Luận văn kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueb kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại sở giao dịch kho bạc nhà nước việt nam, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp

• Tác giả: Trần Thanh Phương
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Hồng Sơn
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Kiểm Soát Chi Thường Xuyên Ngân Sách Nhà Nước Tại Sở Giao Dịch Kho Bạc Nhà Nước Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu về kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2. Cơ sở lý luận về kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN
• 1.2.1. Các khái niệm
• 1.2.2. Chi thường xuyên NSNN
• 1.2.3. Kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2.4. Công tác quản lý kiểm soát Cam kết chi và xử phạt vi phạm hành chính qua KBNN
• 1.2.5. Nội dung quản lý kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2.6. Lập kế hoạch kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2.7. Tổ chức thực hiện công tác kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2.8. Kiểm tra, kiểm soát hoạt động thực hiện công tác kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.2.9. Các tiêu chí đánh giá công tác kiểm soát chi NSNN
• 1.2.9.1. Chỉ tiêu về tiến độ và tỷ lệ giải ngân so với dự toán
• 1.2.9.2. Chỉ tiêu số từ chối thanh toán trong năm
• 1.2.9.3. Chỉ tiêu cải cách thủ tục hành chính
• 1.2.10. Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua KBNN
• 1.2.10.1. Yếu tố khách quan
• 1.2.10.2. Yếu tố chủ quan
• 1.2.11. Kinh nghiệm Quốc tế và bài học tại Việt Nam
• 1.2.11.1. Kinh nghiệm của Cộng hòa Pháp
• 1.2.11.2. Kinh nghiệm của Hàn Quốc
• 1.2.11.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP VÀ THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
• 2.1. Nguồn tài liệu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp
• 2.2.2. Phương pháp thống kê mô tả
• 2.2.3. Phương pháp tổng hợp, phân tích, đánh giá
• 2.2.4. Phương pháp chuyên gia
• 2.2.5. Phương pháp xử lý thông tin
• 2.3. Các bước thiết kế nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI SỞ GIAO DỊCH KHO BẠC NHÀ NƯỚC VIỆT NAM
• 3.1. Khái quát về KBNN, Sở giao dịch KBNN
• 3.1.1. Kho bạc Nhà nước
• 3.1.2. Sở Giao dịch KBNN
• 3.2. Phân tích hoạt động kiểm soát chi thường xuyên qua Sở giao dịch KBNN giai đoạn 2014 – 2016
• 3.2.1. Tình hình chi thường xuyên tại Sở Giao dịch KBNN giai đoạn 2014 – 2016
• 3.2.2. Hiện trạng kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua Sở Giao dịch KBNN
• 3.2.3. Đánh giá chung về công tác kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua Sở Giao dịch KBNN
• 3.2.4. Những kết quả đạt được
• 3.2.5. Một số hạn chế và nguyên nhân
• 4. CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI SỞ GIAO DỊCH, KHO BẠC NHÀ NƯỚC GIAI ĐOẠN 2017 – 2020
• 4.1. Mục tiêu, định hướng hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc nhà nước
• 4.2. Một số kiến nghị, giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên tại Sở giao dịch Kho bạc nhà nước
• 4.2.1. Kiến nghị về cơ chế, chính sách
• 4.2.2. Giải pháp về quy trình thực hiện
• 4.2.3. Giải pháp về nghiệp vụ
• 4.2.4. Giải pháp về tổ chức bộ máy và đội ngũ cán bộ
• 4.2.5. Giải pháp về cơ sở vật chất, hiện đại hóa công nghệ
• 4.2.6. Nhóm giải pháp hỗ trợ khác
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kiểm Soát Chi Ngân Sách Nhà Nước Tại Kho Bạc Nhà Nước Việt Nam

Kiểm soát chi ngân sách nhà nước là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Kho bạc Nhà nước Việt Nam. Hệ thống Kho bạc Nhà nước (KBNN) thực hiện chức năng quản lý nhà nước về quỹ ngân sách nhà nước (NSNN), đảm bảo việc sử dụng ngân sách hiệu quả và đúng mục đích. Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam đang phát triển, việc kiểm soát chi ngân sách trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

1.1. Khái niệm và vai trò của kiểm soát chi ngân sách

Kiểm soát chi ngân sách là quá trình theo dõi, đánh giá và điều chỉnh các khoản chi tiêu của nhà nước. Vai trò của nó không chỉ giúp ngăn chặn lãng phí mà còn đảm bảo tính minh bạch trong quản lý tài chính công.

