MỞ ĐẦU 1.1 LY DO HÌNH THÀNH DE TÀI Trong xu thế hội nhập và cạnh tranh gay gắt như hiện nay, các doanh nghiệp luôn phải hoàn thiện và năm bắt thời cơ để đảm bảo phát triển bền vững. Bên cạnh các yếu tô về vốn, chiến lược kinh doanh thì văn hóa tổ chức có vai trò quan trọng trong việc tạo ra lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp. Văn hóa tô chức là một nhân tố quan trọng dẫn đến sự thành công hay thất bại trong việc quản lí doanh nghiệp, giúp cho doanh nghiệp đứng vững và tiếp tục phát triển lên tầm cao mới nhưng cũng có thể làm cho doanh nghiệp thu nhỏ hoạt động hoặc ton tại nhưng không có tính cạnh tranh trên thị trường. Do đó các doanh nghiệp cần tập trung phát triển và nuôi dưỡng những đặc tính văn hóa, giúp tạo được lợi thé cạnh tranh tối đa so với các đối thủ khác.
Đối với bat ki một tổ chức nào thi tinh thần và động lực của người lao động luôn cần phải được nuôi dưỡng trong môi trường văn hóa doanh nghiệp. Một trong những cách làm tăng khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp là nâng cao hiệu qua, năng suất công việc của nhân viên. Muốn thế, phải thu hút được đội ngũ nhân viên năng động, sáng tạo, có trình độ cao, tận tâm với công việc và phải luôn tạo ra động lực cho họ trong công việc. Van dé tạo động lực trong lao động là một trong những nội dung quan trọng của công tác quản trị nhân sự trong mỗi doanh nghiệp, nó thúc day người lao động hăng say làm việc nâng cao năng suất, hiệu quả công việc.
Theo báo cáo của viện nghiên cứu thanh niên năm 2012 có 50% nhân viên được khảo sát cho răng môi trường văn hóa tại doanh nghiệp đang làm việc không phù hợp và thiếu điều kiện tạo động lực làm việc khiến họ cảm thấy chán nản. Còn theo nghiên cứu của Farhaam và Arman, 2009: “Nhân viên có động lực thì họ làm việc dat 80-90% hiệu suất, tỉ lệ này tăng khi động lực được tạo ra cho họ càng lớn”. Động lực làm việc chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố, chia thành ba loại là: yếu tố thuộc về người lao động, về môi trường td chức va ban chat công việc. Văn hóa tô chức năm trong nhóm yêu tô về môi trường tô chức, bất kì người lao động nao cũng mong muốn được làm việc trong một môi trường văn hóa tô chức lành mạnh giúp tạo ra nhiều động lực.
Nguồn nhân lực của tổ chức đóng vai trò hết sức quan trọng, là tài sản quý báu của doanh nghiệp. Chính từ quan điểm xem nguôn nhân lực là tài sản nên doanh nghiệp cần phải xây dựng và duy trì một văn hóa tích cực, tạo ra môi trường làm việc giúp cho nhân viên phát huy tối đa các năng lực cá nhân, tạo được động lực cho nhân viên tại nơi làm việc. Văn hoá tổ chức có một vị trí quan trọng thúc đây động lực làm việc cho các thành viên của doanh nghiệp. Nhà nghiên cứu văn hóa tổ chức Trauss (1992) đã kết luận rằng: “* Động lực của người lao động được tao ra và phụ thuộc vào những thông điệp văn hóa của tô chức, thể hiện rõ trong sự ảnh hưởng lẫn nhau gắn chặt mọi người với tổ chức và hướng tới mục tiêu chung của tổ chức.
