phía Nam mang lại lợi thế gì? Trung tâm giúp chi nhánh chủ động mua bán vốn trên thị trường liên ngân hàng, điều hòa thanh khoản nhanh chóng cho các chi nhánh trong cụm động lực, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị phần huy động vốn doanh nghiệp của BIDV trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.

Kết luận

• Luận văn ghi nhận quy mô huy động tiền gửi doanh nghiệp tại BIDV Chi nhánh Sở giao dịch 2 tăng trưởng bền bỉ, đạt 7.431,6 tỷ đồng năm 2012 với tốc độ tăng trưởng bình quân 13,4%/năm.
• Nguồn vốn doanh nghiệp khẳng định vị thế trụ cột khi đóng góp bình quân 55,7% tổng nguồn vốn huy động và tài trợ trực tiếp cho 43,6% tổng dư nợ tín dụng của đơn vị.
• Cơ cấu loại tiền dịch chuyển tích cực sang đồng nội tệ với 72,7% tỷ trọng VNĐ, thích ứng linh hoạt trước chính sách kiểm soát trần lãi suất của Ngân hàng Nhà nước.
• Nghiên cứu chỉ rõ điểm nghẽn thanh khoản do tính chất lệch pha kỳ hạn ngắn chiếm trên 85% và sự phụ thuộc quá mức vào 42 khách hàng lớn chiếm 55% nguồn vốn.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp đột phá về số hóa sản phẩm, khai thác tệp doanh nghiệp vừa và nhỏ, nâng cấp công nghệ CoreBanking và thành lập Trung tâm Kinh doanh Vốn phía Nam.

Công trình đã đóng góp một khung phân tích khoa học toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết kinh điển và chuỗi số liệu thực chứng 5 năm. Đây là cơ sở thực tiễn vững chắc giúp các nhà quản trị ngân hàng triển khai lộ trình tái cơ cấu danh mục vốn hiệu quả giai đoạn đến năm 2015. Quý độc giả, các nhà quản lý và giới nghiên cứu tài chính có thể ứng dụng trực tiếp các mô hình và giải pháp trong công trình này để tối ưu hóa công tác huy động vốn trong kỷ nguyên số.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp của ngân hàng thƣơng mại Chương 2: Phân tích phát triển huy động tiền gửi doanh nghiệp tại ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở giao dịch 2 Chương 3: Giải pháp phát triển hoạt động huy động tiền gửi doanh nghiệp của ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở giao dịch 2 1 Chi tiết tại Phụ lục 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG TIỀN GỬI DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. LÝ LUẬN CHUNG VỀ KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm về khách hàng doanh nghiệp Khác với nhiều nƣớc trên thế giới, pháp luật hiện hành Việt Nam có đƣa ra định nghĩa pháp lý về DN. Luật Doanh nghiệp tƣ nhân (1999), Luật Công ty (1990) mà sau đó đƣợc thay thế bằng Luật Doanh nghiệp (1999) và mới đây nhất là Luật Doanh nghiệp (2005) là các văn bản đƣa ra định nghĩa chính thức về DN trong điều kiện kinh tế thị trƣờng ở Việt Nam.

Tuy nhiên ở một số văn bản khác của Việt Nam, khái niệm DN đƣợc xác định với nội hàm hạn hẹp hơn nhƣ Luật Đầu tƣ nƣớc ngoài tại Việt Nam và các văn bản hƣớng dẫn thi hành… Theo điều 4, Luật Doanh nghiệp 2005 thì DN là tổ chức kinh tế có tên riêng, có trụ sở giao dịch ổn định, đƣợc đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh. Phù hợp với quan điểm chung về DN nhƣ vậy, các văn bản pháp luật về tổ chức DN của Việt Nam hiện nay chỉ quy định rõ tƣ cách DN cho các chủ thể kinh doanh là:  Doanh nghiệp tƣ nhân (quy định trong Luật Doanh nghiệp 2005).  Các loại công ty: công ty hợp danh, công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn (quy định trong Luật Doanh nghiệp 2005).  Công ty nhà nƣớc (quy định trong Luật Doanh nghiệp Nhà nƣớc).

