Chương 1 CO Ñ LY LOAN VÀ THỰC TIẾN CỦA VIỆC THIẾT KẾ GIÁ® ÁN BIỆN TW DIA LÝ THE® HUGNG DAY HỌC TÍCH CỨC 11. Khái niệm Giáo án là bản thiết kế các công việc sẽ diễn ra giữa thầy và trò ở trên lớp, trong thời gian một tiết học. Nó cũng là văn bản thể hiện một cách cụ thể những điều suy nghĩ, những dự định của giáo viên khi chuẩn bị bài. Các thành phần cơ bản của một giáo án Hiện nay, đang là thời kỳ chuyển đổi của 2 chương trình về sách giáo khoa là chương trình hiện hành và chương trình sách giáo khoa thí điểm vì thế nên có nhiều mẫu giáo án khác nhau, vì vậy thành phần giáo án cũng có những sự khác nhau nhất định.
Tuy nhiên do để tài nghiên cứu thiết kế giáo án sử dụng cho sách giáo khoa thí điểm, nên chúng tôi xin trình bay các thành phan cơ bản của một mẫu giáo án thiết kế theo kiểu mới của nhà xuất bản Giáo dục dựa trên tinh thần đối mới phương pháp dạy học ở trường trung học phô thông (THPT). Một giáo án giảng dạy được được thiết kế theo mẫu mới bao gềm 5 thành phần cơ bản sau: Trang, 3 “THIẾT KẾ GIÁO ÁN DIỆN TỪ DỊA LÝ LỚP tO THÍ DIEM BANKHXI @ NV THEO HƯỚNG DAY BỌC TICHCUC Phần thứ nhất: mục tiêu, ở phần này có 3 mục nhỏ là kiến thức, kỹ năng và thái độ. Trong phan thứ nhất này sẽ chỉ ra mục tiêu học sinh cần đạt được những gì về kiến thức, kỹ năng và thái độ sau khi các em học xong bài học này. Phần thứ hai là phần chuẩn bị.
Trong phan này sẽ ghi rõ những chuẩn bị của giáo viên (GV) và học sinh (HS) về các phương tiện thiết bị, tài liệu dạy học. Phần ba là phần quan trọng nhất của một giáo án. Đây là phần diễn ra các hoạt động chính của quá trình dạy học. Từ việc ổn định lớp, kiểm tra bài cũ đến việc học bài mới.
Ở bước kiểm tra bài cũ thì giáo viên không nhất thiết phải có ở đầu tiết học mà có thể xen lẩn trong quá trình dạy bài mới. Để tiến hành nghiên cứu bài mới giáo viên sẽ phải đưa ra định hướng và tạo nhu cầu học tập ở học sinh. Từ việc định hướng bài học, quá trình dạy bài mới sẽ diễn ra dưới sự điều khiển của thầy. Trong phan này người giáo viên cẩn dự kiến cho mình lượng thời gian cho mọi hoạt động, và ở mọi hoạt động giữa thay và trò, giáo viên cần đưa ra cách thức tổ chức, điểu khiển, chi đạo.
Cũng trong phan này giáo viên cũng cần phải đưa ra các kiến thức cơ bản một cách chính xác, ngắn gọn, rõ ràng, khoa học và hợp lý. Bởi đây sẽ là phần cơ bản của nội dung bài học mà học sinh cần phải nắm. Thành phần thứ tư là mục đánh giá: ở phần này, giáo viên cần đưa ra các câu hỏi và các bài tập để cũng cố, đánh giá. Trang 10 THIẾT REINO AS DIENTUDIA LÝ LỚP 10 THÍ DIEM BAN KIIXH.ð NV THEO HƯỚC DẠY HỌC TỊCH CỤC Và thành phan cuối cùng của giáo án là: phan hoạt động tiếp nối.
