Khóa luận: Kế toán chi phí và tính giá thành tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc

Luận văn tốt nghiệp kinh tế nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp tmu kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề

• Tác giả: Lê Thị Nguyên
• Người hướng dẫn: TS. Tạ Quang Bình
• Trường học: Đại học Thương mại
• Chuyên ngành: Kế toán – Kiểm toán
• Đề tài: Kế Toán Tập Hợp Chi Phí Sản Xuất Và Tính Giá Thành Sản Phẩm Xây Lắp Tại Công Ty Cổ Phần Đầu Tư Và Tư Vấn Xây Dựng Miền Bắc
• Loại tài liệu: khóa luận
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CĂN BẢN VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP
• 1.1. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xây lắp có ảnh hưởng đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 1.2. Phân loại chi phí sản xuất
• 1.3. Khái niệm, phân loại giá thành sản phẩm
• 1.4. Phân loại giá thành
• 1.5. Đối tượng hạch toán chi phí sản xuất và đối tượng tính giá thành
• 1.6. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất
• 1.6.1. Phương pháp trực tiếp
• 1.6.2. Phương pháp phân bổ gián tiếp
• 1.7. Kế toán chi phí sản xuất
• 1.7.1. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 1.7.2. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 1.7.3. Kế toán chi phí sử dụng máy thi công
• 1.7.4. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 1.8. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
• 1.9. Các phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 1.9.1. Đánh giá sản phẩm dở dang theo giá trị dự toán
• 1.9.2. Đánh giá sản phẩm dở dang theo tỷ lệ sản phẩm hoàn thành tương đương
• 1.10. Các phương pháp tính giá thành
• 1.10.1. Phương pháp giản đơn (phương pháp tính trực tiếp)
• 1.10.2. Phương pháp tính giá thành theo đơn đặt hàng
• 1.10.3. Phương pháp tính theo định mức
• 1.10.4. Phương pháp tổng cộng chi phí
• 1.11. Một số hình thức ghi sổ kế toán doanh nghiệp có thể áp dụng
• 1.11.1. Hình thức nhật ký sổ cái
• 1.11.2. Hình thức Nhật ký chung
• 1.11.3. Hình thức Chứng từ ghi sổ
• 1.11.4. Hình thức Nhật ký – chứng từ
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ TƯ VẤN XÂY DỰNG MIỀN BẮC
• 2.1. Tổng quát về công ty cổ phần đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển của công ty
• 2.3. Đặc điểm kinh doanh của Công ty cổ phần đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc
• 2.4. Đặc điểm hoạt động quản lý của Công ty cổ đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc
• 2.5. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán
• 2.6. Hình thức tổ chức sổ kế toán vận dụng tại công ty
• 2.7. Vận dụng chế độ chính sách kế toán tại công ty
• 2.8. Thực trạng công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty cổ phần đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc
• 2.8.1. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất
• 2.8.2. Phương pháp tính giá thành sản phẩm
• 2.8.3. Đánh giá thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty cổ phần đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ TƯ VẤN XÂY DỰNG MIỀN BẮC
• 3.1. Định hướng phát triển của Công ty cổ phần đầu tư và tư vấn xây dựng Miền Bắc và yêu cầu hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp
• 3.1.1. Định hướng phát triển
• 3.1.2. Yêu cầu của việc hoàn thiện
• 3.2. Các giải pháp hoàn thiện
• 3.2.1. Giải pháp về công tác quản lý
• 3.2.2. Giải pháp về kế toán
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kế Toán Tập Hợp Chi Phí Sản Xuất Trong Xây Dựng

Kế toán tập hợp chi phí sản xuất là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của các doanh nghiệp xây dựng. Nó không chỉ giúp doanh nghiệp theo dõi chi phí mà còn hỗ trợ trong việc tính toán giá thành sản phẩm xây lắp. Việc hiểu rõ về quy trình này sẽ giúp các nhà quản lý đưa ra quyết định chính xác hơn trong việc đầu tư và phát triển dự án.

1.1. Đặc Điểm Hoạt Động Kinh Doanh Xây Lắp

Ngành xây dựng có những đặc điểm riêng biệt ảnh hưởng đến kế toán chi phí sản xuất. Các công trình xây dựng thường có quy mô lớn, thời gian thi công kéo dài và yêu cầu quản lý chi phí chặt chẽ.

1.2. Vai Trò Của Kế Toán Trong Doanh Nghiệp Xây Dựng

Kế toán không chỉ giúp theo dõi chi phí mà còn cung cấp thông tin cần thiết cho việc ra quyết định. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng trong ngành xây dựng.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Mặc dù kế toán chi phí sản xuất đóng vai trò quan trọng, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc thực hiện. Các doanh nghiệp thường gặp khó khăn trong việc phân loại và ghi chép chi phí một cách chính xác.

