Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Hạn Chế Cạnh Tranh Ở Việt Nam Hiện Nay

Luận án tiến sĩ nghiên cứu thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh ở việt nam hiện nay, phân tích chuyên sâu, xây dựng mô hình lý thuyết, đề xuất giải pháp khoa học cho vấn

• Tác giả: Trần Anh Tú
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Như Phát
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội
• Chuyên ngành: Luật Kinh tế
• Đề tài: Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Hạn Chế Cạnh Tranh Ở Việt Nam Hiện Nay
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Cạnh Tranh

Cạnh tranh là yếu tố then chốt thúc đẩy sự phát triển kinh tế. Để đảm bảo cạnh tranh diễn ra lành mạnh, pháp luật cạnh tranh đóng vai trò quan trọng. Luật cạnh tranh Việt Nam được xem như "Hiến pháp" của nền kinh tế, bảo vệ thị trường và người tiêu dùng. Việc thực thi hiệu quả luật cạnh tranh đòi hỏi một hệ thống cơ quan quản lý cạnh tranh mạnh mẽ và một quy trình tố tụng hợp lý. Luật Cạnh tranh (2004) đã được ban hành, tuy nhiên, còn nhiều hạn chế. Đến năm 2017, sau 12 năm thực thi, cơ quan quản lý cạnh tranh chỉ điều tra được 08 vụ việc hạn chế cạnh tranh. Luật Cạnh tranh (2018) ra đời với nhiều điểm mới, nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần được giải quyết. Do đó, việc nghiên cứu chuyên sâu về thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh là vô cùng cần thiết.

1.1. Tầm quan trọng của thủ tục giải quyết cạnh tranh

Thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo tính công bằng và minh bạch của thị trường. Một quy trình hiệu quả giúp phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi hạn chế cạnh tranh, bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng. Theo Trần Anh Tú, cạnh tranh là món quà quý giá mà Thượng đế ban cho con người. Do đó, việc xây dựng và hoàn thiện thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh là một nhiệm vụ quan trọng của các nhà làm luật.

1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả giải quyết vụ việc

Hiệu quả của thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm: năng lực của cơ quan quản lý cạnh tranh, tính minh bạch của quy trình tố tụng, sự tham gia của các bên liên quan, và sự phối hợp giữa các cơ quan nhà nước. Theo báo cáo của Bộ Công Thương, sự kém hiệu quả của Luật Cạnh tranh (2004) chủ yếu do quy trình tố tụng chưa hợp lý và vai trò mờ nhạt của hệ thống cơ quan cạnh tranh.

II. Thực Trạng Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Cạnh Tranh Hiện Nay

Thực tế cho thấy, thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh hiện nay còn nhiều bất cập. Số lượng vụ việc được điều tra và xử lý còn hạn chế so với số lượng các hành vi vi phạm cạnh tranh trên thị trường. Quy trình tố tụng còn rườm rà, phức tạp, gây khó khăn cho các doanh nghiệp và cơ quan quản lý. Việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn hành chính còn chưa hiệu quả. Việc giải quyết khiếu nại, khởi kiện của doanh nghiệp, người tiêu dùng còn nhiều hạn chế. Do đó, cần có những giải pháp đồng bộ để nâng cao hiệu quả của thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh.

2.1. Số lượng vụ việc được điều tra và xử lý

Số lượng vụ việc hạn chế cạnh tranh được điều tra và xử lý còn rất thấp so với số lượng các hành vi vi phạm cạnh tranh trên thị trường. Điều này cho thấy hiệu quả thực thi pháp luật cạnh tranh còn hạn chế. Theo thống kê của Bộ Công Thương, tính đến năm 2017, chỉ có 08 vụ việc hạn chế cạnh tranh được điều tra và 06 vụ việc được Hội đồng Cạnh tranh ra phán quyết.

