BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP.HỒ CHÍ MINH --------------------------- NGUYỄN DIÊN DUẨN HOÀN THIỆN KẾ TOÁN THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP TẠI VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: kế toán Mã số ngành: 60340301 CÁN BỘ HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. TRẦN ĐÌNH PHỤNG TP.HỒ CHÍ MINH, tháng 3 năm 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com i CÔNG TRÌNH ĐƢỢC HOÀN THÀNH TẠI TRƢỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM Cán bộ hƣớng dẫn khoa học : TS. TRẦN ĐÌNH PHỤNG.
Luận văn Thạc sĩ đƣợc bảo vệ tại Trƣờng Đại học Công nghệ TP. HCM ngày … tháng … năm 2015 Thành phần Hội đồng đánh giá Luận văn Thạc sĩ gồm: TT Họ và tên Chức danh Hội đồng 1 TS. Phan Mỹ Hạnh Chủ tịch 2 TS. Phạm Ngọc Toàn Phản biện 1 3 TS.
Phan Thị Hằng Nga Phản biện 2 4 PGS. Lê Quốc Hội Ủy viên 5 TS. Hà Văn Dũng Ủy viên, Thƣ ký Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận sau khi Luận văn đã đƣợc sửa chữa (nếu có). Chủ tịch Hội đồng đánh giá LV LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ii TRƢỜNG ĐH CÔNG NGHỆ TP.
CỘNG HÕA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA HCM VIỆT NAM PHÒNG QLKH – ĐTSĐH Độc lập – Tự do – Hạnh phúc TP. năm 2015 NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ Họ tên học viên: NGUYỄN DIÊN DUẨN Giới tính: Nam Ngày, tháng, năm sinh: 02/03/1978 Nơi sinh: Quảng Ngãi Chuyên ngành: Kế toán MSHV:1341850009 I- Tên đề tài: Hoàn thiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam II- Nhiệm vụ và nội dung: Nhiệm vụ: Hoàn thành luận văn theo đúng thời hạn đƣợc giao Nội dung: Nghiên cứu lý thuyết về thuế thu nhập doanh nghiệp và kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp Khảo sát thực trạng kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp tại các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh Tìm hiểu và phân tích các nhân tố tác động đến việc vận dụng Chuẩn mực kế toán số 17 khi thực hiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp Gợi ý một số giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam III- Ngày giao nhiệm vụ: 18/08/2014 IV- Ngày hoàn thành nhiệm vụ: 15/03/2015 V- Cán bộ hƣớng dẫn: TS. TRẦN ĐÌNH PHỤNG CÁN BỘ HƢỚNG DẪN KHOA QUẢN LÝ CHUYÊN NGÀNH (Họ tên và chữ ký) (Họ tên và chữ ký) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong Luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện Luận văn này đã đƣợc cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong Luận văn đã đƣợc chỉ rõ nguồn gốc. Học viên thực hiện Luận văn Nguyễn Diên Duẩn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iv LỜI CẢM ƠN Tôi xin chân thành cảm ơn sâu sắc đến thầy TS.TRẦN ĐÌNH PHỤNG đã nhiệt tình hƣớng dẫn và giúp đỡ tôi thực hiện luận văn này. Tôi xin cảm ơn đến quý Thầy, Cô khoa Tài chính – Kế toán – ngân hàng Trƣờng Đại Học Công Nghệ TP.HCM và khoa Kế toán, khoa Tài chính Trƣờng Cao đẳng Tài Chính – Hải Quan đã đóng góp ý kiến về chuyên môn cũng nhƣ tạo điều kiện để tôi hoàn thành luận văn này. Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình đã hỗ trợ tôi về mọi mặt.
Học viên thực hiện Luận văn Nguyễn Diên Duẩn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com v TÓM TẮT Kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp là một phần quan trọng trong kế toán doanh nghiệp, thực hiện tốt kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp sẽ làm cho Báo cáo tài chính trung thực, hợp lý, minh bạch dẫn đến cung cấp thông tin hữu ích cho doanh nghiệp cũng nhƣ các đối tƣợng bên ngoài doanh nghiệp có nhu câu sử dụng thông tin của doanh nghiệp. Chuẩn mực kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp và thông tƣ 20/2006/TT-BTC ra đời hƣớng dẫn cho doanh nghiệp xác định đúng thuế thu nhập doanh nghiệp. Luận văn hệ thống hóa về thuế thu nhập doanh nghiệp và kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp; khảo sát hiện trạng kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp của các doanh nghiệp trên đại bàn thành phố Hồ Chí Minh; tìm hiểu và phân tích các nhân tố ảnh hƣởng đến việc vận dụng chuẩn mực kế toán số 17 (VAS 17) khi thực hiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp và khuyến nghị các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Để kiểm định các nhân tố ảnh hƣởng đến việc vận dùng VAS 17, tác giả khảo sát 134 doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh và thực hiện phân tích hồi quy đa biến.
Kết quả có bốn nhân tố ảnh hƣởng đến việc vận dụng chuẩn mực kế toán VAS 17 khi thực hiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp là: nhân tố trình độ nhân viên kế toán (46,01%), nhân tố công ty kiểm toán (26,15%), nhân tố phức tạp của chuẩn mực (14,27%) và nhân tố quy mô doanh nghiệp (13,56%) Dựa vào kết quả phân tích, tác giải đề xuất một số giải pháp, khuyến nghị nhằm hoàn thiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vi ABSTRACT Accounting corporate income tax is an important part of business accounting. Corporate income tax accounting is done well that will makes financial report honest, fair and transparent to provide useful information for business as well as others who want to use the information of the business. Accounting standard corporate income tax and circulars 20/2006 / TT- BTC are launched to guide for corporate determining income tax right. Thesis codified corporate income tax accounting and corporate income tax; survey income tax accounting of corporates in Ho Chi Minh City; learn and analyze the factors affect the application of accounting standard No.
