Luận văn thạc sĩ: Thực trạng và giải pháp đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì, Hà Nội

Luận văn thạc sĩ nông nghiệp phân tích hus nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số giải pháp giải quyết tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề

• Tác giả: Nguyễn Minh Tâm
• Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Văn Tuấn
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Tự nhiên
• Chuyên ngành: Địa Chính
• Đề tài: Nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số giải pháp giải quyết tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt trên địa bàn huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ khoa học
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. Chương 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Quản lý Nhà nước đối với đất đai và yêu cầu quản lý sử dụng đất khu vực đô thị
• 1.1.1. Quản lý nhà nước đối với đất đai
• 1.1.2. Khái niệm đất đai
• 2. Chương 2: NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP XEN KẸT TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ
• 3. Chương 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT TÌNH TRẠNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP XEN KẸT NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG VÀ QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ

Tóm tắt

I. Tổng quan về tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì

Tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì, Hà Nội đang trở thành một vấn đề cấp bách. Huyện Thanh Trì, với vị trí địa lý thuận lợi, đã chứng kiến sự phát triển nhanh chóng của đô thị hóa. Điều này dẫn đến việc đất nông nghiệp bị thu hẹp, xen kẹt giữa các khu vực đô thị và công nghiệp. Theo nghiên cứu của Nguyễn Minh Tâm (2013), diện tích đất nông nghiệp tại huyện đã giảm đáng kể trong những năm qua, gây ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và đời sống của người dân. Việc quản lý đất đai hiệu quả là cần thiết để bảo vệ nguồn tài nguyên quý giá này.

1.1. Đặc điểm địa lý và kinh tế của huyện Thanh Trì

Huyện Thanh Trì nằm ở phía Đông Nam của Hà Nội, có diện tích khoảng 100 km². Kinh tế huyện chủ yếu dựa vào nông nghiệp, với nhiều loại cây trồng và vật nuôi. Tuy nhiên, sự phát triển đô thị đã làm thay đổi cấu trúc kinh tế, dẫn đến tình trạng đất nông nghiệp bị thu hẹp. Theo số liệu thống kê, diện tích đất nông nghiệp đã giảm từ 60% xuống còn 40% trong vòng 10 năm qua.

1.2. Tình hình sử dụng đất nông nghiệp hiện nay

Hiện nay, đất nông nghiệp tại huyện Thanh Trì chủ yếu được sử dụng cho trồng lúa, rau màu và chăn nuôi. Tuy nhiên, do áp lực từ việc phát triển đô thị, nhiều diện tích đất nông nghiệp đã bị chuyển đổi mục đích sử dụng. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp mà còn làm giảm thu nhập của người dân. Cần có các biện pháp quản lý và quy hoạch hợp lý để bảo vệ đất nông nghiệp.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý đất nông nghiệp xen kẹt

Quản lý đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì đang đối mặt với nhiều thách thức. Sự phát triển không đồng bộ giữa nông nghiệp và đô thị hóa đã tạo ra nhiều vấn đề phức tạp. Theo nghiên cứu, việc thiếu quy hoạch rõ ràng đã dẫn đến tình trạng lộn xộn trong sử dụng đất. Nhiều khu vực đất nông nghiệp bị bỏ hoang hoặc sử dụng không hiệu quả, gây lãng phí tài nguyên. Hơn nữa, sự thiếu hụt thông tin và sự tham gia của cộng đồng trong quản lý đất đai cũng là một vấn đề lớn.

2.1. Thiếu quy hoạch và quản lý hiệu quả

Việc thiếu quy hoạch rõ ràng đã dẫn đến tình trạng đất nông nghiệp bị chuyển đổi mục đích sử dụng một cách tùy tiện. Nhiều khu vực đất nông nghiệp đã bị biến thành đất ở hoặc đất công nghiệp mà không có sự đồng thuận của người dân. Điều này không chỉ gây ra sự bất bình trong cộng đồng mà còn làm giảm hiệu quả sản xuất nông nghiệp.

2.2. Tác động của đô thị hóa đến đất nông nghiệp

Đô thị hóa nhanh chóng đã làm giảm diện tích đất nông nghiệp, gây áp lực lên sản xuất nông nghiệp. Nhiều hộ nông dân phải đối mặt với việc mất đất canh tác, dẫn đến giảm thu nhập và đời sống khó khăn. Theo số liệu, khoảng 30% hộ nông dân tại huyện Thanh Trì đã mất đất canh tác trong 5 năm qua.