2.1. Khó Khăn Trong Việc Phân Loại Chi Phí

Việc phân loại chi phí sản xuất trong xây dựng thường phức tạp do tính chất đa dạng của các khoản mục chi phí. Điều này có thể dẫn đến sai sót trong việc tính toán giá thành sản phẩm.

2.2. Thiếu Thốn Về Công Nghệ Kế Toán

Nhiều doanh nghiệp vẫn sử dụng phương pháp kế toán truyền thống, dẫn đến việc thiếu chính xác và hiệu quả trong việc quản lý chi phí sản xuất.

III. Phương Pháp Tập Hợp Chi Phí Sản Xuất Hiệu Quả

Để cải thiện công tác kế toán chi phí sản xuất, các doanh nghiệp cần áp dụng những phương pháp hiện đại và hiệu quả. Việc này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn nâng cao độ chính xác trong việc tính toán.

3.1. Phương Pháp Tập Hợp Chi Phí Trực Tiếp

Phương pháp này cho phép doanh nghiệp ghi nhận chi phí ngay khi phát sinh, giúp theo dõi chi phí một cách chính xác và kịp thời.

3.2. Phương Pháp Phân Bổ Gián Tiếp

Phân bổ chi phí gián tiếp là một phương pháp quan trọng giúp doanh nghiệp xác định được chi phí thực tế của từng công trình, từ đó tính toán giá thành sản phẩm một cách chính xác hơn.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Chi Phí Tại Công Ty Cổ Phần Đầu Tư Và Tư Vấn Xây Dựng Miền Bắc

Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc đã áp dụng nhiều phương pháp kế toán chi phí sản xuất để nâng cao hiệu quả hoạt động. Việc này không chỉ giúp công ty tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm.

4.1. Thực Trạng Kế Toán Chi Phí Tại Công Ty

Công ty đã áp dụng các phương pháp kế toán hiện đại, giúp theo dõi chi phí sản xuất một cách hiệu quả và chính xác.

4.2. Kết Quả Đạt Được Từ Việc Tính Giá Thành

Việc tính toán giá thành sản phẩm chính xác đã giúp công ty nâng cao khả năng cạnh tranh và tối ưu hóa lợi nhuận.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Của Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một phần không thể thiếu trong hoạt động của các doanh nghiệp xây dựng. Để tồn tại và phát triển, các công ty cần không ngừng cải tiến quy trình kế toán của mình.

5.1. Định Hướng Phát Triển Kế Toán Trong Ngành Xây Dựng

Các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân lực để nâng cao hiệu quả công tác kế toán chi phí sản xuất.

5.2. Tương Lai Của Kế Toán Chi Phí Trong Doanh Nghiệp

Với sự phát triển của công nghệ thông tin, kế toán chi phí sản xuất sẽ ngày càng trở nên chính xác và hiệu quả hơn, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hoạt động sản xuất.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong chiến lược công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, ngành xây dựng cơ bản giữ vai trò độc lập và then chốt trong việc tạo lập cơ sở vật chất - kỹ thuật, hình thành tài sản cố định cho toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Hoạt động sản xuất xây lắp đặc thù bởi sản phẩm có quy mô lớn, giá trị cao, thời gian thi công kéo dài và mang tính chất đơn chiếc. Trong cơ chế thị trường, áp lực cạnh tranh đấu thầu và tối ưu hóa lợi nhuận đòi hỏi các doanh nghiệp xây lắp phải kiểm soát chặt chẽ từng khoản mục chi phí phát sinh, tính đúng và tính đủ giá thành công trình. Việc hạch toán chính xác chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm không chỉ là căn cứ để doanh nghiệp kiểm soát chi phí, định giá dự thầu, nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn đảm bảo tính trung thực, hợp lý của hệ thống Báo cáo tài chính phục vụ công tác quản lý vĩ mô và nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước.

Xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn và những tồn tại nhất định trong công tác quản lý chi phí tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc, đề tài nghiên cứu được xác lập nhằm giải quyết các nhiệm vụ trọng tâm sau:

1. Hệ thống hóa những vấn đề lý luận căn bản về kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp trong các doanh nghiệp xây lắp theo chế độ kế toán hiện hành.
2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng tổ chức công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất cùng phương pháp tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc.
3. Đề xuất các giải pháp có căn cứ khoa học và khả thi nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi phí và quy trình kế toán chi phí sản xuất, tính giá thành sản phẩm xây lắp tại đơn vị khảo sát.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể:

• Đối tượng nghiên cứu: Phương pháp và quy trình kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại doanh nghiệp.
• Phạm vi nội dung: Tập trung vào công tác hạch toán các khoản mục chi phí sản xuất (nguyên vật liệu trực tiếp, nhân công trực tiếp, máy thi công, sản xuất chung) và các phương pháp xác định giá thành sản phẩm xây lắp.
• Phạm vi không gian: Thực hiện tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc.
• Phạm vi thời gian: Số liệu nghiên cứu thực tế được thu thập trong năm 2017, kết hợp chuỗi dữ liệu kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh và lao động giai đoạn 2014 - 2016.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận dựa trên nền tảng lý thuyết kế toán tài chính và đặc thù kinh tế kỹ thuật ngành xây lắp. Giá trị sản phẩm xây lắp được biểu diễn qua công thức tổng quát:

$$G = C + V + m$$

Trong đó, $C$ phản ánh toàn bộ giá trị tư liệu sản xuất tiêu hao (lao động vật hóa), $V$ là chi phí tiền lương và tiền công trả cho người lao động (lao động sống), và $m$ là giá trị mới do lao động sống tạo ra.

Về mặt chuẩn mực và thể chế, nghiên cứu bám sát các văn bản pháp quy của Bộ Tài chính:

• Thông tư 200/2014/TT-BTC: Hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp, quy định hệ thống tài khoản tập hợp chi phí (TK 621, TK 622, TK 623, TK 627, TK 154) và mẫu biểu Báo cáo tài chính.
• Thông tư 45/2013/TT-BTC: Quy định chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng.

Hệ thống phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu được tác giả triển khai bao gồm:

Phương pháp nghiên cứu	Nguồn dữ liệu sử dụng	Mục đích áp dụng
Thu thập dữ liệu sơ cấp	Phỏng vấn trực tiếp Ban Giám đốc, kế toán trưởng, nhân viên kế toán; phát phiếu điều tra; chứng từ gốc (phiếu xuất kho, bảng chấm công, bảng phân bổ, hóa đơn GTGT).	Thu thập thông tin thực tế về quy trình luân chuyển chứng từ, ghi sổ và hạch toán chi phí tại các bộ phận.
Thu thập dữ liệu thứ cấp	Báo cáo tài chính, Báo cáo kết quả kinh doanh 2014 - 2016; Niên giám thống kê; văn bản pháp luật kế toán; các công trình luận án thạc sĩ, tiến sĩ chuyên ngành.	Thiết lập khung lý thuyết chuẩn tắc và đối chiếu kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh qua các năm.
Phương pháp so sánh	So sánh số liệu sổ cái với chứng từ gốc; so sánh giữa quy định tại Thông tư 200/2014/TT-BTC với việc thực hiện thực tế tại công ty; so sánh dự toán với thực tế.	Đánh giá tính chuẩn xác, hợp thức của chứng từ và mức độ tuân thủ chuẩn mực kế toán hiện hành.
Phương pháp phân tích kinh tế	Số liệu tổng hợp từ các bảng kê, bảng tính giá thành công trình, các chỉ tiêu tài chính.	Đánh giá mức độ biến động chi phí, cơ cấu lao động và hiệu quả hạch toán giá thành của đơn vị.

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: Những vấn đề lý luận căn bản về kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp trong các doanh nghiệp xây lắp

Chương 1 hệ thống hóa toàn diện các nguyên lý hạch toán chi phí và giá thành trong ngành xây lắp với các nội dung trọng tâm:

