Lý do chän ®Ò tµi Nh÷ng tiÕn bé khoa häc kü thuËt trong nh÷ng n¨m qua ®· lµm cho ®êi sèng con ng-êi ngµy cµng tèt h¬n, con ng-êi ngµy cµng khoÎ h¬n, sèng l©u h¬n…ChÝnh v× vËy mµ tû lÖ ngêi giµ trong c¬ cÊu d©n sè ngµy cµng cao kh«ng chØ ë c¸c n-íc ph¸t triÓn mµ c¶ ë nh÷ng n-íc cã nÒn kinh tÕ ®ang ph¸t triÓn nh- ViÖt Nam. Theo thèng kª cña bé Lao ®éng th-¬ng binh vµ x· héi, t¹i ViÖt Nam, tû lÖ ng-êi cao tuæi kh«ng ngõng t¨ng lªn: n¨m 1950, tû lÖ ng-êi giµ trong c¬ cÊu d©n sè lµ 6,5%. N¨m 1965 tû lÖ nµy lµ 7,0%, 1980 tû lÖ nµy lµ 7,1%, n¨m 2000 tû lÖ nµy lµ 7,48% vµ tÝnh ®Õn n¨m 2008 c¶ n-íc -íc tÝnh cã kho¶ng 10 triÖu ng-êi giµ, do ®ã, vÊn ®Ò ng-êi giµ, ng-êi cao tuæi lµ vÊn ®Ò cÇn hÕt søc quan t©m. Mét trong nh÷ng tiªu chÝ ®Ó xem xÐt ®¸nh gi¸ 1 quèc gia cã v¨n minh hay kh«ng lµ xem xÐt vÊn ®Ò an sinh x· héi, trong ®ã cã ch¨m sãc cho ng-êi giµ vµ trÎ nhá.
V× vËy, viÖc quan t©m, ch¨m sãc cho ng-êi cao tuæi, ng-êi giµ cã mét vÞ trÝ hÕt søc quan träng trong chÝnh s¸ch cña mçi quèc gia, mçi d©n téc. ë ViÖt Nam “kÝnh l·o ®¾c thä”, t«n träng ng-êi giµ lµ truyÒn thèng hÕt søc quý b¸u cña d©n téc. ChÝnh v× lÏ ®ã mµ trong v¨n bia ë ®Òn Thä ¤ng ë Hµ Néi cã viÕt: “Trong viÖc gi¸o ho¸ ë ®êi vµ ®¹o thêng cña d©n, kh«ng cã g× ®øng tr-íc hiÕu ®Ô. Nhµ tÊt cã cha vµ anh, lµng tÊt cã bËc trªn vµ bËc l·o, viÖc x©y dùng ®Òn Thä ¤ng lµ ®Ó nªu cao ®øc ®é cña bËc kú l·o, tá lßng t«n kÝnh ng-êi cao tuæi.
Tõ cã sù hiÕu ®Ô mµ chuéng sù kÝnh nh-êng, c¸i ý t-ëng, lßng mong mái n-íc nhµ gi÷ hiÒn ®øc, theo thiªn tôc ch¼ng ph¶i còng lµ ë chç ®ã sao” ®· thÓ hiÖn kh¸ râ lßng mong mái duy tr× truyÒn thèng ®ã cho m·i m·i mu«n ®êi sau. Trong nh÷ng n¨m qua, khi n-íc ta chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ bao cÊp sang nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng vµ gia nhËp tæ chøc th-¬ng m¹i thÕ giíi th× thang gi¸ trÞ ®· thay ®æi, gi¸ trÞ vËt chÊt vµ gi¸ trÞ ®ång tiÒn ®· lªn ng«i, mäi ng-êi lao vµo kiÕm tiÒn mµ bá qua nh÷ng truyÒn thèng tèt ®Ñp, trÎ nhá vµ ng-êi giµ thiÕu ®-îc quan t©m ch¨m sãc. Trong khi ®ã, ng-êi giµ th-êng cã 1 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ®é nh¹y c¶m cao víi nh÷ng ®ông ®é trong cuéc sèng, nhÊt lµ thuéc khÝa c¹nh tÕ nhÞ trong c¸ch øng xö cña x· héi ®éng ch¹m ®Õn hä. Hä dÔ bÞ tæn th-¬ng, dÔ bÞ khuÊy ®éng tr-íc nh÷ng t¸c ®éng cña x· héi mµ løa tuæi kh¸c kh«ng bÞ ¶nh h-ëng.
