Chương 1. Chủ trƣơng và sự chỉ đạo của Đảng bộ huyện Thạch Thất về phát triển kinh tế nông nghiệptừ năm 2008 đến năm 2010 Chương 2. Đảng bộ huyện Thạch Thất lãnh đạo đẩy mạnh phát triển kinh tế nông nghiệp từ năm 2011 đến năm 2015 Chương 3. Nhận xét và kinh nghiệm 10 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Chƣơng 1 CHỦ TRƢƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ HUYỆN VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 2008 ĐẾN NĂM 2010 1.
Các yếu tố tác động và chủ trƣơng của Đảng bộ huyện 1.1 Các yếu tố tác động * Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội Về điều kiện tự nhiên Thạch Thất vốn là vùng đất cổ, là vùng chuyển tiếp giữa miền núi và đồng bằng nên có lịch sử dân cƣ và tổ chức hành chính từ rất sớm. Trải qua hàng ngàn năm, cùng với sự biến đổi địa giới hành chính, tên huyện cũng nhiều lần thay đổi. Theo Nghị quyết của kỳ họp thứ 3 Quốc hội khóa XII ngày 29-5-2008, từ ngày 1-8-2008, toàn bộ tỉnh Hà Tây sáp nhập vào Hà Nội. Huyện Thạch Thất là một huyện thuộc thành phố Hà Nội.
Ngày 1-8-2008, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội ký quyết định số 19-QĐ/UBND về việc tạm giao toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số ba xãTiến Xuân, Yên Bình, Yên Trung (trƣớc đây thuộc huyện Lƣơng Sơn, tỉnh Hòa Bình) về huyện Thạch Thất quản lý. Ngày 8-5-2009, Chính phủ ra Nghị quyết số 19- NQ/CP về việc xác lập địa giới hành chính các xã: Tiến Xuân, Yên Bình, Yên Trung thuộc huyện Thạch Thất. Sau khi xác lập địa giới hành chính huyện Thạch Thất có 23 đơn vị hành chính trực thuộc gồm thị trấn Liên Quan và 22 xã Thạch Thất là huyện ngoại thành nằm ở phía Tây Bắc trung tâm thành phố Hà Nội, phía Bắc và Đông Bắc giáp huyện Phúc Thọ và huyện Ba Vì, phía Đông Nam giáp huyện Quốc Oai, phía Tây Nam và Nam giáp tỉnh Hòa Bình, phía Tây giáp thị xã Sơn Tây. Huyện có 22 xã và 01 thị trấn.
Hệ thống giao thông chính có quốc lộ 32 ở phía bắc, quốc lộ 21A ở phía Tây, đƣờng cao tốc Láng - Hòa Lạc ở phía Nam, tỉnh lộ 419, 420, 446 chạy qua huyện đã 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com tạo ra mạng lƣới giao thông thuận lợi cho sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện. Tổng diện tích đất tự nhiên của huyện Thạch Thất là : “18.459,05 ha, trong đó đất nông nghiệp chiếm 9.016,17 ha tƣơng đƣơng với 48,8%; đất phi nông nghiệp chiếm 8.473,35 ha tƣơng đƣơng với 45,9%; đất chƣa sử dụng chiếm 969,53 ha tƣơng đƣơng với 5,25%. Huyện Thạch Thất có ba dạng địa hình: địa hình đồi núi, địa hình đồi gò bán sơn địa và địa hình đồng bằng” [66;6]. Huyện Thạch Thất mang đặc điểm chung của khí hậu, thời tiết vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng, một năm chia làm bốn mùa: xuân, hạ, thu, đông rõ rệt.