1. Đặc điểm kinh doanh xây lắp ảnh hưởng đến kế toán: Sản phẩm mang tính cố định, đơn chiếc, giá trị lớn, thời gian thi công dài, thi công ngoài trời chịu ảnh hưởng bởi thời tiết và thường áp dụng phương thức giao khoán nội bộ. Kế toán phải theo dõi chi tiết theo từng công trình, hạng mục công trình (HMCT).
2. Phân loại chi phí sản xuất: Trình bày 4 tiêu thức phân loại: theo yếu tố (nguyên vật liệu, nhân công, khấu hao TSCĐ, dịch vụ mua ngoài, chi phí khác bằng tiền); theo khoản mục giá thành (chi phí NVL trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sử dụng máy thi công, chi phí sản xuất chung); theo cách thức kết chuyển (chi phí sản phẩm, chi phí thời kỳ); theo quan hệ với quy mô hoạt động (biến phí, định phí).
3. Phân loại giá thành và phương pháp hạch toán: Làm rõ mối quan hệ giữa giá thành dự toán ($Z_{DT} = \text{Giá trị dự toán} - \text{Lãi định mức}$), giá thành kế hoạch ($Z_{KH} = Z_{DT} - \text{Mức hạ giá thành dự toán}$) và giá thành thực tế ($Z_{TT}$). Trình bày kết cấu và nội dung ghi chép của hệ thống tài khoản TK 621, TK 622, TK 623 (gồm 6 tài khoản cấp hai: 6231, 6232, 6233, 6234, 6237, 6238), TK 627 (6 tài khoản cấp hai: 6271, 6272, 6273, 6274, 6277, 6278) và TK 154 (gồm 1541, 1542, 1543, 1544).
4. Đánh giá dở dang và phương pháp tính giá thành: Nêu phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang theo giá trị dự toán và theo tỷ lệ hoàn thành tương đương; hệ thống 4 phương pháp tính giá thành: phương pháp giản đơn (trực tiếp), theo đơn đặt hàng, theo định mức và phương pháp tổng cộng chi phí. Đồng thời, mô tả 4 hình thức ghi sổ kế toán (Nhật ký sổ cái, Nhật ký chung, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký - chứng từ).

CHƯƠNG 2: Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc

Chương 2 đi sâu phân tích mô hình tổ chức hoạt động, bộ máy quản lý và thực tế hạch toán tại doanh nghiệp:

1. Tổng quan doanh nghiệp: Công ty thành lập năm 2005 (Giấy CNĐKKD số 0101697228, điều chỉnh lần 9 ngày 30/09/2016), vốn điều lệ 30 tỷ đồng, trụ sở tại Miêu Nha 3, Tây Mỗ, Nam Từ Liêm, Hà Nội, do ông Nguyễn Văn Lập làm Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc. Lĩnh vực hoạt động gồm thi công xây dựng dân dụng, công nghiệp, giao thông, thủy lợi và tư vấn quản lý dự án, thẩm tra thiết kế dự toán.
2. Tình hình sản xuất kinh doanh và lao động:

Bảng tổng hợp chỉ tiêu kết quả hoạt động kinh doanh (2014 - 2016):

Chỉ tiêu (ĐVT: Nghìn đồng)	Năm 2014	Năm 2015	Năm 2016	So sánh 2015/2014	So sánh 2016/2015
Doanh thu bán hàng	11.066.000	14.850.000	18.520.000	+34,20%	+24,71%
Giá vốn hàng bán	9.635.000	12.820.000	15.910.000	+33,06%	+24,10%
Chi phí quản lý doanh nghiệp	1.425.000	1.680.000	2.307.029	+17,89%	+37,32%
Tổng lợi nhuận trước thuế	258.000	361.200	302.971	+40,00%	-16,12%
Chi phí thuế TNDN hiện hành	22.223	48.000	66.194	+115,99%	+37,90%
Lợi nhuận sau thuế TNDN	235.777	313.200	236.777	+32,84%	-24,40%

Bảng phân tích cơ cấu lao động (2014 - 2016):

Chỉ tiêu lao động (ĐVT: Người)	Năm 2014	Năm 2015	Năm 2016	So sánh 2015/2014 (%)	So sánh 2016/2015 (%)
Tổng số lao động	30	35	50	116,67%	142,86%
- Công nhân trực tiếp	22	25	40	113,64%	160,00%
- Nhân viên quản lý	8	10	10	125,00%	100,00%
- Lao động Đại học	3	3	7	100,00%	233,33%
- Lao động Cao đẳng	2	4	8	200,00%	200,00%
- Lao động Trung cấp	5	5	12	100,00%	240,00%
- Lao động phổ thông	20	23	23	115,00%	100,00%

3. Thực trạng tổ chức hạch toán kế toán:
   • Tổ chức bộ máy: Áp dụng mô hình kế toán tập trung với 7 nhân sự (Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp kiêm công trình, Kế toán thanh toán & công nợ, Kế toán vật tư, Kế toán TSCĐ, Kế toán tiền lương và trích theo lương, Thủ quỹ).
   • Chính sách kế toán: Áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC; hình thức Nhật ký chung thực hiện trên phần mềm kế toán FAST; phương pháp kê khai thường xuyên, tính giá hàng tồn kho đích danh; nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; trích khấu hao TSCĐ theo đường thẳng (khung thời gian: nhà cửa 10-20 năm, máy móc 6-20 năm, phương tiện vận tải 6-15 năm, thiết bị văn phòng 3-15 năm).
   • Thực hành tập hợp chi phí và tính giá thành: Khảo sát trực tiếp tại công trình Cải tạo và sửa chữa trụ sở làm việc Cục Công nghệ thông tin - Bộ Y tế (số 135 phố Núi Trúc, Ba Đình, Hà Nội; gói thầu số 319-MB/HĐXL/2017; thời gian thi công từ tháng 10/2017 đến tháng 12/2017). Chi phí được tập hợp trực tiếp theo từng khoản mục (TK 621, TK 622, TK 627) và kết chuyển sang TK 154 theo từng hạng mục. Do công trình hoàn thành bàn giao trọn gói trong kỳ nên công ty không xác định giá trị sản phẩm dở dang cuối kỳ và tính giá thành theo phương pháp giản đơn (trực tiếp).

