Luận văn thạc sĩ về nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Vietcombank đến năm 2020 – Trường ...

Luận văn thạc sĩ phân tích nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại cổ phần ngoại thương Việt Nam, đề xuất giải pháp hiệu quả.

2012

111
0
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CAM ĐOAN

TÓM TẮT

MỤC LỤC

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC BIỂU

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

1. PHẦN MỞ ĐẦU GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

1.1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu

1.2. Mục tiêu nghiên cứu

1.3. Phạm vi và đối tƣợng nghiên cứu

1.4. Kế hoạch và phƣơng pháp nghiên cứu

1.5. Ý nghĩa khoa học và tính thực tiễn của đề tài

1.6. Những điểm mới của luận văn

1.7. Kết cấu đề tài

2. CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH VÀ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI

2.1. TỔNG QUAN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTM

2.1.1. Lý luận chung về cạnh tranh

2.1.1.1. Khái niệm về cạnh tranh
2.1.1.2. Các loại cạnh tranh

2.1.2. Khái niệm về năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại

2.1.3. Đặc trƣng về năng lực cạnh tranh của NHTM

2.1.4. Các chỉ tiêu phản ánh năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại

2.1.4.1. Năng lực tài chính
2.1.4.2. Năng lực hoạt động
2.1.4.3. Khả năng ứng dụng công nghệ
2.1.4.4. Nguồn nhân lực
2.1.4.5. Năng lực quản trị
2.1.4.6. Mạng lưới chi nhánh và quan hệ ngân hàng đại lý
2.1.4.7. Danh tiếng, uy tín và khả năng hợp tác với các NHTM khác

2.2. MỘT SỐ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTM

2.2.1. Mô hình 5 lực lƣợng cạnh tranh của M.

2.2.2. Chấm điểm theo ma trận EFE:

2.2.3. Mô hình CAMEL

2.2.4. Mô hình hồi quy bằng phần mềm SPSS

2.2.5. Mẫu nghiên cứu

2.3. BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO NHTM VIỆT NAM VỀ NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH

2.3.1. Bài học kinh nghiệm từ ngân hàng HSBC

2.3.2. Bài học kinh nghiệm từ ngân hàng Bank of American

2.3.3. Bài học kinh nghiệm từ tập đoàn CitiGroup

2.4. KẾT LUẬN CHƢƠNG 1

3. CHƢƠNG 2: ỨNG DỤNG CÁC MÔ HÌNH VÀO ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA VIETCOMBANK

3.1. Tổng quan về Vietcombank

3.1.1. Giới thiệu khái quát về Vietcombank

3.1.1.1. Giới thiệu chung
3.1.1.2. Đối tác chiến lược Vietcombank

3.1.2. Năng lực nội tại của Vietcombank

3.1.2.1. Năng lực tài chính Vietcombank
3.1.2.2. Năng lực hoạt động Vietcombank
3.1.2.3. Khả năng ứng dụng công nghệ Vietcombank
3.1.2.4. Năng lực quản trị
3.1.2.5. Mạng lưới và các mối quan hệ Vietcombank

3.2. Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo phƣơng pháp phân tích thống kê so sánh

