Luận văn thạc sĩ: Quản lý nhà nước đối với hợp tác xã tại huyện Núi Thành

Luận văn thạc sĩ phân tích vai trò quản lý nhà nước đối với hợp tác xã tại huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động.

• Tác giả: Nguyên Viết Cường
• Người hướng dẫn: Ts. Lê Bảo
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Quản Lý Nhà Nước Đối Với Hợp Tác Xã Trên Địa Bàn Huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ
• 1.1. KHÁI QUÁT VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ
• 1.1.1. Khái niệm hợp tác xã
• 1.1.2. Nguyên tắc tổ chức hoạt động của hợp tác xã
• 1.1.3. Khái niệm quản lý nhà nước đối với hợp tác xã
• 1.1.4. Vai trò quản lý nhà nước đối với hợp tác xã
• 1.2. NỘI DUNG CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ
• 1.2.1. Ban hành, phổ biến, hướng dẫn và tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật về hợp tác xã
• 1.2.2. Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với hợp tác xã
• 1.2.3. Tổ chức thực hiện kế hoạch, chương trình, chính sách hỗ trợ đối với hợp tác xã
• 1.2.4. Tổ chức và hướng dẫn đăng ký hợp tác xã
• 1.2.5. Thanh tra, kiểm tra việc thực hiện pháp luật; xử lý các hành vi vi phạm pháp luật của hợp tác xã
• 1.3. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ
• 1.3.1. Các yếu tố khách quan
• 1.3.2. Các yếu tố chủ quan
• 1.4. KINH NGHIỆM QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ Ở MỘT SỐ ĐỊA PHƯƠNG
• 1.4.1. Kinh nghiệm của thành phố Đà Nẵng
• 1.4.2. Kinh nghiệm của thị xã Điện Bàn
• 1.4.3. Bài học kinh nghiệm đối với Huyện Núi Thành
• 1.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NÚI THÀNH, TỈNH QUẢNG NAM
• 2.1. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN, ĐIỀU KIỆN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM
• 2.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 2.1.2. Đặc điểm xã hội
• 2.1.3. Đặc điểm kinh tế
• 2.2. TÌNH HÌNH HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC HỢP TÁC XÃ TẠI HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM
• 2.2.1. Tình hình về số lượng các hợp tác xã
• 2.2.2. Tình hình về cán bộ quản lý và thành viên trong các HTX
• 2.2.3. Tình hình về vốn của các HTX
• 2.2.4. Kết quả và đóng góp của HTX
• 2.3. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ TẠI HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM
• 2.3.1. Ban hành, phổ biến, hướng dẫn và tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật về hợp tác xã
• 2.3.2. Bộ máy quản lý nhà nước đối với hợp tác xã
• 2.3.3. Tổ chức thực hiện kế hoạch, chương trình, chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với hợp tác xã
• 2.3.4. Tổ chức và hướng dẫn đăng ký hợp tác xã
• 2.3.5. Thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm trong hợp tác xã
• 2.4. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG QLNN ĐỐI VỚI HTX Ở HUYỆN NÚI THÀNH
• 2.4.1. Những kết quả đạt được
• 2.4.2. Những hạn chế chủ yếu
• 2.4.3. Nguyên nhân của những hạn chế
• 2.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM
• 3.1. QUAN ĐIỂM, MỤC TIÊU, PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN QLNN
• 3.1.1. Định hướng hoàn thiện QLNN đối với hợp tác xã trên địa bàn huyện Núi Thành
• 3.2. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QLNN ĐỐI VỚI HỢP TÁC XÃ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NÚI THÀNH
• 3.2.1. Hoàn thiện công tác ban hành, phổ biến, hướng dẫn và tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật về hợp tác xã
• 3.2.2. Xây dựng bộ máy quản lý hợp tác xã
• 3.2.3. Tổ chức thực hiện kế hoạch, chương trình, chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với hợp tác xã
• 3.2.4. Kiện toàn việc tổ chức và hướng dẫn đăng ký hợp tác xã
• 3.2.5. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc thực hiện pháp luật; xử lý các hành vi vi phạm pháp luật của hợp tác xã
• 3.3. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
• 3.3.1. Đối với Chính phủ, các Bộ ban ngành Trung ương
• 3.3.2. Đối với UBND tỉnh Quảng Nam
• 3.3.3. Đối với liên minh hợp tác xã tỉnh Quảng Nam
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan vai trò quản lý nhà nước với hợp tác xã Núi Thành

Quản lý nhà nước đối với hợp tác xã (HTX) là một nhiệm vụ trọng tâm nhằm thúc đẩy khu vực kinh tế tập thể, góp phần ổn định và phát triển kinh tế địa phương. Tại huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, công tác này càng trở nên cấp thiết trong bối cảnh hội nhập và đổi mới. Luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyên Viết Cường (2020) đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý nhà nước, đồng thời phân tích sâu sắc thực trạng và đề xuất giải pháp cho các HTX trên địa bàn. Hoạt động quản lý của nhà nước không chỉ là ban hành chính sách mà còn bao gồm việc tạo dựng môi trường pháp lý thuận lợi, hỗ trợ nguồn lực và giám sát tuân thủ. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao hiệu quả hoạt động của HTX, giúp các tổ chức này phát huy đúng vai trò, phục vụ lợi ích thành viên và đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội huyện Núi Thành. Theo Luật Hợp tác xã năm 2012, HTX là tổ chức kinh tế tập thể, đồng sở hữu, hoạt động dựa trên nguyên tắc tự nguyện, dân chủ và bình đẳng. Do đó, vai trò quản lý nhà nước cần được thực hiện một cách khéo léo, vừa định hướng, hỗ trợ, vừa tôn trọng quyền tự chủ của HTX. Các công cụ quản lý kinh tế của nhà nước như quy hoạch, kế hoạch, chính sách ưu đãi và kiểm tra, thanh tra phải được vận dụng đồng bộ. Việc nghiên cứu sâu về quản lý nhà nước đối với HTX tại Núi Thành giúp nhận diện những điểm mạnh cần phát huy và những hạn chế cần khắc phục, từ đó xây dựng một lộ trình phát triển bền vững cho các HTX trong giai đoạn mới.