CHƯƠNG 3: Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc

Chương 3 trình bày các định hướng và nhóm giải pháp dựa trên kết quả đánh giá thực trạng:

• Nhóm giải pháp quản lý: Nâng cao công tác lập và quản lý dự toán chi phí; hoàn thiện hệ thống định mức kinh tế - kỹ thuật nội bộ; tăng cường kiểm tra định kỳ tình hình tiêu hao vật tư tại công trường nhằm hạn chế thất thoát, lãng phí ngoài dự toán.
• Nhóm giải pháp kế toán: Hoàn thiện quy trình luân chuyển và cập nhật chứng từ ban đầu từ công trường về phòng kế toán kịp thời hơn thay vì dồn vào cuối tháng; phân loại và bóc tách chi tiết hơn các khoản mục chi phí chung và chi phí máy thi công; khai thác triệt để các phân hệ quản trị trên phần mềm FAST để lập báo cáo giá thành chi tiết phục vụ điều hành sản xuất.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu mang lại những kết quả và đóng góp cụ thể từ dữ liệu thực tế:

1. Kết quả hạch toán thực tế: Khóa luận đã mô tả chi tiết quy trình kế toán từ khâu lập chứng từ, ghi nhận chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (TK 621), nhân công trực tiếp (TK 622), sản xuất chung (TK 627) đến khâu tổng hợp chi phí (TK 154) và tính giá thành toàn bộ cho gói thầu số 319-MB/HĐXL/2017 tại trụ sở Cục Công nghệ thông tin - Bộ Y tế.
2. Hệ thống hóa thực trạng tổ chức: Phản ánh bức tranh tài chính - lao động của công ty giai đoạn 2014 - 2016, làm rõ tính hiệu quả của mô hình tổ chức kế toán tập trung (7 nhân sự) kết hợp phần mềm FAST trong việc quản lý dữ liệu chi phí xây lắp.
3. Đóng góp về mặt giải pháp: Tác giả đã đề xuất các biện pháp hoàn thiện công tác kế toán chi phí phù hợp với điều kiện thực tế của một doanh nghiệp xây lắp quy mô vốn 30 tỷ đồng, giúp gắn kết số liệu kế toán tài chính với công tác quản trị chi phí theo dự toán.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận ghi nhận một số giới hạn nghiên cứu do điều kiện thực tế:

• Hạn chế về phạm vi số liệu: Dữ liệu hạch toán thực nghiệm chi tiết chỉ tập trung vào một công trình có quy mô nhỏ, chu kỳ thi công ngắn (3 tháng, từ tháng 10/2017 đến tháng 12/2017) và bàn giao toàn bộ, do đó chưa phản ánh toàn diện các trường hợp phức tạp như công trình kéo dài nhiều năm, công trình phát sinh chi phí dở dang lớn hoặc bàn giao từng phần theo điểm dừng kỹ thuật.
• Hướng mở tiếp theo: Cần mở rộng khảo sát công tác kế toán tại các dự án xây dựng công trình giao thông, thủy lợi hoặc công trình công nghiệp quy mô lớn của công ty; nghiên cứu sâu hơn về phương pháp phân bổ chi phí máy thi công khi tổ chức đội máy riêng biệt và kỹ thuật đánh giá sản phẩm dở dang theo tỷ lệ hoàn thành tương đương.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Nắm bắt quy trình thực tế hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành xây lắp theo Thông tư 200/2014/TT-BTC trên phần mềm kế toán doanh nghiệp.
• Người làm công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng vừa và nhỏ: Tham khảo cấu trúc tổ chức bộ máy kế toán tập trung, quy trình kiểm soát chứng từ công trường và phương pháp xác định giá thành theo từng công trình/gói thầu cụ thể.
• Nội dung giá trị nhất: Phần minh họa thực hành luân chuyển chứng từ và tập hợp chi phí cho công trình sửa chữa trụ sở Cục Công nghệ thông tin (Chương 2) và hệ thống tài khoản chi tiết áp dụng cho ngành xây lắp (Chương 1).

