phần mở đầu thì luận văn gồm có 4 chƣơng: - Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quyết định mua của ngƣời tiêu dùng. - Chƣơng 2: Thiết kế nghiên cứu. - Chƣơng 3: Kết quả nghiên cứu. - Chƣơng 4: Hàm ý chính sách.
Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài - Ý nghĩa khoa học: Xác định sự tác động của các yếu tố đến quyết định mua Smartphone qua các biến số đặc điểm của sản phẩm, nhận thức thƣơng hiệu, chính sách giá cả, ảnh hƣởng của xã hội, tham khảo bạn bè và gia đình. - Ý nghĩa thực tiễn: + Giúp các doanh nghiệp cung cấp Smartphone nắm bắt đƣợc những nhân tố quan trọng tác động đến quyết định mua sản phẩm Smartphone của khách hàng, từ đó có hƣớng phát triển các chiến lƣợc nhằm tạo dựng lợi thế cạnh tranh bền vững, nâng cao thị phần, cạnh tranh với các công ty khác. + Những kinh nghiệm rút ra trong quá trình nghiên cứu là cơ sở cho việc hoàn thiện các hoạt động nghiên cứu về các yếu tố ảnh hƣởng đến quyết định mua Smartphone cho các nghiên cứu sau. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Để hiểu đƣợc các yếu tố ảnh hƣởng đến quyết định mua sản phẩm của ngƣời tiêu dùng, trƣớc hết cần phải nắm vững các lý thuyết về hành vi ngƣời tiêu dùng trong marketing.
Vì vậy, tác giả thảm khảo các tài liệu sau: - Giáo trình Quản trị marketing – Định hướng giá trị của tập thể tác giả Lê Thế Giới, Nguyễn Xuân Lãn, Võ Quang Trí, Đinh Thị Lệ Trâm, Phạm Luan van 4 Ngọc Ái (2012). - Giáo trình Nghiên cứu Marketing của các tác giả Lê Thế Giới, Nguyễn Xuân Lãn (2002). - Marketing căn bản của tác giả Philip Kotler (2007). Nhà xuất bản Lao động-Xã hội.
- Quản trị marketing của tác giả Philip Kotler, Kevin Keller (2013). Nhà xuất bản Lao động-Xã hội. Sau đây là một số nghiên cứu trực tiếp về quyết định mua Smartphone, các tài liệu tham khảo chính gồm: - Nghiên cứu của Alexander Wollenberg và Truong Tang Thuong (2014) nghiên cứu về hành vi của ngƣời tiêu dùng tại thành phố Hồ Chí Minh, nghiên cứu đã chỉ ra: Quảng cáo có ảnh hƣởng nhẹ đến nhận thức thƣơng hiệu ở thị trƣờng thành phố Hồ Chí Minh, chất lƣợng cảm nhận có ảnh hƣởng đáng kể đến nhận thức thƣơng hiệu, giá có ảnh hƣởng đáng kể đối với nhận thức thƣơng hiệu trong thị trƣờng điện thoại thông minh, truyền miệng có ảnh hƣởng quan trọng đối với nhận thức thƣơng hiệu, quảng cáo có ảnh hƣởng một phần đến quyết định mua của khách hàng, chất lƣợng cảm nhận có ảnh hƣởng đáng kể đến quyết định mua của khách hàng, nhận thức thƣơng hiệu ảnh hƣởng đáng kể đến sự lựa chọn của khách hàng, yếu tố giá có tác động mạnh mẽ đến quyết định mua của khách hàng, truyền miệng có ảnh hƣởng đáng kể đến quyết định mua của khách hàng. - Nghiên cứu của Tanzila, Ali Akbar Sohail, Nazish Tanveer (2015) Kết quả của nghiên cứu này là để khám phá ra những yếu tố quan trọng trong việc ảnh hƣởng đến ý định mua smartphone của sinh viên ở Pakistan.
Vì vậy, nghiên cứu này sẽ phản ánh rõ ràng hơn xu hƣớng mua smartphone của sinh viên. Đối với các học giả quan điểm của nghiên cứu này sẽ khám phá những cách thức mới để nghiên cứu thị trƣờng smartphone tại Pakistan. Sử dụng kết Luan van 5 quả của nghiên cứu này giúp cho các nhà sản xuất điện thoại di động, các nhà phát triển ứng dụng di động và tất cả các bên liên quan khác của ngành công nghiệp này có đƣợc một chiến lƣợc hợp lý trong thế giới cạnh tranh. - Nghiên cứu của các sinh viên Cheng Hui Ying, Huang Wan Ee, Lum Sin Yin, Tan Yi Jie ở trường Đại học Tunku Abdul Rahman (2013) về Hành vi mua Smartphone.