1.1. Khám phá cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với HTX

Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với HTX bắt nguồn từ bản chất của HTX và chức năng của nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. HTX là một thực thể kinh tế - xã hội đặc thù, hoạt động không chỉ vì lợi nhuận mà còn nhằm tối đa hóa lợi ích cho thành viên. Do đó, quản lý nhà nước phải bao gồm các nội dung chính: ban hành và tổ chức thực thi pháp luật; xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển; ban hành các chính sách hỗ trợ của nhà nước; và thực hiện công tác thanh tra, giám sát. Các hoạt động này nhằm đảm bảo HTX hoạt động đúng tôn chỉ, mục đích và tuân thủ pháp luật, đồng thời tạo điều kiện để HTX tiếp cận nguồn lực phát triển HTX như vốn, đất đai, khoa học công nghệ và thị trường.

1.2. Vai trò cốt lõi của kinh tế tập thể tại huyện Núi Thành

Tại huyện Núi Thành, khu vực kinh tế tập thể, với nòng cốt là các HTX, đóng vai trò quan trọng trong việc tái cơ cấu nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới và giải quyết việc làm. Mặc dù cơ cấu kinh tế của huyện đang chuyển dịch mạnh sang công nghiệp - xây dựng (chiếm 84,24% năm 2019), khu vực nông nghiệp vẫn là sinh kế của một bộ phận lớn dân cư. Các HTX giúp liên kết các hộ sản xuất nhỏ lẻ, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, hình thành chuỗi giá trị và nâng cao năng lực cạnh tranh của htx. Sự phát triển vững mạnh của HTX không chỉ cải thiện thu nhập cho thành viên mà còn góp phần đảm bảo an sinh xã hội, giữ vững ổn định chính trị tại địa phương. Do đó, việc hoàn thiện công tác quản lý nhà nước chính là đòn bẩy để phát huy tối đa tiềm năng của mô hình kinh tế này.

II. Top thách thức trong quản lý nhà nước với hợp tác xã Núi Thành

Mặc dù đã có những nỗ lực nhất định, công tác quản lý nhà nước đối với HTX trên địa bàn huyện Núi Thành giai đoạn 2015-2019 vẫn còn tồn tại nhiều thách thức và hạn chế. Nghiên cứu của Nguyên Viết Cường (2020) chỉ ra rằng thực trạng hoạt động hợp tác xã còn nhiều bất cập, đòi hỏi sự can thiệp và điều chỉnh kịp thời từ chính quyền địa phương. Một trong những khó khăn lớn nhất là việc triển khai Luật Hợp tác xã 2012 còn chậm và thiếu đồng bộ. Nhiều HTX vẫn hoạt động theo mô hình cũ, năng lực quản trị yếu, thiếu sự liên kết và quy mô sản xuất nhỏ lẻ. Điều này làm giảm năng lực cạnh tranh của htx trong bối cảnh thị trường ngày càng khốc liệt. Bên cạnh đó, các chính sách hỗ trợ của nhà nước dù đã được ban hành nhưng việc tiếp cận của các HTX còn gặp nhiều rào cản về thủ tục hành chính và thiếu thông tin. Nguồn lực phát triển HTX, đặc biệt là vốn và đất đai, vẫn là bài toán nan giải. Bộ máy quản lý nhà nước ở cấp huyện đôi khi còn chồng chéo về chức năng, thiếu cán bộ chuyên trách có đủ năng lực để tham mưu và triển khai hiệu quả các chính sách. Những tồn tại này nếu không được giải quyết triệt để sẽ cản trở sự phát triển của khu vực kinh tế tập thể, ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội huyện Núi Thành.

2.1. Phân tích thực trạng hoạt động hợp tác xã giai đoạn 2015 2019

Theo số liệu từ luận văn, tính đến cuối năm 2019, huyện Núi Thành có 25 HTX đang hoạt động. Tuy nhiên, chất lượng hoạt động không đồng đều, có 5 HTX đang ngưng hoạt động và 1 HTX đã giải thể. Tình hình về vốn, cán bộ quản lý và hiệu quả kinh doanh còn nhiều hạn chế. Đa số HTX có quy mô nhỏ, vốn điều lệ thấp, cơ sở vật chất nghèo nàn, công nghệ lạc hậu. Trình độ cán bộ quản lý HTX chưa đáp ứng được yêu cầu của mô hình htx kiểu mới. Hiệu quả hoạt động của HTX nhìn chung còn thấp, lợi ích mang lại cho thành viên chưa rõ rệt, chưa tạo được động lực thu hút người dân tham gia.

2.2. Hạn chế trong việc áp dụng Luật Hợp tác xã năm 2012

Việc tổ chức lại các HTX theo Luật Hợp tác xã 2012 trên địa bàn huyện gặp nhiều khó khăn. Một số văn bản hướng dẫn thi hành luật được ban hành chậm, gây lúng túng cho địa phương trong quá trình triển khai. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật chưa sâu rộng, dẫn đến nhận thức của cả cán bộ quản lý và thành viên HTX về bản chất của HTX kiểu mới còn hạn chế. Sự phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn cấp huyện trong việc quản lý, hỗ trợ HTX còn thiếu chặt chẽ. Việc phân công trách nhiệm quản lý nhà nước còn chồng chéo, chưa có một cơ quan chuyên trách thực sự hiệu quả để dẫn dắt và hỗ trợ HTX phát triển.

III. Phương pháp hoàn thiện chính sách phát triển hợp tác xã

Để khắc phục những tồn tại, việc hoàn thiện khung chính sách là giải pháp nền tảng, có tác động sâu rộng đến sự phát triển của các HTX. Trọng tâm của giải pháp này là xây dựng một hệ thống chính sách phát triển hợp tác xã đồng bộ, khả thi và phù hợp với điều kiện thực tiễn của huyện Núi Thành. Cần rà soát, điều chỉnh và bổ sung các văn bản pháp quy ở cấp địa phương để cụ thể hóa các quy định của Luật Hợp tác xã và các nghị định của Chính phủ. Việc ban hành chính sách phải đi đôi với việc bố trí nguồn lực thực hiện, tránh tình trạng chính sách chỉ nằm trên giấy. Các công cụ quản lý kinh tế cần được vận dụng linh hoạt để tạo ra một môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch. Đặc biệt, các chính sách hỗ trợ của nhà nước phải được thiết kế lại theo hướng tập trung, có trọng điểm, ưu tiên các HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, gắn với chuỗi giá trị sản phẩm chủ lực của địa phương và các mô hình htx kiểu mới. Quy trình tiếp cận chính sách ưu đãi cần được đơn giản hóa, công khai, minh bạch, giảm thiểu các thủ tục hành chính không cần thiết. Song song đó, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cần được đẩy mạnh để mọi thành viên HTX và người dân hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình, từ đó tích cực tham gia xây dựng và phát triển kinh tế tập thể.