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ nào?
Công ty áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp ban hành theo Thông tư 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính, tổ chức ghi sổ theo hình thức Nhật ký chung và xử lý dữ liệu trên phần mềm kế toán FAST.

2. Phương pháp tính giá thành sản phẩm xây lắp nào được doanh nghiệp áp dụng?
Công ty áp dụng phương pháp tính giá thành giản đơn (phương pháp trực tiếp). Chi phí sản xuất được tập hợp trực tiếp cho từng công trình, hạng mục công trình hoàn thành để xác định tổng giá thành thực tế.

3. Doanh nghiệp xử lý việc đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ như thế nào?
Đối với các công trình quy mô nhỏ và bàn giao trọn gói sau khi hoàn tất như công trình Cải tạo trụ sở Cục Công nghệ thông tin, công ty không tiến hành đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ mà kết chuyển toàn bộ chi phí sang giá thành khi bàn giao cho chủ đầu tư.

4. Mô hình bộ máy kế toán của công ty được tổ chức ra sao và gồm bao nhiêu nhân sự?
Bộ máy kế toán được tổ chức theo mô hình tập trung gồm 7 người: Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán thanh toán & công nợ, Kế toán vật tư, Kế toán tài sản cố định, Kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương, và Thủ quỹ.

5. Công trình thực tế nào được tác giả lựa chọn làm điển hình khảo sát quy trình hạch toán chi phí?
Tác giả khảo sát công trình Cải tạo và sửa chữa trụ sở làm việc tại Cục Công nghệ thông tin - Bộ Y tế (số 135 phố Núi Trúc, quận Ba Đình, Hà Nội) thuộc gói thầu số 319-MB/HĐXL/2017, thời gian thi công từ tháng 10/2017 đến tháng 12/2017.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Lê Thị Nguyên đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp theo Thông tư 200/2014/TT-BTC. Thông qua khảo sát thực tế tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Tư vấn Xây dựng Miền Bắc, tác giả đã phản ánh trung thực quy trình hạch toán, cơ cấu bộ máy kế toán và thực hành tính giá thành tại công trình Cục Công nghệ thông tin. Các đề xuất hoàn thiện công tác quản lý dự toán và tổ chức chứng từ được xây dựng có căn cứ, phù hợp với đặc thù quy mô và định hướng phát triển của doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CĂN BẢN VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xây lắp có ảnh hưởng đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. Sản phẩm xây lắp là các công trình, hạng mục công trình, vật kiến trúc…có quy mô lớn, kết cấu phức tạp, thờ gian sử dụng lâu dài, có giá trị lớn về kinh tế, văn hoá thể hiện ý thức thẩm mỹ- nghệ thuật. Vì vậy, việc tổ chức quản lý và hạch toán thiết kế, thi công, đặc biệt đối với kế toán chi phí cần được phân tích theo từng khoản mục chi phí, từng hạng mục công trình, từng công trình cụ thể.

Qua đó thường xuyên so sánh, kiểm tra việc thực hiện dự toán chi phí, xem xét nguyên nhân vượt dự toán và hụt dự toán. Mặt khác sản phẩm xây lắp có tính chất đơn chiếc nên đối tượng tính giá thành thường là các công trình, hạng mục công trình đã hoàn thành. Sản phẩm xây lắp cố định về mặt vị trí, còn các điều kiện sản xuất phải đi chuyển theo địa điểm đặt sản phẩm. Nên khi tính giá thành sản phẩm xây lắp cần phải bóc tách chi phí phần cứng và chi phí cho vị trí công trình, chi phí trực tiếp của sản phẩm xây lắp thường không bao gồm các khoản chi phí phát sinh liên quan đến vị trí công trình như: lương phụ của công nhân viên, chi phí vận chuyển nguyên vật liệu ngoài cự ly quy định… Sản phẩm xây lắp hoàn thành không nhập kho mà thường được tiêu thụ trước khi tiến hành theo giá dự toán hoặc giá thoả thuận với chủ đầu tư từ trước, do đó tính chất hàng hoá của sản phẩm thường thể hiện không rõ.

