CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG THÔNG TIN 1. Một số khái niệm cơ bản 1.1 Khái niệm về phần mềm Phần mềm máy tính (Computer Software) hay gọi tắt là Phần mềm (Software) là một tập hợp những câu lệnh hoặc chỉ thị (Instruction) được viết bằng một hoặc nhiều ngôn ngữ lập trình theo một trật tự xác định, và các dữ liệu hay tài liệu liên quan nhằm tự động thực hiện một số nhiệm vụ hay chức năng hoặc giải quyết một vấn đề cụ thể nào đó. Phần mềm thực hiện các chức năng của nó bằng cách gửi các chỉ thị trực tiếp đến phần cứng (hay phần cứng máy tính, Computer Hardware) hoặc bằng cách cung cấp dữ liệu để phục vụ các chương trình hay phần mềm khác. Phần mềm là một khái niệm trừu tượng, nó khác với phần cứng ở chỗ là "phần mềm không thể sờ hay đụng vào", và nó cần phải có phần cứng mới có thể thực thi được.
Phân loại Theo phương thức hoạt động: +) Phần mềm hệ thống: dùng để vận hành máy tính và các phần cứng máy tính, ví dụ như các hệ điều hành máy tính Windows, Linux, Unix, các thư viện động (còn gọi là thư viện liên kết động (dynamic linked library - DLL) của hệ điều hành, các trình điều khiển (driver), phần sụn (firmware) và BIOS. Đây là các loại phần mềm mà hệ điều hành liên lạc với chúng để điều khiển và quản lý các thiết bị phần cứng. +) Phần mềm ứng dụng: để người sử dụng có thể hoàn thành một hay nhiều công việc nào đó, ví dụ như các phần mềm văn phòng (Microsoft Office, OpenOffice), phần mềm doanh nghiệp, phần mềm quản lý nguồn nhân lực, phần mềm giáo dục, cơ sở dữ liệu, phần mềm trò chơi, chương trình tiện ích, hay các loại phần mềm độc hại. +) Các phần mềm chuyển dịch mã bao gồm trình biên dịch và trình thông dịch: các loại chương trình này sẽ đọc các câu lệnh từ mã nguồn được viết bởi các lập trình viên theo một ngôn ngữ lập trình và dịch nó sang dạng ngôn ngữ máy mà máy tính có thể hiểu đưọc, hay dịch nó sang một dạng khác như là tập tin đối tượng (object file) và 4 Luan van các tập tin thư viện (library file) mà các phần mềm khác (như hệ điều hành chẳng hạn) có thể hiểu để vận hành máy tính thực thi các lệnh.
Theo khả năng ứng dụng: +) Những phần mềm không phụ thuộc, nó có thể được bán cho bất kỳ khách hàng nào trên thị trường tự do. Ví dụ: phần mềm về cơ sở dữ liệu như Oracle, đồ họa như Photoshop, Corel Draw, soạn thảo và xử lý văn bản, bảng tính. Ưu điểm: Thông thường đây là những phần mềm có khả năng ứng dụng rộng rãi cho nhiều nhóm người sử dụng. Khuyết điểm: Thiếu tính uyển chuyển, tùy biến.
+) Những phần mềm được viết theo đơn đặt hàng hay hợp đồng của một khách hàng cụ thể nào đó (một công ty, bệnh viện, trường học,. Ví dụ: phần mềm điều khiển, phần mềm hỗ trợ bán hàng.2 Khái niệm về nhân sự, vai trò của quản lý nhân sự đối với doanh nghiệp - Khái niệm quản lý nhân sự: quản lý nhân sự hay quản lý nhân lực là sự khai thác và sử dụng nguồn nhân lực của một tổ chức hay một công ty một cách hợp lý và hiệu quả. Quản lý nhân sự có thể áp dụng cho mọi lĩnh vực, không riêng gì trong sản xuất kinh doanh. - Mục tiêu của quản lý nhân sự: là có thể quản lý nhân viên một cách tốt nhất hiệu quả nhất.
Đó không chỉ là quản lý về lương, thưởng mà còn là quản lý hồ sơ, quản lý tuyển dụng - Tác dụng của quản lý nhân sự: quản lý nhân sự góp phần vào việc giải quyết các mặt kinh tế xã hội của vấn đề lao động. Mỗi công ty hoạt động được đều phải có các phòng ban, có cấp trên cấp dưới chính vì vậy công tác quản lý nhân sự tạo ra một bầu không khí cho doanh nghiệp, công ty, giúp công ty hoạt dộng và phát triển. Đây có thể coi là một yếu tố quan trọng quyết định sự thành bại của công ty. - Các hình thức và mô hình quản lý nhân sự: +) Lấy cá nhân làm trung tâm, tập trung ảnh hưởng.
Phương pháp này có đặc tính là quyền lợi tập trung vào tay một người quan trọng, nhân viên chỉ là công cụ tạo lợi nhuận, không có quyền tham gia vào hoạch định, định hướng phát triển của công ty. Hình thức này cứng nhắc không có chuyển biến, không phát huy được những ưu điểm của toàn bộ nhân viên 5 Luan van +) Cá nhân làm trung tâm, nhưng theo hướng quản lý tập thể. Mô hình này có đặc điểm là quyền lợi của doanh nghiệp được phân phối từ trên xuống dưới từng nhân viên, mọi chính sách đều xuất phát từ lợi ích chung, mọi nhân viên đều có quyền bày tỏ quan điểm, có tính dân chủ. Nó phát huy được tối đa những ưu điểm của nhân viên.
