Khung pháp lý ứng dụng Fintech trong lĩnh vực ngân hàng - ĐH Luật Hà Nội

Khóa luận tốt nghiệp luật học phân tích khung pháp lý điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam hiện nay.

• Tác giả: Nguyễn Văn Duy
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Đức Ngọc
• Trường học: Trường Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Ngân hàng
• Đề tài: Khung pháp lý điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan khung pháp lý ứng dụng công nghệ tài chính ngân hàng

Công nghệ tài chính đang tái định hình hệ thống ngân hàng toàn cầu. Các giải pháp số mang lại hiệu quả vượt trội. Khách hàng tiếp cận dịch vụ thanh toán và tín dụng nhanh chóng hơn. Tuy nhiên, sự phát triển này đặt ra nhiều thách thức pháp lý mới. Hoạt động Fintech ngân hàng đòi hỏi một khung pháp lý rõ ràng và toàn diện. Cơ quan quản lý cần xác lập chuẩn mực kỹ thuật cho hệ thống tài chính số.

Khung pháp lý Fintech ngân hàng là tập hợp các quy tắc chuẩn mực. Hệ thống này điều chỉnh mối quan hệ giữa tổ chức tín dụng, công ty Fintech và khách hàng. Mục tiêu chính là duy trì sự ổn định tài chính và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Quy định pháp luật bảo vệ quyền sở hữu dữ liệu cá nhân. Các điều khoản cũng ngăn ngừa nguy cơ gian lận và rửa tiền qua nền tảng số. Việc xây dựng nền tảng pháp lý vững chắc là tiền đề cho phát triển kinh tế số an toàn.

1.1. Khái niệm và đặc điểm của công nghệ tài chính ngân hàng

Công nghệ tài chính ngân hàng là sự kết hợp giữa giải pháp công nghệ hiện đại và nghiệp vụ ngân hàng truyền thống. Mô hình này vận hành dựa trên nền tảng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và điện toán đám mây. Đặc điểm nổi bật của Fintech là tốc độ xử lý nhanh, tính linh hoạt cao và khả năng tiếp cận rộng khắp. Khách hàng có thể thực hiện giao dịch mọi lúc mọi nơi mà không cần đến quầy giao dịch. Bên cạnh đó, mô hình này giúp tối ưu hóa chi phí vận hành cho các tổ chức tín dụng. Sự đổi mới liên tục tạo ra môi trường cạnh tranh năng động giữa các ngân hàng thương mại và công ty công nghệ.

1.2. Sự cần thiết điều chỉnh pháp lý với Fintech trong ngân hàng

Điều chỉnh pháp luật đối với Fintech là yêu cầu tất yếu khách quan. Các hoạt động tài chính số tiềm ẩn rủi ro an ninh mạng và thất thoát dữ liệu. Nếu thiếu khung pháp lý đồng bộ, tranh chấp thương mại sẽ gia tăng và khó giải quyết. Quy định cụ thể giúp phân định rõ trách nhiệm giữa ngân hàng và đối tác công nghệ. Cơ quan quản lý có cơ sở pháp lý để giám sát dòng tiền và phòng chống tội phạm công nghệ cao. Hệ thống quy chuẩn minh bạch tạo niềm tin vững chắc cho nhà đầu tư cùng người tiêu dùng dịch vụ ngân hàng số.

II. Thực trạng khung pháp lý điều chỉnh Fintech ngân hàng Việt Nam

Hệ thống pháp luật Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong quản lý tài chính số. Ngân hàng Nhà nước ban hành nhiều văn bản về thanh toán không dùng tiền mặt và định danh điện tử. Luật Các tổ chức tín dụng sửa đổi đã bổ sung quy định về chuyển đổi số. Tuy vậy, khung pháp lý hiện hành vẫn bộc lộ nhiều khoảng trống pháp lý trước tốc độ đổi mới công nghệ.

Nhiều nghiệp vụ Fintech hiện đại chưa được luật hóa cụ thể. Hoạt động cho vay ngang hàng và chia sẻ dữ liệu qua Open API vẫn thiếu hành lang pháp lý chính thức. Việc thiếu vắng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát hoàn chỉnh làm hạn chế năng lực sáng tạo của doanh nghiệp công nghệ. Sự phối hợp liên ngành giữa tài chính, thông tin truyền thông và an ninh mạng còn rời rạc. Tình trạng này gây khó khăn cho công tác giám sát rủi ro hệ thống và bảo vệ người tiêu dùng trước các hành vi lừa đảo trực tuyến tinh vi.

2.1. Quy định về thanh toán không dùng tiền mặt và định danh số

Quy định về thanh toán không dùng tiền mặt đạt nhiều kết quả tích cực nhất trong hệ thống pháp luật Fintech. Hành lang pháp lý về ví điện tử, cổng thanh toán và chuyển tiền điện tử cơ bản hoàn thiện. Quy trình định danh khách hàng điện tử eKYC được triển khai rộng rãi, giúp mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ ngân hàng. Tuy nhiên, quy định về trách nhiệm bồi thường khi xảy ra sự cố kỹ thuật chưa rõ ràng. Tiêu chuẩn bảo mật dữ liệu sinh trắc học vẫn cần hướng dẫn chi tiết hơn để giảm thiểu nguy cơ chiếm đoạt tài khoản.

2.2. Bất cập trong quản lý cho vay ngang hàng và kết nối Open API

Hoạt động cho vay ngang hàng P2P Lending tại Việt Nam đối mặt với khoảng trống pháp lý nghiêm trọng. Việc thiếu khung cấp phép và tiêu chuẩn an toàn vốn dẫn đến hiện tượng biến tướng thành tín dụng đen. Bên cạnh đó, mô hình Open API giữa ngân hàng và công ty Fintech chưa có chuẩn kết nối kỹ thuật thống nhất. Trách nhiệm bảo mật thông tin khi chia sẻ dữ liệu với bên thứ ba chưa được quy định chặt chẽ. Rủi ro rò rỉ dữ liệu tài chính cá nhân trở thành thách thức lớn đối với cơ quan quản lý.