Nhiệt độ trung bình năm là 23,5oc lƣợng mƣa trung bình đạt 1400- 1600 mm/năm, mƣa tập trung từ tháng 5 đến tháng 9 hàng năm; hƣớng gió thịnh là gió Đông Nam và gió Đông Bắc. Về tài nguyên đất: “tổng diện tích đất tự nhiên toàn huyện là 18.459,05 ha chủ yếu là vùng bán sơn địa và đồng bằng, tính chất đất cũng đƣợc phân chia vùng rõ rệt, vùng đồng bằng chủ yếu là đất phù sa không bồi đắp hàng năm chiếm 36, 92% diện tích đất tự nhiên” [66; 17]. Tuy nhiên đất có độ phì khá cao, địa hình tƣơng đối bằng phẳng phù hợp với việc trồng lúa, hoa màu và cây công nghiệp ngắn ngày. Vùng bán sơn địa chủ yếu là đất hình thành trên nền đá phong hóa xen lẫn lớp sỏi ong, gồm các loại đất: đất đỏ vàng trên đá phiến sét, đất đỏ vàng trên đá trung tính, đất thung lũng do sản phẩm dốc tụ, tầng đất canh tác mỏng nên đƣợc sử dụng trồng luân canh lúa và hoa màu, cây công nghiệp ngắn ngày, những nơi ở đồi cao sử dụng đất trồng cây lâm nghiệp.
Về tài nguyên nước, ở Thạch Thất khá phong phú, đƣợc chia làm ba loại: nƣớc mặt, nƣớc ngầm và nƣớc mƣa. Nƣớc mặt chủ yếu đƣợc cung cấp bởi sông Tích, kênh dẫn nƣớc Đồng Mô - Ngải Sơn, Phù Sa, bên cạnh đó còn có các nguồn từ vùng núi Lƣơng Sơn- Hòa Bình nhƣ suối Linh Kiêu, suối Quan, suối Trắng, nguồn nƣớc này ngắn chủ yếu cung cấp nƣớc vào mùa mƣa, đƣợc lƣu trữ trong các ao hồ vừa và nhỏ. Nƣớc ngầm khá dồi dào, độ 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com sâu trung bình các giếng khoan từ 5 m đến 25 m. Nƣớc mƣa, có lƣợng nƣớc mƣa trung bình 1.628 mm trong năm, đây là nguồn nƣớc bổ sung cho các ao hồ, đầm và trong sinh hoạt của nhân dân.
Về tài nguyên khoáng sản, Thạch Thất có nguồn tài nguyên khoáng sản không nhiều, đặc biệt là các tài nguyên khoáng sản quý hiếm, chủ yếu các khoáng sản làm vật liệu xây dựng nhƣ đá bazan ở các xã Yên Trung, Yên Bình, Tiến Xuân, ngoài ra còn có đá ong ở xã Bình Yên là sản phẩm phong hóa tại chỗ của cuội, dăm và dung nham núi lửa hình thành, nhƣng cũng đang dần cạn kiệt do ngƣời dân khai thác sử dụng vào các công trình dân dụng. Ngoài ra, trên địa bàn huyện có nhiều đƣờng giao thông quan trọng, đƣờng 11A Sơn Tây - Hà Nội chạy qua phía Bắc huyện. Đƣờng 21B từ ngã ba Trò đi Quốc Oai chạy qua huyện lỵ. Đƣờng 84 từ ngã ba phố huyện nối với đƣờng 21A đi xuyên qua Hòa Lạc, Mó Chén.
Phía Tây của huyện là đƣờng 21A, một con đƣờng chiến lƣợc quan trọng nối liền thị xã Sơn Tây với Xuân Mai. Những con đƣờng lớn đó giữ vai trò quan trọng cả về kinh tế và quân sự, cả trong thời chiến cũng nhƣ trong thời bình, trƣớc đây con sông Tích cũng giữ vị trí quan trọng về mặt vận tải đƣờng thủy. Với vị trí quan trọng của chiến lƣợc phát triển kinh tế xã hội của Thủ đô, huyện Thạch Thất đƣợc Chính phủ quy hoạch một số dự án trọng điểm nhƣ: khu Công nghệ cao Hòa Lạc, trƣờng Đại học Quốc gia Hà Nội và đô thị vệ tinh Hòa Lạc. Không những vậy, Thạch Thất còn là huyện có nhiều làng nghề truyền thống, tiềm năng phát triển công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp rất lớn tạo đà cho sự phát triển kinh tế- xã hội, góp phần làm thay đổi diện mạo của một vùng kinh tế tiềm năng và năng động.