III. Giải pháp cải tạo và quản lý đất nông nghiệp hiệu quả

Để giải quyết tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì, cần có các giải pháp cải tạo và quản lý hiệu quả. Một trong những giải pháp quan trọng là quy hoạch lại sử dụng đất nông nghiệp, đảm bảo tính bền vững và hiệu quả. Cần có sự tham gia của cộng đồng trong quá trình quy hoạch và quản lý đất đai. Ngoài ra, việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất nông nghiệp cũng là một giải pháp cần thiết để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

3.1. Quy hoạch sử dụng đất nông nghiệp bền vững

Quy hoạch sử dụng đất nông nghiệp bền vững là một trong những giải pháp quan trọng để bảo vệ đất nông nghiệp. Cần xác định rõ ranh giới và mục đích sử dụng đất, tránh tình trạng chuyển đổi mục đích sử dụng một cách tùy tiện. Việc này không chỉ giúp bảo vệ đất nông nghiệp mà còn tạo điều kiện cho sản xuất nông nghiệp phát triển.

3.2. Ứng dụng công nghệ trong sản xuất nông nghiệp

Việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất nông nghiệp sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Các công nghệ như tưới tiêu thông minh, sử dụng giống cây trồng mới sẽ giúp tiết kiệm nước và tăng năng suất. Cần có các chương trình đào tạo và hỗ trợ kỹ thuật cho nông dân để họ có thể tiếp cận và áp dụng công nghệ mới.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Nghiên cứu về tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì đã chỉ ra rằng việc quản lý đất đai hiệu quả có thể giúp cải thiện tình hình sản xuất nông nghiệp. Các giải pháp quy hoạch và ứng dụng công nghệ đã được thử nghiệm và cho thấy hiệu quả tích cực. Theo báo cáo, năng suất lúa đã tăng 20% sau khi áp dụng các biện pháp cải tạo đất và công nghệ mới. Điều này cho thấy rằng việc quản lý đất đai hợp lý có thể mang lại lợi ích kinh tế cho người dân.

4.1. Nâng cao năng suất nông nghiệp

Việc áp dụng các biện pháp cải tạo đất và công nghệ mới đã giúp nâng cao năng suất nông nghiệp. Năng suất lúa đã tăng từ 5 tấn/ha lên 6 tấn/ha sau khi áp dụng các biện pháp này. Điều này không chỉ giúp cải thiện thu nhập cho nông dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế của huyện.

4.2. Tăng cường sự tham gia của cộng đồng

Sự tham gia của cộng đồng trong quản lý đất đai là rất quan trọng. Các chương trình đào tạo và hội thảo đã được tổ chức để nâng cao nhận thức của người dân về quản lý đất đai. Điều này đã giúp người dân hiểu rõ hơn về quyền lợi và trách nhiệm của mình trong việc bảo vệ đất nông nghiệp.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho đất nông nghiệp

Tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì cần được giải quyết một cách đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp quy hoạch, ứng dụng công nghệ và tăng cường sự tham gia của cộng đồng là cần thiết để bảo vệ và phát triển đất nông nghiệp. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc phát triển nông nghiệp bền vững, đảm bảo an ninh lương thực và nâng cao đời sống cho người dân. Cần có sự hỗ trợ từ chính quyền và các tổ chức để thực hiện các giải pháp này.

5.1. Định hướng phát triển nông nghiệp bền vững

Định hướng phát triển nông nghiệp bền vững cần được xác định rõ ràng. Cần có các chính sách hỗ trợ cho nông dân trong việc áp dụng công nghệ mới và cải tạo đất. Điều này sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, đồng thời bảo vệ môi trường.

5.2. Vai trò của chính quyền trong quản lý đất đai

Chính quyền cần đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý đất đai. Cần có các chính sách và quy định rõ ràng để bảo vệ đất nông nghiệp. Đồng thời, cần tăng cường công tác tuyên truyền và giáo dục để nâng cao nhận thức của người dân về quản lý đất đai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong tiến trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa, tốc độ mở rộng không gian đô thị tại các vùng ven đô đang tạo ra những biến động sâu sắc về mặt tài nguyên. Theo số liệu thống kê, trong giai đoạn 2006 - 2010, cả nước đã có 702.325 ha đất nông nghiệp được chuyển đổi sang mục đích phi nông nghiệp. Riêng tại Thủ đô Hà Nội giai đoạn 2005 - 2010, diện tích đất nông nghiệp đã sụt giảm mạnh từ 47.025 ha xuống còn 40.805 ha, tương ứng mức giảm 6.220 ha để phục vụ cho 2.818 dự án phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật. Quá trình chuyển mục đích ồ ạt nhưng thiếu tính liên hoàn đã làm nảy sinh hệ quả phức tạp: hàng loạt diện tích canh tác bị chia cắt, cô lập và biến thành đất nông nghiệp xen kẹt.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn tập trung vào việc nhận diện, lượng hóa thực trạng suy thoái và phân tích các bất cập trong quản lý quỹ đất nông nghiệp xen kẹt tại huyện Thanh Trì. Đây là địa bàn cửa ngõ phía Nam Thủ đô với diện tích tự nhiên 6.292,71 ha, gồm 15 xã và 1 thị trấn, nơi có tỷ lệ khai thác đất đai đã đạt tới 99,5%. Mục tiêu cụ thể của đề tài là làm rõ các nguyên nhân kinh tế - xã hội, thể chế pháp luật hình thành đất kẹt, từ đó xây dựng các kịch bản giải pháp khả thi nhằm khơi thông nguồn lực đất đai.