Giá thành công trình lắp đặt thiết bị không bao gồm giá trị bản thân thiết bị do chủ đầu tư đưa vào để lắp đặt mà chỉ bao gồm những chi phí do doanh nghiệp xây lắp bỏ ra có liên quan đến xây lắp công trình. Giá thành công tác xây dựng và lắp đặt kết cấu bao gồm giá trị vật kết cấu và giá trị thiết bị kèm theo như các thiết bị vệ sinh, điều hoà nhiệt độ, thiết bị sưởi ấm… Hoạt động xây lắp thường được tiến hành ngoài trời nên chịu ảnh hưởng nhiều của điều kiện thiên nhiên, ảnh hưởng đến việc quản lý vật tư, máy móc dễ bị hư hỏng và ảnh hưởng đến tiến độ thi công. Vì thế dễ phát sinh những khoản chi phí ngoài dự SVTH: Lê Thị Nguyên 5 Lớp: K50D1 Luan van Trường: Đại học Thương mại Khoa: Kế toán – Kiểm toán toán, làm tăng giá thành sản phẩm. Chu kỳ sản xuất của các đơn vị kinh doanh xây lắp thường dài, chi phí phát sinh thường xuyên trong khi doanh thu chỉ phát sinh ở những thời điểm nhất định, do đó chi phí phải đưa vào “chi phí chờ kết chuyển” và kỳ tính giá thành ở các đơn vị xây lắp thường được xác định theo kỳ sản xuất.

Tổ chức sản xuất trong các doanh nghiệp xây lắp ở nước ta hiện nay chủ yếu theo phương thức “khoán gọn” các công trình, hạng mục công trình, công việc… cho các đơn vị trong nội bộ doanh nghiệp. Trong giá thành khoán gọn, không chỉ có tiền lương mà còn có đủ các chi phí về vật liệu, công cụ, dụng cụ thi công, chi phí chung của bộ phận nhận khoán. Với những đặc điểm riêng có như trên ngành xây dựng cơ bản không thể áp dụng y nguyên chế độ hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm mà Bộ tài chính đã ban hành, mà trên thực tế phải vận dụng linh hoạt nhưng vẫn đảm bảo tuân thủ các nguyên tắc cơ bản của hạch toán chi phí và tính giá thành. Khái niệm chi phí sản xuất và phân loại chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp: 1.

Khái niệm Chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây dựng là toàn bộ chi phí về lao động vật hoá đã chi ra để tiến hành hoạt động kinh doanh trong thời kỳ nhất định, được biểu hiện bằng tiền. Giá trị của sản phẩm được biểu hiện: G=C+V+m Trong đó: G: Giá trị sản phẩm xây lắp C: Toàn bộ giá trị tư liệu sản xuất tiêu hao trong quá trình tạo ra sản phẩm V: Là chi phí tiền lương, tiền công phải trả cho nguời lao động tham gia m: Giá trị mới do lao động sống tạo ra trong quá trình tạo ra sản phẩm Về mặt lượng chi phí sản xuất phụ thuộc vào 2 yếu tố: - Khối lượng lao động và tư liệu sản xuất đã bỏ ra trong quá trình xây dựng ở một thời kỳ nhất định. - Giá tư liệu sản xuất đã tiêu hao trong quá trình sản xuất và tiền lương của một đơn vị lao động đã hao phí. SVTH: Lê Thị Nguyên 6 Lớp: K50D1 Luan van Trường: Đại học Thương mại Khoa: Kế toán – Kiểm toán Trong điệu kiện giá cả thường xuyên thay đổi như hiện nay thi việc tính toán đánh giá chính xác chi phí sản xuất là một điều kiện khá quan trọng.

Nhất là trong điều kiện hiện nay doanh nghiệp phải tự chủ trong mọi hoạt động sản xuất kinh doanh, kinh doanh phải có lãi và bảo toàn được vốn.2 Phân loại chi phí sản xuất Chi phí sản xuất trong các DN bao gồm nhiều loại có nội dung, tính chất và công dụng kinh tế khác nhau, yêu cầu quản lý đối với từng loại chi phí cũng khác nhau. Do đó, muốn tập hợp và quản lý tốt chi phí tất yếu phải phân loại chi phí. Việc phân loại CPSX một cách khoa học và hợp lý có ý nghĩa rất quan trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà quản trị kiểm tra phân tích chi phí, thúc đẩy việc quản lý chặt chẽ chi phí để hướng tới tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của DN. Về mặt hạch toán, chi phí sản xuất thường được phân theo các tiêu thức sau đây: 1.1 Theo nội dung và tính chất của chi phí (theo yếu tố) Toàn bộ CPSXKD của DN được chia thành các yếu tố sau: - Chi phí nguyên vật liệu: Gồm toàn bộ chi phí về đối tượng lao động như: NVLC, VLP, nhiên liệu, vật liệu thiết bị xây dựng.