§Æc biÖt lµ nh÷ng ng-êi nghØ h-u, mét bé phËn kh«ng nhá trong líp tuæi ng-êi giµ, hä lu«n cã c¶m gi¸c hôt hÉng ®ét ngét vÒ sù ®¸nh mÊt quyÒn lùc. NÕu kh«ng n¾m ®-îc ®Æc ®iÓm t©m lý ®ã sÏ cã c¸ch øng xö kh«ng phï hîp g©y hËu qu¶ t©m lý tiªu cùc cho ng-êi giµ vµ ®Æc biÖt lµ ng-êi nghØ h-u. V× vËy cÇn cã nh÷ng nghiªn cøu vÒ vÊn ®Ò ng-êi giµ, ng-êi nghØ h-u d-íi gãc ®é t©m lý häc ®Ó gãp phÇn x©y dùng mét hÖ thèng an sinh x· héi phï hîp víi giai ®o¹n hiÖn nay: giai ®o¹n më cöa héi nhËp. Ng-êi nghØ h-u lµ nh÷ng ng-êi cã kinh nghiÖm lµm viÖc, cã tr×nh ®é, nhÊt lµ trong lÜnh vùc nghiªn cøu, gi¸o dôc, hä lµ nh÷ng nhµ khoa häc, c¸c chuyªn gia.
Khi nghØ h-u, hä vÉn cã thÓ cßn cã nhiÒu ®ãng gãp cho x· héi, vÊn ®Ò lµ ë chç hä cßn nhu cÇu ®ãng gãp tri thøc cña m×nh cho x· héi hay kh«ng? NÕu cßn th× ë møc ®é nµo? Lµm thÕ nµo ®Ó hä - nh÷ng ng-êi vÒ h-u ph¸t huy ®-îc kiÕn thøc tr×nh ®é cña m×nh trong nh÷ng n¨m tuæi giµ, vÊn ®Ò nµy cÇn ph¶i nghiªn cøu. Thùc tiÔn hiÖn nay, nh÷ng nghiªn cøu vÒ ng-êi giµ, ng-êi nghØ h-u cßn Ýt vµ ch-a mang tÝnh chÊt hÖ thèng, nhÊt lµ trong lÜnh vùc T©m lý häc. Víi nh÷ng lý do trªn, chóng t«i lùa chän h-íng nghiªn cøu nµy vµ lùa chän ®Ò tµi víi tªn gäi: “Nhu cÇu lao ®éng cña ngêi nghØ hu ë Hµ Néi”. Môc ®Ých nghiªn cøu T×m hiÓu thùc tr¹ng nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u ë Hµ Néi, c¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn nhu cÇu cña hä, qua ®ã xem xÐt, ®¸nh gi¸ møc ®é nhu cÇu lµm viÖc cña hä ®· ®-îc tho¶ m·n nh- thÕ nµo, tõ ®ã, ®-a ra kiÕn nghÞ gióp gi¶i quyÕt vÊn ®Ò nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u ë Hµ Néi nãi riªng vµ c¶ n-íc nãi chung nh»m cñng cè, hoµn thiÖn chÝnh s¸ch an sinh x· héi cho ng-êi giµ.
Cung cÊp thªm nh÷ng tri thøc t©m lý vÒ løa tuæi ng-êi giµ cho t©m lý häc. 2 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. §èi t-îng vµ kh¸ch thÓ nghiªn cøu 3. §èi t-îng nghiªn cøu Nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u ë Hµ Néi 3.
Kh¸ch thÓ nghiªn cøu: §Ò tµi ®-îc tiÕn hµnh nghiªn cøu trªn 258 cô vÒ h-u trªn ®Þa bµn Ph-êng NghÜa T©n, ph-êng DÞch Väng HËu, ph-êng DÞch Väng cña QuËn CÇu GiÊy, quËn Thanh Xu©n vµ mét sè cô cña thµnh phè Hµ §«ng. Gi¶ thuyÕt khoa häc. PhÇn lín ng-êi nghØ h-u ë Hµ néi cã nhu cÇu lao ®éng. Cã sù kh¸c nhau vÒ nhu cÇu lao ®éng cña nh÷ng ng-êi nghØ h-u thuéc c¸c giíi kh¸c nhau, møc sèng gia ®×nh kh¸c nhau vµ nghÒ nghiÖp tr-íc khi nghØ h-u kh¸c nhau.