III. Giải pháp hoàn thiện pháp lý Fintech trong lĩnh vực ngân hàng

Hoàn thiện thể chế là chìa khóa để khai mở tiềm năng công nghệ tài chính trong ngân hàng. Cơ quan lập pháp cần xây dựng nghị định chuyên biệt về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát. Khung khổ pháp lý này cho phép thử nghiệm các giải pháp sáng tạo trong phạm vi an toàn. Quy trình thử nghiệm cần tập trung vào các lĩnh vực then chốt như chấm điểm tín dụng, Open API và cho vay ngang hàng.

Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng phải ban hành bộ tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn thông tin quốc gia. Quy định mới cần phân định minh bạch nghĩa vụ pháp lý giữa ngân hàng và các bên cung cấp dịch vụ trung gian. Nhà nước cần thiết lập cơ chế chia sẻ thông tin rủi ro liên ngành để kịp thời xử lý các lỗ hổng an ninh mạng. Việc tham khảo chuẩn mực quốc tế như quy định của Vương quốc Anh giúp chính sách bắt kịp thông lệ tốt nhất toàn cầu.

3.1. Xây dựng và vận hành cơ chế thử nghiệm có kiểm soát Sandbox

Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát Sandbox là giải pháp đột phá để quản lý các mô hình Fintech mới. Cơ chế này thiết lập môi trường thử nghiệm với quy mô khách hàng và thời gian giới hạn. Doanh nghiệp được kiểm nghiệm tính khả thi của giải pháp dưới sự giám sát trực tiếp từ Ngân hàng Nhà nước. Tiêu chí lựa chọn cần ưu tiên giải pháp chấm điểm tín dụng số, giao diện Open API và nền tảng cho vay trực tuyến. Kết quả thử nghiệm cung cấp cơ sở thực tiễn vững chắc để cơ quan quản lý ban hành các đạo luật chính thức.

3.2. Thiết lập tiêu chuẩn an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân

Bảo vệ dữ liệu người dùng là ưu tiên hàng đầu trong quản lý công nghệ tài chính ngân hàng. Pháp luật cần quy định rõ quyền kiểm soát và đồng ý chia sẻ thông tin của chủ tài khoản. Các tổ chức tín dụng phải áp dụng công nghệ mã hóa tiên tiến và quy trình kiểm toán an ninh định kỳ. Chế tài xử phạt hành chính đối với hành vi để lộ lọt dữ liệu tài chính cần được tăng nặng. Đồng thời, quy định cụ thể về cơ chế bồi thường thiệt hại sẽ bảo vệ quyền lợi chính đáng của khách hàng khi xảy ra sự cố.

IV. Kết luận và giá trị ứng dụng của khóa luận luật học về Fintech

Ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng là xu thế chuyển dịch tất yếu của kỷ nguyên số. Sự phát triển mạnh mẽ của Fintech thúc đẩy toàn diện hóa tài chính và tối ưu hóa hiệu quả dịch vụ ngân hàng. Tuy nhiên, lợi ích kinh tế luôn song hành cùng các rủi ro hệ thống mới. Một khung pháp lý tiến bộ, linh hoạt và chặt chẽ là điều kiện tiên quyết để định hướng thị trường phát triển bền vững.

Khóa luận tốt nghiệp luật học cung cấp bức tranh toàn cảnh về mặt lý luận và thực tiễn pháp lý Fintech tại Việt Nam. Đề tài hệ thống hóa các khái niệm nền tảng và phân tích sâu sắc các bất cập hiện thời. Những đề xuất lập pháp trong công trình có giá trị tham khảo thiết thực cho các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia pháp chế ngân hàng và các doanh nghiệp khởi nghiệp công nghệ tài chính.

4.1. Đóng góp khoa học của nghiên cứu pháp lý Fintech ngân hàng

Nghiên cứu làm sáng tỏ cơ sở lý luận về mối quan hệ giữa công nghệ tài chính và pháp luật ngân hàng. Đề tài xây dựng khung phân tích toàn diện về các mô hình kinh doanh số mới nổi trên thị trường. Công trình đánh giá khách quan thực trạng lập pháp và thực thi chính sách tại Việt Nam trong giai đoạn chuyển đổi số. Kết quả nghiên cứu bổ sung nguồn tài liệu học thuật chất lượng cho chuyên ngành luật kinh tế và luật ngân hàng, phục vụ công tác giảng dạy và nghiên cứu chuyên sâu.

4.2. Giá trị thực tiễn đối với hệ thống ngân hàng và nhà làm luật

Khóa luận mang lại những giải pháp có tính ứng dụng cao cho thực tiễn xây dựng pháp luật. Các đề xuất về Sandbox và quản lý dữ liệu giúp cơ quan quản lý hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật. Đối với các tổ chức tín dụng và công ty Fintech, nghiên cứu cung cấp định hướng tuân thủ chuẩn xác để giảm thiểu rủi ro pháp lý. Sự hoàn thiện của khung pháp luật sẽ thúc đẩy hệ sinh thái ngân hàng số vận hành an toàn, minh bạch và hiệu quả hơn trong tương lai.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của hệ sinh thái tài chính kỹ thuật số (Fintech) trên phạm vi toàn cầu cũng như tại Việt Nam. Sự thâm nhập nhanh chóng của các giải pháp công nghệ tài chính vào hoạt động ngân hàng đã tạo ra các phương thức cung ứng dịch vụ mới, làm mờ ranh giới truyền thống giữa các tổ chức tín dụng và các doanh nghiệp công nghệ phi ngân hàng. Thực tiễn này làm phát sinh hàng loạt vấn đề pháp lý phức tạp liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhận diện khách hàng điện tử (eKYC), an toàn hệ sinh thái thanh toán và an ninh mạng.