Phạm vi nghiên cứu được giới hạn từ năm 2005 đến năm 2013, mốc thời gian đánh dấu sự bùng nổ đô thị hóa sau khi 9 xã ven đô của huyện sáp nhập về quận Hoàng Mai. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện ở việc cung cấp luận cứ khoa học để hoàn thiện chính sách địa chính, góp phần nâng cao giá trị sản xuất vượt mức 70,7 triệu đồng/ha/năm và bảo đảm an sinh cho hơn 32,5% lực lượng lao động nông nghiệp địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng kết hợp giữa Lý thuyết địa tô kinh tế học cổ điển và Lý thuyết chuyển dịch không gian đô thị của Brian Berry. Theo luận điểm của Brian Berry, đô thị hóa là quá trình tập trung không gian của dân cư và hoạt động kinh tế, làm thay đổi căn bản cấu trúc sử dụng đất từ phân tán sang tập trung mật độ cao. Bên cạnh đó, nghiên cứu vận dụng lý thuyết phát triển đô thị của Bernd Hamm, xem xét sự biến đổi lối sống và văn hóa nông thôn sang thị dân trong mối tương quan với sự suy thoái quỹ đất canh tác.

Mô hình nghiên cứu chuẩn hóa hệ thống 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai quy định tại Điều 6 Luật Đất đai năm 2003. Các khái niệm cốt lõi được định nghĩa chuẩn xác gồm: đất nông nghiệp theo Điều 13 Luật Đất đai năm 2003; đất đô thị theo Nghị định số 88/CP ngày 17/8/1994; và đất nông nghiệp xen kẹt theo Quyết định số 40/2011/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội. Theo đó, đất xen kẹt được xác định là các thửa đất nông nghiệp nằm trong ranh giới khu dân cư, thuộc lớp thửa thứ hai trở vào tính từ mép ngoài cùng của khu dân cư hiện hữu.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được kế thừa từ hệ thống báo cáo kiểm kê đất đai định kỳ, niên giám thống kê huyện Thanh Trì các năm 2004 - 2012, hồ sơ địa chính từ Phòng Tài nguyên và Môi trường và Trung tâm Phát triển quỹ đất.

Đối với nguồn dữ liệu sơ cấp, nghiên cứu thực hiện khảo sát thực địa kết hợp điều tra xã hội học với quy mô mẫu 180 phiếu phỏng vấn. Đối tượng khảo sát bao gồm cán bộ quản lý địa chính cấp huyện, cấp xã và các hộ dân có đất nông nghiệp bị chia cắt. Phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng được áp dụng tại 5 xã trọng điểm có mức độ đô thị hóa nhanh: Tân Triều, Thanh Liệt, Hữu Hòa, Tam Hiệp và Liên Ninh. Lý do lựa chọn phương pháp này nhằm thu thập bức tranh khách quan, phân tầng theo các nhóm đối tượng chịu tác động trực tiếp.

Phương pháp xử lý số liệu bao gồm thống kê mô tả, phân tích chuỗi thời gian so sánh giai đoạn 2005 - 2012 và phương pháp phân tích không gian dựa trên bản đồ hiện trạng sử dụng đất. Các phương pháp này cho phép định lượng chính xác tốc độ chuyển dịch đất đai, bóc tách mức độ suy giảm hiệu quả sản xuất và phân loại các điểm nóng vi phạm trật tự xây dựng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu cho thấy cơ cấu kinh tế huyện Thanh Trì giai đoạn 2006 - 2010 chuyển dịch mạnh với tốc độ tăng trưởng bình quân 17,1%/năm, trong đó Công nghiệp - Xây dựng tăng 20,2%, Thương mại - Dịch vụ tăng 22,4%, trong khi Nông nghiệp chỉ tăng khiêm tốn 0,03%. Dân số toàn huyện tăng từ 161.680 người năm 2004 lên mức mật độ trung bình 3.153 người/km2 vào năm 2012. Quỹ đất nông nghiệp giảm còn 3.491,3 ha, bình quân diện tích canh tác chỉ đạt 865,9 m2/lao động nông nghiệp.