3.1. Hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật và công cụ quản lý kinh tế

Chính quyền huyện Núi Thành cần chủ động xây dựng và ban hành các quy chế, quy định cụ thể hóa việc quản lý nhà nước đối với HTX trên địa bàn. Các văn bản này cần làm rõ chức năng, nhiệm vụ của từng phòng, ban chuyên môn, thiết lập cơ chế phối hợp hiệu quả. Bên cạnh đó, cần xây dựng các kế hoạch, chương trình phát triển HTX trung và dài hạn, lồng ghép vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội huyện Núi Thành. Các công cụ như quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch vùng sản xuất tập trung cần được sử dụng để định hướng và hỗ trợ HTX phát triển bền vững.

3.2. Xây dựng chính sách hỗ trợ của nhà nước một cách thực tiễn

Các chính sách hỗ trợ cần tập trung vào những khâu yếu nhất của HTX hiện nay. Cụ thể là chính sách hỗ trợ tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi, hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực quản lý, hỗ trợ ứng dụng khoa học công nghệ, xúc tiến thương mại và xây dựng thương hiệu sản phẩm. Đặc biệt, cần có chính sách khuyến khích chuyển đổi số trong hợp tác xã để nâng cao hiệu quả quản trị và khả năng tiếp cận thị trường. Các chính sách phải được xây dựng dựa trên khảo sát thực tế và lấy ý kiến từ chính các HTX để đảm bảo tính thực tiễn và hiệu quả khi triển khai.

IV. Bí quyết nâng cao hiệu quả bộ máy quản lý nhà nước HTX

Bên cạnh khung chính sách, hiệu quả của bộ máy thực thi công vụ là yếu tố quyết định sự thành công của công tác quản lý nhà nước. Để nâng cao vai trò quản lý nhà nước, cần tập trung vào việc kiện toàn tổ chức bộ máy và phát triển nguồn nhân lực. Chính quyền địa phương huyện Núi Thành cần rà soát lại cơ cấu tổ chức, phân công nhiệm vụ rõ ràng cho các phòng ban liên quan đến kinh tế tập thể, tránh sự chồng chéo, đùn đẩy trách nhiệm. Cần xác định một đơn vị đầu mối chuyên trách, có đủ thẩm quyền và năng lực để tham mưu cho UBND huyện và điều phối các hoạt động hỗ trợ HTX. Yếu tố con người là then chốt. Việc tổ chức các lớp đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về kinh tế tập thể, kỹ năng quản lý, phân tích chính sách cho đội ngũ cán bộ, công chức là vô cùng cần thiết. Nâng cao năng lực cho cán bộ không chỉ giúp họ thực thi nhiệm vụ tốt hơn mà còn thay đổi tư duy từ “quản lý” sang “phục vụ, kiến tạo”. Đồng thời, cần đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý để tạo ra một môi trường làm việc chuyên nghiệp, minh bạch, giảm thiểu phiền hà cho các HTX khi thực hiện các thủ tục đăng ký, báo cáo hay tiếp cận chính sách hỗ trợ.

4.1. Tối ưu hóa bộ máy quản lý của chính quyền địa phương

Giải pháp cụ thể là thành lập hoặc giao nhiệm vụ rõ ràng cho một bộ phận chuyên trách về phát triển HTX thuộc Phòng Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn hoặc Phòng Tài chính - Kế hoạch. Bộ phận này sẽ là đầu mối tiếp nhận, xử lý các vấn đề của HTX, đồng thời chủ động tham mưu các chính sách, chương trình hỗ trợ. Cần xây dựng quy chế phối hợp liên ngành chặt chẽ giữa các phòng ban như Tài nguyên - Môi trường, Lao động - Thương binh & Xã hội, Khoa học - Công nghệ để giải quyết các vấn đề của HTX một cách toàn diện và nhanh chóng.

4.2. Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho công tác quản lý

Cần xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng định kỳ cho đội ngũ cán bộ công chức trực tiếp làm công tác quản lý HTX. Nội dung đào tạo không chỉ bao gồm các quy định của Luật Hợp tác xã mà còn cập nhật các kiến thức về quản trị kinh doanh hiện đại, marketing, chuyển đổi số trong hợp tác xã. Đồng thời, tổ chức các chuyến tham quan, học tập kinh nghiệm quản lý và các mô hình htx kiểu mới thành công tại các địa phương khác để mở rộng tầm nhìn và áp dụng sáng tạo vào thực tiễn Núi Thành.

V. Hướng dẫn áp dụng kinh nghiệm quản lý HTX từ thực tiễn

Việc nghiên cứu và học hỏi kinh nghiệm từ các địa phương đi trước là một cách tiếp cận thông minh và hiệu quả. Luận văn của Nguyên Viết Cường đã phân tích kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với HTX tại thành phố Đà Nẵng và thị xã Điện Bàn, từ đó rút ra những bài học quý giá cho huyện Núi Thành. Một trong những kinh nghiệm cốt lõi là chính quyền địa phương phải thực sự vào cuộc một cách quyết liệt, xem việc phát triển kinh tế tập thể là nhiệm vụ chính trị quan trọng. Cần đưa chỉ tiêu phát triển HTX vào kế hoạch kinh tế - xã hội hàng năm và có cơ chế giám sát, đánh giá việc thực hiện. Đà Nẵng đã thành công trong việc xây dựng quy chế phối hợp hoạt động giữa các ngành, các cấp, tạo ra sức mạnh tổng hợp để hỗ trợ HTX. Trong khi đó, Điện Bàn chú trọng vào việc cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh cấp huyện để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các HTX hoạt động. Áp dụng những kinh nghiệm này đòi hỏi sự linh hoạt, sáng tạo để phù hợp với đặc thù của Núi Thành. Cần tập trung vào việc xây dựng các mô hình htx kiểu mới gắn với chuỗi giá trị, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra để kịp thời chấn chỉnh sai phạm và đảm bảo hiệu quả hoạt động của HTX.