Phan này giáo viên có thể hướng dẫn cho học sinh cách hoàn thành các bài tập ở nhà, làm bài tập và chuẩn bị bài tiếp theo. GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ 1. Khái niệm Giáo án điện tử (GAĐT) là các bài giảng được soạn theo hướng phát huy cao độ những khả năng 46 hoa máy vi tính. Trong các bài giảng điện tử người soạn có thể sử dụng nhiều công cụ khác nhau để phục vụ cho tiến trình bài giảng như hình vẽ các biểu đổ, đổ thị và xử lý các bảng tính số liệu.
Các bài giảng điện tử cho phép nghiên cứu các đối tượng, các sự vật hiện tượng ở nhiều góc độ khác nhau; trình diễn các hình ảnh, phim video, ghi âm lời thuyết minh. Tóm lại ta có thể xem giáo án điện tử là những bài trình diễn có minh hoạ. Các phần mềm dùng để thiết kế giáo án điện tử Ngày nay, do sự phát triển quá nhanh chóng của công nghệ chế tạo phần mềm, hàng loạt các phan mềm đã được sản xuất ra nhằm phục vụ cho sự phát triển của xã hội loài người, trong đó phải kể tới sự đóng góp của những phần mềm này cho ngành giáo dục. Chúng ta đã từng biết đến một số phẩm mém như Flash, Dreamware, Front Page.
Có thể nói đây là những phần mềm có thể dùng để thiết kế những bài trình diễn rất hiệu quả và nói một cách khác thì đây cũng chính là công cụ có thể giúp những người giáo viên có thể soạn nên g TranII THIẾT KỂ GIÁO A N DIỆN TỬ DIA LÝ LỚP 10 THÍ DIEM BAN KHAH # NV THED HƯỚNG DAY HỌC TICH CUC các giáo án điện tử hay các bài giảng điện tử. Tuy nhiên, nếu chúng ta thử làm một phép so sánh về đặc điểm của các phần mềm này thì chúng ta sẽ thấy mỗi phần mềm có những nét ưu việt riêng và những nhược điểm riêng của nó. Nếu Power Point là công cụ để thiết kế những bài trình diễn thì Dreamwear, Front Page và Flash lại là công cụ để thiết kế web ưu việt hơn. Khi ta tiếp xúc với giao diện của các phần mềm này cũng vậy.
Dreamwear, Frontpage và Flash là những phần mềm có giao diện quá phức tạp, nên khi muốn làm việc về các bài trình diễn có minh hoạ người ta ngại tiếp xúc. Ngược lại với điểu đó thì Microsoft Power Point lại là phần mềm rất được nhiều người quan tâm bởi chức năng cũng như cửa sổ làm việc của nó (Power Point là phan mềm có những thao tác làm việc gần giống với những thao tác của Microsoft Word). Do những đặc điểm trên nên chúng ta thấy rằng Power Point là phần mém thông dụng nhất có thể sử dụng để soạn các bài giảng điện tử. THỰC TẾ CUA VIỆC THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG GIÁO AN ĐIỆN TỬ Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG HIỆN NAY 1.
Tình hình chung Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2000 - 2010 đã nhấn mạnh: công nghệ thông tin sẽ trở thành thiết bị đạy học chỉ đạo trong day học. Nhận thức được diéu đó, trong những năm qua các trường trung học, đặc biệt là các trường trung học phổ thông trong cả nước đã tiến hành vận dụng công nghệ thông tin vào trong quá trình giảng day và quản lý THIẾT KẾ CIAL DANEDIEN TỬ DIA LÝ LỚP 10 TH DIEM BẠN KHAN @ NV THEO HƯỚNG DAY HỌC TCH CUC day học. Một trong những hướng được nhà trường phổ thông ứng dụng nhiều nhất và chú trọng nhất đó là thiết kế các giáo án điện tử. Đi đầu trong phong trào này hiện nay phải kể đến là các thành phố lớn: Hà Nội, TP.
Hồ Chi Minh. Ngoài ra còn có một số tỉnh trong cả nước cũng đang từng bước đưa công nghệ thông tin vào trường học. Cụ thể là ở Hải Phòng các đơn vị giáo dục đã tích cực sử dụng công nghệ vào quán lỷ day học. Hầu hết các trường ở tỉnh đã dùng phẩn mén để quản lý nhân sự, tài chính, chuyên môn.