Thực trạng đất xen kẹt phân bố tập trung tại các điểm giao cắt dự án và ven các trục giao thông chính. Điển hình tại thôn Triều Khúc và thôn Yên Xá thuộc xã Tân Triều, các thửa ruộng bị kẹp giữa các dự án đô thị và đường Vành đai 3. Tại xã Hữu Hòa và Tam Hiệp, hệ thống thủy lợi bị bồi lấp khiến 100% diện tích đất kẹt không còn khả năng tưới tiêu tự chảy, dẫn đến tình trạng hơn 65% diện tích bị bỏ hoang hoặc ngập úng vào mùa mưa.

Tình hình vi phạm pháp luật đất đai diễn ra phức tạp. Khoảng 40% đến 55% diện tích đất xen kẹt dọc các tuyến đường lớn như Quốc lộ 1A, đường Phan Trọng Tuệ và đường Kim Giang đã bị san lấp, chuyển đổi trái phép thành nhà xưởng, bãi tập kết vật liệu hoặc nhà ở kiên cố. Thị trường chuyển nhượng ngầm bùng phát mạnh do chênh lệch địa tô lớn giữa đất nông nghiệp và đất thổ cư.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân sâu xa của tình trạng đất kẹt bắt nguồn từ công tác quy hoạch thiếu tính đồng bộ và thiếu tầm nhìn dài hạn. Khi thực hiện thu hồi đất phục vụ các công trình giao thông và khu đô thị, chủ đầu tư chỉ thu hồi diện tích vừa đủ trong chỉ giới giải phóng mặt bằng, để lại các rẻo đất hình thù méo mó, diện tích manh mún ngoài chỉ giới. Sự phối hợp lỏng lẻo giữa các cấp chính quyền và tình trạng buông lỏng kiểm tra trật tự xây dựng ở cấp cơ sở là nguyên nhân trực tiếp khiến vi phạm lấn chiếm lan rộng.

Kết quả này hoàn toàn tương thích với các nghiên cứu về đô thị hóa tại vùng ven Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, khẳng định quy luật tất yếu của sự biến dạng không gian nông nghiệp khi thiếu khung thể chế điều tiết. Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn trực quan qua biểu đồ cơ cấu sử dụng đất năm 2012 (đất nông nghiệp chiếm 55,16%, đất phi nông nghiệp chiếm 44,34%, đất chưa sử dụng chỉ còn 0,5%), cùng hệ thống bản đồ khoanh vùng 15 điểm đất kẹt nghiêm trọng tại các xã ven đê và dọc trục đường 70.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm giải quyết triệt để tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Tổng rà soát, đo đạc và số hóa bản đồ địa chính đất xen kẹt: Tiến hành thống kê chi tiết từng thửa đất kẹt tại 16 xã, thị trấn, xác định rõ nguồn gốc, ranh giới và hiện trạng canh tác. Mục tiêu hoàn thành 100% cơ sở dữ liệu số hóa trong vòng 12 tháng. Đơn vị chủ trì: Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Thanh Trì phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã.
2. Chuyển đổi mục đích sử dụng đất và tổ chức đấu giá công khai: Đối với các khu đất kẹt không còn khả năng phục hồi sản xuất nông nghiệp, nằm xen kẽ trong khu dân cư theo Quyết định số 40/2011/QĐ-UBND, cần lập quy hoạch chuyển đổi sang đất ở tái định cư, đất dịch vụ thương mại hoặc công trình phúc lợi công cộng. Mục tiêu xử lý dứt điểm 80% diện tích đất kẹt trước năm 2015. Đơn vị chủ trì: Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Thanh Trì.
3. Quy hoạch cải tạo hạ tầng nông nghiệp công nghệ cao: Đối với các vùng đất nông nghiệp liền khoảnh có diện tích trên 1.000 m2 giáp ranh khu dân cư tại các xã Duyên Hà, Vạn Phúc, Yên Mỹ, cần đầu tư nạo vét kênh tiêu, hỗ trợ chuyển dịch sang trồng rau an toàn, hoa cây cảnh chất lượng cao. Mục tiêu nâng giá trị thu hoạch đạt 120 triệu đồng/ha/năm giai đoạn 2013 - 2015. Đơn vị thực hiện: Phòng Kinh tế huyện và các Hợp tác xã nông nghiệp.
4. Siết chặt kỷ cương thanh tra, xử lý vi phạm trật tự xây dựng: Ban hành quy chế phối hợp liên ngành kiểm tra định kỳ hàng tháng, kiên quyết cưỡng chế các trường hợp san lấp, xây dựng công trình trái phép trên đất nông nghiệp. Đơn vị thực hiện: Đội Thanh tra Xây dựng huyện và Ủy ban nhân dân các xã.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và tính học thuật cao, phục vụ thiết thực cho các nhóm độc giả:

• Cán bộ quản lý nhà nước ngành địa chính và quy hoạch: Giúp cán bộ Sở Tài nguyên và Môi trường, Phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện nắm vững quy trình phân loại, định giá và thiết lập hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất xen kẹt đúng pháp luật.
• Các nhà nghiên cứu và học viên cao học chuyên ngành Quản lý đất đai, Địa lý kinh tế: Cung cấp bộ khung phương pháp luận nghiên cứu thực địa chuẩn mực, hệ thống số liệu chuỗi thời gian 2004 - 2012 và cách thức vận dụng các mô hình kinh tế đất đai vào bối cảnh vùng ven đô.
• Các nhà phát triển dự án và doanh nghiệp bất động sản: Hỗ trợ nhận diện các rủi ro pháp lý, hiểu rõ cơ chế bồi thường giải phóng mặt bằng đối với diện tích đất ngoài chỉ giới dự án để lập phương án đền bù thỏa đáng.
• Chính quyền cơ sở và các tổ chức đoàn thể địa phương: Sử dụng tài liệu làm căn cứ tuyên truyền, phổ biến pháp luật đất đai cho nhân dân, ngăn chặn tình trạng giao dịch trao tay và lấn chiếm đất công.

Câu hỏi thường gặp

Đất nông nghiệp xen kẹt được hiểu chính xác là gì theo quy định pháp luật?
Theo Quyết định số 40/2011/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội, đất nông nghiệp xen kẹt là diện tích được xác định là đất nông nghiệp khi cơ quan có thẩm quyền xét cấp Giấy chứng nhận, nằm trong phạm vi khu dân cư đã xác định ranh giới, cụ thể thuộc thửa đất lớp thứ hai kể từ ranh giới ngoài cùng của khu dân cư trở vào trung tâm.

Nguyên nhân chính khiến các thửa ruộng trở thành đất xen kẹt bị bỏ hoang là gì?
Nguyên nhân chủ yếu do quá trình thu hồi đất thực hiện các dự án giao thông, khu đô thị chỉ cắt lấy phần diện tích trong chỉ giới, để lại phần đất manh mún. Việc thi công hạ tầng đô thị xung quanh đã phá vỡ hoàn toàn hệ thống mương tưới tiêu thủy lợi tự nhiên, khiến đồng ruộng bị khô hạn hoặc ngập úng không thể tiếp tục canh tác.

Hộ gia đình có được phép tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp xen kẹt sang đất ở không?
Hộ gia đình cá nhân tuyệt đối không được tự ý chuyển mục đích sử dụng đất. Căn cứ Điều 36 và Điều 37 Luật Đất đai năm 2003, việc chuyển từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp phải nộp hồ sơ xin phép và được sự phê duyệt bằng văn bản của Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi có đất, đồng thời phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo quy định.

Giải pháp nào tối ưu nhất cho các khu đất kẹt không còn khả năng sản xuất nông nghiệp?
Giải pháp hiệu quả nhất là đưa vào quy hoạch chỉnh trang đô thị, thực hiện thu hồi để giao đất cho các hộ dân làm nhà ở hoặc tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất tạo nguồn thu cho ngân sách. Một phần diện tích có thể chuyển đổi làm điểm sinh hoạt văn hóa, sân chơi, vườn hoa phục vụ cộng đồng dân cư sở tại.

Luận văn đã khảo sát thực tế tại những địa bàn trọng điểm nào của huyện Thanh Trì?
Đề tài thực hiện khảo sát chi tiết tại 5 xã điển hình gồm Tân Triều (thôn Triều Khúc, Yên Xá), Thanh Liệt, Hữu Hòa, Tam Hiệp (thôn Huỳnh Cung) và Liên Ninh. Đây là những địa bàn có nhiều dự án giao thông, cụm công nghiệp đi qua, phản ánh rõ nét nhất thực trạng đất kẹt và áp lực chuyển đổi mục đích sử dụng.

Kết luận

• Quá trình đô thị hóa với tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân 17,1%/năm tại huyện Thanh Trì đã làm giảm mạnh diện tích đất nông nghiệp xuống còn 3.491,3 ha vào năm 2012.
• Tình trạng đất nông nghiệp xen kẹt diễn ra nghiêm trọng tại các xã ven đô do hạ tầng thủy lợi bị phá vỡ và công tác thu hồi đất dự án chưa triệt để.
• Tỷ lệ vi phạm lấn chiếm, tự ý xây dựng trái phép trên đất kẹt diễn biến phức tạp, đòi hỏi phải hoàn thiện khung pháp lý và tăng cường giám sát cơ sở.
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp từ số hóa bản đồ địa chính, tổ chức đấu giá chuyển đổi mục đích đến quy hoạch nông nghiệp công nghệ cao mang tính khả thi cao.
• Công trình đóng góp hệ thống tư liệu khoa học chuẩn xác, làm tiền đề cho việc xây dựng quy hoạch sử dụng đất huyện Thanh Trì giai đoạn tiếp theo.