5.1. Bài học thành công từ mô hình HTX kiểu mới ở Đà Nẵng Điện Bàn

Bài học đầu tiên là sự chủ động của chính quyền trong việc hướng dẫn, hỗ trợ các HTX chuyển đổi hoạt động theo đúng tinh thần Luật Hợp tác xã 2012. Thứ hai là việc tăng cường đối thoại giữa chính quyền và HTX để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Thứ ba là việc bố trí nguồn lực ngân sách địa phương để thực hiện các chính sách hỗ trợ của nhà nước, đặc biệt trong giai đoạn đầu thành lập hoặc chuyển đổi. Những kinh nghiệm này cho thấy, sự quan tâm và hỗ trợ thực chất từ nhà nước là yếu tố then chốt để các mô hình htx kiểu mới hình thành và phát triển thành công.

5.2. Đánh giá hiệu quả hoạt động của HTX sau khi áp dụng giải pháp

Để đảm bảo các giải pháp đi vào thực tiễn, cần xây dựng một bộ tiêu chí để đánh giá định kỳ hiệu quả hoạt động của HTX cũng như hiệu lực của công tác quản lý nhà nước. Các tiêu chí có thể bao gồm: tốc độ tăng trưởng về số lượng và chất lượng HTX; mức độ tăng doanh thu, lợi nhuận của HTX; thu nhập bình quân của thành viên; mức độ hài lòng của HTX đối với sự hỗ trợ của chính quyền. Việc đánh giá này sẽ là cơ sở để điều chỉnh chính sách và phương pháp quản lý, giúp quá trình hoàn thiện diễn ra liên tục và hiệu quả hơn.

VI. Định hướng hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã

Hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với HTX tại huyện Núi Thành là một quá trình liên tục, đòi hỏi tầm nhìn chiến lược và các giải pháp đồng bộ. Định hướng trong thời gian tới là chuyển mạnh từ quản lý hành chính đơn thuần sang quản lý theo hướng kiến tạo phát triển, lấy HTX và thành viên làm trung tâm phục vụ. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một khu vực kinh tế tập thể năng động, hiệu quả, có năng lực cạnh tranh của htx cao, đóng góp thiết thực vào sự phát triển kinh tế - xã hội huyện Núi Thành. Để thực hiện định hướng này, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách, đảm bảo môi trường pháp lý thông thoáng. Cần tăng cường các chính sách hỗ trợ của nhà nước một cách có chọn lọc, tập trung vào các HTX có tiềm năng, các sản phẩm chủ lực và thúc đẩy chuyển đổi số trong hợp tác xã. Vai trò quản lý nhà nước phải được thể hiện rõ nét trong việc định hướng thị trường, kết nối cung cầu, hỗ trợ xây dựng thương hiệu. Đồng thời, công tác thanh tra, kiểm tra cần được duy trì thường xuyên để đảm bảo kỷ cương, pháp luật, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của thành viên và sự phát triển bền vững của HTX. Các kiến nghị cụ thể cần được gửi tới các cấp chính quyền để tạo ra sự thay đổi đồng bộ từ trung ương đến địa phương.

6.1. Mục tiêu phát triển kinh tế xã hội huyện Núi Thành qua HTX

Định hướng phát triển HTX phải gắn liền với mục tiêu chung của huyện. Cụ thể là phát triển các HTX nông nghiệp công nghệ cao, HTX dịch vụ du lịch cộng đồng, HTX tiểu thủ công nghiệp gắn với làng nghề truyền thống. Thông qua đó, góp phần thực hiện thành công chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP), xây dựng nông thôn mới nâng cao và tạo ra nhiều việc làm bền vững cho người lao động. Sự lớn mạnh của các HTX sẽ là nền tảng vững chắc cho sự phát triển kinh tế toàn diện và bền vững của huyện.

6.2. Kiến nghị đối với chính quyền các cấp để phát triển HTX bền vững

Dựa trên nghiên cứu, luận văn đề xuất các kiến nghị cụ thể. Đối với Chính phủ và các Bộ ngành, cần sớm ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết và đồng bộ cho Luật Hợp tác xã. Đối với UBND tỉnh Quảng Nam, cần phân bổ nguồn lực thỏa đáng cho các chương trình hỗ trợ HTX và chỉ đạo sát sao hơn nữa. Đối với chính quyền địa phương huyện Núi Thành, cần thực hiện quyết liệt các giải pháp đã đề ra về hoàn thiện bộ máy, chính sách và tăng cường công tác kiểm tra, giám sát. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cấp sẽ tạo ra môi trường thuận lợi nhất cho HTX phát triển.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực kinh tế tập thể đóng vai trò nòng cốt trong phát triển nông thôn bền vững, đặc biệt trong bối cảnh huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân 9,75%/năm giai đoạn 2015-2019. Quá trình phát triển công nghiệp nhanh chóng từ Khu kinh tế mở Chu Lai đã thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh mẽ, đưa tỷ trọng công nghiệp - xây dựng lên mức 84,24%, trong khi khu vực nông - lâm - thủy sản giảm xuống còn 5,50% vào năm 2019. Tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2019, toàn huyện Núi Thành có 25 hợp tác xã đăng ký hoạt động với tổng số vốn điều lệ đạt hơn 25.564 triệu đồng trên quy mô dân số 147.801 người.

Vấn đề cốt lõi nảy sinh là phần lớn các hợp tác xã trên địa bàn hoạt động mang tính đơn lẻ, quy mô manh mún, thiếu vốn đầu tư công nghệ và gặp nhiều lúng túng khi chuyển đổi mô hình theo Luật Hợp tác xã năm 2012. Bên cạnh đó, công tác quản lý nhà nước tại địa phương còn bộc lộ sự chồng chéo chức năng giữa các phòng ban chuyên môn, năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở chưa đồng đều và chính sách hỗ trợ tiếp cận thị trường chưa đạt hiệu quả tối ưu.