 DN có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài (quy định trong Luật Đầu tƣ nƣớc ngoài tại Việt Nam). Trên cả bình diện nghiên cứu cũng nhƣ pháp luật thực định có thể thấy, quan niệm hiện nay về DN chƣa có sự thống nhất. Sự không thống nhất này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, song điều đáng chú ý là hiện đang tồn tại một sự khác biệt lớn giữa quan điểm của Việt Nam (thể hiện trong pháp luật hiện hành) với đa số các LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 nƣớc về khái niệm DN. Với điều kiện đất nƣớc đang ở thời kỳ hội nhập, quan điểm về DN với ý nghĩa tạo tiền đề lý luận cho việc xây dựng và hoàn thiện pháp luật về DN cần đƣợc tiếp cận phù hợp với xu hƣớng phổ biến, đáp ứng đòi hỏi của sự nghiệp công nghiệp hóa.

Đặc điểm của khách hàng doanh nghiệp Đặc điểm DN đƣợc xem xét ở hai góc độ: kinh tế - xã hội và pháp lý gắn với những yếu tố của kinh tế thị trƣờng. - Từ góc độ kinh tế - xã hội, các DN đƣợc coi là thành tố cơ bản của hệ thống kinh tế- xã hội. Bản chất của DN là những thực thể xã hội, sinh ra với chức năng chủ yếu là hoạt động sản xuất kinh doanh. DN đƣợc cấu thành bởi nhiều yếu tố khác nhau nhƣ: cơ sở vật chất (vốn, tài sản), bộ máy quản lý điều hành, ngƣời lao động… Với chức năng kinh doanh, DN sử dụng các yếu tố đầu vào của quá trình sản xuất để tạo ra sản phẩm, hàng hóa và dịch vụ đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế cũng nhƣ toàn xã hội.

Sự tồn tại của DN luôn đƣợc đặt trong môi trƣờng kinh tế- xã hội (cơ chế kinh tế, trình độ phát triển kinh tế, hệ thống pháp luật, trình độ dân trí, văn hóa kinh doanh…) đều có tác động đến sự tồn tại và phát triển của DN ở những phƣơng diện và mức độ khác nhau. Trong nền kinh tế thị trƣờng, các DN giữ vai trò trung tâm trong các hoạt động kinh tế, các DN là những khối chủ chốt của thị trƣờng, sản xuất hàng hóa và cung cấp dịch vụ, tạo thành cơ sở của trao đổi thị trƣờng. - Từ góc độ pháp lý, DN đƣợc hiểu là một loại chủ thể pháp luật (có tƣ cách chủ thể pháp lý độc lập) và có ngành nghề kinh doanh. Trong điều kiện kinh tế thị trƣờng, DN trở thành đối tƣợng trung tâm chịu sự điều chỉnh của hệ thống pháp luật kinh doanh.

Trong cơ chế thị trƣờng, DN có những đặc điểm pháp lý cơ bản sau: Thứ nhất, DN là một loại chủ thể pháp luật. Với tƣ cách là một loại chủ thể pháp luật, DN có năng lực chủ thể để tham gia vào các quan hệ pháp luật, trong đó trƣớc hết và chủ yếu là các quan hệ kinh doanh. Tính chất chủ thể pháp lý độc lập LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 của DN cho phép DN có quyền tự chủ, đồng thời phải chịu trách nhiệm về việc tổ chức hoạt động. Thứ hai, DN đƣợc xác lập tƣ cách (thành lập và đăng ký kinh doanh) theo thủ tục do pháp luật quy định.

Việc thành lập và đăng ký kinh doanh là cơ sở để xác định tính chất chủ thể pháp lý độc lập của DN, gắn với những đặc điểm của hoạt động kinh doanh. Đặc điểm này xuất phát từ yêu cầu của quản lý Nhà nƣớc đối với hoạt động kinh doanh trong nền kinh tế thị trƣờng. Thứ ba, DN phải có ngành nghề kinh doanh. Đặc điểm này biểu hiện ở chỗ hoạt động kinh doanh của DN đƣợc thực hiện có hệ thống, một cách độc lập, trên danh nghĩa và trách nhiệm của DN với mục đích hệ thống là một dấu hiệu cơ bản để xác định ngành nghề kinh doanh của DN.

