Luận văn thạc sĩ về nâng cao chất lượng quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ

Luận văn thạc sĩ phân tích nâng cao chất lượng quản lý tài chính tại bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ, đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Dương Thị Loan
• Người hướng dẫn: PGS, TS Bùi Thị Lý
• Trường học: Trường Đại Học Ngoại Thương
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Nâng Cao Chất Lượng Công Tác Quản Lý Tài Chính Tại Bệnh Viện Bãi Cháy Theo Cơ Chế Tự Chủ
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ

Nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ là một trong những mục tiêu quan trọng của bệnh viện trong giai đoạn hiện nay. Để đạt được mục tiêu này, bệnh viện cần phải có những giải pháp hữu hiệu hơn nữa giúp nâng cao hiệu quả quản lý tài chính theo cơ chế tự chủ.

1.1. Tình hình nghiên cứu của đề tài

Có nhiều công trình nghiên cứu về công tác quản lý tài chính và chất lượng công tác quản lý tài chính, cụ thể: - Đề án “Đổi mới cơ chế quản lý, cơ chế tài chính, tổ chức lại hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập”, Bộ Nội vụ, năm 2017. Đề án đã khái quát hệ thống ĐVSN, đánh giá thực trạng cơ chế QLTC và hệ thống tổ chức các ĐVSN công lập từ năm 2011 đến 2017. Đối với ĐVSN y tế, đề án đánh giá kết quả đạt được và chỉ ra những hạn chế trong cơ chế QLTC như: Thứ nhất, cơ chế phân bổ NS chi thường xuyên, giao tự chủ cho các đơn vị chưa phù hợp, một số chi phí chưa kết cấu trong giá dịch vụ nhưng chưa được cấp NS. Thứ hai, giá dịch vụ chưa tính phí quản lý, chi phí khấu hao nên khó khăn cho các BVC vay vốn đầu tư. Thứ ba, giá dịch vụ KCB đã có tiền lương nhưng chi phí tiền lương vẫn tính theo mức lương cơ sở là 1. Thứ tư, việc liên doanh, liên kết lắp đặt TTB y tế trong các cơ sở y tế công lập còn bất cập. Thứ năm, chưa có cơ chế khuyến khích một số đơn vị chuyển sang hoạt động theo loại hình tự bảo đảm toàn bộ chi phí hoạt động thường xuyên. Thứ sáu, nhiều định mức chi của ngành y tế chưa được quy định hoặc lạc hậu, không phù hợp với thực tế. Thứ bẩy, chế độ kế toán, hoạch toán chưa phù hợp với cơ chế tự chủ tài chính, nhất là việc xác định chênh lệch thu chi của đơn vị.

1.2. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài

Mục tiêu nghiên cứu: Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính của Bệnh Viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ. Nhiệm vụ nghiên cứu: - Hệ thống hoá và làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về bệnh viện công lập và chất lượng công tác quản lý tài chính tại các bệnh viện công lập theo cơ chế tự chủ. - Phân tích, đánh giá thực trạng chất lượng công tác quản lý tài chính của Bệnh Viện Bãi Cháy theo cơ chế cơ chế tự chủ . - Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao công tác quản lý tài chính tại bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ trong thời gian tới.

II. Cơ sở lý luận về chất lượng quản lý tài chính theo cơ chế tự chủ tại bệnh viện công lập

Cơ sở lý luận về chất lượng quản lý tài chính theo cơ chế tự chủ tại bệnh viện công lập là một trong những vấn đề quan trọng cần được nghiên cứu và phân tích.

2.1. Khái niệm bệnh viện công

Bệnh viện công là cơ sở y tế do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thành lập, hoạt động chủ yếu bằng nguồn ngân sách nhà nước, có chức năng khám chữa bệnh, cung cấp các dịch vụ y tế nhằm mục tiêu bảo đảm sức khỏe cho nhân dân.

2.2. Đặc điểm của bệnh viện công

Bệnh viện công có một số đặc điểm sau: Thứ nhất, bệnh viện công là bệnh viện thuộc sở hữu của Nhà nước của toàn dân được phân bố phù hợp với sự phân cấp hành chính theo vùng, lãnh thổ và theo tuyến chuyên môn kỹ thuật. Thứ hai, Mục đích hoạt động cơ bản của bệnh viện công là chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho nhân dân, xác định đặt mục tiêu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân lên trên mục tiêu lợi nhuận.