Khung pháp lý điều chỉnh hoạt động Fintech tại Việt Nam trong giai đoạn vừa qua còn mang tính sơ khai và phát triển không đồng đều giữa các phân khúc. Trong khi lĩnh vực thanh toán không dùng tiền mặt đã sớm được định hình bởi Nghị định số 101/2012/NĐ-CP (sau đó được thay thế bởi Nghị định số 52/2024/NĐ-CP), các mảng hoạt động khác như cho vay ngang hàng (P2P Lending), chấm điểm tín dụng hay kết nối giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API) vẫn tồn tại nhiều khoảng trống pháp lý. Ngày 18/01/2024, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, trong đó Điều 106 lần đầu tiên luật hóa Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) trong lĩnh vực ngân hàng, đặt nền móng cho việc ban hành Nghị định hướng dẫn thi hành.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Văn Duy đặt mục tiêu đánh giá toàn diện các vấn đề lý luận và thực tiễn về hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao hiệu quả thực thi. Để đạt được mục tiêu tổng quát, công trình xác định ba nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

1. Nghiên cứu và hệ thống hóa các vấn đề lý luận về hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính và pháp luật điều chỉnh hoạt động này trong lĩnh vực ngân hàng.
2. Phân tích, đánh giá thực trạng các quy định pháp luật Việt Nam và thực tiễn áp dụng đối với hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng giai đoạn 2019 – 2024.
3. Đề xuất các quan điểm, định hướng và kiến nghị cụ thể nhằm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với hoạt động Fintech ngân hàng tại Việt Nam.

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là hệ thống các quy định pháp luật Việt Nam điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng, cùng các quan điểm khoa học và kinh nghiệm lập pháp quốc tế mang tính đối chiếu. Phạm vi nội dung tập trung vào các quy định của Luật Các tổ chức tín dụng và các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành liên quan đến thanh toán, cho vay điện tử và cơ chế thử nghiệm. Phạm vi thời gian và không gian nghiên cứu khảo cứu thực tiễn thị trường ngân hàng Việt Nam trong giai đoạn 2019 – 2024.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận tiếp cận khái niệm công nghệ tài chính (Fintech) thông qua các định nghĩa chuẩn mực quốc tế từ Tổ chức Kiểm toán PwC (xác định Fintech là giao thoa giữa dịch vụ tài chính và công nghệ) và Tổ chức Quốc tế các Ủy ban Chứng khoán - IOSCO (xem Fintech là các mô hình kinh doanh sáng tạo và công nghệ mới nổi có khả năng chuyển đổi ngành dịch vụ tài chính). Trên cơ sở lý luận, tác giả nhận diện 5 đặc điểm cơ bản của Fintech: tính thích ứng nhanh chóng và sáng tạo; ứng dụng công nghệ nền tảng tiên tiến (AI, Machine Learning, Blockchain); vận hành dựa trên phân tích dữ liệu lớn; tạo ra các biến thể tối ưu quy trình hiện có; và mang văn hóa cải tiến liên tục.

Về lý thuyết điều chỉnh pháp luật, công trình ứng dụng mô hình phân loại quy định pháp lý của Fernando Restoy (2021) dựa trên hai trục tiếp cận:

• Quy định dựa trên hoạt động (activity-based regulation): Áp dụng bình đẳng cho mọi chủ thể cung ứng cùng một dịch vụ chuyên biệt (như trung gian thanh toán, tư vấn tài chính).
• Quy định dựa trên chủ thể (entity-based regulation): Áp dụng cho các định chế có giấy phép hoặc quy chế riêng biệt nhằm kiểm soát tổng thể các rủi ro kết hợp (như quy chế tổ chức tín dụng nhận tiền gửi).

Bên cạnh đó, khung phân tích rủi ro của Ngân hàng Thế giới (World Bank, 2022) được sử dụng để nhận diện 5 nhóm rủi ro quản lý: rủi ro hoạt động và pháp lý của nhà cung ứng; rủi ro tín dụng, thị trường và thanh khoản; rủi ro xâm phạm quyền riêng tư và dữ liệu người tiêu dùng; rủi ro an ninh mạng và tội phạm tài chính (AML/CFT); cùng rủi ro phát sinh từ việc thiếu vắng cơ chế giám sát và chế tài pháp lý.

Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được sử dụng làm cơ sở đối chiếu bao gồm: Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) và Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024; Nghị định số 101/2012/NĐ-CP, Nghị định số 80/2016/NĐ-CP, Nghị định số 52/2024/NĐ-CP; Nghị định số 13/2023/NĐ-CP về bảo vệ dữ liệu cá nhân; Thông tư số 39/2014/TT-NHNN, Thông tư số 23/2019/TT-NHNN, Thông tư số 16/2020/TT-NHNN, Thông tư số 06/2023/TT-NHNN; Quyết định số 2345/QĐ-NHNN và Quyết định số 2525/QĐ-NHNN (TCCS 04:2024/NHNN).

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê, so sánh luật học, diễn dịch và bình luận pháp lý:

• Chương 1 sử dụng phương pháp phân tích và diễn dịch để xây dựng hệ thống khái niệm, phân loại các sản phẩm Fintech ngân hàng và luận giải nhu cầu điều chỉnh pháp luật.
• Chương 2 sử dụng phương pháp thống kê, phân tích quy phạm và bình luận thực tiễn để đánh giá hệ thống văn bản pháp luật hiện hành và các dự thảo Nghị định Sandbox.
• Chương 3 sử dụng phương pháp so sánh luật học và tổng hợp để tiếp thu kinh nghiệm quản lý của Vương quốc Anh (FCA) và đề xuất khuyến nghị.