Ngoài ra, bản thân ngành nghề kinh doanh cũng đã quy định mục đích thu lợi nhuận trong các hoạt động của DN. - Từ góc độ tài chính – huy động vốn đối với các NHTM: các DN tuy đặc điểm khác nhau, tuy nhiên với việc chủ yếu đƣợc thành lập nhằm hoạt động kinh doanh và tạo ra lợi nhuận, theo đó việc đảm bảo duy trì nguồn vốn và tối ƣu hóa khả năng sinh lợi từ nguồn vốn luôn là mục tiêu hàng đầu của DN. Việc duy trì số dƣ tiền gửi tại ngân hàng thƣờng đi kèm với các tiện ích kèm theo nhƣ thấu chi DN, vay vốn bù đắp nguồn vốn lƣu động nhằm tối ƣu hóa khả năng sinh lời từ nguồn vốn nhàn rỗi bên cạnh việc đảm bảo nguồn vốn cho hoạt động kinh doanh khi cần, đặc biệt trong giai đoạn khủng hoảng khi đầu ra thƣờng khó giải quyết trong ngắn hạn thì việc gửi tiền của DN tại NHTM để trang trải các chi phí cố định đã trở thành một kênh tạo nguồn thu khá quan trọng của DN. Ngoài ra, so với nguồn vốn từ dân cƣ chịu ảnh hƣởng khá lớn từ các chính sách lãi suất của các NHTM và dễ biến động ở những thời điểm thị trƣờng vốn căng thẳng thì nguồn vốn của DN mặc dù có giá trị lớn nhƣng lại khá ổn định, DN thƣờng có khuynh hƣớng gắn bó với ngân hàng phục vụ hiệu quả cho DN, chính việc xác định mảng kinh doanh chính của DN mới là nguồn lợi nhuận chủ yếu so với lãi từ tiền gửi tại ngân hàng quyết định khuynh hƣớng này của DN.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các loại khách hàng doanh nghiệp Việc phân loại DN đƣợc dựa trên các tiêu chí khác nhau.Từ góc độ nghiên cứu và lập pháp, việc phân loại DN có ý nghĩa quan trong cho việc lựa chọn cơ chế điều chỉnh pháp luật thích hợp đối với DN, cả về quản lý Nhà nƣớc và quản trị DN. Có nhiều căn cứ để phân loại DN nhƣ căn cứ vào tính chất sở hữu và mục đích hoạt động của DN; phân loại theo cơ cấu nhà đầu tƣ và phƣơng thức góp vốn vào DN; phân loại theo tƣ cách pháp lý của DN. Ở hệ thống pháp luật của các quốc gia khác nhau thì có sự phân chia các loại hình DN khác nhau.

Ở Việt Nam, do những điều kiện lịch sử, xã hội đặc thù, DN và pháp luật về DN hiện nay vẫn còn nhiều điểm khác biệt lớn so với xu hƣớng phổ biến trên thế giới, một trong những khác biệt đó là vấn đề loại hình DN. Các loại hình DN theo pháp luật Việt Nam hiện hành bao gồm: - Một là, doanh nghiệp tƣ nhân. Theo Điều 141 Luật Doanh nghiệp 2005, DN tƣ nhân đƣợc định nghĩa là “DN do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về mọi hoạt động của DN”. - Hai là, công ty.

Theo pháp luật hiện hành, cách tiếp cận công ty của Việt Nam có nhiều điểm tƣơng đồng với quan điểm của hệ thống pháp luật Châu Âu lục địa, theo đó công ty đƣợc chia thành hai nhóm:  Nhóm công ty có tính chất đối nhân – công ty hợp danh. Theo khoản 1 Điều 130 Luật Doanh nghiệp 2005, công ty hợp danh là DN có ít nhất hai thành viên là chủ sở hữu chung của công ty, cùng nhau kinh doanh dƣới một tên chung (thành viên hợp danh); ngoài các thành viên hợp danh có thể có thành viên góp vốn. Thành viên hợp danh phải là cá nhân, chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các nghĩa vụ của công ty. Thành viên góp vốn chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

 Nhóm công ty có tính chất đối vốn: là công ty cổ phần và công ty trách nhiệm hữu hạn. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 11 Ba là, DN có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài. Về bản chất, DN có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài là công ty, tuy nhiên quy chế pháp lý cho các DN này không giống nhƣ các công ty có vốn đầu tƣ trong nƣớc. Nhiều ràng buộc pháp lý đƣợc đặt ra đối với DN có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài.

Theo pháp luật hiện hành, DN có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài gồm 2 loại: DN liên doanh và DN có 100% vốn đầu tƣ nƣớc ngoài. Bốn là, doanh nghiệp nhà nƣớc (DNNN). Đây là DN có lịch sử lâu đời và đang giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế theo quan điểm kinh tế thị trƣờng định hƣớng XHCN ở Việt Nam.