1.2. Lịch sử phát triển của Kho bạc Nhà nước Việt Nam

Kho bạc Nhà nước Việt Nam đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển, từ khi thành lập đến nay, với nhiều cải cách nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách. Những thay đổi này đã góp phần quan trọng vào việc kiểm soát chi tiêu ngân sách nhà nước.

II. Những Thách Thức Trong Kiểm Soát Chi Ngân Sách Nhà Nước

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng công tác kiểm soát chi ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước vẫn gặp phải nhiều thách thức. Những vấn đề này cần được nhận diện và giải quyết để nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách.

2.1. Tình trạng lãng phí và thất thoát ngân sách

Một trong những thách thức lớn nhất là tình trạng lãng phí và thất thoát ngân sách. Việc sử dụng ngân sách không hiệu quả đã gây ra nhiều hệ lụy cho nền kinh tế.

2.2. Thiếu minh bạch trong quy trình kiểm soát

Thiếu minh bạch trong quy trình kiểm soát chi ngân sách dẫn đến sự nghi ngờ từ phía công chúng và các tổ chức quốc tế. Điều này ảnh hưởng đến uy tín của Kho bạc Nhà nước.

III. Phương Pháp Kiểm Soát Chi Ngân Sách Hiệu Quả

Để nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp phù hợp. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện quy trình mà còn tăng cường trách nhiệm của các đơn vị sử dụng ngân sách.

3.1. Áp dụng công nghệ thông tin trong kiểm soát

Việc áp dụng công nghệ thông tin vào quy trình kiểm soát chi ngân sách giúp tăng cường tính chính xác và minh bạch. Hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc (TABMIS) là một ví dụ điển hình.

3.2. Tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực cán bộ

Đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ làm nhiệm vụ kiểm soát chi ngân sách là rất cần thiết. Điều này giúp họ nắm vững quy trình và nâng cao trách nhiệm trong công việc.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Kiểm Soát Chi Ngân Sách Tại Kho Bạc

Việc kiểm soát chi ngân sách không chỉ là lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn rõ ràng. Những kết quả đạt được từ công tác này đã góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước.

4.1. Kết quả đạt được từ công tác kiểm soát

Công tác kiểm soát chi ngân sách đã giúp giảm thiểu tình trạng lãng phí và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách. Nhiều dự án đã được thực hiện thành công nhờ vào sự kiểm soát chặt chẽ.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ các quốc gia khác

Nghiên cứu kinh nghiệm từ các quốc gia khác trong việc kiểm soát chi ngân sách có thể giúp Việt Nam rút ra những bài học quý giá. Những mô hình thành công có thể được áp dụng để cải thiện công tác kiểm soát tại Kho bạc Nhà nước.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Của Kiểm Soát Chi Ngân Sách

Kết luận về tầm quan trọng của kiểm soát chi ngân sách nhà nước và định hướng tương lai cho công tác này tại Kho bạc Nhà nước. Cần có những giải pháp đồng bộ để nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách trong thời gian tới.

5.1. Định hướng phát triển công tác kiểm soát

Định hướng phát triển công tác kiểm soát chi ngân sách trong thời gian tới cần tập trung vào việc cải cách quy trình và nâng cao năng lực cán bộ.