III. Thực trạng chất lượng quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ giai đoạn 2017 2020

Thực trạng chất lượng quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ giai đoạn 2017-2020 là một trong những vấn đề quan trọng cần được nghiên cứu và phân tích.

3.1. Tổng quan về Bệnh viện Bãi Cháy

Bệnh viện Bãi Cháy là một trong những bệnh viện công lập lớn nhất tại tỉnh Quảng Ninh, với chức năng khám chữa bệnh, cung cấp các dịch vụ y tế cho nhân dân.

3.2. Thực trạng chất lượng quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy

Thực trạng chất lượng quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy giai đoạn 2017-2020 cho thấy một số hạn chế và tồn tại trong công tác quản lý tài chính của bệnh viện.

IV. Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ

Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy theo cơ chế tự chủ là một trong những vấn đề quan trọng cần được nghiên cứu và phân tích.

4.1. Hoàn thiện tổ chức bộ máy nâng cao năng lực chuyên môn của cán bộ nhân viên

Hoàn thiện tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực chuyên môn của cán bộ nhân viên là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy.

4.2. Nâng cao hiệu quả quản lý các nguồn lực tài chính

Nâng cao hiệu quả quản lý các nguồn lực tài chính là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng công tác quản lý tài chính tại Bệnh viện Bãi Cháy.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH THEO CƠ CHẾ TỰ CHỦ TẠI BỆNH VIỆN CÔNG LẬP 1. Tổng quan chung về bệnh viện công 1. Khái niệm bệnh viện công Từ trước đến nay, có rất nhiều quan điểm về bệnh viện công. Theo quan điểm hiện đại, bệnh viện công là một tổ chức y tế của Nhà nước với các đặc trưng sau: - Bệnh viện là một hệ thống lớn bao gồm rất nhiều yếu tố và nhiều khâu liên quan chặt chẽ nhau từ khám bệnh, chẩn đoán, điều trị, chăm sóc.

- Bệnh viện là một tổ chức y tế có chức năng hoạt động chính là khám chữa bệnh, bao gồm các yếu tố đầu vào là người bệnh, cán bộ y tế, nguồn tài chính, trang thiết bị, thuốc cần có để chẩn đoán và điều trị. Đầu ra là người bệnh khỏi bệnh ra viện hoặc phục hồi sức khỏe; hoặc người bệnh tử vong. - Ngoài chức năng chủ yếu là khám chữa bệnh cho nhân dân, bệnh viện công còn có chức năng đào tạo và nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực y tế. - Nguồn tài chính đề bệnh viện hoạt động chủ yếu từ NSNN.

- Mục tiêu chủ yếu của bệnh viện công mang tính chất phúc lợi, phi lợi nhuận, nhằm bảo đảm sức khỏe cho nhân dân. Tổng hợp lại, có thể đưa ra khái niệm như sau: bệnh viện công là cơ sở y tế do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thành lập, hoạt động chủ yếu bằng nguồn ngân sách nhà nước, có chức năng khám chữa bệnh, cung cấp các dịch vụ y tế nhằm mục tiêu bảo đảm sức khỏe cho nhân dân.(Lương Ngọc Khuê, 2014, tr. Đặc điểm của bệnh viện công Bệnh viện công có một số đặc điểm sau: Thứ nhất, bệnh viện công là bệnh viện thuộc sở hữu của Nhà nước của toàn dân được phân bố phù hợp với sự phân cấp hành chính theo vùng, lãnh thổ và theo tuyến chuyên môn kỹ thuật. (Lương Ngọc Khuê, 2014, tr.23) Bệnh viện công có thể còn gọi là bệnh viện Nhà nước bởi đây là những bệnh viện do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền đứng ra thành lập và hoạt động dưới sự quản lý của nhà nước.

Phần lớn nguồn lực của bệnh viện công như nhân lực, tài lực, vật lực đều thuộc sở hữu của Nhà nước, sở hữu của toàn dân. Bệnh viện công được 7 phân cấp hành chính và phân bổ theo tuyến chuyên môn giúp hệ thống bệnh viện hoạt động rải đều khắp nơi. Cả hệ thống bệnh viện công thực hiện đầy đủ các chức năng nhiệm vụ của mình, trước hết là đáp ứng được nhu cầu chăm sóc sức khỏe của toàn dân, hệ thống phân cấp này giúp phân bổ lượng người bệnh trong cả nước cho các bệnh viện, vừa tạo thuận lợi trong việc đến khám và điều trị của người dân vừa giảm ùn tắc bệnh nhân ở những bệnh viện lớn. Các bệnh viện lớn tập trung phát triển các chuyên khoa chuyên sâu tốt hơn hiện đại hơn, theo kịp và phát triển so với các bệnh viện ở những nước trong khu vực và trên thế giới.