Dữ liệu nghiên cứu được trích xuất từ các báo cáo chính thức của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật, tài liệu từ Ngân hàng Thế giới, IOSCO, PwC và các giáo trình Luật Ngân hàng chuẩn mực của Trường Đại học Luật Hà Nội, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh và Trường Đại học Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Một số vấn đề lý luận về pháp luật điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng

Chương 1 khái quát lịch sử hình thành của công nghệ tài chính từ các hạ tầng chuyển tiền điện tử sơ khai (cáp viễn thông xuyên Đại Tây Dương năm 1866, mạng lưới Fedwire năm 1918) đến bước ngoặt chuyển đổi mô hình sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 và sự ra đời của chuỗi khối (Blockchain), tiền điện tử (Bitcoin, 2009) cùng công nghệ Ngân hàng mở (Open Banking).

Tác giả phân loại hoạt động Fintech trong lĩnh vực ngân hàng thành 4 nhóm nghiệp vụ chính:

• Sản phẩm, dịch vụ thanh toán điện tử (ví điện tử, cổng thanh toán, thanh toán di động, thẻ phi vật lý).
• Hoạt động cho vay ứng dụng công nghệ (cho vay trực tuyến của ngân hàng, nền tảng cho vay ngang hàng).
• Sản phẩm, dịch vụ quản lý tài sản (cố vấn robot - Robo-advisors, phân tích danh mục tự động).
• Dịch vụ hỗ trợ thị trường (xác thực sinh trắc học, trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, Big Data).

Về mặt điều chỉnh pháp luật, chương này chỉ ra rằng do chức năng kinh tế trung gian của hoạt động ngân hàng không thay đổi nên các rủi ro cốt lõi vẫn hiện diện nhưng bị khuếch đại bởi tốc độ và tính ẩn danh của môi trường số. Nội dung điều chỉnh pháp luật bắt buộc đối với doanh nghiệp Fintech được xác định xoay quanh 4 trụ cột: tuân thủ phòng chống rửa tiền (AML); nhận biết khách hàng (KYC/eKYC); bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tài chính; và bảo đảm an toàn hệ thống thông tin, an ninh mạng.

Chương 2: Thực trạng khung pháp lý điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam

Chương 2 phân tích quan điểm điều chỉnh của Nhà nước thông qua các chủ trương tại Nghị quyết số 52-NQ/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 50/NQ-CP của Chính phủ, Quyết định số 844/QĐ-TTg, Quyết định số 1726/QĐ-TTg, Quyết định số 2545/QĐ-TTg và Quyết định số 749/QĐ-TTg. Quan điểm quản lý nhất quán là chủ động tiếp cận mở, khuyến khích đổi mới sáng tạo nhưng phải bảo đảm an toàn hệ thống và ổn định tiền tệ. Riêng đối với tiền ảo, Ngân hàng Nhà nước kiên định không chấp thuận làm phương tiện thanh toán nhằm bảo vệ vị thế của đồng Việt Nam, trong khi khung pháp lý về tài sản ảo giao Bộ Tài chính nghiên cứu theo Quyết định số 1255/QĐ-TTg.

Khóa luận phân tích chi tiết ba phân khúc pháp lý chủ đạo:

1. Pháp luật về dịch vụ trung gian thanh toán: Quy định tại Nghị định số 52/2024/NĐ-CP (thay thế Nghị định số 101/2012/NĐ-CP). Tính đến tháng 3/2024, Ngân hàng Nhà nước đã cấp phép cho 51 tổ chức phi ngân hàng cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán (gồm hơn 49 tổ chức hỗ trợ chuyển tiền điện tử và 14 tổ chức cung ứng dịch vụ ví điện tử). Nghị định quy định điều kiện gia nhập thị trường nghiêm ngặt: vốn điều lệ thực góp tối thiểu 50 tỷ đồng đối với ví điện tử, cổng thanh toán, thu hộ/chi hộ; 300 tỷ đồng đối với chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử; nhân sự quản lý có trình độ đại học chuyên ngành và tối thiểu 5 năm kinh nghiệm quản lý tài chính - ngân hàng; phương án kỹ thuật bảo đảm an toàn thông tin cấp độ 3 (theo Thông tư số 12/2022/TT-BTTTT). Về mặt kỹ thuật, Ngân hàng Nhà nước chuẩn hóa mã QR qua Tiêu chuẩn cơ sở TCCS 04:2024/NHNN và quy định lưu vết dữ liệu xác thực tối thiểu 3 tháng theo Quyết định số 2345/QĐ-NHNN.

2. Pháp luật về hoạt động cho vay công nghệ:

   • Cho vay điện tử của tổ chức tín dụng: Thực hiện theo Thông tư số 06/2023/TT-NHNN (sửa đổi Thông tư số 39/2016/TT-NHNN). Giới hạn cho vay bằng phương tiện điện tử áp dụng cho khách hàng cá nhân phục vụ nhu cầu đời sống với dư nợ không quá 100 triệu đồng tại một tổ chức tín dụng; yêu cầu quy trình eKYC đối chiếu sinh trắc học với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc tài khoản định danh điện tử.
   • Cho vay ngang hàng (P2P Lending): Tác giả chỉ ra tình trạng thiếu vắng khung pháp lý chuyên biệt. Các công ty P2P hoạt động dưới hình thức công ty công nghệ liên kết với cơ sở kinh doanh cầm đồ theo Bộ luật Dân sự, tiềm ẩn rủi ro lách trần lãi suất 20%/năm thông qua các khoản phí dịch vụ và khó khăn trong giám sát phân khúc tín dụng dưới chuẩn.