5.2. Tầm quan trọng của sự tham gia của cộng đồng

Sự tham gia của cộng đồng trong việc giám sát và kiểm tra chi tiêu ngân sách là rất cần thiết. Điều này không chỉ giúp tăng cường tính minh bạch mà còn nâng cao trách nhiệm của các đơn vị sử dụng ngân sách.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu tài chính công của Việt Nam, chi thường xuyên luôn chiếm tỷ trọng chi phối, dao động từ 60% đến 65% tổng chi ngân sách nhà nước hàng năm. Tỷ trọng lớn này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc thắt chặt kỷ luật tài khóa và tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nguồn lực quốc gia. Với vị thế là đơn vị đầu mối trực tiếp quản lý và thực hiện thanh toán cho các cơ quan trung ương, Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước đảm nhiệm khối lượng giao dịch khổng lồ lên tới hàng trăm nghìn tỷ đồng mỗi năm. Tuy nhiên, áp lực giải ngân dồn dập vào các tháng cuối năm, sự lạc hậu của một số định mức chi tiêu công và nguy cơ lãng phí ngân quỹ đã đặt ra nhiều thách thức đối với công tác giám sát tài chính.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế của tác giả Trần Thanh Phương, do Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Sơn hướng dẫn tại Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội, tập trung giải quyết vấn đề cốt lõi: Nâng cao hiệu lực, hiệu quả kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể bao gồm hệ thống hóa lý luận quản lý tài chính công, đánh giá thực trạng quy trình kiểm soát chi trong giai đoạn 2014 - 2016, và xây dựng hệ thống giải pháp ứng dụng cho giai đoạn 2017 - 2020. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi cung cấp các chỉ số đo lường chuẩn xác, hỗ trợ giảm thiểu tỷ lệ hồ sơ thanh toán sai phạm xuống dưới 2%, đẩy nhanh tốc độ luân chuyển chứng từ và đảm bảo 100% khoản chi được kiểm soát chặt chẽ trước khi xuất quỹ ngân sách nhà nước.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên 2 nền tảng lý thuyết chính: Lý thuyết Quản trị tài chính công hiện đại và Khung kiểm soát nội bộ chuẩn mực theo mô hình quản lý rủi ro. Các lý thuyết này nhấn mạnh nguyên tắc phân định rõ ràng giữa chức năng phê duyệt chuẩn chi của thủ trưởng đơn vị và chức năng kiểm soát thanh toán của cơ quan kho bạc, nhằm thiết lập cơ chế giám sát chéo minh bạch.

Nội dung lý thuyết làm rõ 4 khái niệm cốt lõi:

1. Ngân sách nhà nước: Toàn bộ các khoản thu, chi được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để duy trì chức năng nhà nước theo Luật Ngân sách nhà nước.
2. Chi thường xuyên: Các khoản chi nhằm vận hành bộ máy hành chính, thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh mang tính tiêu dùng thường nhật.
3. Kiểm soát chi thường xuyên: Quy trình kiểm tra, thẩm định tính hợp pháp, hợp lệ của hồ sơ thanh toán dựa trên dự toán được giao, tiêu chuẩn, định mức chi tiêu công qua 3 giai đoạn: tiền kiểm, kiểm soát trong khi chi và hậu kiểm.
4. Quản lý cam kết chi: Biện pháp ràng buộc pháp lý theo Thông tư 113/2008/TT-BTC và Thông tư 40/2016/TT-BTC, bắt buộc các hợp đồng mua sắm hàng hóa, dịch vụ từ 200 triệu đồng trở lên phải được ghi nhận và phong tỏa dự toán tại Kho bạc Nhà nước trước khi thực hiện.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn khai thác nguồn dữ liệu thứ cấp xác thực từ Cục Kế toán Nhà nước, Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước và Vụ Tổ chức cán bộ trong giai đoạn 3 năm (2014 - 2016). Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát 100% hồ sơ thanh toán chi thường xuyên và số liệu biên chế cán bộ chuyên trách tại Sở Giao dịch. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được áp dụng nhằm phản ánh tuyệt đối tính chính xác của dữ liệu tài khóa mà không tạo ra sai số thống kê.

Tác giả lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả kết hợp phương pháp chuyên gia nhằm đối chiếu các chỉ tiêu tài chính với quy định pháp luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Thiết kế nghiên cứu được thực hiện qua 3 bước chặt chẽ:

• Bước 1: Xây dựng khung cơ sở lý luận, tổng hợp các thông tư hướng dẫn và kinh nghiệm kiểm soát chi quốc tế từ Cộng hòa Pháp và Hàn Quốc.
• Bước 2: Thu thập, tổng hợp dữ liệu giao dịch thực tế trên hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc (TABMIS) giai đoạn 2014 - 2016.
• Bước 3: Đánh giá điểm nghẽn quy trình và đề xuất mô hình giải pháp hoàn thiện cho giai đoạn 2017 - 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu thực trạng tại Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước giai đoạn 2014 - 2016 đã ghi nhận 4 phát hiện quan trọng:

1. Tiến độ giải ngân duy trì ở mức cao: Tỷ lệ thanh toán chi thường xuyên so với dự toán được giao luôn đạt từ 92% đến 96% mỗi năm, phản ánh nỗ lực đáp ứng nhu cầu kinh phí hoạt động cho các cơ quan trung ương.
2. Cơ cấu chi thường xuyên phân hóa rõ nét: Nhóm chi thanh toán cho cá nhân (tiền lương, phụ cấp, học bổng) chiếm tỷ trọng áp đảo từ 52% đến 58% tổng chi; nhóm chi nghiệp vụ chuyên môn chiếm 22% đến 25%; trong khi chi mua sắm, sửa chữa lớn tài sản cố định chiếm khoảng 15% đến 18%.
3. Hiệu lực ngăn chặn sai phạm ngân sách: Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước đã phát hiện và kiên quyết từ chối thanh toán hàng trăm lượt hồ sơ không hợp lệ mỗi năm, chiếm tỷ lệ khoảng 1.5% đến 2.3% tổng số chứng từ tiếp nhận, bảo vệ an toàn cho hàng chục tỷ đồng tiền thuế của nhân dân.
4. Chuyển dịch mạnh sang thanh toán không dùng tiền mặt: Tỷ trọng thanh toán chuyển khoản qua ngân hàng và tài khoản kho bạc đạt trên 88%, các khoản chi tiền mặt trực tiếp được thu hẹp về dưới 12%, chủ yếu phục vụ các món chi nhỏ lẻ dưới 5 triệu đồng theo quy định tại Thông tư 164/2011/TT-BTC.

Thảo luận kết quả

Các kết quả đạt được xuất phát từ việc vận hành hiệu quả hệ thống TABMIS và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ kiểm soát viên. Tuy nhiên, dữ liệu cũng chỉ ra một bất cập lớn: Tiến độ giải ngân không đồng đều, trong đó khoảng 35% đến 40% khối lượng chi tiêu công bị dồn nén vào quý 4 hàng năm, đặc biệt trong tháng 11 và tháng 12.

Trên phương diện trình bày trực quan, diễn biến này có thể được minh họa sinh động qua biểu đồ đường thể hiện áp lực giải ngân theo từng tháng và biểu đồ tròn phân bổ 3 nhóm chi tiêu chính. So sánh với các nghiên cứu tại Kho bạc Nhà nước thành phố Hà Nội, huyện Ba Vì hay tỉnh Nghệ An, tình trạng dồn tích hồ sơ vào cuối niên độ là điểm nghẽn phổ biến trên toàn hệ thống. Đối chiếu với kinh nghiệm của Cộng hòa Pháp, việc chuyển đổi từ cơ chế tiền kiểm 100% sang kiểm soát theo ngưỡng rủi ro và tăng cường hậu kiểm như hệ thống kế toán điện tử DBAS của Hàn Quốc là giải pháp đột phá giúp giải tỏa áp lực chứng từ và nâng cao hiệu quả thanh toán công quỹ.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược nhằm hiện đại hóa hoạt động kiểm soát chi thường xuyên giai đoạn 2017 - 2020:

• Hoàn thiện khung khổ pháp lý và định mức kinh phí: Kiến nghị Bộ Tài chính chủ trì rà soát, điều chỉnh các tiêu chuẩn, định mức chi tiêu hành chính công đã lạc hậu; nâng ngưỡng bắt buộc quản lý cam kết chi từ 200 triệu đồng lên mức phù hợp với quy mô thị trường, hoàn thành trong giai đoạn 2017 - 2018.
• Chuyển đổi quy trình kiểm soát theo mức độ rủi ro: Sở Giao dịch Kho bạc Nhà nước cần tiên phong phân loại các đơn vị sử dụng ngân sách thành các nhóm rủi ro khác nhau. Áp dụng cơ chế hậu kiểm chọn mẫu với các đơn vị chấp hành tốt kỷ luật tài chính, rút ngắn thời gian xử lý chứng từ từ 3 ngày xuống tối đa 1 đến 2 ngày làm việc trước năm 2019.
• Hiện đại hóa công nghệ và dịch vụ công trực tuyến: Đẩy mạnh nâng cấp hệ thống TABMIS, tích hợp hoàn toàn với cổng Dịch vụ công trực tuyến Kho bạc Nhà nước, phấn đấu đạt tỷ lệ 100% hồ sơ chi thường xuyên được tiếp nhận và xử lý qua mạng internet vào năm 2020.
• Chuẩn hóa năng lực và siết chặt chế tài xử lý vi phạm: Tổ chức định kỳ 2 khóa đào tạo chuyên sâu hàng năm cho 100% cán bộ kiểm soát về kỹ năng phân tích hóa đơn điện tử; đồng thời thực hiện nghiêm quy trình 4 bước xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kho bạc theo Nghị định 192/2013/NĐ-CP.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị thực tiễn cao, đặc biệt hữu ích đối với 4 nhóm đối tượng:

• Cán bộ kiểm soát và lãnh đạo hệ thống Kho bạc Nhà nước: Tài liệu tham khảo toàn diện để chuẩn hóa quy trình thẩm định hồ sơ, nâng cao kỹ năng kiểm soát cam kết chi cho các hợp đồng từ 200 triệu đồng trở lên và kỹ thuật nhận diện rủi ro chứng từ.
• Lãnh đạo, kế toán trưởng các đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước: Cung cấp cẩm nang chi tiết về hồ sơ, quy trình thanh toán hợp pháp, giúp đơn vị chủ động lập kế hoạch dự toán chuẩn mực và hạn chế tối đa các lỗi bị từ chối cấp phát kinh phí.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên khối ngành Kinh tế - Tài chính: Cung cấp hệ thống lý luận chặt chẽ, chuỗi dữ liệu thực chứng 2014 - 2016 xác thực và phương pháp luận thiết kế nghiên cứu 3 bước ứng dụng trong phân tích tài chính công.
• Chuyên gia hoạch định chính sách tại Bộ Tài chính: Cung cấp bằng chứng thực tiễn để phục vụ việc sửa đổi, bổ sung các thông tư hướng dẫn Luật Ngân sách nhà nước và xây dựng chiến lược phát triển Kho bạc Nhà nước đến năm 2020 và 2030.

Câu hỏi thường gặp

Cam kết chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước bắt buộc áp dụng trong trường hợp nào? Theo quy định tại Thông tư 113/2008/TT-BTC và Thông tư 40/2016/TT-BTC, mọi khoản chi thường xuyên từ nguồn ngân sách nhà nước đã được giao dự toán, có hợp đồng mua bán hàng hóa, dịch vụ hợp pháp với giá trị từ 200 triệu đồng trở lên đều bắt buộc phải làm thủ tục quản lý, kiểm soát cam kết chi tại Kho bạc Nhà nước.

Kho bạc Nhà nước có quyền từ chối thanh toán đối với những hồ sơ nào? Kho bạc Nhà nước kiên quyết từ chối thanh toán các khoản chi không có trong dự toán được duyệt, chi vượt tiêu chuẩn, định mức, không đầy đủ hóa đơn chứng từ hợp lệ, hoặc các khoản tạm ứng quá thời hạn quy định mà đơn vị chưa làm thủ tục thanh toán chuyển từ tạm ứng sang thực chi.

Mức tạm ứng tối đa cho các hợp đồng mua sắm hàng hóa, dịch vụ bằng nguồn kinh phí thường xuyên là bao nhiêu? Căn cứ chế độ quản lý tài chính hiện hành, mức tạm ứng kinh phí thanh toán theo hợp đồng do chủ đầu tư và nhà cung ứng thỏa thuận nhưng tối đa không vượt quá 30% giá trị hợp đồng được ký kết, trừ các trường hợp nhập khẩu thiết bị đặc thù có hướng dẫn riêng của cấp có thẩm quyền.

Quy trình xử phạt vi phạm hành chính trong kiểm soát chi ngân sách nhà nước gồm những bước nào? Theo Nghị định 192/2013/NĐ-CP, quy trình xử lý vi phạm hành chính của Kho bạc Nhà nước gồm 4 bước: Lập biên bản vi phạm hành chính, Ban hành quyết định xử phạt, Gửi quyết định xử phạt cho đơn vị vi phạm, và Thực hiện thu nộp tiền phạt vào ngân sách nhà nước.