Mục tiêu của nghiên cứu nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận quản lý nhà nước đối với hợp tác xã, đánh giá toàn diện thực trạng quản lý kinh tế tập thể tại huyện Núi Thành giai đoạn 2015-2019, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực quản lý đến năm 2025. Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc trong việc chuẩn hóa quy trình đăng ký, củng cố 5 chức năng quản lý nhà nước và nâng cao hiệu quả hoạt động cho cộng đồng hợp tác xã địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết quản lý nhà nước về kinh tế của các nhà khoa học quản lý kinh tế Việt Nam, tập trung vào 4 chức năng cốt lõi: ban hành - hướng dẫn thể chế, xây dựng quy hoạch - kế hoạch phát triển, tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ và thanh tra - kiểm tra - giám sát. Khung lý thuyết này khẳng định vai trò kiến tạo của chính quyền địa phương trong việc định hướng, dẫn dắt và bảo vệ quyền bình đẳng của mô hình kinh tế tập thể trong nền kinh tế thị trường.

Đồng thời, đề tài tích hợp nguyên tắc tổ chức hợp tác xã theo chuẩn mực của Liên minh Hợp tác xã Quốc tế và Luật Hợp tác xã năm 2012, bao gồm: nguyên tắc tự nguyện gia nhập/rút lui, quản lý dân chủ bình đẳng theo cơ chế một thành viên - một phiếu biểu quyết, tự chủ tự chịu trách nhiệm và phân phối lợi ích dựa trên mức độ sử dụng dịch vụ. Các khái niệm trung tâm được phân tích chuyên sâu gồm: Quản lý nhà nước đối với hợp tác xã, Kinh tế tập thể, Chuỗi giá trị nông nghiệp và Thể chế hỗ trợ kinh tế hợp tác.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo định kỳ, niên giám thống kê và văn bản quy phạm pháp luật của Ủy ban nhân dân huyện Núi Thành, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phòng Tài chính - Kế hoạch và Chi cục Thống kê huyện trong giai đoạn 2015-2019.

Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phương pháp điều tra toàn bộ với tổng cỡ mẫu khảo sát gồm 50 cán bộ quản lý nhà nước (thuộc Ủy ban nhân dân huyện, Ban chỉ đạo phát triển hợp tác xã và Ủy ban nhân dân 15 xã, thị trấn) cùng ban quản trị của toàn bộ 25 hợp tác xã đang hoạt động trên địa bàn. Phương pháp chọn mẫu tổng thể được lựa chọn vì quy mô quần thể hợp tác xã và cán bộ phụ trách tại huyện Núi Thành vừa phải, giúp loại bỏ hoàn toàn sai số chọn mẫu ngẫu nhiên và phản ánh chính xác 100% hiện trạng thực tế.

Dữ liệu được xử lý bằng phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp và phương pháp so sánh đối chiếu kinh nghiệm quản lý thực tế với thành phố Đà Nẵng (nơi có 107 hợp tác xã với doanh thu bình quân 3,16 tỷ đồng/năm) và thị xã Điện Bàn nhằm rút ra các khoảng trống quản trị mang tính thực tiễn.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô số lượng hợp tác xã có sự tăng trưởng nhưng đi kèm tính bất ổn định cao. Trong giai đoạn 2015-2019, huyện đã thành lập mới 12 hợp tác xã, nâng tổng số lên 25 đơn vị với tổng vốn điều lệ 25.564 triệu đồng. Tuy nhiên, có đến 5 hợp tác xã phải ngừng hoạt động (chiếm tỷ lệ 20%) và 1 hợp tác xã bị giải thể bắt buộc do hoạt động không hiệu quả, phản ánh sự phát triển nóng về số lượng nhưng thiếu chiều sâu về năng lực quản trị nội bộ.

Thứ hai, công tác ban hành và phổ biến văn bản pháp luật có chuyển biến rõ nét theo các quy định của Nghị định số 193/2013/NĐ-CP và Thông tư số 03/2014/TT-BKHĐT. Thủ tục đăng ký thành lập mới được rút ngắn thời gian giải quyết thông qua cơ chế một cửa tại Phòng Tài chính - Kế hoạch, đạt tỷ lệ hài lòng trên 75% từ phía các hợp tác xã thành lập mới.

Thứ ba, việc thực thi các chính sách ưu đãi, hỗ trợ tiếp cận nguồn lực còn rất hạn chế. Khoảng 70% số hợp tác xã khảo sát gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi và đất đai phục vụ xây dựng trụ sở hoặc cơ sở chế biến, do thiếu tài sản bảo đảm và quy hoạch quỹ đất nông nghiệp chuyên biệt còn chậm trễ.

Thứ tư, chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý hợp tác xã còn nhiều điểm nghẽn. Tỷ lệ cán bộ quản lý hợp tác xã có trình độ đại học, cao đẳng chỉ chiếm khoảng 20%, trong khi trên 75% cán bộ chủ chốt chỉ dừng lại ở trình độ sơ cấp hoặc chưa qua đào tạo chuyên môn sâu về quản trị kinh doanh, dẫn đến năng lực lập phương án sản xuất và chuyển đổi số rất yếu.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của các hạn chế trên xuất phát từ việc phân công trách nhiệm quản lý nhà nước giữa các cơ quan chuyên môn cấp huyện chưa thực sự đồng bộ. Bộ máy theo dõi kinh tế tập thể tại các xã chủ yếu là kiêm nhiệm, thiếu cán bộ chuyên trách có kiến thức sâu về kinh tế hợp tác. Dữ liệu khảo sát thực tế khi mô hình hóa trên biểu đồ thanh so sánh năng lực quản trị giữa các xã vùng đồng bằng (như Tam Xuân I, Tam Xuân II) và các xã miền núi (như Tam Trà, Tam Sơn) cho thấy sự chênh lệch rõ rệt về doanh thu và khả năng tiếp cận chính sách công nghệ.