3.3. Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo ma trận EFE

3.4. Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo mô hình Camel

3.4.1. Ứng dụng mô hình CAMEL vào đánh giá năng lực cạnh tranh của VCB

3.4.2. Kết quả ứng dụng mô hình CAMEL vào đánh giá năng lực cạnh tranh của VCB

3.5. Phân tích hồi quy bằng SPSS đo lƣờng năng lực cạnh tranh của Vietcombank53

3.5.1. Phân tích hệ số tin cậy Cronbach Alpha

3.5.2. Phân tích nhân tố khám phá EFA

3.5.3. Phân tích hồi quy

3.5.4. Kết quả đạt đƣợc

3.6. Những tồn tại hạn chế và nguyên nhân

3.6.1. Những tồn tại hạn chế

3.6.2. Nguyên nhân

3.6.2.1. Nguyên nhân chủ quan
3.6.2.2. Nguyên nhân khách quan

3.7. KẾ LUẬN CHƢƠNG 2

4. CHƢƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA VIETCOMBANK

4.1. Định hƣớng nâng cao năng lực cạnh tranh của Vietcombank đến 2020

4.1.1. Chiến lƣợc phát triển kinh tế xã hội tới 2020

4.1.2. Mục tiêu tổng quát nâng cao năng lực cạnh tranh của VCB đến 2020:

4.1.3. Định hƣớng nâng cao năng lực cạnh tranh của VCB

4.1.3.1. Định hướng chung
4.1.3.2. Các định hướng cụ thể

4.2. Giải pháp về nâng cao năng lực cạnh tranh của Vietcombank

4.2.1. Tăng cƣờng năng lực tài chính

4.2.2. Nâng cao năng lực hoạt động:

4.2.3. Nâng cao năng lực quản trị điều hành

4.2.4. Phát triển công nghệ

4.2.5. Mở rộng, phát triển mạng lƣới kênh phân phối chi nhánh, phòng giao dịch; chất lƣợng kênh phân phối:

4.3. KẾT LUẬN CHƢƠNG 3

TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỤC PHỤ LỤC

1. PHỤ LỤC 1: BẢNG CÂN ĐỐI KẾ TOÁN 2007 – 2011.

2. PHỤ LỤC 2: TỶ LỆ DƢ NỢ/ TIỀN GỬI KHÁCH HÀNG.

3. PHỤ LỤC 3: MỘT SỐ CHỈ TIÊU AN TOÀN VÀ HIỆU QUẢ CỦA VCB

4. PHỤ LỤC 4: HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƢ GÓP VỐN VIETCOMBANK

5. PHỤ LỤC 5: MÔ HÌNH TỔ CHỨC VIETCOMBANK

6. PHỤ LỤC 6: MÔ HÌNH VIETCOMBANK MẸ - CON

7. PHỤ LỤC 7: CÁCH XÁC ĐỊNH HỆ SỐ AN TOÀN VỐN TỐI THIỂU

8. PHỤ LỤC 8: MẪU BẢNG PHÂN TÍCH TÀI SẢN “CÓ” CÓ THỂ THANH TOÁN NGAY VÀ CÁC TÀI SẢN “NỢ” PHẢI THANH TOÁN

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH HỒ THỊ VÂN ANH NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2020 CHUYÊN NGÀNH : KINH TẾ TÀI CHÍNH – NGÂN HÀNG MÃ SỐ : 60.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS.VŨ THỊ THÚY NGA TP.HỒ CHÍ MINH – NĂM 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này là kết quả nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu được sử dụng trong luận văn này là trung thực và chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tác giả Hồ Thị Vân Anh LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com i TÓM TẮT Đề tài này tác giả đã vận dụng các lý luận về cạnh tranh và nâng cao năng lực cạnh tranh vào việc nghiên cứu và phân tích năng lực cạnh tranh của Vietcombank; đặc biệt việc sử dụng các mô hình ma trận chấm điểm, mô hình Camel, mô hình năm lực lƣợng cạnh tranh của M.Porter và nghiên cứu thực nghiệm thông qua kiểm định và phân tích hồi quy bằng phần mềm SPSS. Kết quả nghiên cứu cho thấy tính đến cuối năm 2011, Chỉ tiêu tổng hợp thứ hạng năng lực cạnh tranh của VCB đạt vị trí thứ 3 sau ACB và VietinBank. Và đƣợc chi tiết theo các chỉ tiêu thành phần nhƣ sau: VCB đứng thứ ba trong hệ thống về quy mô vốn chủ sở hữu và đứng thứ tƣ trong hệ thống trên các mặt là thị phần, tổng tài sản, huy động vốn, tín dụng, hiệu quả hoạt động kinh doanh ROA, ROE. Tuy nhiên đứng thứ 6 trên hệ thống về tỷ lệ chi phí/ thu nhập; thứ 9 về hệ số an toàn vốn và 11 về nợ xấu. VCB có khả năng phản ứng trƣớc các biến động của môi trƣờng Vĩ mô và Vi mô ở mức khá, cao hơn VietinBank và thấp hơn ACB (là NHTM tƣ nhân có hiệu quả hoạt động ở mức cao và tiêu biểu cho toàn ngành) Trên cơ sở các nghiên cứu đó, tác giả đã nhìn nhận ra các vấn đề nội tại, các tác động của môi trƣờng bên ngoài ảnh hƣởng đến việc nâng cao năng lực cạnh tranh của Vietcombank để từ đó đƣa ra