Điểm khác biệt cốt lõi giữa hình thức rút dự toán và hình thức lệnh chi tiền là gì? Rút dự toán áp dụng cho các đơn vị có quan hệ dự toán thường xuyên với kho bạc, trong đó Kho bạc Nhà nước trực tiếp kiểm soát hồ sơ chi tiết trước khi xuất quỹ. Lệnh chi tiền do cơ quan tài chính trực tiếp kiểm soát nội dung và phát lệnh để kho bạc thực hiện xuất quỹ cho đối tượng thụ hưởng.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý và kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại đơn vị kho bạc trung ương.
• Phân tích chi tiết chuỗi dữ liệu thực chứng 2014 - 2016, ghi nhận tỷ lệ giải ngân đạt trên 92% dự toán và chỉ rõ nguyên nhân của tình trạng dồn áp lực thanh toán vào quý 4.
• Làm rõ vai trò phòng ngừa thất thoát của công tác từ chối thanh toán với tỷ lệ sai sót được ngăn chặn kịp thời từ 1.5% đến 2.3% tổng số món chi.
• Đề xuất đồng bộ 4 nhóm giải pháp mang tính ứng dụng cao cho giai đoạn 2017 - 2020, trọng tâm là phân loại kiểm soát theo ngưỡng rủi ro và tích hợp dịch vụ công trực tuyến 100%.
• Cung cấp nguồn tài liệu tham khảo học thuật chuẩn mực cho công tác nghiên cứu, đào tạo và hoạch định chính sách tài chính công tại Việt Nam.

Bạn đọc và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác toàn văn luận văn tại thư viện Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội để nắm bắt các phân tích chuyên sâu và bảng biểu số liệu chi tiết.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần mở đầu. Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận, thực tiễn về công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN tại KBNN. Chƣơng 2: Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu. Chƣơng 3: Thực trạng kiểm soát chi thƣờng xuyên ngân sách nhà nƣớc tại Sở Giao dịch KBNN Việt Nam.

Chƣơng 4: Định hƣớng và một số kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên ngân sách nhà nƣớc tại Sở Giao dịch, Kho bạc Nhà nƣớc giai đoạn 2017 – 2020. Tài liệu tham khảo. 3 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI THƢỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƢỚC 1. Tổng quan nghiên cứu về kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN Trong điều kiện nền kinh tế nƣớc ta hiện nay, khi nguồn thu ngân sách còn nhiều hạn chế mà nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội ngày càng tăng thì việc kiểm soát chặt chẽ các khoản chi NSNN thực sự là mối quan tâm hàng đầu của Nhà nƣớc, các ngành, các cấp.

Kiểm soát chi NSNN trong tình hình Việt Nam hiện nay góp phần kiềm chế lạm phát, ổn định tiền tệ và lành mạnh hóa nền tài chính quốc gia đồng thời góp phần nâng cao trách nhiệm cũng nhƣ phát huy đƣợc vai trò của các ngành, các cấp, các cơ quan, đơn vị có liên quan đến công tác quản lý và điều hành NSNN. Đặc biệt, hệ thống KBNN sẽ thực hiện kiểm soát, thanh toán trực tiếp từng khoản chi NSNN cho các đối tƣợng sử dụng đúng chức năng, nhiệm vụ đã đƣợc Nhà nƣớc giao, góp phần giữ vững kỷ cƣơng, kỳ luật tài chính. Với vai trò quan trọng nhƣ vậy, cho đến thời điểm hiện tại, đã có nhiều nghiên cứu, bài viết trao đổi liên quan đến công tác kiểm soát chi NSNN nói chung và kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN qua KBNN với nhiều góc độ khác nhau nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN. Một trong số các đề tài nghiên cứu liên quan có thể kể đến đó là các luận văn của các tác giả sau: - Luận văn thạc sĩ “Giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên ngân sách Nhà nước đối với các đơn vị sự nghiệp công lập qua Kho bạc Nhà nước Hà Nội ” của Đặng Thị Thúy Hằng, năm 2014.

Luận văn đã đƣa ra lý luận chung về kiểm soát chi thƣờng xuyên qua KBNN đối với các đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện cơ chế tự chủ tài chính, qua đó nghiên cứu thực trạng công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN đối với các đơn vị sự nghiệp công lập qua Kho bạc Nhà nƣớc Hà Nội giai đoạn 2010-2012. Trên cơ sở đó đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN đối với các đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện cơ chế tự chủ tài chính qua KBNN Hà Nội. 4 - Luận văn thạc sĩ “Kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội” của Phan Thị Tuyết, năm 2015. Luận văn tập trung nghiên cứu cơ sở lý luận về kiểm soát chi NSNN qua KBNN cấp huyện, trên cơ sở đó nghiên cứu, phân tích đánh giá tình hình kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN qua KBNN huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội trong thời gian từ năm 2012 đến năm 2014.