3. Thực trạng xây dựng Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox): Quá trình xây dựng thể chế được khởi động từ Quyết định số 328/QĐ-NHNN năm 2017 thành lập Ban Chỉ đạo Fintech. Sau khi được luật hóa tại Điều 106 Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024, Ngân hàng Nhà nước đã công bố Dự thảo lần 2 Nghị định Sandbox (ngày 01/03/2024), rút gọn danh mục thử nghiệm từ 6 lĩnh vực xuống còn 3 lĩnh vực then chốt: Chấm điểm tín dụng, Giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API) và Cho vay ngang hàng (P2P Lending).

Chương 3: Mô hình quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực từ kinh nghiệm quốc tế và một số khuyến nghị đối với chính sách ở Việt Nam

Chương 3 phân tích mô hình quản lý của Cơ quan Quản lý Tài chính Vương quốc Anh (FCA) – quốc gia tiên phong thiết lập cơ chế Sandbox trên thế giới, cùng kinh nghiệm quản lý Fintech tại Singapore, Trung Quốc và Thái Lan. Khóa luận rút ra bài học về việc phân loại mức độ rủi ro, cân bằng giữa thúc đẩy đổi mới sáng tạo và bảo vệ người tiêu dùng tài chính.

Trên cơ sở phân tích thực trạng và bài học quốc tế, tác giả đề xuất các khuyến nghị chính sách:

• Đẩy nhanh tiến độ ban hành và thực thi Nghị định quy định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng, tạo cơ sở pháp lý an toàn cho 3 mảng nghiệp vụ: Open API, Chấm điểm tín dụng và P2P Lending.
• Hoàn thiện khung khổ pháp lý chính thức cho mô hình Cho vay ngang hàng nhằm phân định rõ ràng với hoạt động tín dụng đen, minh bạch hóa cấu trúc lãi suất và các loại phí.
• Xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật thống nhất cho hệ thống Open API trong toàn ngành ngân hàng nhằm đảm bảo an toàn kết nối dữ liệu.
• Tăng cường cơ chế phối hợp liên ngành giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Công an trong việc giám sát an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân theo Nghị định số 13/2023/NĐ-CP.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và hệ thống hóa toàn diện hệ thống văn bản pháp lý điều chỉnh hoạt động Fintech trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam tính đến năm 2024:

Lĩnh vực hoạt động	Văn bản quy phạm chủ đạo	Điều kiện / Quy định kỹ thuật then chốt	Số liệu / Giới hạn cụ thể
Dịch vụ Trung gian thanh toán	Nghị định số 52/2024/NĐ-CP; Thông tư số 39/2014/TT-NHNN	Vốn thực góp; an toàn hệ thống thông tin cấp độ 3; nhân sự chủ chốt đại học + 5 năm kinh nghiệm	Vốn tối thiểu: 50 tỷ đồng (ví điện tử, cổng thanh toán), 300 tỷ đồng (chuyển mạch, bù trừ). Đã cấp phép 51 tổ chức phi ngân hàng (tính đến 3/2024).
Cho vay điện tử của TCTD	Thông tư số 06/2023/TT-NHNN	eKYC kết nối dữ liệu dân cư; hợp đồng điện tử; hệ thống an toàn thông tin cấp độ 3 trở lên	Áp dụng cho cá nhân vay tiêu dùng đời sống; dư nợ tối đa không quá 100 triệu đồng/khách hàng/TCTD.
Cho vay ngang hàng (P2P Lending)	Bộ luật Dân sự (chưa có quy định chuyên ngành)	Hoạt động gián tiếp qua mô hình công ty công nghệ hợp tác với cơ sở cầm đồ hoặc TCTD	Trần lãi suất dân sự: 20%/năm; chưa có cơ chế kiểm soát phí phụ trợ và trần nợ cá nhân.
Cơ chế thử nghiệm (Sandbox)	Điều 106 Luật Các TCTD 2024; Dự thảo lần 2 Nghị định Sandbox	Thử nghiệm có kiểm soát về phạm vi, không gian, thời gian; giám sát trực tiếp của NHNN	Thu hẹp còn 03 lĩnh vực thử nghiệm: Chấm điểm tín dụng, Open API, Cho vay ngang hàng.
Chuẩn mực kỹ thuật & An toàn	Quyết định 2345/QĐ-NHNN; Quyết định 2525/QĐ-NHNN	Xác thực sinh trắc học; chuẩn hóa mã QR theo TCCS 04:2024/NHNN	Lưu vết (log) xác thực giao dịch trực tuyến tối thiểu 3 tháng.

Về mặt khoa học và thực tiễn, công trình đóng góp cái nhìn cập nhật khi phân tích những văn bản luật mới nhất vừa được ban hành (Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024, Nghị định số 52/2024/NĐ-CP) và các dự thảo chính sách quan trọng đang trong tiến trình hoàn thiện, khắc phục khoảng trống của các nghiên cứu giai đoạn trước vốn chỉ tập trung vào Nghị định số 101/2012/NĐ-CP hoặc dừng lại ở các đề xuất mang tính định hướng sơ khai.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận được thực hiện dựa trên hệ thống văn bản pháp luật và số liệu thực tiễn đến năm 2024. Tại thời điểm hoàn thành nghiên cứu, Nghị định của Chính phủ về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng vẫn đang dừng lại ở bản Dự thảo lần 2 (công bố lấy ý kiến từ ngày 01/03/2024) và chưa chính thức có hiệu lực thi hành; do đó, công trình chưa thể đánh giá tác động định lượng và hiệu quả vận hành thực tế của các giải pháp công nghệ khi tham gia Sandbox.