2.2. Quy trình tố tụng còn rườm rà phức tạp

Quy trình tố tụng giải quyết vụ việc cạnh tranh còn rườm rà, phức tạp, gây khó khăn cho các doanh nghiệp và cơ quan quản lý. Các thủ tục hành chính còn nhiều, thời gian giải quyết vụ việc kéo dài, chi phí tố tụng cao. Điều này làm giảm tính răn đe của pháp luật cạnh tranh và khuyến khích các hành vi vi phạm.

2.3. Hạn chế trong giải quyết khiếu nại khởi kiện

Việc giải quyết khiếu nại, khởi kiện của doanh nghiệp, người tiêu dùng liên quan đến các vụ việc cạnh tranh còn nhiều hạn chế. Cơ chế giải quyết tranh chấp còn thiếu hiệu quả, thời gian giải quyết kéo dài, chi phí cao. Điều này làm giảm niềm tin của doanh nghiệp và người tiêu dùng vào hệ thống pháp luật cạnh tranh.

III. Cách Hoàn Thiện Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Cạnh Tranh

Để hoàn thiện thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Cần sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về cạnh tranh để đảm bảo tính minh bạch, rõ ràng và khả thi. Cần nâng cao năng lực của cơ quan quản lý cạnh tranh, tăng cường đào tạo chuyên môn cho cán bộ. Cần đơn giản hóa quy trình tố tụng, giảm thiểu các thủ tục hành chính. Cần tăng cường sự tham gia của các bên liên quan vào quá trình giải quyết vụ việc. Cần hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp cạnh tranh.

3.1. Sửa đổi bổ sung quy định pháp luật cạnh tranh

Cần sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về cạnh tranh để đảm bảo tính minh bạch, rõ ràng và khả thi. Cần quy định cụ thể hơn về các hành vi hạn chế cạnh tranh, các biện pháp xử lý vi phạm, và quy trình tố tụng. Cần bổ sung các quy định về bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng.

3.2. Nâng cao năng lực cơ quan quản lý cạnh tranh

Cần nâng cao năng lực của cơ quan quản lý cạnh tranh, tăng cường đào tạo chuyên môn cho cán bộ. Cần đầu tư trang thiết bị hiện đại, nâng cao khả năng thu thập và phân tích thông tin. Cần tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực cạnh tranh.

3.3. Đơn giản hóa quy trình tố tụng cạnh tranh

Cần đơn giản hóa quy trình tố tụng, giảm thiểu các thủ tục hành chính. Cần rút ngắn thời gian giải quyết vụ việc, giảm chi phí tố tụng. Cần tăng cường sử dụng công nghệ thông tin trong quá trình giải quyết vụ việc.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Áp Dụng Luật Cạnh Tranh

Để nâng cao hiệu quả áp dụng luật cạnh tranh Việt Nam, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng. Cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cạnh tranh để nâng cao nhận thức của cộng đồng. Cần khuyến khích doanh nghiệp tuân thủ pháp luật cạnh tranh, xây dựng văn hóa cạnh tranh lành mạnh. Cần tăng cường giám sát, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm cạnh tranh.

4.1. Tăng cường tuyên truyền phổ biến pháp luật

Cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cạnh tranh để nâng cao nhận thức của cộng đồng. Cần tổ chức các hội thảo, tập huấn, khóa đào tạo về pháp luật cạnh tranh cho doanh nghiệp, cán bộ quản lý nhà nước và người tiêu dùng.

4.2. Khuyến khích doanh nghiệp tuân thủ pháp luật

Cần khuyến khích doanh nghiệp tuân thủ pháp luật cạnh tranh, xây dựng văn hóa cạnh tranh lành mạnh. Cần tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận thông tin về pháp luật cạnh tranh, được tư vấn và hỗ trợ pháp lý.