+) Tập thể lãnh đạo kiểu cũ: nhiều người lãnh đạo nhưng không thấy vai trò của người cao nhất dẫn đến việc trách nhiệm không được quy định cụ thể cho cá nhân nào. Cơ sở lý luận về phân tích thiết kế 2.1 Khái niệm về phân tích và thiết kế Phân tích và thiết kế hệ thống thông tin là phương pháp để sử dụng để tạo ra và duy trì hệ thống thông tin nhằm thực hiện các chức năng cơ bản như lưu trữ và ử lý thông tin dữ liệu. Mục tiêu chính của phân tích thiết kế hệ thống là cải tiển hệ thống cấu trúc, điển hình là qua ứng dụng phần mềm, có thể giúp đỡ các nhân viên hoàn tất các công việc chính của doanh nghiệp được dễ dàng và hiệu quả hơn Phân tích thiết kế hệ thống thông tin được dựa trên: +) Sự hiểu biết về các mục tiêu, các cấu trúc và các quy trình tổ chức. +) Kiến thức để triển khai công nghệ thông tin nhằm mang lại lợi ích cho doanh nghiệp.
Phân tích thiết kế hệ thống thông tin là phương pháp luận để xây dựng và phát triển hệ thống thông tin bao gồm các lý thuyết, mô hình, phương pháp và các công cụ sử dụng trong quá trình phân tích và thiết kế hệ thống.2 Các phương pháp phân tích và thiết kế hệ thống thông tin Có 2 phương pháp phân tích và thiết kế hướng đối tượng - Phương pháp phân tích theo hướng chức năng: là kiểu phân tích lấy quá trình làm trung tâm để phân tích một hệ đang có và xác định các yêu cầu nghiệp vụ cho một hệ thống mới. Đặc điểm của phương pháp phân tích thiết kế hướng chức năng là phân rã một hệ thống lớn thành các hệ thống con từ trên xuống. Phương pháp này tiến hành phân rã bài toán thành các bài toán nhỏ hơn rồi tiếp tục phan rã thành các bài toán con cho đến khi nhận được bài toán có thể cài đặt được ngay sửu dụng ngôn ngữ các hàm của ngôn ngữ lập trình hướng chức năng 6 Luan van - Phương pháp phân tích hướng đối tượng: cách tiếp cận hướng đối tượng là một lối tư duy theo cách ánh xạ các thành phần trong bài toán vào các đối tượng ngoài đời thực. Với cách tiếp cận này, hệ thống được chia tương ứng thành các thành phần nhỏ gọi là các đối tượng, mỗi đối tượng bao gồm đầy đủ cả dư liệu và hành động liên quan đến đối tượng đó.
Các đối tượng trong hệ thống tương đối đọc lập với nhau và phần mềm sẽ được xây dựng bằng cách kết hợp các đối tượng dó lại với nhau thông qua các mối quan hệ và tương tác giữa chúng. Lý thuyết phân tích thiết kế hướng đối tượng Ý tưởng cơ bản của việc tiếp cận hướng đối tượng là phát triển 1 hệ thống bao gồm các đối tượng độc lập tương đối với nhau. Mỗi đối tượng bao hàm trong nó cả dữ liệu và các xử lý tiến hành trên các dư liệu này được gọi là bao gói thông tin. Ví dụ như khi đã xây dựng một số đối tượng căn bản trong thế giới máy tính thì ta có thể chắp chúng lại với nhau để tạo ứng dụng của mình.1 Ưu điểm của mô hình hướng đối tượng Đối tượng độc lập tương đối, che giấu thông tin, việc sửa đổi đôi tượng không gây ảnh hưởng lan truyền sang các đối tượng khác.
Những đối tượng trao đổi thông tin được với nhau bằng cách truyền thông điệp làm cho việc liên kết giữa các đối tượng lỏng lẻo có thể ghép nối tùy ý, dễ dàng bảo trì, nâng cấp, đảm bảo cho việc mô tả các giao diện diện giữa các đơn thể been trong hệ thống được dễ dàng hơn Việc phân tích và thiết kế theo cách phân bài toán của mình thành các đối tượng là hướng tới lời giải của thế giới thực Các đối tượng có thể được sử dụng lại do tính kế thừa của đối tượng cho phép xác định các modul và sử dụng ngay sau khi chúng thực hiện đầy đủ các chức năng và sau đó mở rộng các đơn thể dó mà không ảnh hưởng tới các đơn thể đã có. Hệ thống hướng đối tượng dễ dàng được mở rộng thành các hệ thống lớn nhờ tương tác thông qua việc nhận và gửi các thông báo. Xây dựng hệ thống thành các thành phần khác nhau. Mỗi thành phần được xây dựng độc lập và sau đó ghép chúng lại với nhau đảm bảo được có đầy đủ các thông tin giao dịch.
7 Luan van Việc phát triển và bảo trì hệ thống đơn giản hơn rất nhiều do có sự phân hoạch rõ ràng, là kết quả của việc bao gói thông tin và sự kết nối giữa các đối tượng thông qua giao diện, việc sử dụng lại các thành phần đảm bảo độ tin cậy cao của hệ thống. Cho phép áp dụng các phương pháp phát triển mà gắn các bước phát triển thiết kế và cài đặt trong quá trình phát triển phần mềm trong một giai đoạn ngắn Quá trình phát triển phần mềm đồng thời là quá trình cộng tcs của khách hàng / người dùng nhà phân tích, nhà thiết kế, nhà phát triển, chuyên gia lĩnh vực, chuyên gia kỹ thuật. nên lối tiếp cận này khiến cho việc giao tiếp giữa họ được dễ dàng hơn. Một trong nhưng ưu điểm bậc nhất của của phương pháp phân tích và thiết kế hướng đối tượng là tính tái sử dụng: bạn có thể tạo các thành phần một lần và dùng chúng nhiều lần sau đó.