Trong những tổ chức đó, mọi người đều có tinh thần làm việc, và sự phối hợp công việc cao, thông tin được truyền đạt nhanh và hiệu quả, họ sẽ không phí thời gian vào những mâu thuẫn riêng vì đạt mục tiêu và giá tri của tô chức lên trên hết.” Trong doanh nghiệp việc tạo động lực xuất phát từ mục tiêu tạo động lực cụ thể. Tạo động lực để nhân viên làm việc chăm chỉ hon, công hiến hết mình vì công ty, gan bó với công ty lâu dai. Sự tồn tại và phát triển của công ty phụ thuộc rat lớn đến nỗ lực làm việc của các thành viên, sự cống hiến, đóng góp công sức, trí tuệ của những con người tâm huyết, hết lòng vì công ty. Không một công ty nào có thé tồn tại và phát triển với những con người làm việc hời hợt, tâm lý luôn luôn chán nản, chán công việc.
Chính vì thế bất cứ công ty nao cũng cần phải tạo động lực lao động cho nhân viên của mình, tạo động lực làm việc cho người lao động không những kích thích tâm lý làm việc cho người lao động mà nó còn tăng hiệu quả lao động, hiệu quả sản xuất kinh doanh của công ty, xây dựng đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp, làm tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường. Theo thống kê của cục thống kê Việt Nam năm 2015, tại thành phó Hỗ Chí Minh có khoảng 170.000 doanh nghiệp đang hoạt động, phân loại thành nhiều nhiều loại hình khác nhau như nhà nước, trách nhiệm hữu hạn, cổ phân, liên doanh. văn hóa tổ chức tại mỗi loại hình doanh nghiệp này là không giống nhau và có từng nét riêng biệt. Nhưng với bài nghiên cứu này, tác giả sẽ tiên hành nghiên cứu tại 3 nhóm loại hình doanh nghiệp: doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân trong nước và doanh nghiệp có 100% vốn đầu tư nước ngoài để thấy rõ sự khác biệt về động lực làm việc cũng như mức độ quan tâm đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố văn hóa tổ chức đến động lực làm việc trong 3 loại hình doanh nghiệp này.
Văn hóa tô chức ảnh hưởng như thế nào đến động lực làm việc cho nhân viên dé đạt được các mục tiêu, chiến lược của tổ chức, góp phan vào sự phát triển bền vững của doanh nghiệp. Mục tiêu của các nhà quản lý là phải làm sao xây dựng được văn hóa tô chức tích cực tạo động lực để người lao động có thể đạt hiệu quả cao nhất trong công việc. Và sự khác nhau trong văn hóa tổ chức giữa 3 loại hình doanh nghiệp quốc doanh, doanh nghiệp tư nhân trong nước và doanh nghiệp 100% vốn dau tư nước ngoài ảnh hưởng tới động lực cho nhân viên như thế nào? Để trả lời câu hỏi này tác giả đã quyết định chon dé tài “Anh hưởng của các yếu tổ Văn Hóa Tổ Chức đến động lực làm việc của nhân viên trong các doanh nghiệp tại TP.2 MỤC TIỂU DE TÀI - Xác định và đo lường mức độ ảnh hưởng của các yếu tố văn hóa tổ chức đến động lực cho nhân viên tại các doanh nghiệp. - So sánh động lực làm việc của nhân viên giữa các loại hình doanh nghiệp.
- Để xuất một số hàm ý quan tri và giải pháp giúp các nhà quản lí điều chỉnh các chính sách về văn hóa tổ chức tăng cường các hoạt động tạo động lực cho nhân viên của mình.3 Ý NGHĨA CUA DE TÀI Nghiên cứu này giúp tác giả bo sung thêm nhiều kiến thức và hiểu rõ hơn về động lực làm việc, am hiểu hơn về văn hóa tổ chức từ đó có thể đóng góp ý kiến cho ban lãnh đạo của đơn vi đang công tác giúp họ có thé thay được ảnh hưởng của văn hóa tô chức tới động lực làm việc của nhân viên tại doanh nghiệp của mình. Cũng như thay được sự khác nhau trong việc tạo động lực giữa 3 loại hình doanh nghiệp nha nước, tư nhân trong nước và doanh nghiệp có 100% von dau tư nước ngoài. Kết quả nghiên cứu giúp cho các nhà quản trị tại 3 loại hình doanh nghiệp này ở TP.HCM thấy được mối tương quan giữa văn hóa tô chức và việc tạo động lực cho nhân viên. Cũng như mức độ ảnh hưởng quan trong của yếu tố văn hóa đến động lực làm việc để từ đó họ phát huy những điểm tích cực và hạn chế những điểm tiêu cực áp dụng phù hợp cho từng loại doanh nghiệp của mình.