Đặc biệt là nhiều giáo viên đã sử dụng giáo án điện tử vào dạy học. Một số trường tiêu biểu của tỉnh đã ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý dạy học là: Trường THPT Nguyễn Trải, Ngô Quyền, Thái Phiên và Dân Lập Thăng Long. Ở tỉnh Lâm Đồng, ngành giáo dục đào tạo cũng có những hoạt động tích cực nhằm thực hiện chương trình quốc gia về công nghệ thông tin. Còn ở tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Sở GD-ĐT đã có những hoạt động hỗ trợ tích cực giáo viên trong việc thực hiện chương trình giảng dạy bằng giáo án điện tử.
Tuy nhiên, việc thiết kể giáo án điện tử cũng gặp phải một số khó khăn như việc thiếu trang thiết bị và thiếu cả những người có trình độ, kinh nghiệm trong quá trình thực hiện chương trình đổi mới này. Tình hình thiết kế và sử dụng giáo án điện tử ở các trường THPT trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh Thành phố Hồ Chí Minh là một trong những thành phố đi đầu về việc ứng dụng công nghệ thông tin trong việc dạy học. Ngay từ đầu năm học 2004 - 2005, Sở Giáo Dục - Đào Tạo đã phát động chương trình giảng Trang 12 dạy bằng giáo án điện tử với những lớp tập huấn đến tất cả các Quận, Huyện. Năm 2005, ngành giáo dục thành phố triển khai dự án công nghệ thông tin với kinh phí khoảng 7 tỷ đồng.
Trung tâm công nghệ dạy học thuộc Viện nghiên cứu giáo dục (Trường ĐHSP Thành Phố Hồ Chí Minh ) cũng đã liên tục mở các lớp đào tạo giáo viên thực hiện GADT. Song song với những chính sách, chương trình của Sở và ngành, bản thân mỗi người giáo viên ở trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh cũng tự thấy mình cần phải thay đổi thói quen lên lớp chỉ với bảng đen phấn trắng, bằng việc tiến hành thiết kế giáo án điện tử, áp dụng công nghệ thông tin vào trong các bài lên lớp của mình, và có rất nhiều trường trên địa bàn thành phố đầu tư vào lĩnh vực này. Nhà trường thì tiếp tục đổi mới đầu tư trang thiết bị giảng dạy, còn giáo viên thì ra sức học tập và tìm kiếm các nguồn thông tin để thiết kế các bài giảng điện tử. Cụ thể là đã có một số trường như: Trường THPT Dân lập Ngôi Sao ( Quận Bình Tân) đã tổ chức những tiết thao giảng bằng GAĐT; Trường THPT Tư thục Trương Vĩnh Ký tiến hành giảng dạy bằng GAĐT và tổ chức cuộc hội thảo khoa học vận dụng công nghệ thông tin vào quá trình day học; các trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai, Phan Đăng Lưu, Bùi Thị Xuân, Mạc Đĩnh Chỉ, chuyên Lê Hồng Phong cũng là những trường đang có nhiều nổ lực với chương trình giảng dạy bằng giáo án điện tử.
Ngoài ra cũng còn một số trường PTTH khác đang từng bước đầu tư, trang thiết bị để tổ chức các buổi lên lớp bằng giáo án điện tử. Như vậy, nhìn vào tình hình trên chúng ta thấy rằng việc ứng dụng công nghệ thông tin và trong quá trình giảng day không chỉ là ở một vài Trang l4 THIẾT KẾ GIAO AN DIỆN TỬ DIA LY LỚP 1O THÍ DIEM BAN KHXH @ NV THEO HUONG DẠY HỌC TICH CUC địa phương mà nó đang là mối quan tâm của toàn ngành giáo dục và nó thực sự đang trở thành một phong trào sôi nổi trong việc đổi mới phương pháp dạy học nói chung và dạy học địa lý nói riêng ở các trường phổ thông hiện nay.