Về phạm vi, đề tài tập trung vào hệ thống pháp luật ngân hàng nên chưa mở rộng nghiên cứu chuyên sâu về khía cạnh pháp lý của tiền mã hóa và tài sản ảo (vốn đang được giao cho Bộ Tài chính nghiên cứu theo Quyết định số 1255/QĐ-TTg). Hướng nghiên cứu tiếp theo của đề tài là theo dõi, đánh giá thực tiễn triển khai cơ chế Sandbox sau khi Nghị định được ban hành chính thức, cũng như nghiên cứu tác động của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân đối với hoạt động xử lý dữ liệu của các nền tảng Fintech.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Luật Ngân hàng, Luật Kinh tế, Tài chính - Ngân hàng và Hệ thống thông tin quản lý khi tìm hiểu về khung khổ pháp lý của ngân hàng số và Fintech.
• Cán bộ pháp chế, chuyên viên tuân thủ tại các ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và các tổ chức trung gian thanh toán trong việc rà soát điều kiện pháp lý, quy chuẩn an toàn hệ thống và quy trình eKYC.
• Các chuyên gia nghiên cứu chính sách và cơ quan quản lý nhà nước trong quá trình hoàn thiện các văn bản hướng dẫn Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024.

Phần nội dung phân tích điều kiện cấp phép trung gian thanh toán theo Nghị định số 52/2024/NĐ-CP, quy trình cho vay điện tử theo Thông tư số 06/2023/TT-NHNN và cấu trúc 3 lĩnh vực thử nghiệm trong Dự thảo Nghị định Sandbox là những phần có giá trị tham khảo thực tiễn cao nhất.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Theo Nghị định số 52/2024/NĐ-CP, điều kiện vốn điều lệ tối thiểu đối với tổ chức không phải là ngân hàng cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán được quy định như thế nào?
Nghị định số 52/2024/NĐ-CP quy định mức vốn điều lệ tối thiểu thực góp là 50 tỷ đồng đối với các dịch vụ ví điện tử, dịch vụ hỗ trợ thu hộ, chi hộ và dịch vụ cổng thanh toán điện tử. Đối với dịch vụ chuyển mạch tài chính, dịch vụ chuyển mạch tài chính quốc tế và dịch vụ bù trừ điện tử, mức vốn điều lệ tối thiểu yêu cầu là 300 tỷ đồng. Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về tính hợp pháp của nguồn vốn đã góp.

2. Hoạt động cho vay bằng phương tiện điện tử của tổ chức tín dụng theo Thông tư số 06/2023/TT-NHNN bị giới hạn trong phạm vi và hạn mức nào?
Theo Thông tư số 06/2023/TT-NHNN (sửa đổi Thông tư số 39/2016/TT-NHNN), phương thức cho vay bằng phương tiện điện tử được áp dụng cho đối tượng khách hàng vay là cá nhân với mục đích vay phục vụ nhu cầu đời sống. Hạn mức dư nợ cho vay bằng phương tiện điện tử đối với một khách hàng tại một tổ chức tín dụng không được vượt quá 100 triệu đồng.

3. Trong Dự thảo lần 2 của Nghị định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng, 03 lĩnh vực giải pháp nào được lựa chọn thử nghiệm?
Dự thảo lần 2 (công bố ngày 01/03/2024) đã rút gọn từ 6 lĩnh vực ban đầu xuống còn 3 lĩnh vực giải pháp được tham gia thử nghiệm có kiểm soát: (1) Chấm điểm tín dụng; (2) Giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API); và (3) Giải pháp cho vay ngang hàng (P2P Lending).

4. Khóa luận chỉ ra thực trạng pháp lý của mô hình cho vay ngang hàng (P2P Lending) tại Việt Nam hiện nay như thế nào?
Hiện nay Việt Nam chưa có văn bản pháp luật chuyên ngành điều chỉnh riêng cho mô hình P2P Lending. Các công ty P2P đang hoạt động trên thị trường bằng cách đăng ký ngành nghề kinh doanh công nghệ thông tin và hợp tác với các cơ sở kinh doanh dịch vụ cầm đồ theo pháp luật dân sự. Mô hình này làm nảy sinh bất cập trong việc kiểm soát trần lãi suất 20%/năm (do phát sinh các khoản phí phụ trợ) và thiếu cơ chế giám sát rủi ro đối với các khoản tín dụng dưới chuẩn.

5. Cơ sở pháp lý cấp luật nào lần đầu tiên chính thức quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam?
Điều 106 Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15 (được Quốc hội khóa XV thông qua ngày 18/01/2024) là văn bản luật đầu tiên chính thức quy định khái niệm, nguyên tắc và giao Chính phủ ban hành Nghị định chi tiết về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Văn Duy đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận và pháp lý cốt lõi về ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng, làm rõ sự cần thiết phải kiểm soát các rủi ro hệ thống, bảo vệ người tiêu dùng và dữ liệu cá nhân. Công trình đã phân tích thực trạng các quy định hiện hành tại Việt Nam về trung gian thanh toán, cho vay điện tử và tiến trình xây dựng cơ chế Sandbox dựa trên Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024. Trên cơ sở phân tích kinh nghiệm quản lý từ Vương quốc Anh và các nước trong khu vực, khóa luận đã đề xuất hệ thống khuyến nghị nhằm hoàn thiện khung pháp lý, tạo môi trường thuận lợi cho đổi mới sáng tạo tài chính gắn liền với yêu cầu an toàn, ổn định của hệ thống ngân hàng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Một số vấn đề lý luận về pháp luật điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng Chương 2: Thực trạng khung pháp lý điều chỉnh hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam Chương 3: Mô hình quản lý hoạt động ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực từ kinh nghiệm quốc tế và một số khuyến nghị đối với chính sách ở Việt Nam 8 NỘI DUNG CHƢƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ PHÁP LUẬT ĐIỀU CHỈNH HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TÀI CHÍNH TRONG LĨNH VỰC NGÂN HÀNG 1.Khái quát về công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng 1. Khái niệm và đặc điểm của công nghệ tài chính 1. Khái niệm công nghệ tài chính Khái niệm công nghệ tài chính có thể đã xuất hiện từ cuối thế kỷ 19 khi lần đầu tiên người ta được chứng kiến một cơ sở hạ tầng hỗ trợ các dịch vụ tài chính toàn cầu hóa được thiết lập. Cáp xuyên Đại Tây Dương đầu tiên (1866) và hệ thống Fedwire (1918) ở Hoa Kỳ đã cho phép hệ thống chuyển tiền điện tử đầu tiên sử dụng các công nghệ như điện báo và mã Morse.