Các cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền địa phương và nhà nghiên cứu cần nhanh chóng áp dụng các khuyến nghị của luận văn vào thực tiễn quản lý địa bàn, nhằm tối ưu hóa nguồn lực tài nguyên và bảo đảm phát triển đô thị bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN ---***--- Nguyễn Minh Tâm NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT TÌNH TRẠNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP XEN KẸT TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC Hà Nội – 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN ---***--- Nguyễn Minh Tâm NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT TÌNH TRẠNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP XEN KẸT TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành: Địa Chính Mã số: 60850103 LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC PGS.TS Trần Văn Tuấn Hà Nội – 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Lêi c¶m ¬n §¹t ®-îc kÕt qu¶ mong muèn sau khãa cao häc 2011 – 2013 t¹i tr-êng §¹i häc Khoa häc Tù nhiªn - §¹i häc Quèc gia Hµ Néi, bªn c¹nh sù nç lùc phÊn ®Êu cña häc viªn cßn cã rÊt nhiÒu sù quan t©m, t¹o ®iÒu kiÖn, h-íng dÉn vµ ®éng viªn cña c¸c c¸ nh©n, tËp thÓ. Lêi ®Êu tiªn t«i xin göi lêi bµy tá sù tr©n träng vµ biÕt ¬n ch©n thµnh tíi thÇy gi¸o PGS.TS TrÇn V¨n TuÊn, gi¸o viªn ®· trùc tiÕp h-íng dÉn, chØ b¶o t«i ngay tõ viÖc ®Þnh h-íng, tiÕp cËn vµ nghiªn cøu ®Ò tµi ®Õn kÕt qu¶ cuèi cïng lµ hoµn thµnh b¶n LuËn v¨n nµy. T«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c thÇy c« gi¸o ®· gi¶ng d¹y vµ truyÒn ®¹t nh÷ng kiÕn thøc khoa häc cho t«i trong suèt thêi gian häc tËp, nghiªn cøu t¹i tr-êng. §Æc biÖt lµ sù chØ b¶o vµ sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña c¸c thÇy c« gi¸o trong khoa §Þa Lý; sù ñng hé cña c¸c c¸n bé Phßng Sau §¹i häc – Tr-êng §¹i häc Khoa häc Tù nhiªn Hµ Néi.