4.3. Giám sát kiểm tra và xử lý vi phạm cạnh tranh

Cần tăng cường giám sát, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm cạnh tranh. Cần xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan nhà nước trong việc phát hiện và xử lý vi phạm. Cần công khai thông tin về các vụ việc vi phạm cạnh tranh để tăng tính răn đe.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Giải Quyết Vụ Việc Hạn Chế Cạnh Tranh

Việc áp dụng thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh vào thực tiễn đòi hỏi sự linh hoạt và sáng tạo. Các cơ quan quản lý cạnh tranh cần chủ động nắm bắt thông tin, điều tra và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm. Cần tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng khác để đảm bảo hiệu quả thực thi pháp luật. Cần chú trọng đến việc bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng trong quá trình giải quyết vụ việc.

5.1. Chủ động nắm bắt thông tin về vi phạm cạnh tranh

Các cơ quan quản lý cạnh tranh cần chủ động nắm bắt thông tin về các hành vi vi phạm cạnh tranh thông qua nhiều kênh khác nhau, như: báo chí, truyền thông, phản ánh của doanh nghiệp và người tiêu dùng. Cần xây dựng hệ thống thông tin hiệu quả để thu thập và xử lý thông tin.

5.2. Điều tra và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm

Cần điều tra và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm cạnh tranh để ngăn chặn các hậu quả tiêu cực cho thị trường và người tiêu dùng. Cần áp dụng các biện pháp xử lý nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng.

5.3. Bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng

Cần chú trọng đến việc bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng trong quá trình giải quyết vụ việc. Cần đảm bảo tính công bằng, minh bạch và khách quan trong quá trình tố tụng. Cần bồi thường thiệt hại cho các bên bị thiệt hại do hành vi vi phạm cạnh tranh.

VI. Tương Lai Của Thủ Tục Giải Quyết Vụ Việc Cạnh Tranh

Trong tương lai, thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh sẽ tiếp tục được hoàn thiện và phát triển để đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường ngày càng hội nhập. Cần tiếp tục nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm quốc tế để xây dựng một hệ thống pháp luật cạnh tranh hiện đại và hiệu quả. Cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quá trình giải quyết vụ việc để nâng cao hiệu quả và giảm chi phí.

6.1. Nghiên cứu học hỏi kinh nghiệm quốc tế

Cần tiếp tục nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm của các quốc gia có nền kinh tế thị trường phát triển để xây dựng một hệ thống pháp luật cạnh tranh hiện đại và hiệu quả. Cần tham gia các tổ chức quốc tế về cạnh tranh để trao đổi thông tin và kinh nghiệm.

6.2. Ứng dụng công nghệ thông tin vào giải quyết vụ việc

Cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quá trình giải quyết vụ việc để nâng cao hiệu quả và giảm chi phí. Cần xây dựng hệ thống thông tin trực tuyến để doanh nghiệp và người tiêu dùng có thể dễ dàng tiếp cận thông tin về pháp luật cạnh tranh và các vụ việc vi phạm.

6.3. Phát triển đội ngũ chuyên gia về cạnh tranh

Cần phát triển đội ngũ chuyên gia về cạnh tranh có trình độ chuyên môn cao và kinh nghiệm thực tiễn. Cần tạo điều kiện cho các chuyên gia được đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao trình độ thường xuyên.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý thuyết nghiên cứu - Chương 2: Những vấn đề lý luận về thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh - Chương 3: Thực trạng pháp luật về thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh và thực tiễn áp dụng ở Việt Nam hiện nay - Chương 4: Các giải pháp hoàn thiện và nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh ở Việt Nam hiện nay. 6 Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT NGHIÊN CỨU 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1. Các nghiên cứu lý luận về thủ tục giải quyết vụ việc hạn chế cạnh tranh - Tình hình nghiên cứu về khái niệm, bản chất và các đặc trƣng pháp lý, vai trò của thủ tục giải quyết vụ việc HCCT Các nghiên cứu về khái niệm, bản chất pháp lý và vai trò của thủ tục giải quyết vụ việc HCCT đã đƣợc các công trình nghiên cứu trong và ngoài nƣớc đề cập ở những mức độ khác nhau.