1 Ở thời đại đó, khả năng thực hiện các giao dịch tài chính trên trên phạm vi tây bán cầu là một cuộc cách mạng. Tuy nhiên, khái niệm công nghệ tài chính sẽ là chính xác hơn khi được gắn với các sự kiện và bối cảnh từ đầu thế kỷ 21. Thời điểm những năm đầu của thế kỷ 21 đánh dấu bằng cuộc khủng hoảng tài chính, sự thiếu tin tưởng vào các ngân hàng phù hợp với sự thay đổi quy định mở ra thị trường cho các nhà cung cấp mới; Bitcoin ra đời vào năm 2009, tiếp theo là các loại tiền điện tử khác sử dụng công nghệ blockchain. Việc sử dụng điện thoại thông minh trở nên phổ biến tạo tiền đề cho việc mọi người truy cập web và các dịch vụ tài chính thuận tiện.

Kỷ nguyên của các công ty khởi nghiệp, với sự khao khát đổi mới của các nhà đầu tư và người tiêu dùng thúc đẩy làn sóng sản phẩm và dịch vụ mới cũng được khởi phát. Ngay cả các ngân hàng lâu đời cũng bắt đầu hành động và xây dựng thương hiệu như các công ty khởi nghiệp và sự di 1 Arneris, Barberis & Ross (2016), The Evolution of Fintech: A New Post-Crisis Paradigm?, UNSW Law Research Paper No. 9 chuyển này khỏi các ngân hàng lâu đời của kỷ nguyên Fintech. Để hỗ trợ điều này, các công nghệ mới đã được mở ra để giúp tạo ra các sản phẩm ngân hàng kỹ thuật số dễ dàng hơn bằng cách sử dụng Open Banking, cho phép các công ty bên thứ ba truy cập vào dữ liệu tài chính, … Trong những vận động mới nhất của công nghệ tài chính, một vài năm trở lại đây, những thay đổi trong hành vi của người tiêu dùng và cách họ truy cập internet ở các nước đang phát triển là động lực mạnh mẽ nhất và cũng ghi nhận những thay đổi lớn nhất trong các ứng dụng tiện ích đem lại cho người tiêu dùng và sự phát triển của ngành.

Fintech đang báo hiệu một bước phát triển mới những tiến bộ đang được thực hiện trong ngân hàng kỹ thuật số trên toàn thế giới, sự xuất hiện của công nghệ trí tuệ nhân tạo, thậm chí sẽ lấn lướt các định chế tài chính lâu đời của phương Tây. Tuy nhiên, các dự báo cũng chỉ ra rằng công nghệ cơ bản đã thúc đẩy kỷ nguyên Fintech là blockchain và ngân hàng trực tuyến, sẽ tiếp tục thúc đẩy sự đổi mới của tương lai. Tất cả các ứng dụng này đều cho thấy tiềm năng làm gia tăng giá trị sử dụng của các dịch vụ tiện ích trong lĩnh vực ngân hàng. Đối với cả các công ty được thiết lập theo mô hình trực tuyến hay truyền thống, cho dù họ là cửa hàng, phòng tập thể dục hay người hành nghề cá nhân, công nghệ tài chính được thiết lập để thay đổi cách thu tiền và quản lý thông qua một làn sóng các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán tích hợp.

Các nền tảng ứng dụng công nghệ tài chính trong lĩnh vực ngân hàng đã và đang cung cấp cho các lĩnh vực này một hệ thống tích hợp đầy đủ để quản lý hoạt động kinh doanh của đông đảo các tập khách hàng khác nhau. Về phương diện các sản phẩm tài chính, do sự phát triển nhanh chóng hệ thống mạng internet, sự ra đời ATM đã là tiền đề để thanh toán không dùng tiền mặt. Từ đó, Fintech cung cấp các sản phẩm: Ví điện tử; E-banking; Quản lý ngân sách; Đầu tư chứng khoán; Hình thức tín dụng trả góp; Tiền điện tử; Công nghệ Blockchain. Trên thực tế, Fintech còn mở rộng thêm nhiều dịch vụ 10 khác, như: Cho vay ngang cấp; Gọi vốn cộng đồng; Tư vấn tài chính; Quản trị dữ liệu; Công nghệ bảo hiểm; Chuyển tiền trong và ngoài hệ thống ngân hàng; Thanh toán, chuyển tiền quốc tế; Thanh toán hóa đơn.