Qua ®©y, t«i xin ch©n thµnh c¶m ¬n l·nh ®¹o vµ c¸n bé phßng Tµi nguyªn vµ M«i tr-êng huyÖn Thanh Tr×, Trung t©m ph¸t triÓn quü ®Êt huyÖn Thanh Tr×, phßng Thèng kª huyÖn Thanh Tr× ®· t¹o ®iÒu kiÖn, gióp ®ì trong qu¸ tr×nh t×m hiÓu tµi liÖu vµ c¸c vÊn ®Ò thùc tÕ xung quanh ®Ò tµi nghiªn cøu, gãp phÇn vµo sù thµnh c«ng cña LuËn v¨n. T«i xin tr©n träng c¶m ¬n! Hµ Néi, th¸ng 12 n¨m 2013 Häc viªn NguyÔn Minh T©m LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Danh môc b¶ng B¶ng 1.1: DiÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt cña ViÖt Nam n¨m 2000, 2005, 2010 B¶ng 1.2: DiÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt trªn ®Þa bµn Thµnh phè Hµ Néi n¨m 2005 – 2010 B¶ng 2.1: DiÖn tÝch ®Êt tù nhiªn c¸c x·, thÞ trÊn B¶ng 2.2: D©n sè huyÖn Thanh Tr× trong giai ®o¹n tõ n¨m 2004 ®Õn n¨m 2012 B¶ng 2.3: Tèc ®é t¨ng tr-ëng kinh tÕ cña huyÖn Thanh Tr× giai ®o¹n 2006 - 2010 B¶ng 2.4: DiÖn tÝch, c¬ cÊu sö dông ®Êt huyÖn Thanh Tr× n¨m 2012 B¶ng 2.5: DiÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt chÝnh trªn ®Þa bµn huyÖn Thanh Tr× B¶ng 2.6: C¬ cÊu c¸c lo¹i ®Êt chÝnh trªn ®Þa bµn huyÖn Thanh Tr× B¶ng 2.7: DiÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt n«ng nghiÖp huyÖn Thanh Tr× B¶ng 2.8: DiÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt phi n«ng nghiÖp huyÖn Thanh Tr× B¶ng 2.9: Tæng hîp diÖn tÝch ®Êt xen kÑt t¹i c¸c x· trªn ®Þa bµn huyÖn B¶ng 3.1: ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ møc ®é ¶nh h-ëng cña khu ®Êt xen kÑt th«n TriÒu Khóc – x· T©n TriÒu ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.2 ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt th«n TriÒu khóc – x· T©n TriÒu B¶ng 3.3: ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ møc ®é ¶nh h-ëng cña khu ®Êt xen kÑt t¹i x· Thanh LiÖt ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.4 ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Thanh LiÖt B¶ng 3.5: ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ møc ®é ¶nh h-ëng cña khu ®Êt xen kÑt t¹i x· H÷u Hßa ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.6 ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· H÷u Hßa B¶ng 3.7: ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ møc ®é ¶nh h-ëng cña khu ®Êt xen kÑt t¹i x· Tam HiÖp ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.8 ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Tam HiÖp B¶ng 3.9: ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ møc ®é ¶nh h-ëng cña khu ®Êt xen kÑt t¹i x· Liªn Ninh ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.10 ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng-êi d©n vµ c¸n bé qu¶n lý vÒ ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Liªn Ninh LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Danh môc h×nh ¶nh H×nh 1.1: S¬ ®å mèi quan hÖ c¸c chñ thÓ ph¸p luËt ®Êt ®ai H×nh 1.2: BiÓu so s¸nh diÖn tÝch c¸c lo¹i ®Êt trªn ®Þa bµn Thµnh phè Hµ Néi H×nh 2.1: BiÓu ®å c¬ cÊu diÖn tÝch ®Êt theo ®Þa giíi hµnh chÝnh cña 16 x·, thÞ trÊn thuéc huyÖn Thanh Tr× H×nh 2.2: BiÓu ®å biÕn ®éng d©n sè huyÖn Thanh Tr× giai ®o¹n 2004 – 2012 H×nh 2.3: BiÓu ®å c¬ cÊu sö dông ®Êt trªn ®Þa bµn huyÖn Thanh Tr× n¨m 2012 H×nh 2.4: Khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i th«n Yªn X¸ - x· T©n TriÒu H×nh 2.5: Khu ®Êt kÑt t¹i th«n TriÒu Khóc – x· T©n TriÒu H×nh 2.6: Khu ®Êt x©m canh x· H÷u Hßa H×nh 2.7: Hé d©n x©y dùng nhµ ë trªn ®Êt n«ng nghiÖp H×nh 2.8: Khu ®Êt kÑt t¹i th«n Quúnh ®« - x· VÜnh Quúnh H×nh 2.9: Khu ®Êt n»m trªn ®-êng Phan Träng TuÖ H×nh 2.10: Khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Liªn Ninh H×nh 2.11: Khu ®Êt kÑt n»m ®»ng sau XÝ nghiÖp M«i tr-êng ®« thÞ huyÖn H×nh 2.12: Khu ®Êt lÊn chiÕm t¹i th«n §«ng Tr¹ch – x· Ngò HiÖp (th«n n»m däc ®ª s«ng Hång) H×nh 2.13: Khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i th«n Huúnh Cung – x· Tam HiÖp H×nh 2.14: Khu ®Êt ë ®Çu ®-êng NguyÔn XiÓn c¹nh bÖnh viÖn y häc cæ truyÒn d©n téc H×nh 2.15: Khu ®Êt kÑt n»m bªn c¹nh khu tËp thÓ cña bé c«ng an H×nh 3.1 Ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp x©m canh x· H÷u Hßa H×nh 3.2 Ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Tø HiÖp H×nh 3.2 Ph-¬ng ¸n xö lý ®èi víi khu ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt t¹i x· Liªn Ninh LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Lêi Më §ÇU 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi luËn v¨n §Êt ®ai lµ nguån tµi nguyªn thiªn nhiªn - tµi s¶n quèc gia v« cïng quý gi¸, lµ thµnh phÇn quan träng hµng ®Çu cña m«i tr-êng sèng, lµ ®Þa bµn ph©n bæ c¸c khu d©n c-, x©y dùng c¬ së kinh tÕ, v¨n ho¸, x· héi.

§Êt ®ai lµ nguån tµi nguyªn giíi h¹n vÒ kh«ng gian (diÖn tÝch) nªn víi mçi quèc gia, nguån tµi nguyªn ®Êt ®ai lµ giíi h¹n, v× vËy nhiÖm vô quan träng cña mçi quèc gia lµ qu¶n lý nguån tµi nguyªn nµy chÆt chÏ, ®¶m b¶o sö dông hiÖu qu¶, ®óng môc ®Ých. §èi víi n-íc ta, trong bèi c¶nh xu thÕ héi nhËp kinh tÕ thÕ giíi cña ViÖt Nam, vÊn ®Ò qu¶n lý l·nh thæ nh- thÕ nµo ®Ó cã ®-îc mét tû lÖ vµ quan hÖ hîp lý trong ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi, ®¶m b¶o nguån tµi nguyªn ®Êt ®ai ®-îc sö dông hîp lý, tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶ lµ vÊn ®Ò cÇn thiÕt. Tuy nhiªn, trong mét thêi gian dµi n-íc ta ®· bu«ng láng qu¶n lý ®èi víi nguån tµi nguyªn ®Êt ®ai, c«ng t¸c lËp quy ho¹ch ch-a mang tÝnh l©u dµi vµ ®ång bé, cïng víi tèc ®é ®« thÞ ho¸ nhanh theo chiÕn l-îc ph¸t triÓn ®· t¹o ra mét lç hæng lín trong vÊn ®Ò sö dông hiÖu qu¶ nguån tµi nguyªn ®Êt. Thñ ®« Hµ Néi h¬n 10 n¨m qua, c¨n cø vµo quy ho¹ch ph¸t triÓn vµ më réng Thñ ®« Hµ Néi cho ngang tÇm víi Thñ ®« cña c¸c n-íc trªn ThÕ giíi.