Luận văn đã có những số liệu đánh giá kết quả chi thƣờng xuyên từ các nguồn ngân sách (nguồn ngân sách trung ƣơng, ngân sách địa phƣơng, ngân sách huyện, ngân sách xã, thị trấn); số liệu về cơ cấu chi thƣờng xuyên cho cá nhân, cho nghiệp vụ chuyên môn,.; tình hình dự toán. Từ đó đƣa ra các giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN qua KBNN Ba Vì, thành phố Hà Nội. - Luận văn thạc sĩ “Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước qua Kho bạc nhà nước Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương” của Phạm Thị Hƣơng, năm 2015. Luận văn cũng nêu ra đƣợc cơ sở lý luận về NSNN và kiểm soát chi NSNN (khái niệm, đặc điểm, mục tiêu,.

Luận văn đã phân tích, đánh giá những điểm mạnh, điểm yếu trong công tác kiểm soát chi NSNN qua KBNN Tứ Kỳ, Hải Dƣơng, từ đó tìm kiếm những giải pháp phù hợp nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN tại đơn vị. - Luận văn thạc sĩ “Kiểm soát chi NSNN qua KBNN Nghệ An” của Trần Thị Hồng, năm 2015. Luận văn nghiên cứu và đƣa ra cơ sở lý luận về NSNN và kiểm soát chi NSNN qua KBNN nói chung. Qua phân tích và đánh giá thực trạng kiểm soát chi NSNN qua KBNN Nghệ An giai đoạn 2010 – 2014, luận văn đã chỉ ra những hạn chế, tồn tại trong công tác kiểm soát chi NSNN tại KBNN Nghệ An: về dữ liệu kiểm soát, về cơ cấu tổ chức và năng lực kiểm soát, về thực hiện quy trình kiểm soát.

Qua đó, tác giả xác định nguyên nhân và đƣa ra một số giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN qua KBNN Nghệ An. Bên cạnh đó còn có rất nhiều bài viết nghiên cứu, trao đổi về công tác kiểm soát chi NSNN trên tạp chí ngành nhƣ: - Bài viết “Một số vấn đề về kiểm soát thanh toán mua sắm tài sản” của 5 Trƣơng Công Lý trên Tạp chí Quản lý Ngân quỹ quốc gia, số 142 (4/2014). Xuất phát từ thực tiễn công tác tại KBNN cơ sở, tác giả nêu một số vấn đề liên quan đến KBNN khi kiểm soát thanh toán mà quá trình thực hiện tại địa phƣơng còn chƣa thống nhất nhƣ: Đối tƣợng kiểm soát thanh toán việc mua sắm tài sản, hồ sơ kiểm soát chi và trách nhiệm của KBNN. Qua đó tác giả mong muốn nhận đƣợc các ý kiến trao đổi để ngành có sự quy định bổ sung cho phù hợp, đồng bộ và thống nhất.

- Bài viết “Công tác kiểm soát chi NSNN năm 2014 – Những nội dung cần quan tâm” của Vũ Đức Hiệp trên Tạp chí Quản lý Ngân quỹ quốc gia, số 143 (5/2014). Qua thực tế triển khai công việc, tác giả đã nêu ra một số nội dung cơ bản về kiểm soát chi NSNN cần chú trọng để hoàn thành tốt các chủ trƣơng, nhiệm vụ của Chính phủ, Bộ Tài chính giao trong việc thực hiện dự toán NSNN năm 2014. - “Một số giải pháp hoàn thiện cơ chế kiểm soát chi đối với lĩnh vực khoa học công nghệ” của Trần Mạnh Hà, Tạp chí Quản lý Ngân quỹ quốc gia, số 156 (6/2015). Bài viết tập trung phân tích những bất cập trong cơ chế quản lý và sử dụng tài chính của các đề tài, dự án khoa học và công tác kiểm soát chi của KBNN đối với các đề tài, dự án khoa học, đồng thời đƣa ra các đề xuất, giải pháp khắc phục và đổi mới cơ chế kiểm soát chi NSNN đối với khoa học công nghệ.