Kết quả thu được là nguôn tài liệu tham khảo giúp các doanh nghiệp trong nước có cái nhìn đúng đăn hơn về tầm quan trọng của văn hóa tô chức đến động lực làm việc của nhân viên để họ có các biện pháp cải tiến, điều chỉnh cho phù hợp giúp tăng cường năng suất lao động và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Đồng thời kết quả này cũng là kênh thông tin cho những nhà quản trị muốn thay đôi văn hóa doanh nghiệp của mình hay những cá nhân chuẩn bị thành lập doanh nghiệp để họ ra các chính sách phù hợp nhất cho doanh nghiệp của mình.4 PHẠM VI VÀ ĐÓI TƯỢNG NGHIÊN CỨU Địa điểm: các doanh nghiệp trên địa bàn TP.HCM Đối tượng nghiên cứu: 3 loại hình doanh nghiệp khác nhau bao gồm doanh nghiệp nhà nước, tư nhân trong nước và doanh nghiệp có 100% vốn đầu tư nước ngoai tai TP. Đối tượng kháo sát: Nhân viên làm việc tại 3 loại hình doanh nghiệp này với kinh nghiệm làm việc từ 1 năm trở lên.5 BO CỤC DE TÀI Chuong 1: Mé dau - Lido hinh thanh dé tai - Muc tiêu - Ynghia thực tiễn dé tài - Pham vi và đối tượng nghiên cứu - Bécuc đề tài Chương 2: Cơ sơ lí thuyết - Li thuyết nghiên cứu - M6 hình nghiên cứu - _ Xây dựng giả thuyết Chương 3: Phương pháp nghiên cứu - _ Thiết kế mẫu - Phuong pháp va công cụ thu thập thông tin - Phuong pháp phân tích số liệu và kiếm định giả thuyết Chương 4: Kết quả - Mo tả dữ liệu - _ Kiếm định giả thuyết - Binh luận, đánh giá về kết quả Chương 5: Kết luận và kiến nghị CHƯƠNG 2: CO SỞ LY THUYET Trong chương 2 nay, tac gia muôn giới thiệu các lý thuyét về van hóa tô chức, động lực làm việc và môi quan hệ giữa hai yêu tô này, dong thời tìm hiệu một sô mô hình nghiên cứu trước đây. Dựa trên cơ sở lý thuyét nay, tác giả sẽ xây dựng mô hình nghiên cứu theo lý thuyết và các giả thuyết cho đề tài nghiên cứu.1 VĂN HOA TO CHỨC VÀ VAI TRÒ CUA VAN HOA TO CHỨC 2.1 Khái niệm về van hóa tổ chức Trong lí thuyết hành vi tô chức, văn hóa tô chức (VHTC) thường được định nghĩa theo nhiều cách khác nhau bởi nhiều tác giả và nhà nghiên cứu.
Cụ thể như sau: Theo tác gia Newstrom (2007) — hành vi tô chức — định nghĩa VHTC là một hệ thong các giá trị, niềm tin, các quy phạm mà các thành viên trong tổ chức cùng chia sẻ hình thành nên các đặc tính cốt lỗi của tổ chức. Văn hóa tô chức có thé được gây dựng bởi những người sáng lập hay đơn giản được hình thành theo thời gian.