Nhìn chung, với những điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên nhƣ trên đã tạo điều kiện để huyện Thạch Thất đƣợc xác định là vùng kinh tế trọng điểm, địa bàn quân sự chiến lƣợc ở phía Tây thủ đô Hà Nội. * Nguồn nhân lực trong phát triển kinh tế nông nghiệp Huyện Thạch Thất có 22 xã và 01 thị trấn với 196 thôn dân cƣ, dân số toàn huyện đến năm 2015 là khoảng hơn 196 nghìn ngƣời, trong đó đồng bào 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com dân tộc Mƣờng chiếm khoảng 6% dân số, tập trung chủ yếu ở 3 xã Tiến Xuân, Yên Bình, Yên Trung. Theo dự báo tốc độ tăng dân số cơ học của huyện Thạch Thất giai đoạn 2011- 2020 là rất nhanh, đặc biệt là giai đoạn 2015- 2020 khi các cụm công nghiệp của huyện đƣợc lấp đầy và chuỗi đô thị vệ tinh Hòa Lạc hình thành. Dân số trong độ tuổi lao động xấp xỉ 60%, cơ cấu lao động nông thôn trong những năm gần đây chuyển dịch theo hƣớng tăng dần tỷ trọng lao động ngành công nghiệp - xây dựng và thƣơng mại- dịch vụ.
Chất lƣợng nguồn lao động tƣơng đối khá, tỷ lệ lao động đã qua đào tạo tại các trƣờng đại học cao đẳng, trung cấp nghề, sơ cấp nghề ngày càng tăng lên. Nhân dân huyện Thạch Thất có truyền thống yêu nƣớc, chống giặc ngoại xâm, kiên cƣờng bất khuất. Trong suốt hàng ngàn năm dựng nƣớc và giữ nƣớc, vùng đất nơi đây đã cùng nhân dân cả nƣớc chống giặc ngoại xâm, chống lại các triều đại phong kiến phƣơng Bắc. Từ khi Đảng cộng sảnViệt Nam ra đời nhân dân Thạch Thất tiếp thu ánh sáng của Đảng soi đƣờng, tích cực đấu tranh và phát triển lực lƣợng cùng nhân dân cả nƣớc giành chính quyền, làm nên Cách mạng tháng Tám thành công.
Bƣớc vào cuộc kháng chiến 9 năm chống Pháp, nhân dân Thạch Thất đã anh dũng chiến đấu, không ngại hy sinh, khó khăn gian khổ và giành đƣợc những thắng lợi vẻ vang. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nƣớc, hàng vạn lƣợt ngƣời con quê hƣơng Thạch Thất lên đƣờng, tất cả cho tiền tuyến, tất cả cho thắng lợi. Nhân dân Thạch Thất tự hào là vùng đất của khoa cử, nơi đây có truyền thống hiếu học, nổi tiếng có nhiều ngƣời đỗ cao, học giỏi của xứ Đoài, tiêu biểu nhƣ: Hƣơng Ngải (làng Ngái) dân gian còn lƣu truyền lại câu ca “Kẻ Ngái ông Nghè như trẻ tre”; Phùng Xá với “Trạng Bùng”- Phùng Khắc Khoan, Đại Đồng, Phú Kim… là những địa phƣơng có con em đạt tỷ lệ đỗ đạt và thành tài cao của Huyện. Nhân dân Thạch Thất có tinh thần đoàn kết, tƣơng thân, tƣơng ái cùng nhau xây dựng làng xóm, tƣơng trợ giúp đỡ nhau trong lao động sản xuất và trong cuộc sống.
14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Những đặc điểm về điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên và kinh tế- xã hội nêu trên cho thấy huyện Thạch Thất vừa có thuận lợi và có những khó khăn trong quá trình triển khai thực hiện chủ trƣơng của Đảng về phát triển kinh tế nông nghiệp. Xu thế đô thị hóa trên địa bàn huyện với khu vực trung tâm là Hòa Lạc- Thạch Thất sẽ là đô thị vệ tinh lớn nhất trong 5 đô thị vệ tinh của Hà Nội, theo quy hoạch chung của Hà Nội đến năm 2030 định hƣớng đến 2050 Hòa Lạc sẽ trở thành,thành phố khoa học, nơi tập trung trí tuệ và công nghệ tiên tiến của đất nƣớc và là trung tâm đào tạo nhân lực, đây là điều kiện thuận lợi để huyện Thạch Thất có đầy đủ cơ hội trong tiếp cận và ứng dụng các thành tựu khoa học- công nghệ trong sản xuất, phát triển kinh tế- xã hội.