Khi so sánh với kinh nghiệm quản lý tại thành phố Đà Nẵng và thị xã Điện Bàn, huyện Núi Thành chưa xây dựng được cơ chế liên kết chuỗi giá trị gắn với thị trường công nghiệp của Khu kinh tế mở Chu Lai. Điều này chỉ ra rằng công tác quản lý nhà nước cần chuyển từ tư duy cấp phép hành chính thụ động sang kiến tạo hệ sinh thái kinh doanh, kết nối cung ứng giữa khu vực kinh tế tập thể và các doanh nghiệp lớn.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, hoàn thiện công tác tuyên truyền và thực thi văn bản pháp luật: Phòng Tài chính - Kế hoạch phối hợp với Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn định kỳ tổ chức ít nhất 2 khóa tập huấn chuyên sâu hàng năm cho 100% cán bộ quản lý hợp tác xã về Luật Hợp tác xã năm 2012, nâng tỷ lệ nắm vững chính sách lên trên 90% trước năm 2023.

Thứ hai, kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước và nâng cấp nguồn nhân lực: Ủy ban nhân dân huyện Núi Thành cần bố trí cán bộ chuyên trách theo dõi kinh tế tập thể tại Phòng Tài chính - Kế hoạch và chỉ định 1 công chức phụ trách tại 15 xã, thị trấn; đồng thời thực hiện chính sách thu hút cán bộ trẻ có trình độ đại học về làm việc tại các hợp tác xã, phấn đấu nâng tỷ lệ cán bộ quản lý có trình độ đại học đạt trên 35% vào năm 2025.

Thứ ba, đẩy mạnh thực hiện các gói hỗ trợ tín dụng, đất đai và xúc tiến thương mại: Ủy ban nhân dân huyện phối hợp với Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã tỉnh Quảng Nam triển khai gói tín dụng ưu đãi từ 5 đến 10 tỷ đồng cho các hợp tác xã mở rộng sản xuất; giải quyết thủ tục giao đất, cho thuê đất dài hạn cho tối thiểu 80% hợp tác xã đủ điều kiện trong giai đoạn 2021-2025.

Thứ tư, tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý dứt điểm các đơn vị yếu kém: Thanh tra huyện phối hợp với các đơn vị liên quan tiến hành kiểm tra định kỳ 100% hợp tác xã hàng năm; kiên quyết xử lý giải thể hoặc chuyển đổi loại hình đối với 5 hợp tác xã đang ngừng hoạt động trong vòng 12 tháng, tạo môi trường kinh doanh minh bạch và lành mạnh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, cán bộ quản lý nhà nước tại các cơ quan ban ngành cấp huyện và xã: Luận văn cung cấp khung đánh giá thực tiễn về 5 chức năng quản lý, hỗ trợ chuẩn hóa quy trình xử lý hồ sơ hành chính và xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế tập thể cấp địa phương.

Thứ hai, ban giám đốc và cán bộ quản trị hợp tác xã: Cung cấp tài liệu tham khảo giá trị để nắm rõ quy định pháp lý, các tiêu chuẩn vận hành theo mô hình hợp tác xã kiểu mới và phương thức tiếp cận các chính sách hỗ trợ của Nhà nước.

Thứ ba, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Quản lý kinh tế: Đề tài là tài liệu tham khảo học thuật điển hình với hệ thống dữ liệu điều tra thực nghiệm chuẩn xác, phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp định tính chặt chẽ về quản lý kinh tế cấp huyện.

Thứ tư, chuyên viên phân tích chính sách và các tổ chức phát triển nông nghiệp: Luận văn cung cấp góc nhìn thực tiễn về tác động của quá trình công nghiệp hóa đến khu vực nông nghiệp nông thôn, phục vụ thiết kế các dự án liên kết chuỗi giá trị và chương trình xây dựng nông thôn mới.

Câu hỏi thường gặp

Thực trạng phát triển của các hợp tác xã tại huyện Núi Thành giai đoạn 2015-2019 diễn ra như thế nào?
Đến năm 2019, toàn huyện có 25 hợp tác xã với tổng vốn điều lệ 25.564 triệu đồng. Mặc dù thành lập mới được 12 đơn vị trong 5 năm, địa phương vẫn ghi nhận 5 hợp tác xã ngưng hoạt động và 1 đơn vị giải thể do khó khăn về vốn và trình độ quản trị.

Điểm nghẽn lớn nhất trong bộ máy quản lý nhà nước đối với hợp tác xã tại địa phương là gì?
Sự phối hợp giữa các phòng ban chuyên môn cấp huyện như Phòng Tài chính - Kế hoạch và Phòng Nông nghiệp còn phân tán. Đội ngũ cán bộ theo dõi kinh tế tập thể tại cấp xã chủ yếu làm việc kiêm nhiệm, chưa được đào tạo bài bản về quản lý kinh tế hợp tác.

Những chính sách hỗ trợ nào của Nhà nước chưa phát huy hiệu quả cao tại huyện Núi Thành?
Chính sách hỗ trợ tiếp cận vốn vay ưu đãi và giao đất xây dựng hạ tầng kỹ thuật đạt tỷ lệ thực thi thấp. Có khoảng 70% hợp tác xã gặp rào cản về thủ tục thế chấp tài sản và chưa tiếp cận được quỹ đất dài hạn để mở rộng quy mô kinh doanh.

Phương pháp chọn mẫu trong nghiên cứu này có bảo đảm tính đại diện không?
Nghiên cứu áp dụng phương pháp điều tra toàn bộ đối với tất cả 50 cán bộ quản lý nhà nước và toàn bộ 25 hợp tác xã trên địa bàn 15 xã, thị trấn. Cách tiếp cận này bảo đảm tính đại diện tuyệt đối và không phát sinh sai số chọn mẫu.

Giải pháp then chốt nào giúp nâng cao hiệu quả quản lý hợp tác xã trong thời gian tới?
Giải pháp trọng tâm là chuẩn hóa đội ngũ cán bộ quản trị thông qua chính sách thu hút nhân lực có trình độ đại học, đồng thời gắn kết quả thanh tra với việc giải thể dứt điểm 5 hợp tác xã ngừng hoạt động nhằm tái phân bổ nguồn lực hiệu quả.