- Chi phí nhân công: Bao gồm tiền lương, BHXH, BHYT, KPCĐ, BHTN và các khoản phải trả cho người lao động. - Chi phí khấu hao TSCĐ: Là toàn bộ giá trị khấu hao phải trích của các TSCĐ sử dụng trong DN. - Chi phí dịch vụ mua ngoài: Là số tiền phải trả về các loại dịch vụ mua ngoài, thuê ngoài phục vụ cho việc sản xuất như chi phí thuê máy, tiền nước, tiền điện,… - Chi phí khác bằng tiền: Là chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động sản xuất ngoài bốn yếu tố chi phí nói trên như chi phí bằng tiền mặt, chi phí tiếp khách. Phân loại theo tiêu thức ày giúp ta hiểu được kết cấu, tỷ trọng của từng loại chi phí trong hoạt động sản xuất kinh doanh, giúp DN dự toán chi phí sản xuất kinh doanh cho kỳ sau.2 Theo khoản mục chi phí trong giá thành Căn cứ vào ý nghĩa của chi phí trong giá thành sản phẩm và để thuận tiện cho việc tính giá thành toàn bộ, chi phí được phân theo khoản mục.

Cách phân loại này SVTH: Lê Thị Nguyên 7 Lớp: K50D1 Luan van Trường: Đại học Thương mại Khoa: Kế toán – Kiểm toán dựa vào công dụng của chi phí và mức phân bổ chi phí cho từng đối tượng. Theo đó, toàn bộ chi phí phát sinh trong kỳ của DN được phân chia thành các khoản mục chi phí sau: - Chi phí NVLTT: Phản ánh toàn bộ chi phí về nguyên liệu, vật liệu chính, phụ, nhiên liệu…được sử dụng trực tiếp để sản xuất sản phẩm xây lắp, thực hiện dịch vụ, lao vụ trong kỳ sản xuất kinh doanh. - Chi phí NCTT: Là chi phí về tiền lương của công nhân trực tiếp sản xuất mà không bao gồm các khoản trích theo lương. - Chi phí sử dụng máy thi công: Bao gồm toàn bộ chi phí sử dụng xe, máy thi công phục vụ trực tiếp cho hoạt động xây láp công trình theo phương thức thi công hỗn hợp vừa thủ công vừa kết hợp bằng máy.

- Chi phí sản xuất chung: Là những khoản chi phí phục vụ xây lắp tại các đội và các bộ phận sản xuất kinh doanh trong DN xây lắp như tiền lương nhân viên quản lý đội, các khoản trích theo tỉ lệ quy định trên tổng quỹ lương của toàn bộ công nhân viên chức từng bộ phận, từng đội và toàn bộ tiền ăn ca của đội, bộ phận, chi phí vật liệu dụng cụ phục vụ cho các đội. - Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp: Là những khoản mục chi phí ngoài sản xuất, phục vụ cho việc tính giá thành toàn bộ của doanh nghiệp. Phân loại chi phí theo khoản mục rất thuận tiện cho công tác tính giá thành sản phẩm, lập kế hoạch giá thành và định mức chi phí cho kỳ sau.Qua đó sẽ giúp những nhà quản lý có biện pháp sử dụng chi phí một cách hợp lý, tiết kiệm, đem lại hiệu quả kinh tế cao.3 Theo cách thức kết chuyển chi phí Theo cách thức kết chuyển, toàn bộ chi phí sản xuất kinh doanh được chia thành chi phí sản phẩm và chi phí thời kỳ. Chi phí sản phẩm là những chi phí gắn liền với các sản phẩm được sản xuất ra hoặc được mua; còn chi phí thời kì là những chi phí làm giảm lợi tức trong một kỳ nào đó, nó không phải là một phần giá trị sản phẩm được sản xuất ra hoặc được mua nên được xem là các phí tổn, cần được khấu trừ ra từ lợi nhuận của thời kỳ mà chúng phát sinh.

SVTH: Lê Thị Nguyên 8 Lớp: K50D1 Luan van Trường: Đại học Thương mại Khoa: Kế toán – Kiểm toán 1.4 Theo quan hệ của chi phí với khối lượng công việc, sản phẩm hoàn thành. Để thuận tiện cho việc lập kế hoạch và kiểm tra chi phí, đồng thời làm căn cứ để đề ra các quyết định kinh doanh, toàn bộ chi phí sản xuất kinh doanh được phân theo quan hệ với khối lượng công việc hoàn thành. Theo cách phân loại này, chi phí được chia thành biến phí và định phí. Biến phí: Là những chi phí thay đổi về tổng số, về tỉ lệ so với khối lượng công việc hoàn thành, chẳng hạn chi phí về nguyên liệu, nhân công trực tiếp.Tuy nhiên, chi phí biến đổi nếu tính trên một đơn vị sản phẩm thì lại có tính cố định.