Mục đích của nghiên cứu này là để xác định các yếu tố ảnh hƣởng đến hành vi mua Smartphone của sinh viên Đại học. Nghiên cứu đƣợc điều tra tại một số trƣờng Đại học ở Malaysia, bao gồm Đại học Tunki Abdul Rahman , Đại học dân lập và công lập với 160 mẫu điều tra, cả nam và nữ. Nghiên cứu đã kiểm tra các yếu tố bạn bè và gia đình, ảnh hƣởng xã hội, đặc điểm sản phẩm, thƣơng hiệu. Kết quả nghiên cứu cho thấy ảnh hƣởng xã hội và thƣơng hiệu có tác động thuận chiều đến hành vi mua hàng của sinh viên trƣờng Đại học Tunki Abdul Rahman, các yếu tố còn lại thì không có tác động đáng kể.
- Nghiên cứu của Karen Lim Lay-Yee và các cộng sự (2013) Nghiên cứu cho thấy có 6 yếu tố chính ảnh hƣởng đến quyết định mua smartphone của thế hệ Y(những ngƣời sinh từ năm 2000 trở đi) ở Malaysia: thƣơng hiệu, tiện lợi, phụ thuộc, giá cả, tính năng sản phẩm và ảnh hƣởng xã hội. Nghiên cứu cung cấp thông tin có ích cho các công ty để lập kế hoạch chiến lƣợc trong tƣơng lai để nâng cao doanh số bán điện thoại thông minh. Nhà cung cấp điện thoại thông minh nên nắm lấy cơ hội để thực hiện những gì ảnh hƣởng đến quyết định mua hàng của ngƣời sử dụng. - Luận văn của Nguyễn Thị Thủy Tiên, trƣờng ĐH Kinh tế Đà Nẵng, nội dung “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua Smartphone của người tiêu dùng trên địa bàn thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình” (2015) đƣợc sử dụng để tham khảo.
Luan van 6 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUYẾT ĐỊNH MUA CỦA NGƢỜI TIÊU DÙNG 1. TỔNG QUAN VỀ HÀNH VI NGƢỜI TIÊU DÙNG 1.Khái niệm về hành vi ngƣời tiêu dùng Theo Philip Kotler, định nghĩa “hành vi tiêu dùng là hành động của một người tiến hành mua và sử dụng sản phẩm cũng như dịch vụ, bao gồm cả quá trình tâm lý và xã hội xảy ra trước và sau khi hành động” Philip Kotler, 2007, Marketing căn bản, NXB Lao động xã hội). Theo Hiệp hội marketing Hoa K , “hành vi ngƣời tiêu dùng chính là sự tác động qua lại giữa các yếu tố kích thích của môi trƣờng với nhận thức và hành vi của con ngƣời mà qua sự tƣơng tác đó, con ngƣời thay đổi cuộc sống của họ”. Theo cách định nghĩa này, khái niệm hành vi ngƣời tiêu dùng đƣợc nhìn dƣới góc độ tính tƣơng tác, tác động lẫn nhau giữa con ngƣời và môi trƣờng bên ngoài.
Mô hình hành vi ngƣời tiêu dùng Trong giai đoạn sơ khai của giao thƣơng, các nhà làm marketing có thể tìm hiểu đƣợc nhu cầu của ngƣời tiêu dùng bằng cách gặp gỡ, trao đổi trò truyện với họ hằng ngày thông qua hoạt động bán hàng. Trải qua kinh nghiệm nhiều năm hoạt động của doanh nghiệp, họ có ít nhiều kinh nghiệm hiểu biết khách hàng của mình ở một chừng mực và một khu vực nhất định nào đó. Tuy nhiên ngày nay trong môi trƣờng cạnh tranh toàn cầu không giới hạn thời gian và không gian, đòi hỏi các nhà làm marketing phải có những cách thức khác nhau để thấu hiểu khách hàng một cách tốt nhất trong từng nhu cầu và quyết định mua hàng của khách hàng, cũng nhƣ những cảm nhận về sản phẩm của khách hàng một cách thấu đáo và có hệ thống để đƣa ra chiến lƣợc cũng Luan van 7 nhƣ có kế hoạch cụ thể nhằm đáp ứng và lôi kéo khách hàng. Vì vậy nghiên cứu hành vi của khách hàng là một nhiệm vụ quan trọng của các nhà marketing.