Ở Việt Nam, Fintech trong lĩnh vực ngân hàng được biết đến rộng rãi bởi các ứng dụng trong: (i) Thanh toán điện tử; (ii) Cho vay ngang hàng; (iii) Blockchain/Tiền mã hóa; (iv) Quản lý tài sản; (v) POS (Điểm chấp nhận thanh toán); (vi) Một số lĩnh vực khác như ứng dụng trong bảo hiểm, chứng khoán, gọi vốn cộng đồng, chấm điểm tín dụng … Hình 1 – Thị phần Fintech Việt Nam năm 20222 Các ứng dụng công nghệ cũng được phân loại thành nhiều nhóm khác nhau: công nghệ nền tảng, công nghệ ứng dụng. Mỗi một ứng dụng thuộc các nhóm khác nhau có thể dẫn đến những tác động đến các yếu tố của đời sống xã hội khác nhau, cũng như được ứng xử theo những cách khác nhau, đặc biệt là trong khía cạnh pháp luật. Ví dụ blockchain được nhiều sự quan tâm ở Việt Nam trong một vài năm qua, nhưng nó được nhận diện là một công nghệ cơ bản - có tiềm năng tạo nền tảng mới cho các hệ thống khác. Nếu các ngân hàng áp dụng blockchain thì cũng phải đặt ra thách thức về khả năng mở rộng, tốc độ giao dịch, quá trình xác minh và giới hạn dữ liệu trong việc áp 2 https://viettimes.vn/cuoc-dua-ti-do-cua-cac-fintech-viet-nam-post164197.html, truy cập lần cuối ngày 24/02/2025 11 dụng rộng rãi blockchain.

Fintech đã được nhiều tổ chức chuyên môn trên thế giới đưa ra những khái niệm khác nhau có giá trị tham khảo tốt, có thể kể đến các khái niệm của: - PwC – Công ty kiểm toán hàng đầu thế giới đưa ra định nghĩa về Fintech là một lĩnh vực giao thoa của dịch vụ tài chính và công nghệ. Tại đó, các doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp mới tham gia vào thị trường sử dụng công nghệ để cải tiến, đổi mới các sản phẩm và dịch vụ đang được cung cấp bởi các định chế tài chính truyền thống.3 - Tổ chức Quốc tế về Ủy ban Chứng khoán – IOSCO đưa ra khái niệm Fintech là thuật ngữ được sử dụng để miêu tả các mô hình kinh doanh sáng tạo và công nghệ mới nổi có khả năng biến đổi ngành dịch vụ tài chính. Các mô hình kinh doanh công nghệ tài chính sáng tạo thường cung cấp một hoặc nhiều loại dịch vụ tài chính theo cách tự động hóa thông qua việc sử dụng Internet. Công nghệ mới nổi như: hệ thống điện toán nhận thức, học máy, trí tuệ nhân tạo và công nghệ sổ cái phân tán được ứng dụng bởi những tổ chức Fintech mới gia nhập thị trường và cả những định chế tài chính truyền thống có tiềm năng thay đổi cơ bản ngành dịch vụ tài chính.4 Một cách khái quát, công nghệ tài chính có thể được hiểu là những "Đổi mới tài chính được hỗ trợ về mặt công nghệ có thể dẫn đến cải tiến tính năng cho các mô hình kinh doanh, ứng dụng, quy trình hoặc sản phẩm dịch vụ mới trong lĩnh vực tài chính có tác động cải thiện tính tiện ích nhất định cho phép người sử dụng thuận lợi hơn trong tiếp cận và sử dụng dịch vụ tài chính ở một số khâu, quy trình nhất định.

Đặc điểm điểm của công nghệ tài chính Fintech sở hữu yếu tố đổi mới giúp tách biệt nó khỏi công nghệ truyền 3 PwC (2016), Blurred Lines: How Fintech is Shaping Financial Services - Global FinTech Report, 2016, trang 3 4 OICU-IOSCO (2017), IOSCO Research Report on Financial Technologies (Fintech), tháng 2/2017, trang 4. 12 thống được áp dụng trong lĩnh vực tài chính. Những đổi mới được đem lại từ các ứng dụng của Fintech phá vỡ các hoạt động công nghệ tiêu chuẩn và có khả năng thay đổi các mô hình kinh doanh thông thường, mặc dù quy mô công nghệ được áp dụng trong lĩnh vực tài chính vẫn luôn là nổi bật. So với các công nghệ nói chung, Fintech và ứng dụng của nó được nổi bật bởi những đặc điểm: Thứ nhất, Fintech thường có tính thích ứng nhanh chóng và sáng tạo, phản ứng và giải quyết trong thời gian ngắn với những thay đổi của thị trường và nhu cầu của người tiêu dùng.

Sự linh hoạt này cho phép ứng dụng Fintech cho phép doanh nghiệp liên tục cải thiện các dịch vụ của mình. Thứ hai, Fintech ứng dụng công nghệ nền tảng tiên tiến. Nhiều công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, máy học và blockchain được sử dụng để cung cấp các giải pháp Fintech hiệu quả và tiết kiệm chi phí. Các công nghệ này cho phép các công ty công nghệ tài chính xử lý lượng dữ liệu khổng lồ, tự động hóa các tác vụ phức tạp và cung cấp các dịch vụ được thiết kế riêng ở quy mô lớn.

Thứ ba, ứng dụng Fintech thường vận hành trên cơ sở tương tác với hệ thống dữ liệu lớn. Các công ty công nghệ tài chính thường ưu tiên ra quyết định dựa trên dữ liệu và cá nhân hóa trong các sản phẩm của họ. Bằng cách phân tích dữ liệu người dùng và xu hướng thị trường, các công ty công nghệ tài chính có thể điều chỉnh các dịch vụ của mình để đáp ứng nhu cầu và sở thích cụ thể của khách hàng. Kết hợp với phương pháp lấy khách hàng làm trung tâm, tập trung vào việc giải quyết các điểm khó khăn cụ thể trong ngành dịch vụ tài chính, Fintech tạo ra các giải pháp sáng tạo giúp cải thiện trải nghiệm chung của khách hàng.

Thứ tư, FinTech thường là đem lại những biến thể của sản phẩm tài chính hoặc quy trình hiện có giúp sản phẩm hoặc quy trình đó tốt hơn, nhanh hơn và đôi khi ít tốn kém hơn, chứ không phải là thứ gì đó hoàn toàn mới.