Cụ thể là: Về khái niệm vụ việc HCCT và khái niệm thủ tục giải quyết vụ việc HCCT, tính đến thời điểm hiện nay, mặc dù chƣa có bất kỳ công trình nghiên cứu nào đƣa ra khái niệm cụ thể và chính xác về vụ việc HCCT và thủ tục giải quyết vụ việc HCCT, tuy nhiên, có một số công trình nghiên cứu đã đƣa ra khái niệm về VVCT nhƣ: Bài viết “Một số quy định về TTCT theo Luật Cạnh tranh Việt Nam” của các tác giả Nguyễn Nhƣ Phát và Lê Anh Tuấn trên Tạp chí Nhà nƣớc và Pháp luật, số 213, 1/2006; Chuyên khảo “Bình luận khoa học Luật Cạnh tranh” của TS. Đinh Thị Mỹ Loan, Nxb Chính trị Quốc gia, 2005; “Giáo trình Luật Cạnh tranh” của tác giả Tăng Văn Nghĩa, NXB Giáo dục, 2009; Chuyên khảo “Pháp luật cạnh tranh tại Việt Nam” của các tác giả Lê Danh Vĩnh, Hoàng Xuân Bắc và Nguyễn Ngọc Sơn, NXB Tƣ pháp, 2006…Về cơ bản, các công trình này đều thống nhất cho rằng: VVCT là vụ việc có dấu hiệu vi phạm quy định của Luật Cạnh tranh bị cơ quan Nhà nƣớc có thẩm quyền điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật. Đinh Thị Mỹ Loan trong Bình luận khoa học Luật Cạnh tranh thì cho rằng: TTCT là hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân theo trình tự, thủ tục giải quyết, xử lý VVCT theo quy định của Luật Cạnh tranh. Đặc biệt, các tác giả Nguyễn Nhƣ Phát và Lê Anh Tuấn trong bài viết “Một số quy định về TTCT theo Luật Cạnh tranh Việt Nam” còn chỉ ra các đặc trƣng pháp lý cơ bản của TTCT: Nếu xét về thẩm quyền vụ việc, TTCT là tố tụng liên quan đến VVCT; xét về chủ thể tham gia tố tụng, TTCT là hoạt động của cơ quan hành chính – tƣ pháp, là một trình tự, thủ tục hành chính đặc thù.

Về bản chất pháp lý của thủ tục giải quyết vụ việc HCCT, trong số các công trình nghiên cứu về TTCT, một số nghiên cứu đã đƣa ra nhận định ở những mức độ khác nhau về bản chất pháp lý của TTCT. Phạm Duy Nghĩa trong “Chuyên 7 khảo Luật kinh tế” cho rằng TTCT là loại thủ tục tố tụng đặc biệt có tính tranh tụng cao, có sự pha trộn giữa thủ tục tố tụng dân sự với thủ tục tố tụng hành chính và tố tụng hình sự. Quan điểm này còn có thể tìm thấy trong một số công trình nghiên cứu khác nhƣ “Giáo trình Luật Cạnh tranh” của tác giả Tăng Văn Nghĩa NXB Giáo dục, 2009; Sách tham khảo “Bình luận khoa học Luật Cạnh tranh” của TS. Đinh Thị Mỹ Loan, Nxb Chính trị Quốc gia, 2005; Bài viết “Những vấn đề lý luận cơ bản của Luật Cạnh tranh” của các tác giả Dƣơng Đăng Huệ, Nguyễn Hữu Huyên trên Tạp chí Nhà nƣớc và Pháp luật số 9/2004.