NhiÖm vô nghiªn cøu 5. Nghiªn cøu lý luËn - §äc vµ ph©n tÝch c¸c nghiªn cøu vÒ nhu cÇu cña c¸c nhµ t©m lý häc trong vµ ngoµi n-íc, trªn c¬ së ®ã x©y dùng c¬ së lý luËn cña ®Ò tµi. - X©y dùng hÖ thèng c¸c kh¸i niÖm c«ng cô cña ®Ò tµi. Nghiªn cøu thùc tiÔn - Nghiªn cøu thùc tr¹ng nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u ë Hµ Néi - Nghiªn cøu nh÷ng yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u.
- Trªn c¬ së nghiªn cøu lý luËn vµ thùc tiÔn ®-a ra nh÷ng kÕt luËn vµ kiÕn nghÞ vÒ vÊn ®Ò nghiªn cøu. Giíi h¹n nghiªn cøu §Ò tµi chØ dõng l¹i ë viÖc t×m hiÓu thùc tr¹ng nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u, nhËn thøc, ®éng c¬ thóc ®Èy vµ c¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn nhu cÇu lao ®éng cña nghØ h-u trªn ®Þa bµn quËn CÇu GiÊy, quËn Thanh Xu©n, Thµnh phè Hµ §«ng - Hµ Néi. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu Thùc hiÖn ®Ò tµi nµy chóng t«i sö dông nh÷ng ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu sau: 3 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu tµi liÖu Nh»m môc ®Ých x©y dùng c¬ së lý luËn cho ®Ò tµi.
Ph-¬ng ph¸p pháng vÊn s©u Pháng vÊn ®-îc tiÕn hµnh víi mét nhãm mÉu ®¹i diÖn, qua ®ã t×m hiÓu s©u h¬n, cô thÓ h¬n vÒ nhu cÇu lao ®éng cña hä vµ nguyªn nh©n t©m lý cña vÊn ®Ò ®ã. Tr-ng cÇu ý kiÕn b»ng b¶ng hái Sö dông b¶ng hái ®-îc thiÕt kÕ theo khung lý thuyÕt cña ®Ò tµi, ®iÒu tra trªn nhãm kh¸ch thÓ ®· chän vµ tõ ®ã t×m ra thùc tr¹ng nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi nghØ h-u, còng nh- c¸c yÕu tè ¶nh h-ëng ®Õn nhu cÇu cña hä ë thµnh phè Hµ Néi. Ph©n tÝch sè liÖu b»ng ph-¬ng ph¸p thèng kª to¸n häc. C¸c phÐp thèng kª to¸n häc ®-îc sö dông trong ®Ò tµi nµy lµ: TÝnh tÇn sè, tÇn suÊt, tÝnh ®iÓm trung b×nh, hÖ sè t-¬ng quan.
Ph-¬ng ph¸p hái ý kiÕn chuyªn gia. 4 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Ch-¬ng 1. c¬ së lý luËn vÒ nhu cÇu lao ®éng cña ng-êi ngØ h-u 1. Vµi nÐt vÒ lÞch sö nghiªn cøu vÊn ®Ò.
Nh÷ng nghiªn cøu vÒ nhu cÇu lao ®éng - viÖc lµm trong hÖ thèng c¸c nghiªn cøu vÒ nhu cÇu trong t©m lý häc. - Nh÷ng nghiªn cøu ë n-íc ngoµi VÊn ®Ò nhu cÇu ®-îc nhiÒu tr-êng ph¸i t©m lý häc nghiªn cøu d-íi c¸c gãc ®é kh¸c nhau: T©m lý häc Gestalt: C¸c nhµ t©m lý häc Gestalt khi nghiªn cøu vÒ nhu cÇu ®· dùa trªn c¸c quy luËt vËt lý, nhu cÇu cña con ng-êi ®-îc h×nh thµnh trong mèi quan hÖ thèng nhÊt gi÷a n·o, m«i tr-êng vµ ®èi t-îng. Nhu cÇu lµ kÕt qu¶ cña sù t-¬ng t¸c cña 3 thµnh tè trªn vµ kh«ng chøa ®ùng yÕu tè tÝch cùc cña chñ thÓ. Freud: Nhu cÇu b¶n n¨ng ®-îc ®ång nhÊt víi v« thøc vµ ®-îc coi lµ ®éng lùc thóc ®Èy ho¹t ®éng c¸ nh©n.