các giải pháp nhằm giúp Vietcombank cải thiện hơn nữa năng lực cạnh tranh của mình. Đề tài đƣợc kết cấu làm bốn chƣơng và đƣợc trình bày theo các trình tự, kết cấu bố cục nhƣ bên dƣới đây: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ii MỤC LỤC TÓM TẮT . i DANH MỤC BẢNG . vi DANH MỤC BIỂU . vii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT . viii PHẦN MỞ ĐẦU: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU . Lý do chọn đề tài nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu . Phạm vi và đối tƣợng nghiên cứu. Kế hoạch và phƣơng pháp nghiên cứu . Ý nghĩa khoa học và tính thực tiễn của đề tài . Những điểm mới của luận văn . Kết cấu đề tài. 3 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH VÀ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI . TỔNG QUAN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTM . Lý luận chung về cạnh tranh . Khái niệm về cạnh tranh . Các loại cạnh tranh . Khái niệm về năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại . Đặc trƣng về năng lực cạnh tranh của NHTM. Các chỉ tiêu phản ánh năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại . Năng lực tài chính . Năng lực hoạt động . Khả năng ứng dụng công nghệ . Nguồn nhân lực . Năng lực quản trị. Mạng lưới chi nhánh và quan hệ ngân hàng đại lý . Danh tiếng, uy tín và khả năng hợp tác với các NHTM khác . MỘT SỐ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTM . Mô hình 5 lực lƣợng cạnh tranh của M. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Chấm điểm theo ma trận EFE:. Mô hình CAMEL . Mô hình hồi quy bằng phần mềm SPSS . Mẫu nghiên cứu . BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO NHTM VIỆT NAM VỀ NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH . Bài học kinh nghiệm từ ngân hàng HSBC . Bài học kinh nghiệm từ ngân hàng Bank of American . Bài học kinh nghiệm từ tập đoàn CitiGroup . 23 KẾT LUẬN CHƢƠNG 1 . 26 CHƢƠNG 2: ỨNG DỤNG CÁC MÔ HÌNH VÀO ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA VIETCOMBANK . Tổng quan về Vietcombank . Giới thiệu khái quát về Vietcombank . Giới thiệu chung . Đối tác chiến lược Vietcombank . Năng lực nội tại của Vietcombank . Năng lực tài chính Vietcombank . Năng lực hoạt động Vietcombank . Khả năng ứng dụng công nghệ Vietcombank . Năng lực quản trị. Mạng lưới và các mối quan hệ Vietcombank . Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo phƣơng pháp phân tích thống kê so sánh .Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo ma trận EFE . Đánh giá năng lực cạnh tranh của Vietcombank theo mô hình Camel. Ứng dụng mô hình CAMEL vào đánh giá năng lực cạnh tranh của VCB . Kết quả ứng dụng mô hình CAMEL vào đánh giá năng lực cạnh tranh của VCB . Phân tích hồi quy bằng SPSS đo lƣờng năng lực cạnh tranh của Vietcombank53 2. Phân tích hệ số tin cậy Cronbach Alpha . 53 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Phân tích nhân tố khám phá EFA . Phân tích hồi quy . Kết quả đạt đƣợc . Những tồn tại hạn chế và nguyên nhân . Những tồn tại hạn chế . Nguyên nhân chủ quan . Nguyên nhân khách quan . 64 KẾ LUẬN CHƢƠNG 2 . 65 CHƢƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA VIETCOMBANK . Định hƣớng nâng cao năng lực cạnh tranh của Vietcombank đến 2020 65 3. Chiến lƣợc phát triển kinh tế xã hội tới 2020 . Mục tiêu tổng quát nâng cao năng lực cạnh tranh của VCB đến 2020: . Định hƣớng nâng cao năng lực cạnh tranh của VCB . Định hướng chung . Các định hướng cụ thể . Giải pháp về nâng cao năng lực cạnh tranh của Vietcombank. Tăng cƣờng năng lực tài chính . Nâng cao năng lực hoạt động: . Nâng cao năng lực quản trị điều hành . Phát triển công nghệ . Mở rộng, phát triển mạng lƣới kênh phân phối chi nhánh, phòng giao dịch; chất lƣợng kênh phân phối: . 84 KẾT LUẬN CHƢƠNG 3 . 87 TÀI LIỆU THAM KHẢO . ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com v DANH MỤC PHỤ LỤC PHỤ LỤC 1: BẢNG CÂN ĐỐI KẾ TOÁN 2007 – 2011. x PHỤ LỤC 2: TỶ LỆ DƢ NỢ/ TIỀN GỬI KHÁCH HÀNG. xi PHỤ LỤC 3: MỘT SỐ CHỈ TIÊU AN TOÀN VÀ HIỆU QUẢ CỦA VCB . xii PHỤ LỤC 4: HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƢ GÓP VỐN VIETCOMBANK . xiii PHỤ LỤC 5: MÔ HÌNH TỔ CHỨC VIETCOMBANK . xiv PHỤ LỤC 6: MÔ HÌNH VIETCOMBANK MẸ - CON . xvii PHỤ LỤC 7: CÁCH XÁC ĐỊNH HỆ SỐ AN TOÀN VỐN TỐI THIỂU . xviii PHỤ LỤC 8: MẪU BẢNG PHÂN TÍCH TÀI SẢN “CÓ” CÓ THỂ THANH TOÁN NGAY VÀ CÁC TÀI SẢN “NỢ” PHẢI THANH TOÁN . xxii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vi DANH MỤC BẢNG Bảng 1.1: Mô tả biến nghiên cứu .2: Doanh số thanh toán XNK (tỷ đồng/ triệu usd) .3: Doanh số mua bán ngoại tệ (triệu USD) .4: Doanh số kinh doanh thẻ (triệu đồng).5: Bảng tổng hợp các chỉ tiêu của 12 ngân hàng lớn nhất Việt Nam năm 2011 . Error! Bookmark not defined.6: Bảng đánh giá xếp hạng thứ tự các ngân hàng theo từng chỉ tiêu và tổng hợp 10 chỉ tiêu năm 2011 . Error! Bookmark not defined.7: Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài tác động đến năng lực cạnh tranh của ngân hàng .8: Mô hình tính điểm theo phƣơng pháp CAMEL .9: Đánh giá năng lực cạnh tranh của VCB theo mô hình CAMEL .10: Kết quả phân tích Cronbach alpha của các thang đo .11: Kết quả phân tích EFA của các thành phần năng lực cạnh tranh .12: Hệ số xác định R-Square và Anova .13: Hệ số hồi quy của phƣơng trình .59 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vii DANH MỤC BIỂU Hình 1.1: Mô hình 5 lực lƣợng cạnh tranh .1: Vốn chủ sở hữu (tỷ đồng) giai đoạn 2007 - 2011 .2: Tỷ lệ CAR của Vietcombank giai đoạn 2007 - 2011.3: Cơ cấu Tài sản Có của VCB giai đoạn 2007 - 2011 .4: Lợi nhuận ròng (tỷ đồng) của VCB giai đoạn 2007 - 2011 .5: Chỉ tiêu ROE (%) của Vietcombank giai đoạn 2007 - 2011 .6: Chỉ tiêu ROA (%) của VCB giai đoạn 2007 - 2011 .7: Vốn huy động (tỷ đồng) của VCB giai đoạn 2007 - 2011 .8: Dƣ nợ (tỷ đồng) của VCB giai đoạn 2007 - 2011 .9: Diễn biến (%) thị phần TTXNK VCB giai đoạn 2007 - 2011 .10: Nguồn nhân lực (ngƣời) của VCB giai đoạn 2007 - 2011.11: Số lƣợng chi nhánh (đơn vị) của VCB giai đoạn 2007 - 2011 . 44 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com viii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ACB: Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Á Châu CBNV: Cán bộ nhân viên CBTD: Cán bộ tín dụng CNXH: Chủ nghĩa xã hội NHĐT&PTVN -BIDV: Ngân hàng đầu tƣ và phát triển Việt Nam NHNN&PTNNVN - AGRIBANK: Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam NHNN: Ngân hàng nhà nƣớc NHTM: Ngân hàng thƣơng mại NHTMCP: Ngân hàng thƣơng mại cổ phần NHTMCPNTVN - VCB: Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam NHTMQD: Ngân hàng thƣơng mại quốc doanh TCKT: Tổ chức kinh tế TCTD: Tổ chức tín dụng TCXH: Tổ chức xã hội TTXNK Thanh toán xuất nhập khẩu VCSH: Vốn chủ sở hữu VIETINBANK: Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Công thƣơng Việt Nam XHCN: Xã hội chủ nghĩa LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 PHẦN MỞ ĐẦU GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu Vấn đề nâng cao sức mạnh cho hệ thống tài chính Việt Nam nói chung và ngân hàng thƣơng mại (NHTM) Việt Nam nói riêng trong xu thế hội nhập quốc tế đã bắt đầu đƣợc thảo luận từ làn sóng dịch chuyển vốn đầu tƣ nƣớc ngoài đến các quốc gia đang phát triển nở rộ ở những thập niên nửa cuối thế kỷ 20. Sự thay đổi tƣ duy quản lý kinh tế của Việt Nam tiếp tục góp phần cổ động mạnh mẽ xu thế lịch sử này. Việt Nam dần thành lập đƣợc thị trƣờng ngoại hối, rồi thị trƣờng chứng khoán và các hình thái thị trƣờng tài chính thứ cấp khác tồn tại đan xen trong một nền kinh tế thị trƣờng chƣa định hình rõ nét. Việc gia nhập Tổ chức Thƣơng mại Quốc tế (WTO) tiếp tục là liều “thuốc thử” mạnh hơn cho sức mạnh của hệ thống tài chính Việt Nam vốn còn quá non trẻ.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