Tuy nhiên, những nghiên cứu này mới chỉ có tính chất gợi mở cho những nghiên cứu tiếp theo vì chƣa có đƣợc một sự đánh giá toàn diện về bản chất pháp lý, các đặc trƣng pháp lý của thủ tục giải quyết vụ việc HCCT, chƣa có sự so sánh chi tiết với các thủ tục tố tụng khác nhƣ tố tụng dân sự, hành chính, hình sự trong từng giai đoạn tố tụng cụ thể. Về vai trò của thủ tục giải quyết vụ việc HCCT và sự cần thiết phải thiết lập được một quy trình tố tụng hiệu quả để đảm bảo thực thi pháp luật cạnh tranh, nội dung này đƣợc rất nhiều các công trình nghiên cứu khác nhau cùng đề cập tới, trong đó tiêu biểu nhƣ: Chuyên khảo “Cạnh tranh và xây dựng pháp luật cạnh tranh ở Việt Nam hiện nay” của các tác giả Nguyễn Nhƣ Phát, Trần Đình Hảo (đồng chủ biên), Nxb Công an Nhân dân, 2001; Sách tham khảo “Tiến tới xây dựng pháp luật cạnh tranh trong điều kiện chuyển sang nền kinh tế thị trường ở Việt Nam” của các tác giả Nguyễn Nhƣ Phát, Bùi Nguyên Khánh, Nxb Công an Nhân dân, 2001; Bài viết “Ngày xuân mơ tới xã hội cạnh tranh” của tác giả Phạm Duy Nghĩa đăng trên Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 5/2003; Bài viết “Những vấn đề lý luận cơ bản của Luật Cạnh tranh” của các tác giả Dƣơng Đăng Huệ, Nguyễn Hữu Huyên đăng trên Tạp chí Nhà nƣớc và Pháp luật số 9/2004; Bài viết “Điều tra, xử lý VVCT” của tác giả Nguyễn Hữu Huyên đăng trên Tạp chí Luật học số 6/2006; Sách tham khảo “Luật Cạnh tranh của Pháp và EU” của tác giả Nguyễn Hữu Huyên, NXB Tƣ pháp, 2004; Sách tham khảo “Các vấn đề pháp lý và thể chế về cạnh tranh và kiểm soát độc quyền kinh doanh” của Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ƣơng (CIEM), Nxb Giao thông Vận tải, 2002; Chuyên khảo “Pháp luật cạnh tranh tại Việt Nam” của các tác giả Lê Danh Vĩnh, Hoàng Xuân Bắc và Nguyễn Ngọc Sơn, NXB Tƣ pháp, 2006; Office of fair trading (OFT), Competition law guideline, 2004, UK; Xuezheng Wang, Competition Law and Policy in China, OECD Document, 2001; Dahuan Tong, Administrative Monopoly is Corruption; Christopher L.Sagers, Antitrust – Examples & Explanations, Wolters Kluwer, 2011… Các công trình này đều chi ra tầm quan trọng và sự cần thiết phải xây dựng đƣợc một cơ chế pháp lý 8 minh bạch, nhanh chóng và hiệu quả để đảm bảo thực thi pháp luật cạnh tranh, đặc biệt là ở các quốc gia chuyển đổi nhƣ Trung Quốc hay Việt Nam. - Tình hình nghiên cứu lý luận về các chủ thể thực hiện và tham gia vào thủ tục giải quyết vụ việc HCCT Hiện tại, không có công trình nghiên cứu trong nƣớc nào nghiên cứu chuyên sâu về các chủ thể thực hiện và tham gia thủ tục giải quyết vụ việc HCCT, tuy nhiên có khá nhiều công trình nghiên cứu đề cập tới các chủ thể tiến hành và tham gia TTCT hoặc các chủ thể tham gia giải quyết VVCT. Về nội dung này, tác giả Đinh Thị Mỹ Loan trong cuốn “Bình luận khoa học Luật Cạnh tranh” và tác giả Tăng Văn Nghĩa trong “Giáo trình Luật Cạnh tranh” đều thống nhất cho rằng, ở Việt Nam hiện nay, cơ quan tiến hành TTCT gồm có: Cục QLCT và HĐCT, ngƣời tiến hành TTCT gồm có: Thành viên HĐCT; Thủ trƣởng cơ quan QLCT; Điều tra viên và Thƣ ký PĐT, ngƣời tham gia TTCT gồm có: Bên khiếu nại; bên bị điều tra; luật sƣ; ngƣời làm chứng; ngƣời giám định; ngƣời phiên dịch; ngƣời có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan.