Kết luận

• Hệ thống hóa hoàn chỉnh khung lý luận quản lý nhà nước đối với hợp tác xã dựa trên các nguyên tắc của Luật Hợp tác xã năm 2012 và thông lệ quản trị quốc tế.
• Đánh giá toàn diện thực trạng 25 hợp tác xã tại huyện Núi Thành với tổng vốn điều lệ 25.564 triệu đồng, chỉ rõ thách thức trong bối cảnh tỷ trọng nông nghiệp giảm xuống 5,50%.
• Nhận diện chính xác 4 nhóm hạn chế chính về năng lực thể chế, hiệu quả chính sách hỗ trợ, trình độ nhân lực và công tác kiểm tra giám sát tại địa phương.
• Đề xuất lộ trình 4 nhóm giải pháp khả thi với các mốc thời gian cụ thể đến năm 2025, tập trung vào nâng cao chất lượng cán bộ và tháo gỡ điểm nghẽn về đất đai, vốn tín dụng.
• Đóng góp nguồn tư liệu khoa học thực chứng đáng tin cậy cho công tác hoạch định chính sách phát triển kinh tế tập thể tại tỉnh Quảng Nam và các địa bàn có điều kiện kinh tế tương đồng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận quản lý nhà nước đối với hợp tác xã. Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước đối với hợp tác xã trên địa bàn huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam. Chương 3: Giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hợp tác xã trên địa bàn huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Xu hướng làm ăn tập thể với mô hình HTX ngày càng được khẳng định trong quá trình phát triển nông nghiệp, nông thôn.

Trải qua quá trình áp dụng các cơ chế quản lý hợp tác xã theo Luật hợp tác xã năm 2012 tình hình kinh tế - xã hội nước ta đã có những bước tiến đáng kẻ. Để kinh tế tập thể trở. thành nòng cốt trong sản xuất nông nghiệp, giữ vai trò quan trọng trong xây dựng nông thôn mới, Đảng và Nhà nước đã đề ra nhiều phương hướng, chủ trương chỉ đạo thực hiện cũng như những chính sách hỗ trợ, ưu dai dé phát triển HTX. Luận văn đã tham khảo một số giáo trình, tài liệu như sau: - Đỗ Hoàng Toàn, Mai Văn Bửu (2010), Giáo trình Quản jý Nhà nước về kinh tế, Nhà xuất bản Lao động — Xã hội.

Giáo trình đã nêu những kiến thức, lý luận khái quát cơ bản có tính hệ thống của một môn khoa học vẻ việc Nhà nước quản lý nền kinh tế quốc dân của Nhà nước, cách thức quản lý điều hành nên kinh tế của nhà nước trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay. Nội dung quản lý Nhà nước về kinh tế của chính quyền huyện, Quận bao gồm: (1) Xây dựng và tô chúc thực hiện các quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội; (2) hướng dẫn kiểm tra giám sát các tổ chức, các cơ. sở sản xuất kinh doanh của các thành phân kinh tế; (3) lập dự toán ngân sách để cấp trên phê duyệt và chấp hành chế độ thu chi ngân sách; (4) huy động vốn, xây dựng và tu bô kết cấu hạ tầng kỹ thuật theo quy định của cấp trên. Khi thực hiện các hoạt động nhằm tối ưu những lợi ích của mình, mỗi doanh nghiệp, mỗi ngành, mỗi vùng có thê nhìn thấy hoặc không nhìn thấy sự vi phạm đến người khác, cơ sở khác, ngành, vùng khác và đó nảy sinh hiện tượng của lợi ích cá nhân, của bộ phận này tăng lên làm thiệt hại đến lợi ích của cá nhân, bộ phận khác trong xã hội.

xu hướng này là các hoạt động kinh tế chồng chéo, cản trở.sự phân bỗ nguồn lực không hợp lý, cơ cấu kinh tế bị đảo lộn, các vấn đề xã hội, chính trị sẽ phát sinh. - Nguyễn Văn Nên, Đinh Xuân Niêm (2012), Cẩm nang hợp tác xã, NXB Lao động - Xã hội, Hà Nội. Tác giả đã phân tích, tổng hợp các hệ thông văn bản pháp luật Việt Nam về hợp tác xã; tổng hợp mô hình thực tiễn hoạt động của HTX trên thế giới; tổng kết thực tiễn phát triển HTX Việt Nam. Trong đó đề cập xoay quanh nhận thức về HTX và sự khác nhau giữa HTX với công ty ở những điểm cơ bản: (1) Về mục đích; (2) Về sở hữu; (3) Về quyền quản lý; (4) Về phân phối thu nhập.

Đặc biệt, tác giả đã chỉ ra các hoạt động sản xuất kinh doanh chủ yếu của HTX nên tập trung vào làm dịch vụ phục vụ cho quá trình sản xuất kinh doanh của các hộ thành viên với mục tiêu chính không phải vì lợi nhuận mà là phục vụ kịp thời, chất lượng tốt, giá cả phải chăng. Bao gồm 10 loại hoạt động dịch vụ: định hướng và hướng dẫn sản xuất cho xã viên; đưa tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất; tín dụng; bảo vệ đồng. ruộng và thủy nông; điện và thủy lợi; bảo vệ thực vật; thú y; vật tư kỹ thuật; làm đất; tiêu thụ sản phẩm. ~ Nhóm tác giả (2010), Luận chứng pháp luật và chính sách để phát triển HTX 6 Viét Nam, Dự án Aid-Coop Việt Nam.

Bài viết đã phân tích ba yếu tố chính có ảnh hưởng đến sự hạn chế của vai trò chính quyền địa phương đối với HTX: Sự chồng chéo trong việc tổ chức bộ máy quản lý hành chính, vấn đề nhân sự và việc triển khai chức năng nhiệm vụ theo quy định của pháp luật. Từ sự phân tích đó, để nâng cao năng lực và hiệu lực quản lý nhà nước của các cấp chính quyền địa phương đối với HTX, đồng thời đảm bảo cho các HTX thực sự có quyền độc lập, tự chủ, tự quyết định, tự chịu trách nhiệm và nâng cao tính hiệu quả trong hoạt động của mình, bài iết đưa ra một số giải pháp: (1) kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước đối với HTX ở địa phương; (2) tổ chức kiểm tra, thanh tra, giám sát việc chấp hành quy định nhà nước trong hoạt động của HTX; (3) đào tạo, bồi đưỡng nâng cao trình độ cán bộ quản lý HTX. - Thịnh Văn Khoa (2007), Quản lý nhà nước đối với HTX ở Việt Nam, Luận án Tiến sĩ của nghiên cứu sinh. Luận án đã nghiên cứu HTX khá toàn diện, như về khái niệm, bản chất, đặc điểm, nguyên tắc, vai trò, sự cần thiết của HTX trong điều kiện hội nhập quốc tế hiện nay.