Thứ hai, Mục đích hoạt động cơ bản của bệnh viện công là chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho nhân dân, xác định đặt mục tiêu chăm sóc sức khỏe cho nhân dân lên trên mục tiêu lợi nhuận. (Lương Ngọc Khuê, 2014, tr.23) Bệnh viện công luôn phải đặt lợi ích xã hội cao hơn so với lợi ích kinh tế. Với đặc điểm này hiện cũng đang đặt ra cho bệnh viện công nhiều vấn đề phải nghiên cứu và giải quyết trong việc quản lý và sử dụng nguồn lực tài chính để thực hiện chăm sóc sức khỏe người dân, cung cấp dịch vụ y tế hướng đến mục tiêu công bằng, hiệu quả và phát triển. Tuy nhiên, đối với các Bệnh viện công nếu chỉ quan tâm đến mục tiêu KCB cho nhân dân mà không coi trọng công tác quản lý tài chính sẽ khiến cho việc thu hút, quản lý và sử dụng nguồn lực kém hiệu quả và sẽ quay lại làm giảm chất lượng hoạt động chung của bệnh viện.

Vì vậy song song với công tác chuyên môn thì công tác quản lý tài chính bệnh viện cũng không kém phần quan trọng có tính quyết định hiệu quả hoạt động cũng như sự phát triển của Bệnh viện công. Thứ ba, Nguồn kinh phí Ngân sách nhà nước cấp đã và đang là một trong những nguồn lực khá quan trọng của bệnh viện công. (Lương Ngọc Khuê, 2014, tr.23) Đây là một trong những đặc điểm nhằm phân biệt bệnh viện công với các loại hình bệnh viện khác. Nguồn kinh phí từ Ngân sách nhà nước là nguồn quan trọng đảm bảo đáp ứng cho hoạt động của các bệnh viện công.

Theo xu hướng chung thì nguồn này sẽ ngày càng giảm để giúp giảm gánh nặng cho Ngân sách nhà nước. Hiện nay, nguồn này tại các bệnh viện công có tỷ trọng thấp hơn nhiều so với những nguồn 8 còn lại thậm chí ở một số bệnh viện công nguồn chi hoạt động thường xuyên đã hoàn toàn do bệnh viện phải chủ động đảm bảo. Tuy vậy nhưng nguồn chi cho đầu tư phát triển của các bệnh viện công vẫn còn phụ thuộc nhiều vào Ngân sách nhà nước. Đây cũng là nguồn khá quan trọng đảm bảo các Bệnh viện công hoạt động theo các chức năng và nhiệm vụ được các cấp chính quyền giao.

Thứ tư, bệnh viện công cần phải thực hiện các chính sách xã hội do Nhà nước giao. (Lương Ngọc Khuê, 2014, tr.23) Đây là một đặc điểm khác biệt với các loại hình bệnh viện khác. Bệnh viện công cần phải thực hiện các chính sách xã hội mà Nhà nước giao như: KCB miễn phí hoặc giảm phí cho những đối tượng xã hội, người nghèo, người có hoàn cảnh khó khăn, tham gia các phòng chống và dập dịch, thảm họa, tham gia nghĩa vụ quân đội, quốc tế… 1. Vai trò của bệnh viện công trong nền kinh tế thị trường Hệ thống các bệnh viện công được xem như xương sống của hệ thống y tế ở nước ta, giữ vai trò quan trọng trong hệ thống y tế quốc gia, đáp ứng một phần lớn dịch vụ y tế cho người dân: khám chữa bệnh, cung cấp thuốc, các dịch vụ y tế khác, đảm bảo cho mọi người đều được chăm sóc sức khỏe cơ bản có chất lượng phù hợp với khả năng kinh tế xã hội của đất nước.