- “Triển khai hiệu quả các giải pháp kiểm soát chi NSNN” của Vũ Đức Hiệp – Nguyễn Thị Cẩm Bình, Tạp chí Quản lý Ngân quỹ quốc gia, số 175 (1/2017). Bài viết đã tổng hợp những thay đổi, điều chỉnh về cơ chế chính sách liên quan đến quản lý tài chính nói chung, quản lý kiểm soát chi thƣờng xuyên và chi đầu tƣ XDCB nói riêng; đánh giá công tác triển khai của KBNN thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tài chính; nêu ra, những kết quả đạt đƣợc, một số khó khăn vƣớng mắc và kiến nghị giải pháp thực hiện trong thời gian tới. Nhận xét chung cho thấy, các công trình nghiên cứu, bài viết có liên quan đến công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên qua KBNN với không gian và thời gian cụ thể, nhƣng chƣa có luận văn, luận án hoặc bài viết cụ thể nào nghiên cứu về công tác Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách nhà nước tại Sở giao dịch Kho bạc nhà nước giai đoạn 2014-2016, điều đó cho thấy việc nghiên cứu đề tài này là vấn đề 6 mới đặt ra, luận văn này sẽ chắt lọc, kế thừa các lý luận cơ bản về công tác kiểm soát chi, từ đó đƣa ra giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên tại Sở giao dịch KBNN trong thời gian tới đạt hiệu quả tốt hơn. Cơ sở lý luận về kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN qua KBNN 1.

Các khái niệm - Ngân sách nhà nƣớc: “là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nƣớc đã đƣợc cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền quyết định và đƣợc thực hiện trong một năm để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nƣớc” (Điều 1 Luật NSNN năm 2002). - Chi thƣờng xuyên là nhiệm vụ chi của NSNN nhằm bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nƣớc, các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội; hỗ trợ hoạt động của các tổ chức khác và thực hiện các nhiệm vụ thƣờng xuyên của Nhà nƣớc về phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh, quốc phòng. - Kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN qua KBNN là việc KBNN tiến hành xem xét, kiểm tra các khoản chi thƣờng xuyên NSNN phù hợp với các chính sách, chế độ, định mức chi tiêu do Nhà nƣớc quy định theo những nguyên tắc, hình thức và phƣơng pháp quản lý tài chính trong quá trình cấp phát và thanh toán các khoản chi của NSNN. Chủ thể tham gia vào quy trình kiểm soát chi NSNN gồm nhiều cơ quan cùng tham gia trong đó có 2 cơ quan quản lý chủ yếu là Cơ quan tài chính và Kho bạc Nhà nƣớc.

- Cam kết chi là việc các đơn vị cam kết sử dụng dự toán chi ngân sách thƣờng xuyên để thanh toán cho hợp đồng đã đƣợc ký giữa đơn vị với nhà cung cấp. Chi thường xuyên NSNN 1. Đặc điểm của chi thường xuyên Thứ nhất, đại bộ phận các khoản chi thƣờng xuyên mang tính ổn định khá rõ nét, bắt nguồn từ những hoạt động cụ thể mà mỗi bộ phận thuộc guồng máy của Nhà nƣớc phải thực hiện đó là công việc thuộc về quản lý Nhà nƣớc tại mỗi cơ quan chính quyền luôn phải duy trì đều đặn và đầy đủ. Việc thực hiện các chức năng, 7 nhiệm vụ kinh tế - xã hội và hoạt động của bộ máy Nhà nƣớc làm nảy sinh các khoản chi thƣờng xuyên và đòi hỏi phải có tạo lập nguồn lực tài chính thƣờng xuyên để trang trải, do đó tất yếu phải cung cấp nguồn vốn từ NSNN cho nó.

Thứ hai, khi nghiên cứu cơ cấu chi NSNN theo mục đích sử dụng ngƣời ta phân loại các khoản chi thành hai nhóm: Chi tiêu dùng và chi tích lũy. Các khoản chi thƣờng xuyên NSNN thƣờng có tác động trong khoảng thời gian ngắn, mang tính tiêu dùng xã hội.