Xây dựng và phân tích các nội dung cơ bản của quản lý nhà nước đối với HTX theo cách tiếp cận các chức năng quản lý nhà nước. Phân tích, đánh giá thực trạng công tác QLNN đối với HTX ở Việt Nam qua các năm, nêu lên những thuận lợi và khó khan, .Qua đó, tác giả đã đưa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác QLNN đối với HTX ở Việt Nam hiện nay là: (1) Đổi mới công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển HTX; (2) Hoàn thiện pháp luật có liên quan đến hợp tác xã; (3) Hoàn thiện các chính sách phát triển HTX; (4) Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong hoạt động của các HTX; (5) Hoàn thiện tổ chức bộ máy QLNN đối với HTX. - Lương Hoàng Giang (2017), Phát triển Hợp tác xã trên địa bàn thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, Luận văn thạc sĩ kinh tế Đại học Đà Nẵng. Tác giả tập trung hệ thống hóa các vấn đề lý luận về phát triển kinh tế HTX.

Phân tích thực trạng phát triển HTX ở thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam giai đoạn 2011 - 2016, đánh giá những thành công và hạn chế trong phát triển HTX ở thị xã Điện Bàn. Bằng phương pháp điều tra, thống kê, phân tích so sánh, tác giả đã nêu rõ nguyên nhân của tình trạng các HTX ở Điện Bàn phát chưa hiệu quả là do chủ yếu nội tại bản thân HTX như: chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý chưa đáp ứng nhu cầu so với tình hình mới, cơ sở vật chất của các HTX còn nghèo nàn, khả năng mở rộng các dịch vụ của HTX còn hạn chế nên kết quả hoạt động kinh doanh chưa hiệu quả. Ngoài ra, các chính sách hỗ trợ phát triển HTX chưa tác động mạnh đến HTX,. Trên cơ sở phân tích tác giả cũng đưa ra định hướng và một số giải pháp phát triển kinh tế HTX cả về số lượng và chất lượng, nhất là nâng cao trình độ chuyên môn của cán bộ lãnh đạo quản lý HTX.

- Lê Thị Thảo (2018), Quản lý nhà nước đói với hoạt động của các hợp tác xã nông nghiệp trên địa bàn thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, Luận văn thạc sĩ kinh tế Đại học Đà Nẵng. Tác giả tập trung hệ thống hóa các vấn đề lý luận về phát triển kinh tế HTX. Phân tích thực trạng phát triển HTX ở thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam giai đoạn 2012 - 2017, đánh giá những thành công và hạn chế trong phát triển HTX ở thị xã Điện Bàn. Bằng phương pháp điều tra, thống kê, phân tích so sánh, tác giả đã nêu rõ nguyên nhân của tình trang các HTX ở Điện Bàn phát triển chưa hiệu quả là do chủ yếu nội tại bản thân HTX như: Hệ thống văn bản hướng dẫn thực hiện Luật HTX năm 2012 chậm và thiếu làm việc chuyển đôi, tô chức lại HTX gặp nhiều khó khăn Nhiều chính sách đã được Chính phủ ban hành nhưng văn bản hướng dẫn chưa kịp thời, nên chưa được triển khai thực hiện đầy đủ ở các địa phương.

Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm trong hoạt động của HTX chưa được tiến hành một các bài bản, hiệu quả. Chưa có cơ quan nhà nước chuyên trách quản lý HTX từ Trung ương đến địa phương. - Nhóm tác giả Bùi Văn Huyền, Phạm Văn Sáng, Nguyễn Quốc Thái (2010), Hợp tác xã nhìn từ thực tiễn Nai, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội. Tác giả đã đề cậ một số vấn đề lý luận về HTX trong nền kinh tế thị trường hiện nay.

Phát triển hợp tác xã là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì trong chính sách phát triển. Để thúc đây quá trình đó cần giải quyết nhiều vấn đề liên quan, kết hợp ý thức tự giác, tự nguyện tổ chức và tham gia hợp tác xã của các cá nhân, hộ sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp, sự nỗ lực phấn đấu vươn lên của các hợp tác xã và sự lãnh đạo, quản lý của Đảng, Nhà nước, bảo. đảm nguyên tắc tự nguyện, cùng có lợi, quản lý dân chủ, trong đó việc lãnh đạo và quản lý của đảng bộ, chính quyền các cấp có vai trò quan trọng và trực tiếp tạo lập môi trường kinh tế, môi trường pháp lý, cơ chế chính sách, môi trường tâm lý - xã hội đề hợp tác xã hình thành và phát triển. Trên cơ sở phân tích thực trạng, đánh giá những khó khăn, thuận lợi cũng như xu hướng phát triển mô hình kinh tế hợp tác xã trong thời gian tới ở Đồng Nai, các tác giả đã đưa ra những giải pháp và đề xuất thiết thực nhằm mở rộng số lượng, nâng cao chất lượng hoạt động của loại hình kinh tế này.

10 Những nghiên cứu kẻ trên đã căn cứ trên cơ sở lý luận về HTX và quản lý nhà nước đối với HTX, những vấn đề đặc thù của loại hình tổ chức này, tình hình thực tế ở một số địa phương trong nước theo từng giai đoạn để có những phân tích, tìm ra những phương pháp dé hoàn thiện công tác QLNN đối với HTX. Tuy nhiên, có thẻ thấy hiện nay vẫn chưa có đề tài nào nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với HTX trên địa bàn huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, một địa phương có nông nghiệp vẫn đang chiếm tỷ trọng lớn để đề ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác này.