Nhờ đó làm giảm đi sự thiếu hụt lao động vì đau ốm, giúp phục hồi sức khỏe và chữa bệnh, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển con người toàn diện. Bệnh viện công là một tổ chức y tế có nhiệm vụ phục vụ các nhu cầu có tính chất phúc lợi xã hội về y tế. Trong điều kiện kinh tế thị trường và trong bối cảnh xã hội vẫn còn nhiều người nghèo, nhiều đối tượng chính sách cần được trợ giúp y tế thì bệnh viện công có vai trò trực tiếp và không thể thiếu được trong việc bảo đảm tính công bằng về chăm sóc sức khỏe, cho dù có rất nhiều bệnh viện tư đi chăng nữa. Đây vừa là đặc điểm vừa là ưu việt của bệnh viện công so với bệnh viện tư, song chính điều này dẫn đến khó khăn về mặt tài chính cho bệnh viện công.

Trong xu thế xã hội hóa dịch vụ công nói chung và dịch vụ y tế nói riêng, các bệnh viện công ở Việt Nam còn có vai trò nòng cốt và tiên phong về nhiều mặt trong hệ thống các bệnh viện thuộc mọi thành phần kinh tế và góp phần quan trọng đối với 9 sự phát triển của nền y học nước nhà. Cụ thể là: bệnh viện là trung tâm chẩn đoán và điều trị với kỹ thuật cao cho người bệnh khó mà tuyến chăm sóc sức khỏe ban đầu không xử lý được; là trung tâm nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực y học; là trung tâm đào tạo đội ngũ cán bộ y tế từ sơ cấp đến sau đại học, là cơ sở thực hành trong giảng dạy; là chỗ dựa về kỹ thuật, về chăm sóc sức khỏe ban đầu cho cộng đồng, là tuyến trên của y tế cộng đồng. Hoạt động theo cơ chế tự chủ tài chính, các bệnh viện công trở thành các đơn vị sự nghiệp có thu của Nhà nước. Thông qua hoạt động khám chữa bệnh, cung cấp các dịch vụ y tế, bệnh viện công không chỉ góp phần thực hiện mục tiêu phúc lợi xã hội mà tiến tới còn có đóng góp nhất định cho ngân sách nhà nước.

Chất lượng quản lý tài chính trong các đơn vị sự nghiệp y tế công lập theo cơ chế tự chủ 1. Khái niệm về tài chính và chất lượng quản lý tài chính theo cơ chế tự chủ Tài chính là các quỹ tiền tệ thuộc quyền sở hữu của các chủ thể, được hình thành thông qua quá trình phân phối và phân phối lại của cải xã hội trong một thời kỳ nhất định. Tài chính công là các quỹ tiền tệ tập trung và không tập trung thuộc sở hữu và chi phối của Nhà nước, được hình thành và sử dụng trên cơ sở công quyền thông qua các văn bản pháp quy trong một thời kì nhất định. (Vũ Văn Hóa, Lê Văn Hưng, 2009, tr.

Quản lý là yêu cầu tất yếu để đảm bảo sự hoạt động bình thường của mọi quá trình và hệ thống kinh tế xã hội, văn hóa, chính trị có sự tham gia tự giác của nhiều người. Thực chất của quản lý là thiết lập và thực hiện hệ thống các phương pháp và biện pháp khác nhau của chủ thể quản lý để tác động một cách có ý thức tới đối tượng quản lý nhằm đạt tới kết quả nhất định. Quản lý bao gồm nhiều phương diện như quản lý công nghệ, quản lý thương mại, quản lý nhân sự, quản lý tài chính. Quản lý tài chính là một bộ phận, một khâu của quản lý kinh tế xã hội và là khâu quản lý mang tính tổng hợp.

Quản lý tài chính là hoạt động của chủ thể quản lý trong lĩnh vực tài chính nhằm sử dụng nguồn tài sản dưới hình thái tiền, giấy tờ có giá của một đơn vị, tổ chức vừa đảm bảo cho đơn vị, 10 tổ chức hoạt động bình thường, vừa đảm bảo cho nguồn tài chính sử dụng tiết kiệm và sinh lợi nhiều nhất. Quản lý tài chính bệnh viện theo nghĩa rộng là sự tác động liên tục có hướng đích, có tổ chức của các nhà quản lý bệnh viện lên đối tượng và quá trình hoạt động tài chính của bệnh viện nhằm xác định nguồn thu và các khoản chi, tiến hành thu chi theo đúng pháp luật, đúng các nguyên tắc của Nhà nước về tài chính, đảm bảo kinh phí cho mọi hoạt động của bệnh viện.