17 (VAS 17) when doing corporate income tax and recommend solutions to improve accounting corporate income tax in Vietnam in the current period. To test the factors affecting the using VAS 17, the authors surveyed 134 businesses in Ho Chi Minh City and performed multivariate regression analysis. The result has four factors affect the application accounting standards VAS 17 when accounting corporate income tax is done such as accounting staff factor (46.01%), audit firm factor ( 26.15%), complicated of the standard factor (14.27%) and enterprise scale factor (13.56%) Based on the analysis results, the solution proposed some solutions and recommendations to improve corporate income tax accounting. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vii MỤC LỤC CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU .1 Tính cấp thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài .3 Phƣơng pháp nghiên cứu của đề tài .1 Phƣơng pháp thu thập thông tin: .2 Phƣơng pháp phân tích và tổng hợp .3 Phƣơng pháp thống kê.4 Phƣơng pháp định lƣợng .4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu .1 Đối tƣợng nghiên cứu .2 Phạm vi nghiên cứu .5 Những đóng góp của luận văn .6 Những nghiên cứu trƣớc có liên quan .7 Bố cục luận văn .7 CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP .1 Một số vấn đề chung về thuế thu nhập doanh nghiệp .1 Khái niệm thuế thu nhập doanh nghiệp .2 Đặc điểm thuế thu nhập doanh nghiệp .3 Vai trò của thuế thu nhập doanh nghiệp .4 Các nội dung cơ bản của thuế thu nhập doanh nghiệp .2 Lý luận chung về kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp .1 Vai trò của kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp .2 Nội dung kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 17 “thuế thu nhập doanh nghiệp“ .3 Phƣơng pháp kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp .24 Tổng kết chƣơng 2.
33 CHƢƠNG 3: HIỆN TRẠNG KẾ TOÁN THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH .1 Loại hình doanh nghiệp .2 Lĩnh vực kinh doanh .3 Quy mô doanh nghiệp .35 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.4 Chế độ kế toán .5 Kênh thông tin tìm hiểu VAS17 .6 Đánh giá thuật ngữ và nội dung VAS 17 .7 Tình hình áp dụng VAS 17 vào kế toán .8 Tình hình thực hiện kế toán thuế TNDN .9 Tài khoản sử dụng để theo dõi thuế thu nhập hoãn lại .38 Kết luận chƣơng 3:. 39 CHƢƠNG 4: THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU, KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .1 Nghiên cứu định tính .1 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu .2 Phƣơng pháp nghiên cứu.3 Nội dung nghiên cứu định tính.4 Kết quả nghiên cứu .2 Tổng quan các nghiên cứu trƣớc đây .3 Mô hình nghiên cứu chính thức và giả thuyết nghiên cứu .1 Mô hình nghiên cứu .2 Giả thuyết nghiên cứu .4 Nghiên cứu định lƣợng.2 Thiết kế nghiên cứu .3 Phƣơng pháp phân tích dữ liệu .5 Kết quả nghiên cứu .1 Kiểm định thang đo .2 Phân tích nhân tố khám phá .3 Phân tích mô hình hồi quy .4 Thảo luận kết quả hồi quy .59 Kết luận chƣơng 4:. 60 CHƢƠNG 5: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP VIỆT NAM .1 Giải pháp hoàn thiện kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp .1 Nâng cao năng lực làm việc của nhân viên kế toán .60 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Công ty kiểm toán .3 Giảm độ khó, độ phức tạp của chuẩn mực kế toán thuế TNDN .4 Quy mô doanh nghiệp .1 Về phía nhà nƣớc .2 Về phía doanh nghiệp .64 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 65 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com x DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TỪ VIẾT TẮT DIỄN GIẢI DN Doanh nghiệp TNDN Thu nhập doanh nghiệp CLTT Chênh lệch tạm tời CLVV Chênh lệch vĩnh viễn LNKT Lợi nhuận kế toán TNCT Thu nhập chịu thuế SXKD Sản xuất kinh doanh TK Tài khoản VAS Vietnam Accounting Standard LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com xi DANH SÁCH CÁC BẢNG STT Bảng Diễn giải 01 3.1 Kết quả khảo sát loại hình doanh nghiệp .2 Kết quả khảo sát lĩnh vực hoạt động .3 Kết quả khảo sát quy mô doanh nghiệp .4 Kết quả khảo sát chế độ kế toán .5 Kênh thông tin tìm hiểu về VAS 17 .6 Đánh giá chuẩn mực VAS 17 .7 Tình hình vận dụng VAS 17 vào công tác kế toán .8 Kết quả khảo sát tình hình thực hiện kế toán thuế TNDN .1 Sử dụng tài khoản 243 .2 Sử dụng tài khoản 347 .1 Thang đo các nhân tố ảnh hƣởng đến quá trình vận dụng VAS 17 .2 Kết quả kiểm định thang đo về nhân tố quy mô doanh nghiệp .3 Kết quả kiểm định thang đo về tính phức tạp của chuẩn mực VAS 1748 14 4.4 Kết quả kiểm định thang đo về chế độ chính sách thuế .5 Kết quả kiểm định thang đo về nhân viên kế toán .6 Kết quả kiểm định thang đo về công ty kiểm toán .