§¶ng vµ Nhµ n-íc ta ®· tËp trung ®Çu t- ph¸t triÓn ®ång bé h¹ tÇng kü thuËt vµ c¬ së vËt chÊt. Hµng lo¹t c¸c khu ®« thÞ, khu c«ng nghiÖp, khu dÞch vô, v¨n hãa, thÓ thao, ®-êng x¸ giao th«ng, tr-êng häc, nhµ trÎ.®-îc ®Çu t- x©y dùng t¹o nªn bé mÆt míi cho Thñ ®«. HuyÖn Thanh Tr× lµ mét huyÖn ven ®« phÝa §«ng Nam Thñ ®« Hµ Néi. Theo quy ho¹ch chung cña Thñ ®« ®Õn n¨m 2020, huyÖn Thanh Tr× ®-îc x¸c ®Þnh lµ huyÖn ®« thÞ lín víi gÇn 1000 km2.

Do ®ã trong thêi gian qua, huyÖn ®· ®-îc Thµnh phè quan t©m, tËp trung ®Çu t- ph¸t triÓn thµnh khu ®« thÞ míi víi c¬ së h¹ tÇng ®ång bé, nhiÒu khu ®« thÞ míi, c¸c dù ¸n më ®-êng,. ®-îc ®Çu t- ph¸t triÓn x©y dùng. NhiÒu diÖn tÝch ®Êt canh t¸c bÞ Nhµ n-íc thu håi phôc vô môc ®Ých ®« thÞ ho¸, ®ång ruéng bÞ chia c¾t -1- LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] t¹o nªn nhiÒu khu ®Êt xen kÑt, kh«ng canh t¸c ®-îc, bÞ bá hoang ho¸ hoÆc bÞ lÊn chiÕm sö dông tr¸i phÐp. ViÖc n¾m b¾t thùc tr¹ng vµ nhu cÇu sö dông ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt, ®Êt n«ng nghiÖp tiÕp gi¸p víi c¸c trôc ®-êng, c¸c khu ®« thÞ, khu tËp thÓ, lµng xãm.®Ó ®Ò ra chÝnh s¸ch qu¶n lý phï hîp nh»m ph¸t huy, tËn dông hÕt tiÒm n¨ng cña ®Êt vµ ®Ó qu¶n lý chÆt chÏ, hiÖu qu¶ ®Êt xen kÑt t¹i huyÖn Thanh Tr× nãi riªng vµ c¸c quËn, huyÖn thuéc c¸c ®« thÞ nãi chung.

V× lý do ®ã em chän ®Ò tµi "Nghiªn cøu thùc tr¹ng vµ ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p gi¶i quyÕt t×nh tr¹ng ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt trªn ®Þa bµn huyÖn Thanh Tr×, thµnh phè Hµ Néi" 2, Môc tiªu nghiªn cøu: Môc tiªu cña ®Ò tµi lµ lµm râ thùc tr¹ng quü ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt trªn ®Þa bµn huyÖn Thanh Tr×, nghiªn cøu nh÷ng nguyªn nh©n ph¸t sinh vµ ®Ò xuÊt mét sè ph-¬ng ¸n gi¶i quyÕt t×nh tr¹ng ®Êt n«ng nghiÖp xen kÑt, n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông quü ®Êt vµ viÖc qu¶n lý nhµ n-íc vÒ ®Êt ®ai trªn ®Þa bµn nghiªn cøu. 3, Néi dung nghiªn cøu: Víi môc tiªu ®Ò ra lµ lµm râ thùc tr¹ng sö dông ®Êt xen kÑt vµ ®Ò xuÊt nh÷ng biÖn ph¸p kh¾c phôc, ®Ò tµi nghiªn cøu nh÷ng néi dung cô thÓ sau: - T×m hiÓu tæng quan vÒ vÊn ®Ò ®« thÞ ho¸ vµ qu¸ tr×nh chuyÓn ®æi môc ®Ých sö dông ®Êt trong qu¸ tr×nh ®« thÞ ho¸.