Philip Kotler đã hệ thống các yếu tố dẫn tới quyết định mua của ngƣời tiêu dùng qua mô hình sau: HỘP ĐEN CỦA NGƢỜI MUA Các tác nhân Các tác Các đáp ứng của marketing nhân khác Đặc điểm Tiến trình quyết ngƣời mua của ngƣời định của ngƣời mua Sản phẩm Kinh tế mua Chọn sản phẩm Giá cả Công nghệ Văn hóa Nhận thức vấn đề Chọn nhãn hiệu Phân phối Chính trị Chọn nơi mua Văn hóa Xã hội Tìm kiếm thông tin Cổ động Chọn lúc mua Cá tính Đánh giá Tâm lý Quyết định Chọn số lƣợng Hành vi mua Hình 1.1: Mô hình hành vi của người tiêu dùng (Nguồn: Quản trị Marketing, Philip Kotler,Kevin Keller(2013)) Đƣợc sử dụng để mô tả đơn giản mối quan hệ giữa các tác nhân kích thích và phản ứng của ngƣời mua. Các yếu tố kích thích marketing bao gồm: sản phẩm, giá, phân phối, cổ động và các tác nhân khác: kinh tế công nghệ, chính trị, văn hóa. Các kích thích này tác động vào đặc điểm của ngƣời mua. Rồi từ đó ảnh hƣởng đến quá trình ra quyết định của ngƣời tiêu dùng.
Các đặc điểm của ngƣời tiêu dùng nhƣ là văn hóa, xã hội, cá tính, tâm lý ảnh hƣởng đến hành vi tiêu dùng. Quá trình ra quyết định của ngƣời mua là một quá trình phức tạp: Nhận thức vấn đề, tìm kiếm thông tin, đánh giá và kết quả là dẫn đến một quyết định mua: Chọn sản phẩm, chọn thƣơng hiệu, chọn đại lý, định thời gian, định số lƣợng. Sau khi mua ngƣời tiêu dùng sẽ đánh giá so sánh việc thỏa mãn nhu cầu với giá trị k vọng và giá trị sử dụng của sản phẩm. Luan van 8 Việc nghiên cứu nhƣ vậy giúp cho những nhà marketing những gợi ý để phát triển sản phẩm mới, tính năng của sản phẩm, định giá, các kênh phân phối, và truyền thông một cách hiệu quả.
Và hiểu đƣợc điều gì đã xảy ra trong ý thức của ngƣời mua từ khi các tác nhân bên ngoài bắt đầu tác động đến và hình thành quyết định mua. Các yếu tố ảnh hƣởng đến hành vi tiêu dùng Mỗi khách hàng có những đặc điểm riêng biệt của từng cá nhân do đó nó sẽ có ảnh hƣởng đến hành vi của cá nhân đó, cũng nhƣ tác động đến hành vi tiêu dùng hay quyết định mua của từng khách hàng. Văn hóa Xã hội Cá nhân Tâm lý Nền văn hóa Nhóm tham khảo Tuổi và khoảng đời Động cơ Văn hóa nhóm Gia đình Nghề nghiệp Nhận thức Tầng lớp xã hội Vai trò và địa vị Hoàn cảnh kinh tế Kiến thức Cá tính và sự tự Niềm tin và nhận thức thái độ NGƢỜI MUA Hình 1.2: Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng (Nguồn: Quản trị Marketing, Philip Kotler,Kevin Keller(2013)) Theo mô hình, quyết định mua của ngƣời tiêu dùng bị ảnh hƣởng bởi các yếu tố có thể phân thành năm nhóm: các yếu tố văn hóa, các yếu tố xã hội, yếu tố cá nhân, các yếu tố tâm lý. Cụ thể nhƣ sau: Văn hóa: - Nền văn hóa: Nền văn hóa là yếu tố quyết định cơ bản nhất những mong muốn và hành vi của một ngƣời.
Một đứa trẻ khi lớn lên sẽ tích lũy Luan van 9 đƣợc một số những giá trị, nhận thức, sở thích và hành vi thông qua gia đình và những nhóm định chế xã hội khác nhau.