T©m lý häc nh©n v¨n: c¸c nhµ t©m lý häc trong tr-êng ph¸i Nh©n v¨n cho r»ng nhu cÇu lµ ®éng lùc thóc ®Èy ho¹t ®éng cña con ng-êi. Theo Maslow, c¸c nhu cÇu cña con ng-êi cã thÓ ®-îc ph©n ra lµm 5 lo¹i, ®-îc s¾p xÕp theo thø bËc tõ thÊp ®Õn cao, tõ chç hoµn toµn mang tÝnh sinh lý ®Õn chç hoµn toµn mang tÝnh x· héi. C¸c nhµ t©m lý häc ho¹t ®éng khi nghiªn cøu vÒ nhu cÇu ®Òu dùa trªn nÒn t¶ng triÕt häc duy vËt biÖn chøng vµ duy vËt lÞch sö nh- Leonchiev cho r»ng: “Nhu cÇu víi tÝnh chÊt lµ mét søc m¹nh néi t¹i chØ cã thÓ ®-îc thùc thi trong ho¹t ®éng”. - Nh÷ng nghiªn cøu vÒ nhu cÇu vµ nhu cÇu lao ®éng ë ViÖt Nam C¸c t¸c gi¶ ë ViÖt Nam khi nghiªn cøu vÒ vÊn ®Ò nhu cÇu ®Òu ®øng trªn lËp tr-êng cña t©m lý häc Liªn x« nh-: Ph¹m Minh H¹c, §ç Long, NguyÔn Quang LuËn, TrÇn Träng Thuû… vµ rÊt nhiÒu t¸c gi¶ kh¸c n÷a.
Nghiªn cøu vÒ 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com nhu cÇu vµ nhu cÇu viÖc lµm t¹i ViÖt Nam chóng ta cã thÓ xem xÐt c¸c bµi viÕt vµ c¸c c«ng tr×nh nghiªn cøu sau: NguyÔn B¸ Minh víi "Nhu cÇu vµ vÊn ®Ò ®iÒu khiÓn hµnh vi" ®¨ng trªn t¹p chÝ t©m lý sè 3/1999 [19,22], ®· nªu râ: Hµnh ®éng cña con ng-êi lµ nh»m tho¶ m·n nhu cÇu cña b¶n th©n. Nhu cÇu khi gÆp ®èi t-îng míi trë thµnh cã n¨ng lùc h-íng dÉn vµ ®iÒu chØnh ho¹t ®éng. Con ng-êi thùc hiÖn hµnh vi nh»m tho¶ m·n nh÷ng nhu cÇu ®· ®-îc ý thøc vµ hµnh vi ®-îc thùc hiÖn trªn nh÷ng kh¸ch thÓ nhÊt ®Þnh, muèn h-íng con ng-êi vµo mét hµnh vi nµo ®ã ph¶i nghiªn cøu hÖ thèng c¸c nhu cÇu cña ng-êi ®ã, gióp hä ý thøc ®-îc nhu cÇu, t¹o ®iÒu kiÖn cho nhu cÇu gÆp gì ®èi t-îng. Nhu cÇu biÕn ®æi theo quy luËt, qu¸ tr×nh tho¶ m·n nhu cÇu diÔn ra theo 3 giai ®o¹n, tr¹ng th¸i:".
§ang chiÕm lÜnh ®èi t-îng ®Ó tho¶ m·n. Ba tr¹ng th¸i nµy khi ®· diÔn ra vµ kÕt thóc ë tr¹ng th¸i cuèi cïng, cã nghÜa lµ nhu cÇu ®· ®-îc tho¶ m·n th× nhu cÇu míi l¹i xuÊt hiÖn.