Trong số các chủ thể thực hiện và tham gia vào thủ tục giải quyết vụ việc cạnh tranh, có rất nhiều công trình nghiên cứu trong và ngoài nƣớc dành sự quan tâm đặc biệt tới loại chủ thể là cơ quan tiến hành TTCT. Các công trình nghiên cứu này chủ yếu tập trung phân tích, đánh giá về bản chất pháp lý của cơ quan QLCT, cách thức tổ chức và thẩm quyền hoạt động của loại cơ quan này. Có thể liệt kê ra rất nhiều các công trình nghiên cứu về vấn đề này nhƣ: Bài viết “Về pháp luật cạnh tranh và kiểm soát độc quyền” của tác giả Phạm Duy Nghĩa đăng trên Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 5/2001; “Chuyên khảo Luật kinh tế” của tác giả Phạm Duy Nghĩa, Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội, 2004; Bài viết “Những thách thức pháp lý đặt ra đối với việc thực thi nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan QLCT ở nước ta hiện nay” của tác giả Bùi Nguyên Khánh đăng trên Tạp chí Nhà nƣớc và pháp luật, số 9, năm 2004; Bài viết “HĐCT trong pháp luật Cộng hoà Pháp và đề xuất một mô hình thích hợp cho Việt Nam” của tác giả Nguyễn Hữu Huyên trên Tạp chí Thông tin Khoa học Pháp lý, Viện KHPL - Bộ Tƣ pháp số tháng 5/2004; Bài viết “Các cơ quan có thẩm quyền áp dụng Luật Cạnh tranh” của các tác giả Dƣơng Đăng Huệ, Nguyễn Hữu Huyên trên Tạp chí Dân chủ và Pháp luật số 9/2006; Bài viết “Mô hình cơ quan QLCT của Việt Nam” của các tác giả Dƣơng Đăng Huệ, Nguyễn Hữu Huyên trên Tạp chí Nghiên cứu lập pháp số 1/2004; Bài viết “Cơ quan QLCT ở Việt Nam – Những bất cập và phương hướng hoàn thiện” của tác giả Trƣơng Hồng Quang trên Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp, số 6, 3/2011; Luận án Tiến sỹ luật học “Pháp luật về kiểm soát độc quyền và chống cạnh tranh không lành mạnh ở Việt 9 Nam” của tác giả Đặng Vũ Huân, Đại học Luật Hà Nội, 2002; Kỷ yếu tọa đàm “Bản chất pháp lí và các yêu cầu cơ bản đối với cơ quan QLCT - Bài học cho Việt Nam” của Cục QLCT - Bộ Công Thƣơng, Tọa đàm thƣờng kỳ tháng 5.2009; Sách chuyên khảo “Chính sách và thực tiễn pháp luật cạnh tranh của Cộng hòa Pháp”, tập 1, của tác giả Dominique Brault do Nhà pháp luật Việt Pháp dịch trong khuôn khổ dự án hợp tác Việt – Pháp “Hỗ trợ Việt Nam hội nhập kinh tế quốc tế”, NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2005; Chuyên khảo “Ảnh hưởng của truyền thống pháp luật Pháp tới pháp luật Việt Nam” do GS. Arnaud De Raulin - GS.

Jean - Paul Pastorel - PGS. Trịnh Quốc Toản - PGS. Nguyễn Hoàng Anh đồng chủ biên, Nxb ĐHQGHN, 2016; Office of fair trading (OFT), Competition law guideline, 2004, UK; C. Douglas Floyd, Antitrust Liability for the Anticompetitive Effects of Government Action Induced by Fraud, 69 Antitrust L.Sagers, Antitrust – Examples & Explanations, Wolters Kluwer, 2011… và đặc biệt là Báo cáo mô hình cơ quan QLCT - Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam, trong hồ sơ Dự án Luật Cạnh tranh (sửa đổi) năm 2017 của Bộ Công Thƣơng.